1
İhracatçı Eğilim Araştırması 3. Çeyrek Sonuçları
Kasım 2011
Temmuz-Eylül Gerçekleşmeleri
Ekim-Aralık Beklentileri
2
Araştırmanın Kapsamı
Araştırmanın 3. dönemi kapsamında aşağıdaki temel konu başlıkları irdelenmiştir:
ÜRETİM-İHRACAT-KAPASİTE KULLANIM ORANI-STOK-GİRDİ-BİRİM İHRAÇ FİYATI- HAMMADDE İTHALAT
YURT DIŞI PAZARLAR
FİNANSMAN
DEVLET DESTEKLERİ
KREDİLER
İSTİHDAM
YATIRIM
GENEL EKONOMİK DURUM
3
Metodolojik Bilgiler
Internet tabanlı görüşmeler için tasarlanan elektronik form
N Katılım Oranı Ortalama Cevaplanma Süresi
1. Dönem (Ocak-Mart 2010) 313 %24,0 20,52 dk.
2. Dönem (Nisan-Haziran 2010) 525 %27,4 19,40 dk.
3. Dönem (Temmuz-Eylül 2010) 500 %26,1 21,34 dk.
4. Dönem (Ekim-Aralık 2010) 527 %27,5 19,20 dk.
1. Dönem (Ocak-Mart 2011) 531 %26,8 22,55 dk.
2. Dönem (Nisan-Haziran 2011) 546 %27,6 20,18 dk.
3. Dönem (Temmuz-Eylül 2011) 509 %26,0 27,44 dk.
4
Görüşülen Firmaların Sektörlere Göre Dağılımı
Sektör Toplam Oran
Tekstil, Hazır Giyim, Deri ve Halı 135 26,5%
Demirçelik ve Demirdışı Metaller 65 12,8%
Bitkisel Ürünler 65 12,8%
Otomotiv Sanayi 37 7,3%
Toprak Ürünleri ve Madencilik 37 7,3%
Hububat- Bakliyat 35 6,9%
Kimyevi Maddeler ve Mamulleri 33 6,5%
Ağaç Orman Ürünleri 32 6,3%
Makine, Elektrik- Elektronik ve Bilişim 31 6,1%
Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller 16 3,1%
Dış Ticaret Sermaye Şirketi 23 4,5%
Toplam 509 100,0%
Firmalardan en yüksek ciro elde ettikleri sektörü belirtmeleri istenmiştir.
5
Temel Bulgular
6
Baz: 509
S Geçen yılın aynı dönemine göre, Temmuz - Eylül 2011 dönemindeki gelişmeyi belirtiniz.
47,5% 49,5%
41,8%
29,4%
77,0%
40,1%
19,8%
55,8%
17,9% 23,8%
25,3% 22,4% 32,7%
42,2%
16,5%
40,9%
51,6%
21,6%
38,3%
37,1%
20,6% 25,7% 20,2% 24,3%
4,1%
14,7%
10,7% 4,3%
40,1% 35,0%
6,6% 2,4% 5,3% 4,1% 2,5% 4,3%
17,9% 18,3%
3,7% 4,1%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Üre tim İhracat Kapasite kullanım oranı
Stok durumu Girdi maliye tle ri
Birim ihraç fiyatı
İthal girdi kullanım
oranı
Hammadde birim ithalat
fiyatı
Ge nel kârlılık düzeyi
İhracatta kârlılık düzeyi Arttı Aynı kaldı Azaldı Bu alanda verimiz yok
Dış ticaret sermaye şirketlerine üretim, kapasite kullanım oranı, stok durumu, girdi maliyetleri, ithal girdi kullanım oranı ve hammadde birim ithalat fiyatı unsurları üzerindeki gelişme sorulmamıştır, dolayısıyla bu unsurları yanıtlayan firma sayısı 486’dır.
