HABER BÜLTENĐ
25 Nisan 2006
Haber Özetleri
Irak
• Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Abdullah Gül, Irak'ta Türkmenlerin en iyi biçimde temsil edilebilmeleri için ufak tefek ayrılıkları bir kenara bırakıp dayanışma içine girmeye çağırdı. Irak Türkmen Cephesi'nin (ITC) 11. kuruluş yıldönümü, ITC Türkiye Temsilcisi Ahmet Muratlı’nın ev sahipliği yaptığı Ankara'da verilen resepsiyonla kutlandı. Resepsiyona katılan Gül, çok kritik bir süreçten geçen Irak'ın tüm zorluklara karşın yeniden kurulduğunu hatırlattı.
Resepsiyona katılan Devlet Bakanı Kürşad Tüzmen de, Türkiye'nin, kahramanca mücadele veren Türkmenlerin sürekli yanında olduğunu söyledi.
Türkmenlerin çektikleri sıkıntılarla ve gösterdikleri sabırla tüm dünyaya örnek olacak davranışlar sergilediklerini kaydeden Tüzmen, ''Yiğitçe mücadele ettiler.
Kahramanca mücadele ettiler. Çünkü onların kanlarında kahramanlık vardı.
Aynı şekilde devam edecekler. Ben de elimden geldiği kadar Türkmen kardeşlerimize, yanı başımızda, onların gelir seviyesini arttırmak için, ticari faaliyetlerini, yatırım faaliyetlerini arttırmak için elimden geleni bütün arkadaşlarımla birlikte yapacağım'', dedi. Resepsiyonda gazetecilerle sohbet eden Adalet Bakanı Cemil Çiçek, Türkiye'ye gelecek ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice’la yapılacak görüşmelerin içeriğine değindi. Görüşmelerin gündeminin ağırlıklı olarak terör olacağını kaydeden Çiçek, terörle mücadeleye karşı ortak tepki veren toplumların mümkün olduğu kadar işbirliği içinde olması gerektiğine işaret etti. (AA)
• Birleşik Irak Đttifakı üyesi Şirvan El-Vaili yaptığı açıklamada Birleşik Irak Đttifakı’nın 16-17 bakanlık alacağını; bu bakanlıklardan ikisinin Petrol ve Đçişleri Bakanlığı olduğunu ifade etti. Amire El-Beldavi de yaptığı açıklamada yeni hükümette 15 bakanlıkla yer alacaklarını söyledi. (NĐNA HABER AJANSI)
• KYB üyesi Fuat Masum yaptığı açıklamada, Kürt Hükümeti’nin bugün ilan edileceğini, bakanlık sayısının 30 olduğunu, anlaşmaya göre KYB Adalet, Đçişleri, Eğitim, Sağlık, Sosyal Güvenlik, Diyanet, Su Kaynakları, Ulaştırma, Planlama, Bayındırlık ve Đnsan Hakları Bakanlıklarını; KDP ise Maliye, Peşmerge, Yüksek Öğretim, Tarım, Kültür, Elektirik, Doğal Kaynaklar, Kamu Đşleri, Gençlik-Spor ve Dışişleri Bakanlıklarını alacak. Diğer bakanlıkların da Kürt Bölgesindeki diğer listelere verileceği bildirildi. Fuat Masum açıklamasının devamında Maliye, Adalet, Peşmerge ve Đçişleri bakanlıklarının hemen değil; 6 ay ile 1 yıl arasında birleşeceğini ifade etti. (www.irakna.com)
• El-Sadr Grubu üyesi Nasir El-Saidi yaptığı açıklamada, El-Sadr Grubu’nun yeni hükümette hizmete yönelik bakanlıklar isteyeceğini; ancak bakanlıkların sayısının yeni başbakanın yapacağı dağılıma göre belirleneceğini söyledi.
(www.iraq-ina.com)
• Irak Ulusal Listesi Başkanı Đyad Allavi Ürdün Kralı Abdullah’la görüştü.
