ENGELLİLERE YÖNELİK HİZMETLER

Belgede İstanbul Büyükşehir Belediyesi (sayfa 167-171)

Stratejik Hedef 3.1. Dezavantajlı Gruplara Yönelik Hizmetleri Etkinleştirmek ve Yaygınlaştırmak Stratejik Hedef 3.5. Sosyal Destek Hizmetleri Konusunda Paydaşlarla, Gönüllülerle İşbirliğini Güçlendirmek

Engelli hemşehrilerimizin; kapasitelerini geliştirmek, yaşam koşullarını iyileştirmek, bağımsızlaşmalarına destek olmak, toplumsal gelişmelerden pay almalarını sağlamak, toplumsal üretime katkıda bulunmalarını sağlamak, bakım ve korunmaya ihtiyacı olan engellilerin özel ihtiyaçlarını karşılayarak yaşam kalitelerini yükseltmek amacıyla;

İdari hizmetlerin de yürütüldüğü Tophane İstanbul Engelli-ler Merkezi de dahil olmak üzere toplam 24 Merkez, 4 Engelli Koordinasyon Birimi ve 1 Yaz Kampı binasında çeşitli hizmetler yürütülmektedir.

İSEM, İstanbul il sınırları içinde ikamet etmek kaydıyla, tam teşekküllü bir hastaneden %40 veya üzeri vücut Fonksiyon kaybı olduğunu bir sağlık kurulu raporuyla belgeleyen; görme, işitme-konuşma, ortopedik ve zihinsel engelliler ile ruhsal-duygusal rahatsızlığı veya süreğen hastalığı olan bütün engel-lilere hizmet vermektedir.

Merkezlerimize 2013 yılı itibariyle 121.551 kişi kayıtlıdır.

Tıbbi ve Sosyal Rehabilitasyon

Engellinin fonksiyonelliğini, bağımsızlığını günlük yaşam ak-tivitelerini yapabilmesini artırmaya ve sosyal hayata uyumunu sağlamaya yönelik hizmetlerden oluşmaktadır. Engellinin yet-erlilik ve gelişim özelliklerine göre uygun ortamlarda uzman personel eşliğinde verilmektedir.

Bilgilendirme, Yönlendirme ve Danışmanlık

Kendilerine sunulan eğitim programlarıyla engellilerin; muhtaç değil, kendi ayakları üzerinde duran donanımlı, üretken ve to-plumla sağlıklı ilişkiler kurabilen bireyler haline gelmeleri he-deflenmektedir.

rumlarla yaşadıkları güçlükleri ortadan kaldırmak, engellilere hizmet veren kurumlarla işbirliği yapmak ve onların engelli bireylerin haklarını en iyi şekilde kullanmalarını sağlamak he-deflenmektedir.

Engellilere Yönelik Sporla Rehabilitasyon Hizmetleri Engelli çocukların, fizyolojik gelişimine ve onlara başarılı olabi-leceklerini hissettirerek psikolojik gelişimlerine katkıda bulun-mak amacıyla yürütülen hizmetlerdir.

Hidroterapi: Ortopedik veya zihinsel engellilere su içinde eg-zersiz yaptırılarak kişilerin bedensel ve zihinsel gelişimlerine destek olunmaktadır. Avrupa ve Amerika’da Watsu adıyla bilinen engellinin psikolojik ve fizyolojik rahatsızlıklarının gi-derilmesi için uygulanan rehabilitasyon yöntemini Türkiye’de ilk olarak İSEM hizmete almıştır.

Hipoterapi (Atla Terapi): “Hipoterapi“ adı ile bilinen at üstünde terapi yöntemi ile engelli çocukların kişisel gelişimine katkıda bulunulmaktadır. Atın çok boyutlu hareketlerin-den faydalanılarak, engelli çocukların duygusal, zihinsel ve fiziksel gelişimleri için destekleyici bir terapi yöntemi uygulanmaktadır.

Başarılı Öğrencilerin Ödüllendirilmesi, 2013

Engellilere Yönelik Sporla Rehabilitasyon (Hidroterapi) , 2013

Engellilere Yönelik Sporla Rehabilitasyon(Hipoterapi) , 2013

Yaz Kampı

Çiroz Engelliler Yaz Kampı’nda, her yıl Mayıs-Eylül ayları arasında engellilere ve engelli ailelerine 6’şar günlük dönem-ler halinde eğitim, sosyal ve kültürel faaliyetdönem-ler içeren kamp düzenlenmektedir.

Engellilere Yaz kampı, 2013

Engellilere Eğitim Hizmeti, 2013

Türk İşaret Dili Eğitimleri, 2013

Engellilere Yönelik Sosyal Organizasyonlar ve Eğitim Hizmetleri

İSEM, düzenlediği sosyal etkinliklerle, engellilerin sosyal haya-tın içinde yer almasına imkân sağlamaktadır. Bu amaçla engel-liler, tiyatro, sinema, konser gibi sanatsal etkinliklere katılmak-ta; tarihî ve turistik mekanlara götürülmektedir.