Yılın 3. Çeyreğindeki “Gerçekleşmeler”
7
Yukarıdaki tabloda; Temmuz - Eylül döneminde söz konusu gerçekleşmelerde geçen yılın aynı dönemine göre artış olduğunu belirten firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
Dış ticaret sermaye şirketlerine üretim, kapasite kullanım oranı, stok durumu, girdi maliyetleri, ithal girdi kullanım oranı ve hammadde birim ithalat fiyatı unsurları üzerindeki gelişme sorulmamıştır, dolayısıyla bu unsurları yanıtlayan firma sayısı 486’dır.
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Üretim 47,5% 57,0% 49,6% 41,6%
İhracat 49,5% 62,2% 50,0% 41,9%
Kapasite kullanım oranı 41,8% 50,0% 40,9% 37,9%
Stok durumu 29,4% 28,9% 33,9% 27,6%
Girdi maliyetleri 77,0% 71,1% 80,9% 78,2%
Birim ihraç fiyatı 40,1% 48,3% 41,5% 34,7%
İthal girdi kullanım oranı 19,8% 18,8% 20,0% 20,2%
Hammadde birim ithalat fiyatı 55,8% 57,8% 52,2% 56,4%
Genel kârlılık düzeyi 17,9% 25,9% 18,6% 12,9%
İhracatta kârlılık düzeyi 23,8% 28,0% 25,4% 20,6%
BAZ 509 143 118 248
Yılın 3. Çeyreğindeki “Gerçekleşmeler”
8
Baz: 509
40,9% 44,8%
36,6%
20,4%
60,9%
29,3%
17,7%
41,2%
17,7% 21,6%
34,6% 32,0%
39,7%
52,1%
30,2%
51,3%
53,3%
32,9%
48,3% 44,8%
17,7% 21,4% 18,5% 23,0%
6,6%
16,1%
10,5% 7,2% 30,8% 30,3%
6,8% 1,8% 5,1% 4,5% 3,3%
18,5% 18,7%
3,1% 3,3%
2,3%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Üre tim İhracat Kapasite kullanım oranı
Stok durumu Girdi maliye tle ri
Birim ihraç fiyatı
İthal girdi kullanım
oranı
Hammadde birim ithalat
fiyatı
Ge nel kârlılık düzeyi
İhracatta kârlılık düzeyi Artar Aynı kalır Azalır Bu alanda verimiz yok
S Geçen yılın aynı dönemine göre, Ekim - Aralık 2011 dönemi için beklentinizi belirtiniz.
Yılın 4. Çeyreğinden “Beklentiler”
Dış ticaret sermaye şirketlerine üretim, kapasite kullanım oranı, stok durumu, girdi maliyetleri, ithal girdi kullanım oranı ve hammadde birim ithalat fiyatı unsurları üzerindeki gelişme sorulmamıştır, dolayısıyla bu unsurları yanıtlayan firma sayısı 486’dır.
9
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Üretim 40,9% 43,0% 37,4% 41,6%
İhracat 44,8% 47,6% 39,8% 45,6%
Kapasite kullanım oranı 36,6% 42,2% 29,6% 37,0%
Stok durumu 20,4% 21,1% 26,1% 17,3%
Girdi maliyetleri 60,9% 56,3% 60,9% 63,4%
Birim ihraç fiyatı 29,3% 37,1% 21,2% 28,6%
İthal girdi kullanım oranı 17,7% 14,1% 18,3% 19,3%
Hammadde birim ithalat fiyatı 41,2% 43,0% 35,7% 42,8%
Genel kârlılık düzeyi 17,7% 22,4% 11,0% 18,1%
İhracatta kârlılık düzeyi 21,6% 24,5% 16,9% 22,2%
BAZ 509 143 118 248
Yılın 4. Çeyreğinden “Beklentiler”
Yukarıdaki tabloda; Ekim - Aralık döneminde söz konusu gerçekleşmelerde geçen yılın aynı dönemine göre artış beklentisinde olduğunu belirten firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
Dış ticaret sermaye şirketlerine üretim, kapasite kullanım oranı, stok durumu, girdi maliyetleri, ithal girdi kullanım oranı ve hammadde birim ithalat fiyatı unsurları üzerindeki gelişme sorulmamıştır, dolayısıyla bu unsurları yanıtlayan firma sayısı 486’dır.