Görüşmede Irak’ın siyasi durumu ve Irak’ta yeni hükümetin kurulması konularının konuşulduğu bildirildi. Ayrıca Allavi yaptığı açıklamada, Irak’ta hükümetin sandalye dağılımının mezhepsel bölüşüme maruz olduğunu ifade etti. Đyad Allavi, Irak Ulusal Listesi’nin mezhepsel bir hükümete katılmayacağını bildirdi. (www.iraq-ina.com)
• Irak’ta Ulusal Hükümetin kurulması müzakerelerine Pazar günü Bağdat’ta başlandı. Şii Đttifakı’ndan alınan haberlere göre Irak’ın yeni Başbakanı Nuri Kamil Hasan El-Maliki (Cevat El-Maliki), Đyad Allavi ve Salih El-Mutlak’ın hükümete katılması için Kürt Listesi, ABD ve Đngiltere hükümetleri ve bazı Arap hükümetleri tarafından baskı uygulandığını bildirdi. Birleşik Irak Đttifakı üyesi Abbas El-Beyati de yaptığı açıklamada, bakanlık sandalyelerinin dağılımının seçim sonuçlarına göre yapılacağını bildirdi. (EL-ŞARK EL-AVSAT GAZETESĐ)
• Irak Ulusal Diyalog Cephesi Başkanı Salih El-Mutlak, Irak Meclisi oturumunda meclis başkanlığı için aday gösterilmesini kabul etmedi. Salih El-Mutlak buna gerekçe olarak, mezhepsel bir hükümete katılmak istememesini gösterdi.
(www.iraq-ina.com)
• Đran Cumhurbaşkanı Ahmedinecad, Irak Cumhurbaşkanı Celal Talabani’yle telefon görüşmesi yaptı. Görüşmede Ahmedinecad’ın Celal Talabani’yi Cumhurbaşkanlığı görevine tekrar seçilmesinden ötürü tebrik ettiği ve Đran’a davet ettiği açıklandı. (NĐNA HABAR AJANSI)
• ABD’nin Irak Büyükelçisi Zalmay Halilzad yaptığı açıklamada, Irak’ta milis güçlerin feshedilmesi gerektiğini ve Irak’ta milis güçlerin iç savaş konusunda alt yapıya sahip olduğunu ifade etti. (www.iraqidewan.net)
• ABD güçlerinin 101. tugay komutanı yaptığı açıklamada, son zamanlarda Kerkük’e yüzlerce Şii’nin akın ettiğini; bunların Bedir Örgütüne ve Mehdi Ordusuna bağlı olduğunu ve şehirde etnik bazda gerginlik yaşandığını bildirdi.
(www.iraqidewan.net)
• ABD’nin Irak Büyükelçisi Zalmay Halilzad, ülkesinin Nuri Kamil Hasan (Cevad) El-Maliki’nin başbakan adayı olarak seçilmesiyle sonuçlanan süreçte Iraklı siyasi liderler üzerinde büyük baskı yaptığını açıkladı. (EL-DĐVAN)
• Şii Đttifakı Listesi’nden milletvekili seçilen Hasan El-Süneyel, kabineyi kurmakla görevlendirilen Nuri Kamil Hasan (Cevad) El-Maliki’nin kabinedeki koltukların dağılımı konusunda diğer listelerle müzakere yapmak üzere bir komisyon kurduğunu; bu komisyonda ittifakı oluşturan parti ve oluşumların hepsinden temsilci bulunduğunu, bunların arasında Şeyh Hamam Hammudi, Hüseyin El- Şehristani, Kaydar El-Abadi, Selam El-Maliki’nin de bulunduğu ve komisyonun dün itibariyle işe başladığını bildirdi. Sözcü, başbakan yardımcılarının sayısının ihtiyaca göre başbakan tarafından bizzat belirleneceğini ve Milli
Savunma ile Đçişleri Bakanlığının diğer listeler ne kadar baskı yaparlarsa yapsınlar ittifak üyelerinin de olacağını sözlerine ekledi. (EL-DĐVAN)
• Uzlaşma Cephesi’nden milletvekili Selim Abdullah, milislerin Irak’ta kötü iz bıraktığını, bu milislerin feshedilmesinden yana olduklarını; 91 nolu kararın milislerin askeri müesseselere katılmaları değil bunların feshedilmesini ön gördüğünü belirtti. (EL-DĐVAN)
• Milli Savunma Bakanlığı yetkilileri, Bakanlığın giriş kapılarına Katyoşa füzeleriyle saldırı yapıldığını; saldırıda 7 kişinin öldüğünü, 8 kişinin yaralandığını açıkladılar. Đçişleri Bakanlığı binasının da benzer bir saldırıya uğradığı kaydedildi. (EL-DĐVAN)
• ABD’li bir sorumlu, çoğunluğunu Kürt, Arap ve Türkmenlerin oluşturduğu, aidiyeti konusunda çekişmelerin yaşandığı Kerkük şehrinde bulunan, Saddam döneminde sahiplerinin ellerinden zorla alınan taşınmaz malların incelenmesi görevini üstlenen komisyona, 130 bin takip belgesinin geldiğini açıkladı.