ESHA Projesi (Engellilerin Sosyal Hayata ya da Toplu-mun Engellilere Adaptasyonu Projesi)

İlk ve ortaöğretim öğrencilerine engellilik bilincini kazandır-mayı ve engellilerin genç nesil tarafından daha iyi anlaşılması-nın sağlanması amaçlamaktadır.

Küçük Adımlar Erken Eğitim Projesi

0-6 yaş arası gelişimsel geriliği olan çocukların ailelerine yöne-lik hazırlanmış bir erken eğitim programıdır. Üniversitelerle iş-birliği halinde yürütülen proje; 0-4 yaş arasında normal gelişim sürecinde edinilen becerileri kapsamakta ve ailenin eğitilerek çocuğun gelişimi sağlanmaktadır.

Konuşma Terapisi

Ağız ve dil kaslarında gelişim bozukluğu olan, konuşma güçlüğü çeken çocuklar için rehabilitasyon çalışmaları yapılmaktadır.

Zihinsel Engelliler Beceri Kazandırma Birimleri

17-35 yaş arası hafif orta zihinsel engeli bulunan eğitilebilir- öğretilebilir kategorisindeki engellilere öz bakım becerileri, sosyal beceriler, mesleki eğitim ve sanat eğitimlerinin verildiği eğitim birimimizdir. Aileleri ve kendileri açısından büyük bir fır-sat olan bu imkanla, zihinsel engellilere spordan el sanatlarına,

ev ekonomisinden bahçıvanlığa kadar geniş bir yelpazede eği-tim hizmeti sunulmaktadır. Eğieği-timler üç ana başlıkta düzenlen-mektedir.

Karma Engel Gruplarının Eğitim Birimi: Bu birimde enge-linden dolayı temel eğitim alamayan tüm engel gruplarındaki engellilere destek eğitimleri verilmekte, engel durumlarına ve yeteneklerine göre Milli Eğitim Bakanlığı onaylı sertifikalı mesleki eğitimler düzenlenmektedir.

Yaz Okulu Eğitimleri: Örgün eğitime devam etmelerine rağ-men çeşitli nedenlerle yeterli eğitim desteği alamamış olan 8-13 yaş arası çocuklar ve gençlere destek eğitimleri verilir. Bu yaş aralığındaki engellilerin örgün eğitim kurumlarında aktif katılımcı bireyler olması amacıyla sosyal rehabilitasyonlarını destekleyecek kültürel çalışmalar yapılmaktadır.

Türk İşaret Dili Eğitimleri: İşitme engelli bireylerle sağlık-lı iletişim kurmak isteyen herkese hafta içi ve hafta sonu Türk İşaret Dili Stüdyosu’nda Türk İşaret Dili kursları ücretsiz olarak verilmektedir.

Engellilere Yönelik İşe Yerleştirme Hizmetleri

Engelli bireyleri iş hayatına hazırlayarak ve engelli bireyin iş bulmasında aracı olarak, bireyin sahip olduğu engelleri aşma-sına katkı sağlamaktadır. İSEM Sosyal Servislerinde görevli

Tıbbi Malzeme Yardımlar

Sosyal güvencesi olmayan ihtiyaç sahibi engellilere beyaz bas-ton, tekerlekli sandalye, akülü araba, işitme cihazı, ortez/pro-tez, hasta altı bezi gibi tıbbi malzeme yardımlar yapılmaktadır.

Psiko-Sosyal Hizmetler

Engelli ve ailesinin toplumsal hayata katılımını arttırma, ya-şadıkları bireysel ve çevresel sorunlarla başa çıkma becerileri kazandırma amaçlanmaktadır. Yaşanan ruhsal problemlerin çözümü konusunda destek sağlanarak Engelli bireylerin eğit-sel, mesleki, duygusal ve sosyal gelişimlerinin desteklenmesi-ne yödesteklenmesi-nelik çalışmalar yürütülür.

maktadır.

İSEM Kariyer Geliştirme ve İstihdam Destek Birimince engel-linin fiziksel ve psikososyal özellikleri dikkate alınarak kendi-sine uygun iş olanakları araştırılmakta; kriterlere uygun işler bulunmasıyla işverenlerle temasa geçilmektedir. İSEM Sosyal Servislerle koordinasyon içinde, çalışabilecek engellilerin ça-lışma hayatına katılımı için gerekli danışmanlık ve eğitim hiz-metleri de yürütülmektedir.

İstihdam Birimi, 2013

Psiko-Sosyal Hizmetler, 2013

Çağrı Merkezi, 2013

Engellilere Yönelik Ücretsiz Ulaşım Hizmeti, 2013 Tıbbi Malzeme

Yardımı, 2013

Çağrı Merkezi

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin çağrı merkezi olarak hiz-met veren ALO 153’ü arayan herkes, 3’ü tuşladıktan sonra en-gellilerle ilgili servise ulaşabilmekte ve sağlanan tüm hizmet-lerden faydalanabilmektedir.