10
Baz: 486
58,0%
38,1%
16,9% 19,5%
39,7%
27,2%
23,9%
14,8% 14,6%
38,5%
12,6%
7,0%
3,9% 5,8%
8,6%
2,3%
31,1%
64,4% 60,1%
13,2%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Ele ktrik Doğalgaz LPG Fue l Oil Su
Arttı Aynı kaldı Azaldı Geçen yıl aynı dönemde bu enerji türünü kullanmadım
Soru; dış ticaret sermaye şirketleri dışında tüm sektörlerde faaliyet gösteren firmalara yöneltilmiştir.
S Kullandığınız enerji türlerinde 2011 yılı Temmuz - Eylül gerçekleşmelerini geçen yılın aynı dönemine göre karşılaştırınız.
Yılın 3. Çeyreğinde Kullanılan Enerji Türlerinde Değişim
11
Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde kullanılan enerji türlerinde geçen yılın aynı dönemine göre artış olduğunu belirten firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
Soru, ticaret sermaye şirketleri dışında tüm sektörlerde faaliyet gösteren firmalara yöneltilmiştir.
Baz: 486
58,0%
38,1%
16,9% 19,5%
39,7%
59,4%
44,5%
18,8% 18,8%
43,0%
53,0%
35,7%
15,7% 18,3%
36,5%
35,8%
16,5%
20,6%
39,5%
59,7%
0%
20%
40%
60%
80%
Ele ktrik Doğalgaz LPG Fue l Oil Su
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Yılın 3. Çeyreğinde Kullanılan Enerji Türlerinde Değişim
12
Baz: 486
Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde üretimde kullanılan hammaddelerin yurt içi ve yurt dışından temin edilme oranları firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır. İlk 500 büyük firmada yerli girdi kullanım oranı %57,8 iken ilk 1000 firma içinde yer almayan diğer firmalar grubunda bu oran yaklaşık 15 puan daha yüksektir.
Soru, ticaret sermaye şirketleri dışında tüm sektörlerde faaliyet gösteren firmalara yöneltilmiştir.
67,1
57,8 66,5 72,3
32,9
42,2 33,5 27,7
0 20 40 60 80 100
Ge ne l İlk 500 İkinci 500 Diğe r
Yurt içi Yurt dışı
S Üretimde kullanılan hammaddelerin ne kadarının yurt içinden, ne kadarının yurt dışından temin edildiğini (orijinlerini) oransal olarak belirtir misiniz?
Yılın 3. Çeyreğinde Kullanılan Hammaddelerin Orijinleri
13
83,9 80,9
72,0 71,9 67,1 64,5 62,7 57,7
52,8 46,9
16,1 19,1
28,0 28,1
32,9 35,5 37,3
42,3 47,2
53,1
0 20 40 60 80 100
Bitkise l Ürünle r Toprak Ürünle ri ve
Made ncilik
Agac Orman Urunle ri
Hububat Bakliyat
Ge nel Te kstil De mirçe lik ve De mirdışı
Me talle r
Makine Ele ktrik Ele ktronik ve
Bilisim
Otomotiv Sanayi
Kimye vi Madde le r Yurt içi Yurt dışı Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde üretimde kullanılan hammaddelerin yurt içi ve yurt dışından temin edilme oranları
sektör kırılımında sunulmaktadır. Hammaddede dışa bağımlılığın en yüksek olduğu sektörler Otomotiv Sanayi ve Kimyevi Maddeler sektörleridir.
Soru, ticaret sermaye şirketleri dışında tüm sektörlerde faaliyet gösteren firmalara yöneltilmiştir.
Yurtiçi Yoğun Yurtdışı Yoğun
Baz: 486
Yılın 3. Çeyreğinde Kullanılan Hammaddelerin Orijinleri
14
30,5% 32,2% 32,2%
28,6%
0%
20%
40%
60%
80%
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Baz: 509
41,9%
35,6% 34,4%
31,5% 30,9% 30,0% 30,5%
20%
30%
40%
50%
2010-Q1 2010-Q2 2010-Q3 2010-Q4 2011-Q1 2011-Q2 2011-Q3
Dönemde yeni pazarlara açıldığını belirten firmaların oranının en yüksek olduğu sektör demirçelik ve demirdışı metaller sektörüdür (%40) Bunu sırasıyla bitkisel ürünler (%36,9), kimyevi maddeler (%36,4) ile toprak ürünleri ve madencilik (%35,1) sektörleri izlemektedir.