(REUTERS)
• Irak Cumhurbaşkanı Celal Talabani, Türk ordusunun Irak sınırına askerî yığınak yapmasına ilişkin “Türkiye’nin Irak’a sınır ötesi bir harekât düzenlemesini kabul etmeyiz”, değerlendirmesinde bulundu. (ZAMAN)
• Irak Ulusal Listesi’nden ‘Đyad Allavi’ ve Ulusal Diyalog Cephesi’nden ‘Salih El- Mutlak’ seçilen milletvekillerinin Irak Parlamentosu’nda muhalefet rolünü oynamak üzere hazırlık yaptıklarını belirtti. (EL-DĐVAN)
• Dünyanın en zengin petrol rezervlerinin bulunduğu Irak'ın kuzeyinde Kerkük kentine yakın bölgede petrol kuyularının bağlandığı pompalama merkezi Pazar gününden beri yanıyor. Irak hükümetinden bölge yetkilisi isim vermeden yaptığı açıklamada, ''Yeterli olanağımız yok. Çok kamyona, tankere, itfaiye aracına ihtiyaç var. Ancak bununla baş ederek yangını denetim altına alacağımızı sanıyoruz'', dedi. Yangın bölgesi, Kerkük'le Beyci kentleri arasında. Amerikan işgaliyle 37 aydır savaşan direnişçilerin ülkenin en büyük gelir kaynağı petrole yönelik sabotajları, ekonomiye zaman zaman darbe vurmaktadır. (AA)(REUTERS)
• ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice, Irak'ta yeni hükümetin kurulmasıyla birlikte Türkiye-ABD-Irak arasındaki üçlü mekanizmanın canlandırılarak terör örgütü PKK'ya karşı çabaların iki katına çıkarılacağını söyledi. ''Irak'ın kuzeyinde istikrarlı bir güvenlik durumunun sürmesi ve yeni Irak hükümetinin, Türkiye'ye, ABD'ye ve koalisyona katılması, PKK konusunun ele alınacağı yöntem olmalı. Türklere mesajım bu olacak'' diyen Rice, PKK’yla mücadelenin Irak’ın kuzeyinde daha fazla istikrarsızlığa yol açmaması gerektiğini ve Türkiye'nin bu görüşe katılacağını sandığını söyledi. Türkiye'nin, Geniş Ortadoğu Girişimi'nin en önemli destekçilerinden biri olduğunu anlatan Rice, ''Çünkü Türkler, Đslam ve demokrasi arasında kesinlikle hiçbir çatışma görmediklerini açıkça dile getiriyor ve Türkiye'nin kendisi de, bunun çok iyi bir örneği'' diye konuştu. Rice, ''Türkiye, medeniyetler çatışması değil medeniyetlerin demokratik gelenekleriyle ve demokratik gelecekleriyle
birleşmesini istiyor. Geniş Ortadoğu Girişimi'nde, böyle bir Türkiye'den daha güçlü bir destekçimiz ve müttefikimiz yok'', dedi. (AA)
• ABD Dışişleri Bakanlığının Avrupa ve Avrasya'dan Sorumlu Üst Düzey Yetkilisi Matt Bryza, Türkiye'nin Irak'a olası askeri operasyonu konusunda herhangi bir tartışmanın söz konusu olmadığını söyledi. Bryza, ''Türk hükümeti ve Irak makamlarıyla, PKK sorununa karşılık vermek için beraber çalışıyoruz.
Birileri askeri eyleme karar vermeden önce atılması gereken birçok adım var.
Biz, bu sorunla başa çıkmak için birlikte çalışıyoruz'', diye konuştu. Bryza, PKK terörüne karşı Avrupa'da da önemli bir iş birliğinin yürütüldüğünü ve mali desteğin kesilmesi, siyasal ortamın değiştirilmesi gibi önlemlerin alındığını kaydetti. Irak Devlet Başkanı Celal Talabani'nin, Türk ordusunun hareketliliğinden endişeli olduğu yönündeki sözlerinin üzerine Bryza, ''Bunlar, Talabani'nin kendi görüşüdür. Bizim, Türkiye ve Irak yetkilileriyle PKK sorununa karşı savaşmak için, askeri operasyondan çok daha önce gelen, birlikte yapacak çok şeyimiz var'', dedi. (AA)
• Đran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinecad, Irak'ta yeni bir hükümet kurma sürecine girilmişken, Amerika Birleşik Devletleri ile Irak konusunda görüşmeler yapılmasına gerek kalmadığını söyledi. Ahmedinecad, Irak'taki güvenlikten şimdiye dek "işgal kuvvetleri"nin sorumlu olduğunu, var olan sorunların ise kalıcı bir Irak hükümeti kurulması ardından aşılacağına inandığını söyledi. (BBC)
• Irak'ta mezhep çatışması nedeniyle öldürüldüğü sanılan 20 kişinin cesedi bulundu. Polis yetkilisi teğmen Maytam Abdu Rezzak, başkent Bağdat'ın dışındaki Ebu Garib'de küçük bir kamyon içinde işkence edilerek öldürülmüş 15 erkeğin cesedinin bulunduğunu söyledi. Polis yetkilisi Kazım Hasan ise Bağdat'ın güneybatısındaki Dora'da 2 kişinin cesedinin bulunduğunu ifade etti.
