YARATICI DRAMA
YAZINSAL TÜRLER VE YARATICI DRAMA (MASAL, ÖYKÜ, ŞIIR, ANI)
• Katılımcılar “Tilki ve Anne Tavuk” oyununu oynamak üzere tek sıra halinde arka arkaya dizilirler ve önündeki katılımcının beline sarılırlar. En öndeki katılımcı anne tavuk, sıradaki diğer katılımcılar ise civciv rolündedir.
İçlerinden biri tilki olur. Grubun karşısına geçer. Tilki, anne tavuğun savunmasındaki civcivlere dokunmaya çalışmaktadır. Dokunduğu civcivi yemek amacıyla anne tavuğun arkasındaki sıralanan civcivlere dokunmaya çalışır. Sırada kopma olursa kopan sıra komple elenir.
Tüm civcivler elenene kadar oyun devam eder.
• Katılımcılar “Sarılmalı Ebelemece” oyununu oynamak üzere sınıfın içinde dağınık bir halde dururlar. İçlerinden biri ebe olur. Klasik
ebelemece oyunundan farklı olarak ebenin
yaklaştığı kişi eğer bir başkasına kısa süreli
sarılır halde kalmayı başarırsa ebelenmekten
kurtulur. Ebenin yalnız kalan katılımcıyı elemeye
hakkı vardır. Tüm katılımcılar ebelenene kadar
oyun devam eder.
• Katılımcılar bu kez “İmgesel Yürüyüş” yapmak üzere sınıfın içinde rastgele yürümeye başlar. Eğitmen, önce katılımcılardan bir masal seçmesini ister, sonraki aşamada masal içinde seçtikleri bir kahramanmış gibi yürüyüşe devam etmelerini ister. Daha sonra ise kahramanla özdeşleşen bir cümle bulmalarını hem bu cümleyi söyleyerek hem kahramanı canlandırarak yürümeye devam etmelerini ister. Eğitmen katılımcıları dondurur ve birbirine en yakın konumdaki katılımcı ile eş olmalarını ister. Katılımcılar yere oturur ve birbirlerine masallarını anlatır. Daha sonra eğitmen, eşlerin yan yana olması kuralını bozmadan çember şeklinde oturmalarını ister.
Gruplar sırayla masallarını anlatır. Burada her katılımcı eş olduğu diğer katılımcının masalını anlatır ve mümkün olduğunca eşinin ifadeleriyle anlatmaya çalışır. Aynı masalı birden fazla grup tercih etse bile kuralı bozmadan anlatırlar.
• Eğitmen, kurgusal bir metin okur. (Biz, Buket Çetin’in “Kulaklarıma İnanamıyorum” isimli kitabından bir parça üzerinde çalıştık.)
Eğitmen, metindeki karakterin daha iyi anlaşılabilmesi için seçmiş olduğu -karakteri tanıtmaya yönelik- uygun bir parçanın
canlandırılmasını ister. Gruplar kendi yorumlarını katarak önce
eşzamanlı olarak toplu halde çalışır. İlk aşamada seçilen karakterler katılımcılar kendi tercihiyle canlandırır, daha sonra katılımcılar rol değiştirerek tekrar canlandırır. Toplu çalışmalar oturtulduktan sonra gruplar, -kendi tercihleri olan rol dağılımıyla- sahne gerekmeden bulundukları yerde diğer katılımcılar önünde canlandırırlar. (Biz, kitapta geçen bir sahnedeki çınar ağacı ve Ozan isimli kahramanın dostluğu üzerine canlandırma çalışmaları yaptık.)
• “Katil Kim” isimli oyunu oynamak üzere katılımcılar sınıf içinde rastgele dolaşmaya başlarlar. (Oyunun diğer adı Köpekbalığı’dır.) Eğitmen
katılımcıları dondurur ve katılımcılar gözlerini kapatırlar. Eğitmen,
katılımcılardan birine dokunur ve oyunu başlatır. Dokunduğu katılımcı katil rolünde oynayacaktır. Tüm katılımcılar gözleri açık ve rastgele sınıfın içinde yürümeye başlarlar. Katil, yürüyüş esnasında katılımcılardan biriyle -diğer katılımcıların anlamayacağı biçimde- göz teması kurar ve belirgin biçimde göz kırpar. Katilin göz kırptığı katılımcı birkaç adım attıktan sonra “Ben öldüm” diyerek olduğu yerde diz çökerek kıpırdamadan oturur. Oyunda eğer katil yedi kişiyi öldürmeyi başarırsa oyunu kazanır. Eğer katil yedi kişiyi öldürmeden diğer katılımcılardan biri eğitmenin kulağına
şüphelendiği kişinin adını fısıldar ve doğru tahminde bulunursa oyunu katil kaybeder. Katılımcıların üç tahmin hakkı vardır. Oyunun ikinci aşamasında katil sayısı ikiye çıkarılır.
• Eğitmen 3. maddede geçen eşlerin tekrar bir araya gelmesini ister. Eşler yan yana oturması koşuluyla tüm katılımcılar çember şeklinde otururlar. Eğitmen, kurgusal bir metin okur. Olayın düğüm kısmına geldiğinde okumayı bırakır ve gruplardan kurguyu devam ettirmesini ister. (Biz, Buket Çetin’in “Kulaklarıma İnanamıyorum”
isimli kitabından bir parça üzerinde çalıştık.) Gruplar kendi aralarında fikirlerini paylaşarak kurguyu devam ettirir ve olay akışını bir noktaya bağlamaya çalışırlar. Eğitmen, yeterli süreyi verdikten sonra tüm gruplardan kurgunun devamına yönelik kendi kurgularını sırayla anlatmalarını isterler. (Bizim çalıştığımız
kurguda evrensel bir sorun vurgulandı: Çevre kirliliği ve buna bağlı olarak gelişen sağlık sorunları vb.)