S Temmuz - Eylül döneminde ihracatta yeni pazarlara girebildiniz mi?
Yılın 3. Çeyreğinde İhracatta Yeni Pazarlar
15
Baz: 509
5%’in altındaki ülkelere tabloda yer almamaktadır.
S Ekim - Aralık döneminde ilk kez girmeyi planladığınız 5 hedef ülkeyi yazınız. (Çok Cevap)
Yılın 4. Çeyreğinde İlk Kez Girilmesi Planlanan Ülkeler
16
17,3%
5,8%
6,1%
6,5%
8,0%
12,1%
16,1%
19,7%
41,9%
44,1%
55,1%
69,3%
0% 15% 30% 45% 60% 75%
AB Ülke le ri
Orta Doğu
Afrika
Ame rika
Uzak Doğu
Rusya/ Be larus
Balkanlar
Orta Asya
Hint Yarımadası
Diğe r Avrupa Ülke le ri
Pasifik Adaları
He de f Ülke Yok
Baz: 509
Yılın 4. Çeyreğinde İlk Kez Girilmesi Planlanan Ülkeler
17
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Rusya [16,1%] ABD [13,3%] Rusya [15,2%] Rusya [18,9%]
ABD [12,4%] Rusya [11,9%] ABD [13,4%] İran [11,7%]
BAE [10,2%] BAE [8,4%] BAE [9,3%] BAE [11,6%]
İran [9,4%] Japonya [8,4%] Afrika Ü. [9,3%] ABD [11,3%]
Irak [8,4%] Çin [7,7%] İran [8,5%] Irak [11,3%]
Baz
Genel: 509; Baz
İlk 500:143; Baz
İkinci 500:118; Baz
Diğer:248
Yılın 4. Çeyreğinde İlk Kez Girilmesi Planlanan İlk 5 Ülke
18
Baz: 509
Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde ihracatta; mevcut pazarlarda yeni müşterilerden sipariş aldığını belirten firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
S
Yılın 3. Çeyreğinde İhracatta Mevcut Pazar Değerlendirmesi
Temmuz - Eylül döneminde ihracatta; mevcut pazarlarda yeni müşterilerden sipariş alabildiniz mi?
19
Baz: 509
Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde ihracatta; müşteri kaybettiği pazar olduğunu belirten firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
S Temmuz - Eylül döneminde ihracatta; müşteri kaybettiğiniz pazar oldu mu?
Yılın 3. Çeyreğinde İhracatta Mevcut Pazar Değerlendirmesi
20
Baz: 509
Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde ihracatta; tamamen kaybettiği pazar olduğunu belirten firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
S Temmuz - Eylül döneminde ihracatta; tamamen kaybettiğiniz pazar oldu mu?
Yılın 3. Çeyreğinde İhracatta Mevcut Pazar Değerlendirmesi
21
Mevcut Pazarlarda Yeni Müşterilerden Sipariş Alma
Oranlarındaki Değişim
Mevcut Kaybedilen Pazar Oranlarındaki Değişim
59,7%
63,0%
58,0%
71,2%
60,7%
58,3%
61,1%
56,5%
53,5%
50,2%
61,1%
63,0%
58,1%
55,9% 58,6%
57,2%
64,8%
60,9%
64,0%
58,5%
56,0%
56,0%
40%
60%
80%
2010-Q1 2010-Q2 2010-Q3 2010-Q4 2011-Q1 2011-Q2 2011-Q3
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
47,0%
25,3%
38,1%
40,0%
43,3%
33,3%
44,4%
42,3% 41,4%
45,9%
44,0%
39,6%
37,0%
40,1%
37,7% 38,5%
32,9%
33,8%
28,0%
35,3% 33,1%
44,4%
20%
40%
60%
2010-Q1 2010-Q2 2010-Q3 2010-Q4 2011-Q1 2011-Q2 2011-Q3
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
İhracatta Mevcut Pazar Potansiyelindeki Değişim
22
Baz: 509
Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde elde edilen cironun ihracat ve iç piyasadan elde edilme oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
60,9 68,6
62,8 55,7
39,1 31,4
37,2 44,3
0 20 40 60 80 100
Ge ne l İlk 500 İkinci 500 Diğe r
İhracat İç Piyasa Satışları
S Temmuz - Eylül cirosunun ne kadarı ihracat ne kadarı ise iç piyasa satışlarından elde edilmiştir?