Irak'ın kuzeyinde bulunan Musul kentindeki polis de, biri kaçırılan üniversite öğrencisine ait olmak üzere 3 kişinin cesedinin kentin kuzeyinde bulunduğunu kaydetti. Bu arada Sünniler, Đçişleri Bakanlığına sızan Şii milislerin Sünnileri öldürmek için kurulan ölüm mangalarına yardım ettiğini ileri sürmektedir.
(AA)(AP)
• Irak'ta devrik lider Saddam Hüseyin ve 7 sanığın Duceyl katliamıyla ilgili yargılandığı davanın bir sonraki duruşması 15 Mayıs'ta yapılacak. Öte yandan adının açıklanmasını istemeyen Amerikalı bir yetkili, ''Kararın Temmuz ayı sonu veya Ağustos başı gibi açıklanmasını bekliyorum'', dedi. (AA)(AFP)(REUTERS)
Orta Doğu
• Çalışma ziyareti çerçevesinde Türkiye'de bulunan Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas'a, Türkiye'nin Filistin halkının sıkıntılarının sona ermesi için çaba sarf etmeye hazır olduğu mesajı verildi. Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Abdullah Gül'ün ele aldığı konulara ilişkin bilgi veren diplomatik kaynaklar, yemekte Filistin'e mali yardım konusunun gündeme geldiğini; ancak yardımı ulaştırma olanaklarının şu anda bulunamadığını anlattılar. Abbas'ın öncelikli amacının, kendi aralarındaki anlaşmazlıkları bir kenara bırakıp Filistin halkının sıkıntılarının giderilmesi olduğunu belirten kaynaklar, Türkiye'nin Filistin halkına yardım etmek
niyetinde olduğunu; ancak bunun nasıl yapılacağı konusunda bir açılımın henüz bulunamadığını söylediler. Dışişleri Bakanı Gül'ün, Abbas'a, Hamas'a verilen mesajların verilmeye devam edilmesi gerektiğini söylediğini anlatan kaynaklar, Abbas'ın da Đsrail tarafıyla hiçbir temaslarının kalmamasından ve siyasal süreç bakımından yeni adımlar atılamamasından yakındığını söylediler. Abbas'ın Đsrail’le görüşme konusunda en ufak bir sıkıntısının olmadığını da vurgulayan kaynaklar, bakan Gül'ün, bölgede belirleyici rolü bulunan ABD'ye, yarınki görüşmeler sırasında, tüm manzarayı ve sorunlara bir çözüm bulunması gerektiğini ileteceğini söylediğini bildirdiler. Mahmud Abbas'ın, Filistin halkının ekonomik durumunun kötüye gitmesinin huzursuzluğa yol açtığına da değindiğini ifade eden diplomatlar, durumun belli miktardaki mali yardımlardan çok, istikrarlı bir para akışını gerektirdiğini ifade ettiler. (AA)
• ABD Savunma Bakanı Donald Rumsfeld, Irak ve Afganistan'daki misyonların Đran'a karşı yararlı olduğunu savundu. Bakan Rumsfeld, Savunma Bakanlığının televizyonunda yaptığı açıklamada, ABD'nin, ''Đran'ın aşırı gerginliğini önlemek için Irak ve Afganistan'da sebat etmesi gerektiğini'' söyledi. Đran'ın nükleer programına atıfta bulunan ve ''Afganistan'da başarı ve Irak'ta başarı, Đran'da gördüğümüz aşırı gerginliği önlemek için çok önemli'' diye konuşan Rumsfeld, Irak ve Afganistan'daki Amerikan misyonlarının çok uzun ve çok masraflı olduğunu söyleyenlere de yanıt vermek istediğini belirtti.