Engelli ve Kimsesiz Yaşlılara Yönelik Ücretsiz Ulaşım Hizmeti

Toplu taşıma araçlarını kullanamayan engelli ve yaşlıların sosyal hayatın içerisinde daha fazla yer almalarını sağlamak amacıyla; kamu kurum ve kuruluşlarına, eğitime, alışverişe, ce-nazeye, gezi amaçlı yerlere, OKS, ÖSS, ÖMSS ve Açık Öğretim Sınavlarına ulaşımları sağlanmaktadır. Ulaşım için 2013 yılında 70 araçla hizmet verilmektedir.

Erişilebilirlik Hizmetleri

EYS (Erişilebilir Yaya Sinyalleri)

Yayalar için maksimum yaya ulaşılabilirliliğinin sağlanması amacı ile sinyalize edilmiş olan kavşak ve yaya geçitlerinde, gerekli geometrik düzenlemeler, yatay düşey trafik işaretle-meleri ve sinyalizasyon sistemine entegre edilen fonksiyonel sesli uyarımlı yaya butonu uygulamaları yapılmaktadır.

Bu hizmetlerle öngörülen standartların uygulanmasıyla engelli ve yaşlılar gibi hareket kısıtlılığı olan bireylerin toplum yaşan-tısına eşit fırsatlarda katılabilmelerinin sağlanmasının yanı sıra, hedef kitle olarak görme engelliler alınarak tüm yayaların entegre olabildiği ve trafikte maksimum emniyetin sağlandığı yaya hareketlerinin sağlanması hedeflenmiştir.

Böylece kent genelinde toplam 160 adet sinyalize kavşakta EYS dönüşümü gerçekleştirilmiştir.

Yatay ve Düşey Trafik İşaretleme Çalışmaları

Yaya yürüme alanlarında maksimum güvenliğin sağlanması, engellilerin sosyal hayata katılımda önlerindeki engellerin kaldırılması amacı ile kent genelinde gerçekleştirilen yatay ve düşey trafik işaretlemeleri kapsamında, Engelli Park Levhası, Kenarı Kıvrılmış Standart Levha, Esnek Refüj Başı Levhası, T ve S Konsol Aparatı ve Engellilere Yönelik Yaya Geçidi Çizgi gibi çalışmalar yürütülmüş. Bu kapsamda İstanbul genelinde yürütülen çalışmalar şunlardır.

Erişilebilir Yaya Sinyalleri (EYS), 2013

Tablo 5

ENGELLİLERE YÖNELİK DÜŞEY TRAFİK İŞARETLEME ÇALIŞMALARI

Ölçü 2011 2012 2013

Yapılan İşin Adı

Engelli Park Levhası Adet 71 31 22

TOPLAM Adet 2.345 12.244 7.094

Esnek Reflüjbaşı Levhası Adet 254 727 1.515

Kenarı Kıvrılmış Standart Levha Adet 1.135 9.213 3.841

T ve S Konsol Aparatı Adet 885 2.273 1.716

Engellilere Yönelik Düşey Trafik İşaretleme Çalışmaları, 2013

İLÇE BAZLI ENGELLİLERE YÖNELİK YAYA GEÇİDİ ÇALIŞMA TABLOSU

Tablo 6

Tablo 7

ENGELLİLERE YÖNELİK HİZMETLER

Kaynak. Sağlık ve Sosyal İşler Daire Bakanlığı, 2013

2009 2010 2011 2012 2013

Ölçü Kayıt Altına Alınan Engelli Sayısı*

Sosyal Organizasyonlara Katılan Kişi Sayısı

Bilgilendirme-Yönlendirme-Danışmanlık Sporla Rehabilitasyon (Seans)

İstihdam Edilen Kişi Sayısı

ESHA Projesi Kapsamında Eğitim Verilen Öğrenci Sayısı Tıbbi Rehabilitasyon (Seans)

Yaz Kampına Katılan Kişi Sayısı

Yaz Okulu Eğitimleri Sosyal Organizasyonlar

Yasal Haklar Danışmanlığı

Engellilere Yönelik Ulaşım Hizmeti

81.959

**İdari planlama yapılmaması nedeniyle 2013 yılında “Yaz Okulu” hizmeti verilememiştir.

sosyal hayata katılımlarını kolaylaştırmak amacı ile Topkapı Eğitim Parkımızda 2013 yılı boyunca 76.204 öğrenciye trafik eğitimi verilmiştir.

Toplu Ulaşım Araçlarının (Minibüs, Taksi, Taksi Dolmuş) Engelli Kullanımına Uygun Hale Getirilmesi

MESLEK EDİNDİRMEYE YÖNELİK

Belgede İstanbul Büyükşehir Belediyesi (sayfa 167-171)