Yılın 3. Çeyreğinde Cironun Pazara Göre Dağılımı
23
68,5 63,2 60,9 60,7 60,3 59,4 58,9
47,2 46,2 43,0
31,5 36,8 39,1 39,3 39,7 40,6 41,1
52,8 53,8 57,0
0 20 40 60 80 100
Te kstil Bitkise l Ürünle r Ge nel Otomotiv Sanayi
De mirçe lik ve De mirdışı
Me talle r
Toprak Ürünle ri ve
Made ncilik
Makine Ele ktrik Ele ktronik ve
Bilisim
Hububat Bakliyat
Kimye vi Madde le r
Agaç Orman Ürünle ri İhracat İç Piyasa Satışları Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde elde edilen cironun ihracat ve iç piyasadan elde edilme oranı sektörel
kırılımda sunulmaktadır. Ciroda iç piyasa satışları oranının en yüksek olduğu sektörler olarak ağaç orman ürünleri, kimyevi maddeler ile hububat bakliyat sektörleri ön plana çıkmaktadır.
Baz: 509
Yılın 3. Çeyreğinde Cironun Pazara Göre Dağılımı
24
Baz: 509
Yukarıdaki grafikte; Temmuz - Eylül döneminde dış finansman talebi olduğunu belirten firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
29,1% 27,2%
30,4%
33,4% 32,2%
39,0%
34,0%
20%
30%
40%
50%
2010-Q1 2010-Q2 2010-Q3 2010-Q4 2011-Q1 2011-Q2 2011-Q2
S Temmuz - Eylül döneminde, dış finansman talebiniz oldu mu?
Yılın 3. Çeyreğinde Dış Finansman Talebi
25
37,6%
15,6%
5,2%
9,8%
40,0%
20,0%
8,9% 11,1%
54,3%
34,8%
21,7%
6,5%
48,8%
37,8%
7,3% 3,7%
12,7%
49,7%
82,7%
88,9%
6,7%
46,7%
8,7%
26,1%
84,8%
9,8% 9,8%
78,0%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Özel bankalar Eximbank Kamu bankaları (Eximbank hariç)
Faktoring Leasing Yurtdışı Finans
Kurumları
Diğer kaynaklar Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Soru, Temmuz - Eylül döneminde dış finansman talebi olduğunu belirten firmalara yöneltilmiştir.
Baz
Genel: 173; Baz
İlk 500:45; Baz
İkinci 500:46; Baz
Diğer:82
S Dış finansman ihtiyacınızı hangi kaynaklardan karşıladınız? (Çok Cevap)
Yılın 3. Çeyreğinde Dış Finansman Kaynakları
26
Baz: 509
Yukarıdaki grafikte; Ekim - Aralık döneminde dış finansman talebi olacağını belirten firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
S Ekim - Aralık döneminde, dış finansman talebiniz olacak mı?
Yılın 4. Çeyreğinde Finansman Talebi
27
Baz: 509
Yukarıdaki grafikte; halihazırda kredi kullandığını belirten firmaların oranı, firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
S Halihazırda kredi kullanıyor musunuz?
Kredi Kullanımı
28
Yukarıdaki grafikte; halihazırda kullanılmakta olan kredilerin banka türüne göre dağılımı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır. Soru, halihazırda kredi kullandığını belirten firmalara yöneltilmiştir.