Rumsfeld, ''Đran'ın istediği en son şey, Irak ve Afganistan'da rejimlerin, temsile dayalı sistemlerin işlediğini, insanların özgür olduğunu görmektir. Bu onların dünya görüşüne, onların aşırı uçtaki dünya görüşüne zarar veriyor'', ifadesini kullandı. Bakan Rumsfeld, sözlerini, ''Maliyetin çok yüksek olduğunu, çok uzun zaman aldığını düşünüp misyonumuza devam etmememiz gerektiğini telkin edenler, bunun Đran için ne anlama geldiğini ve Đran'ın dünya için tehlikeli olan davasını nasıl ileriye götüreceğini düşünmeliler'', diyerek sonlandırdı. (AA)(AFP)
• Haaretz gazetesi, Đsrail'in 4 Ocak'tan bu yana komada bulunan eski Başbakanı Ariel Şaron tarafından atanan bir komitenin çok gizli raporunda, ''Müslüman ülkelerin, Đran'ı taklit edebileceğini ve nükleer silah yapmaya çalışabileceğini'' yazdığını duyurdu. Haberde, Đsrail'in önümüzdeki 10 yılda karşısına çıkabilecek stratejik tehditlere yer verilen 250 sayfalık raporun hazırlanması için komiteye başkanlık eden Đsrail Maliye eski Bakanı Dan Meridor, Đsrail Savunma eski Bakanı Moşe Arens ve iç güvenlik servisi Şin Beth'in eski Başkanı Ami Ayalon'un 18 ayda 52 kez bir araya geldiği belirtildi. Komitenin raporunu başlıca Đsrailli yetkililere sunduğu ifade edilen haberde, raporda, Đran örneğinin bütün Ortadoğu'yu değiştirebileceğine ve bu ülkenin Đsrail için bir tehdit oluşturduğuna işaret edildiği kaydedildi. Ortadoğu'daki başka Müslüman ülkelerin Đran örneğini izleyebileceği ve nükleer silah üretmeye çalışabileceği uyarısının yer aldığı raporda, Đsrail devletine, nükleer silaha sahip olup olmadığı yolundaki belirsizliği devam ettirmesi tavsiyesinde bulunuluyor. Đsrail ordusuna da uzak mesafeden atış yapılmasına olanak sağlayan ateşli silahların kullanımının tavsiye edildiği raporda, terör saldırıları ya da konvansiyonel olmayan saldırı tehditlerine karşı gelebilmek amacıyla da orduya, birliklerini harekete geçirmek yerine istihbaratlara başvurması önerisinde bulunuluyor. Đsrail ile barış yapan ülke Ürdün'ün ''stratejik önemde'' olduğu belirtilerek bu ülkenin istikrarının sağlanması istenen raporda, Ulusal
Savunma Konseyi'nin hükümetin askeri seçeneklerini planlamaktan sorumlu merkezi bir kuruma dönüştürülmesi de tavsiye ediliyor. Bu arada, Jerusalem Post gazetesi de Đran cephesindeki herhangi bir gelişmeye karşı Hetz füzelerinin alarm durumuna getirildiğini yazdı. (AA)(AFP)
• Đsrailli uzmanlar, Đran'da depremin yol açtığı hasarın giderilmesine yardımcı oluyor. Đsrail'in Đbranice yayımlanan Yediot Ahronot gazetesi, ''özel'' başlığı altında verdiği, ''Đran'ı yeniden inşa eden Đsrailliler'' konulu haberinde, Đsrailli mühendislerin, Đran yönetiminin daveti üzerine bir süre önce Đran'da 3 hafta çalıştıklarını bildirdi. Ofer Petersburg imzasıyla yayımlanan haberde, Đsrailli mühendislerin geçen hafta Tahran'dan döndükleri belirtildi. Haberde, mühendis ekibin başı, Đranlıların kendilerini sıcak bir şekilde karşıladıklarını, (Pesah-Hamursuz Bayramı sırasında) Tahranlı Yahudilerle buluşmalarını sağladıklarını anlattı ve nükleer santral çevresindeki ziyaretlerini aktardı. (AA)
• Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek, Dahab'da meydana gelen ve 30 kişinin ölmesine neden olan ''terör eyleminin'' sorumlularının bulunacağını ve cezalandırılacağını söyledi. ABD Başkanı George W. Bush da, saldırıyı kınayarak, teröristlerin mutlaka adalet önüne çıkarılacağını söyledi. Bush, katıldığı bir toplantıda yaptığı konuşmada, ''Bugün, bir kez daha, teröristlerin dünyayı görmek istedikleri duruma getirmeye çalıştıklarını gördük'', dedi. Bu arada Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile Filistin'deki Hamas hükümeti de saldırıları kınadı. Abbas, sivillerin ölümüne neden olan bu eylemlerin Đslam dinine aykırı olduğunu bildirdi. Hamas hükümeti sözcüsü Gazi Hamad ise, ''Hükümetimiz, dinimizi hiçe sayan, Arap çıkarlarına karşı olan ve Filistin ulusunun güvenliğini bozan ve bu saldırıları sert bir biçimde kınamaktadır'', dedi. Abbas ve Filistin hükümeti, Mübarek ve Mısır halkına başsağlığı diledi.
