Bebeklik döneminde gelişimsel destek programları
Prof. Dr. Müdriye YILDIZ BIÇAKÇI
•
Bebeklik doğumdan 18 veya 24. aya kadar
olan dönemdir.
Bebekle yapılan etkinliklerde dikkat edilmesi gereken ilkeler şunlardır:
• Etkinlikler, bebeğin/çocuğun huzurlu, neşeli, keyfinin yerinde, karnı tok, altı temiz ve uykusunu almış olduğu zaman yapılmalıdır. Aç, uykusuz, altı kirli, yorgun, hasta ve ateşli iken etkinlik yapılmaması önemlidir.
• Çocuğun gereksinimlerine göre gerekiyorsa sözel ve fiziksel yardım verilmeli, çocuk geliştikçe yardımlar azaltılarak tamamen sonlandırılmalıdır.
• Ekinlikler sırasında öncelikle bebekle göz kontağı kurulmalı ve etkinlik boyunca olabildiğince göz kontağı sürdürülmelidir.
• Bebekle gülümseyerek, sakin ve yumuşak ses tonuyla konuşulmalıdır.
• Yapılan etkinlik sırasında basit kelimelerle ne yapıldığı anlatılmalıdır. Çocuk küçük olsa bile ondan ne istenildiği, ne yapıldığı sözel olarak ifade edilmelidir.
• Kullanılan oyuncakların ağır, köşeli, yutulabilir ve keskin parçalarının olmamasına dikkat edilmesi önemlidir. Oyuncaklar hafif, çocuğun eliyle kolayca kavrayabileceği şekilde ve temiz olmasına özen gösterilmelidir. Uzun ipi olan ve çocuğun parmaklarının sıkışabileceği delikleri olan oyuncaklar uygun değildir.
•
Bir nesneyi alması ya da bir nesneye uzanması istendiğinde çocuğun öncelikle o nesneye bakması sağlanmalıdır.
•
Etkinlik sırasında bebeğin dikkatini dağıtacak sesler, gürültüler olmamalıdır.
•
Etkinlikler oyun şeklinde yapılmalı ve her
iki taraf için de eğlenceli bir hale
getirilmelidir.
Bebekler için;
• Yumuşak veya çorap bebekler, kolay yıkanabilir ve giydirilebilir bebek elbiseleri içeren bebek köşesi hazırlanabilir.
• Bebeklerin tencereler, tavalar, kapaklar, kutular, plastik kaplar, kaseler ve sepetler gibi kavrayabileceği yıkanabilir evcilik oyuncakların bulunduğu ev yaşam alanı düzenlenebilir. Bu araçlarda çocukları malzemeleri yığmak, bir araya dizmek, sıkıştırmaları teşvik eder.
•
İçeride ve dışarıda bebek arabaları, araba, el arabası, kamyon gibi çekmeli – itmeli oyuncakların bulunduğu bir alan hazırlanabilir.
•
Sallanan tekne, kısa tünel, tırmanma basamakları ve salıncak gibi oyuncakların bulunduğu sürünme ve tırmanma alanı hazırlanabilir (Jackman, 2005’ten akt.
Dere Çiftçi, 2018).
Kaynaklar
• Taşralı Nalbant, S. Özer, D. Arısoy, G. (2018).
Motor Gelişim Alanı Destek Programları.
Gelişimsel Destek Programları Gelişim Alanlarına Göre Uygulama Örnekleri içinde, Ed.
Zeynep Fulya Temel, Neriman Aral, Ankara:
Hedef.
• Dere Çiftçi, H. (2018). Sosyal Duygusal Gelişim Alanı Destek Programları. Gelişimsel Destek Programları Gelişim Alanlarına Göre Uygulama Örnekleri içinde, Ed. Zeynep Fulya Temel, Neriman Aral, Ankara: Hedef.