27,3 25,4 21,8
31,0
72,7 74,6 78,2
69,0
0 20 40 60 80 100
Ge ne l İlk 500 İkinci 500 Diğe r
Kamu Özel
Baz
Genel: 387; Baz
İlk 500:104; Baz
İkinci 500:92; Baz
Diğer:191
S Halihazırda kullanmakta olduğunuz kredileri oransal olarak kamu/özel bankalar kırılımında dağıtır mısınız?
Kullanılan Kredilerin Banka Türüne Göre Dağılımı
29
9,0%
2,6%
39,9%
13,3%
7,7%
41,3%
8,5%
46,6%
18,5%
6,9%
0,4%
52,5%
22,2%
29,5%
25,2%
26,3%
0,8%
31,4%
61,7%
22,6%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Forward Vadeli İşlem Opsiyon Swap Hiçbiri
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Baz: 509
S Döviz kuru riskinden korunmak için aşağıdaki araçlardan hangilerini kullanıyorsunuz?
(Çok Cevap)
Döviz Kuru Riskinden Korunmak İçin Kullanılan Araçlar
30
6,4%
0,7%
1,5%
3,7%
6,7%
11,6%
12,0%
18,4%
29,6%
33,0%
0% 10% 20% 30% 40%
Dövizde artış be kle ntisinde n dolayı
İthalatımız da olduğundan
Araçlar hakkında bilgim yok
Araçların pahalı olması
Daha önce ki kötü te crübe (zarar ettim)
Kre di limiti ye te rsizliği
Alış-satışlarımız döviz cinsinde n
Döviz riski me rke z/grup kararı
Natural hedging
Fikrim yok/Ce vap yok
Soru, döviz kuru riskinden korunmak için hiçbir araç kullanmadığını belirten firmalara yöneltilmiştir.
Baz: 267
S Döviz kuru riskinden korunmak için herhangi bir araç kullanmama nedenlerinizi belirtir misiniz?
(Çok Cevap)
Döviz Kuru Riskine Karşı Araç Kullanmama Nedenleri
31
Destekler
Temmuz-Eylül Döneminde Yararlanılan
Kaynaklar
Ekim-Aralık Döneminde
Yararlanılması Planlanan Kaynaklar
Dahilde İşleme Rejimi 45,2% 47,3%
Fuar Teşvikleri 34,6% 39,3%
Yatırım Teşvikleri 25,0% 30,8%
İstihdam Destekleri 18,7% 23,8%
Ar-Ge destekleri 14,9% 18,9%
KOSGEB destekleri 12,0% 19,3%
Yurtdışı Ofis Mağaza Destekleri 6,7% 10,8%
Diğer 7,3% 7,9%
Hiçbiri 23,2% 16,9%
BAZ 509 509
Devlet Desteklerinden Yararlanma Durumu
32
36,9% 36,5%
16,3%
43,2%
39,5%
61,7%
14,7%
17,9%
5,3% 5,1%6,1%
16,7%
0%
20%
40%
60%
80%
Arttı Aynı kaldı Azaldı Cevap vermek istemiyorum
Beyaz Yakalı Mavi Yakalı Ar-Ge Personeli
Baz: 509
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer Beyaz Yakalı 36,9% 49,7% 35,6% 30,2%
Mavi Yakalı 36,5% 44,8% 39,8% 30,2%
Ar-Ge 16,3% 18,9% 18,6% 13,7%
BAZ 509 143 118 248
Tablodaki oranlar; dönemde çalışan sayısının geçen yılın aynı döneminde göre arttığını belirten firmaları ifade etmektedir.
S Temmuz - Eylül döneminde çalışan sayınız, geçen yıla göre nasıl değişti?
Yılın 3. Çeyreğinde İstihdam Değerlendirmesi
33
28,7%
34,6%
10,2%
53,2%
46,8%
65,0%
18,1% 18,7%
24,8%
0%
20%
40%
60%
80%
Eve t Hayır Bilmiyorum / Fikrim yok
Beyaz Yakalı Mavi Yakalı Ar-Ge Personeli
Baz: 509
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer Beyaz Yakalı 28,7% 27,3% 32,2% 27,8%
Mavi Yakalı 34,6% 37,1% 35,6% 32,7%
Ar-Ge 10,2% 14,7% 9,3% 8,1%
BAZ 509 143 118 248
Tablodaki oranlar; gelecek dönemde yeni çalışan istihdam edeceğini belirten firmaları ifade etmektedir.