Đsrail Başbakanı Ehud Olmert'in de, Mısır Devlet Başkanı'nı arayarak başsağlığı dilediği bildirildi. Mısır'ın Sina yarımadasındaki turistik Dahab kentinde, 3 ayrı noktada düzenlenen bombalı saldırılarda, 30 kişinin öldüğü ve 150 kişinin yaralandığı açıklanmıştı. (AA)(AP)(AFP)(REUTERS)
• Ürdün Kralı Abdullah, Ortadoğu bölgesinin nükleer silahlardan arındırılması konusunun, Đsrail'i de kapsadığını söyledi. Kral Abdullah verdiği demeçte, ''Bizim argümanımız şudur: Eğer Đran'ın nükleer silahlarına hayır deniyorsa, bunun nükleer silaha sahip diğer ülkelere de söylenmesi gerekir'', dedi. Kral Abdullah, ''Đsrail'in nükleer silahlarından vazgeçmesi için barış lazım. Barış olursa (Đsrail'in) bombaya ihtiyacı olmaz. Eğer Đsrail-Filistin sorunu çözülürse Đsrail-Arap sorunu da çözülür'', ifadesini kullandı. Kral Abdullah, ''Ürdün, bölgenin tamamında nükleer silahların yasaklandığını görmek isteyen bir ülke ve bölgedeki birçok ülkenin aynı şeyi düşündüğünü sanıyorum'', dedi ve Đran'ın nükleer programıyla ilgili olarak diyalogdan yana olduğunu ifade etti. (AA)(AFP)
Kafkasya ve Orta Asya
• ''Global Witness'' adlı bir yolsuzlukla mücadele kuruluşu, Türkmenistan Devlet Başkanı Saparmurat Türkmenbaşı'nın, doğal gaz gelirlerini bütçe dışında tuttuğunu savundu. Đngiliz sivil toplum kuruluşunun raporunda, doğal gaz ihracatından yılda 2 milyar dolardan fazla gelir sağlandığını; ancak Saparmurat Türkmenbaşı'nın gaz gelirlerinin büyük bölümünü yurtdışında ve
bütçe dışı fonlarda, kendi kontrolü altında tuttuğunu öne sürdü. Raporda, ''En üzücüsü şu ki, Türkmen gazının satışından elde edilen paranın ulusal bütçede yer almadığı görülüyor'', denildi. Kuruluşun raporunda, Türkmenbaşı'nın yurtdışında kontrolü altında bulundurduğu tahmin edilen 3 milyar doların 2 milyarının, Alman bankası Deutsche Bank'ın döviz rezerv fonunda tutulduğu, bu hesabın kontrolünün yalnızca devlet başkanında olduğu iddia edildi.
Deutsche Bank, iddiayla ilgili yorum yapmadı. (AA)(AP)
• 24.04.06 tarihinde Kırgızistan Cumhurbaşkanı Kurmanbek Bakiyev resmi bir ziyaretle Moskova’ya gitti. Kurmanbek Bakiyev’in, Rusya Federasyonu Cumhurbaşkanı Vladimir Putin, Rusya Başbakanı Mihail Fradkov ve Duma Sözcüsü Boris Grızlov’la yaptığı görüşmeler sırasında askeri, enerji, ekonomi ve eğitim alanlarında iş birliği konularının gündeme getirildiği bildirildi. V.Putin, Kırgızistan’da Kant’taki askeri üssün kullanımının devam ettirileceğini dile getirdi. ‘Gazprom’ şirketinin Kırgızistan’da ortak gaz işletmesi kurması; ‘EES Rossii’ (Rusya Tek Enerji Sistemi) şirketinin Kırgızistan’da Narın nehrinde
‘Kambarata-1’ ve ‘Kambarata-2’ hidrolik enerji santrallerini kurması; 2006 yılının sonuna kadar ‘EES Rossii’ şirketine Kırgızistan hükümeti tarafından
‘Severelektro’ şirketinin imtiyazlı kullanım hakkıyla verilmesi projeleri görüşüldü. (www.vremya.ru)
• 26.04.06 tarihinde Duşanbe’de Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Tacikistan, Rusya Güvenlik Bakanları ve Toplu Güvenlik Anlaşması Başkanı Nikolay Borduja’nın katılmasıyla bir toplantı düzenlenecektir. Toplu Güvenlik Anlaşması çerçevesinde gerçekleştirilen bu oturumda Orta Asya’da güvenlik meseleleri masaya yatırılacaktır. (www.regnum.ru)
• Rusya Federal Eğitim Ajansı Başkan Yardımcısı Aleksandr Kazenov, 2006- 2007 döneminden itibaren Rusya'daki üniversitelerde okuyacak Özbekistanlı öğrenciler için kontenjan sınırlamasının iptal edildiğini kaydetti. Kazenov, Rusya'daki yüksek eğitim kurumlarında 6 binden fazla öğrencinin okuduğunu ifade ederek, artık bu rakamın birkaç kat artabileceğini belirtti. Aleksandr Kazenov, Taşkent'te düzenlenen Rusya'da Yüksek Eğitim Sergisi çerçevesinde iki ülke yüksek eğitim kurumları arasında 50'den fazla iş birliği anlaşmasının imzalandığını kaydetti. (AA)
Diğer Haberler
• ABD Başkanı George W. Bush, 24 Nisan dolayısıyla yaptığı açıklamada, bu yıl da önceki yıllarda olduğu gibi geçen yüzyılın başında meydana gelen Ermeni olaylarını, ''soykırım'' olarak nitelendirmedi. Beyaz Saray'dan yapılan yazılı açıklamada Bush, Osmanlı Đmparatorluğu'nun son yıllarında, 1915'te sayıları 1.5 milyona varan Ermenilerin zorla sürgüne gönderildiğini ve kitlesel bir biçimde öldürüldüğünü savunarak, ''Bu, tüm insanlık için bir trajediydi ve hiç kimse tarafından unutulmamalı'', dedi. Bush, ''O zamanın tarihsel olaylarını Ermenistan'da ve Türkiye'de dürüstlükle ve duyarlılıkla incelemeye çalışan kişileri övüyoruz. Bu trajik olayların ortak biçimde anlaşılması ve Ermenistan ile Türkiye arasında normal ilişkileri sağlanması yönünde ortak komisyonlar
kurulması dâhil her türlü diyaloğu teşvik ediyoruz'', ifadelerini kullandı. Bush, açıklamasını, Ermeniler'e ilettiği iyi dilekleriyle bitirdi. (AA)
• Japonya'nın, ihtilaflı Dokdo adacıkları çevresinde bilimsel deniz araştırmaları başlatması sonucu Güney Kore’yle arasında ortaya çıkan ihtilaf derinleşmeye devam ediyor. Güney Kore Cumhurbaşkanı Roh Moo-hyun yaptığı konuşmada, ihtilaflı Dokdo adacıklarını sonuna dek savunacaklarını vurgulayarak ''Tokyo hükümetinin eylemleri, Güney Kore'nin bağımsızlığının reddedilmesidir'', dedi. Roh, sözlerini ''Her türlü fiziksel tahrike güçlü ve sert bir biçimde karşılık vereceğiz. Bu, uğrunda ne feda edilirse edilsin hiçbir zaman feragat edilemeyecek veya görüşme konusu edilemeyecek bir sorundur'', diyerek sürdürdü. (AA)(AP)
Dünya Basını
Financial Times bugünkü başyazısında, Irak'taki gelişmeleri yorumlamış.
Başbakan adaylığı haftasonu Irak parlamentosu tarafından onaylanan Nuri Kamil Hasan (Cevad) El-Maliki'nin uzlaşmacı bir isim olarak tanındığını aktaran Gazete, Şii politikacının aslında başka bir seçeneği de olmadığını ekliyor ve şöyle devam ediyor; "Sadece iktidarı değil, Irak'ın petrol gelirlerini paylaşmak konusunda da bir formül bulmak zorunda. Bu arada, Irak halkının mahrum kaldığı, elektrik ve su gibi temel hizmetleri de yoluna koyabilmeli.
"Ancak her şeyden önce, güvenliği sağlaması gerekiyor. Bunun ne kadar zor olacağı, Cumhurbaşkanı Celal Talabani'nin, peşmerge de dâhil tüm milis gruplarının Irak ordusuna dâhil edilmesi yönündeki öneriyi reddetmesiyle bir kez daha anlaşıldı. "Üstelik buna, El-Maliki'nin Şii müttefikleri; örneğin Abdülaziz El-Hakim'in Bedir Tugayları ya da Mukteda El-Sadr'ın Mehdi Ordusu da karşı çıkacaktır."