S Ekim - Aralık döneminde, yeni çalışan istihdam edecek misiniz?
Yılın 4. Çeyreğinde İlişkin İstihdam Beklentisi
34
Baz: 509
16,3%
39,2%
14,7% 16,1%
43,5%
17,3%
38,7%
45,0% 46,2%
37,3%
46,6%
39,1%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
+ Sabit -
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Yukarıdaki grafikte; firmaların 2011 yılı sonuna kadar yeni istihdam ve işten ayrılmalar sonucunda çalışan sayılarındaki artış ya da azalış yönünde değişim öngörüleri firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında incelenmektedir. Yaklaşık olarak her 10 firmadan 4’ü 2011 yıl sonunda oluşacak istihdam hareketleri sonucunda çalışan sayısında artış olacağını öngörmektedir. Diğer taraftan yıl sonunda çalışan sayısının azalacağını belirten firmaların oranı %16,3’tür.
2011 Yılında İstihdam Edilmesi Planlanan
Ortalama Yeni Çalışan Sayısı
+4
S 2011 yılı sonuna kadar kaç yeni çalışan istihdam etmeyi planlıyorsunuz? yılı sonuna kadar emeklilik, iş akdinin feshi ya da maluliyet gibi nedenlerle kaç kişinin işten ayrılacağını öngörüyorsunuz?
Yılın 3. Çeyreğinden İstihdam Değerlendirmesi
35
Baz: 509
33,2%
8,1%
28,5%
8,4%
15,9%
3,7%
13,2%
2,8% 0,6%0,8%
47,5%
84,5%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Mode rnizasyon Kapasite artırımı Ar-Ge / inovasyon yatırımı
Yeni te sis kurma/
Satın alma
Şirke t satınalma Hiçbir yatırım yapılmadı Yurt İçi Yurt Dışı
S Temmuz - Eylül döneminde yaptığınız yurt içi ve yurt dışı yatırımın türlerini belirtiniz (Çok Cevap)
Yılın 3. Çeyreğinde Gerçekleştirilen Yatırımlar
36
Yurt İçi Yurt Dışı
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Modernizasyon 33,2% 40,6% 28,0% 31,5% 8,1% 11,2% 7,6% 6,5%
Kapasite artırımı 28,5% 36,4% 26,3% 25,0% 8,4% 12,6% 10,2% 5,2%
Ar-Ge/ inovasyon yatırımı 15,9% 21,7% 11,9% 14,5% 3,7% 4,2% 5,1% 2,8%
Yeni tesis kurma/ Satın alma 13,2% 11,2% 16,1% 12,9% 2,8% 4,2% 2,5% 2,0%
Şirket satın alma ,6% 1,4% - ,4% ,8% ,7% ,8% ,8%
Hiçbir yatırım yapılmadı 47,5% 42,0% 49,2% 50,0% 84,5% 79,7% 83,1% 87,9%
BAZ 509 143 118 248 509 143 118 248
Yukarıdaki tabloda; Temmuz - Eylül döneminde söz konusu yurt içi/ yurt dışı yatırımları gerçekleştiren firmaların oranı ihracat büyüklükleri kırılımında incelenmektedir.