Đngiltere, Afganistan'ın en tehlikeli bölgelerinden biri olan güneydeki Helmand eyaletine altı bin kişilik bir barış gücü sevk etmeye hazırlanıyor. Ancak Independent'a göre, Đngiliz askerlerinin görevi, Taliban’la mücadeleyi de içerecek. "Bölgeye sevk edilecek Đngiliz askerlerinin, savaşmayacağı, görevlerinin direnişi bastırmak olmadığı, birçok Đngiliz bakan tarafından defalarca dile getirildi. "Savunma Bakanı John Reid daha bir hafta önce, askerlerin Afganistan'a bu amaçla gitmediklerini, görevlerinin, ülkenin yeniden inşasına yardım etmek olduğunu söyledi. "Ancak askerlerin şimdiden, Taliban’a yönelik üç saldırı düzenlediği bildiriliyor. Üst düzey Đngiliz komutanlar da, kendilerine bu yetkinin tanındığını, Taliban’a karşı önleyici saldırılarda bulunabileceklerini dile getiriyor." "Eğer hükümet, kamuoyunu Afganistan konusunda arkasına almak istiyorsa - ki Irak'taki durum nedeniyle buna ihtiyacı olduğu söylenebilir - Đngiliz askerlerinin ne amaçla orada olduğu konusunda dürüst olmalı. "Öncelikli amaçları ne? Barışı korumak mı, yoksa Amerika Birleşik Devletleri askerlerinin ülkenin güneydoğusundaki dağlarda yürüttüğü türden operasyonlar mı?"
Financial Times, 2003'te işbaşına gelen Azerbaycan Cumhurbaşkanı Đlham Aliyev'in, o tarihten bu yana Washington'dan beklediği kabulü nihayet gördüğünü duyuruyor. Aliyev'in, Amerika Birleşik Devletleri Başkanı George W. Bush’la cuma günü yapacağı görüşme, şu satırlarla yorumlanmış; "Ziyaret,
Amerika Birleşik Devletleri'nin otoriter liderlere yaklaşımında çifte standart uyguladığı suçlamalarını beraberinde getirebilir. "Ancak Rusya ve Đran arasında sıkışmış, zengin petrol ve doğal gaz yataklarına sahip, Batı yanlısı bir ülke olarak jeopolitik önemi, Azerbaycan'a sırt çevrilmesini güçleştiriyor.
"Amerika, 2003 yılındaki Devlet Başkanlığı ve geçen yılki parlamento seçimlerini ciddi şekilde eleştirmişti. Ancak Financial Times'a bilgi veren üst düzey Amerikalı yetkililer, Đlham Aliyev'in Washington'a davet edilmesi kararını savundu. "Hazar petrollerini, Rusya ve Đran'ı by-pass ederek Akdeniz'e taşıyacak olan Bakü Ceyhan Boru Hattı, Azerbaycan'ın öneminin sembolü.
"Amerikalı yetkililer Washington'ın ayrıca, Avrupa'nın doğal gaz kaynaklarının çeşitlendirilmesine büyük önem verdiğini, Azerbaycan'ın da kısa vadede bunu sağlayabilecek bir ülke olarak görüldüğünü vurguluyor."
Daily Telegraph, Đngiliz güvenlik birimlerinin, Suudi Arabistan'da başarıyla uygulanan bir terörle mücadele yöntemini ithal etmeye hazırlandığını duyuruyor. Söz konusu yöntemde, din adamları, cezaevindeki terör suçlularıyla cihadı tartışıyor, görüşlerini yumuşatmaya çalışıyor. Habere göre Suudi Arabistan, 700 aşırı Đslamcıdan 400'ünü bu yolla yeniden eğiterek cezaevinden salıvermiş. Riyad'a giden Đngiliz iç istihbarat örgütü MI5 yetkililerinin, söz konusu yöntemi incelediğini aktaran Daily Telegraph şöyle devam ediyor: "Suudi Arabistan, teröre karşı daha yumuşak bir yaklaşımın sonuç verdiği nadir ülkelerden. "Usame bin Ladin'in memleketi olan Suudi Arabistan'daki El Kaide eylemleri, bundan üç yıl önceki intihar saldırılarıyla başladı. Şimdi ise dinmiş durumda. "Hükümet bin kadar radikal din adamını işten çıkardı, Suudi Arabistan vatandaşlarının Irak'a savaşmaya gitmesine engelledi ve teknolojiye büyük yatırım yaptı. Geçen hafta Riyad'a giden Đngiltere Dışişleri Bakanı Jack Straw da, Suudi Arabistan'ın terörle mücadele ve terörün kökenlerine inme konusunda çok önemli başarılar elde ettiğini söylemişti."