Yılın 3. Çeyreğinde Gerçekleştirilen Yatırımlar
37
Baz: 509
25,9%
7,5%
24,2%
6,7%
13,6%
3,7%
13,4%
2,4% 0,2%0,6%
53,0%
85,1%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Mode rnizasyon Kapasite artırımı Ar-Ge / inovasyon yatırımı
Yeni te sis kurma/
Satın alma
Şirke t satınalma Hiçbir yatırım yapılmayacak Yurt İçi Yurt Dışı
S Ekim - Aralık döneminde, yurt içi ve yurt dışı yatırımlarınız hangi alanlarda olacak ?(Çok Cevap)
Yılın 4. Çeyreğinde Gerçekleştirilmesi Planlanan Yatırımlar
38
2011 Ekim-Aralık Dönemi Beklentileri Ekim-Aralık Dönemi 2011 Yılı Sonu
USD/TL kur tahmini 1,84
n: 509
1,85
n:495
Euro/TL kur tahmini 2,50
n: 493
2,50
n:493
Euro/USD parite tahmini 1,36
n: 489
1,35
n:489
Enflasyon oranı tahmini (%) - 8,40
n:483
MB politika faiz tahmini (%) - 7,40
n:464
Büyüme Beklentisi (%) 5,61
n: 455
8,45
n:463
MB politika faizlerinin ideal seviyesi 6,19 ( n: 458)
Rekabetçi ideal USD/TL kur seviyesi 1,75 ( n: 488)
Rekabetçi ideal EURO/TL kur seviyesi 2,37 ( n: 487)
İhracatçıların piyasa beklentileri sektörlere göre farklılık göstermemektedir.
Piyasa Beklentileri
39
Baz: 509
S Döviz kurlarındaki yükseliş işlerinizi nasıl etkiledi?
Döviz Kurlarındaki Yükselişin İşlere Olan Etkisi
31,4%
42,7%
33,6%
27,1%
20,2%
32,3%
46,4%
22,2% 23,8%
48,3%
24,6%
47,6%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Olumlu etkiledi Etkilemedi Olumsuz etkiledi
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
40
Baz: 509
35,2%
30,1%
6,9% 8,1%
50,9%
52,1%
30,3%
37,1%
13,9% 17,9%
62,9% 54,8%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Se ktör Türkiye Ekonomisi Avrupa Ekonomisi Dünya Ekonomisi
Daha iyi olacak Değişmeyecek Daha kötü olacak
S 2011 yılı sonu itibariyle genel durumuna ilişkin tahmininiz nedir?
2011 Yılı Genel Ekonomik Beklentileri
41
Baz: 509
Yukarıdaki grafikte; sektör, Türkiye, Avrupa ve Dünya ekonomisine ilişkin olumlu beklenti içerisinde olan firmaların oranı firmaların ihracat büyüklükleri kırılımında sunulmaktadır.
S 2011 yılı sonu itibariyle genel durumuna ilişkin tahmininiz nedir?
2011 Yılı Genel Ekonomik Beklentileri
6,9% 8,1%
35,7%
6,3% 8,4%
5,9%
29,0%
7,7% 7,7%
30,1%
35,2%
29,4%
33,1%
8,5%
34,7%
35,1%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Sektör Türkiye Ekonomisi Avrupa Ekonomisi Dünya Ekonomisi
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
42
Baz: 509
47,5% 52,1% 57,6% 59,7%
37,1% 30,6%
36,9% 34,0%
15,3% 17,3%
5,5% 6,3%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Kasım Sonu İtibariyle 2011 Sonu İtibariyle Kasım Sonu İtibariyle 2011 Sonu İtibariyle
Artar Aynı kalır Azalır
SANAYİ TARIM
S Dünya geneli emtia fiyatları Eylül ayına göre nasıl bir seyir izler? Beklentilerinizi sanayi ve tarım olmak üzere belirtiniz.
2011 Yılı Emtia Fiyatları Beklentisi
43
Baz: 509
Ortalama Memnuniyet
3,6
KURUMLAR
İhracatçı Birlikleri 3,9
Dış Ticaret Müsteşarlığı 3,8
Merkez Bankası 3,8
Ticaret ve Sanayi Odaları/ Ticaret
Borsaları 3,7
Hazine Müsteşarlığı 3,7
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı 3,7
Ticari Bankalar 3,7
ORTALAMA 3,6
TÜBİTAK 3,6
Ulaştırma Bakanlığı 3,6
Eximbank 3,6
KOSGEB 3,6
KURUMLAR
Maliye Bakanlığı 3,5
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı 3,5
Türk Patent Enstitüsü 3,5
Kamu Bankaları 3,5
Gümrük İdareleri 3,4
TSE 3,4
Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı 3,3 Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı 3,3 Orman ve Su İşleri Bakanlığı 3,3
Yılın 3. Çeyreğinde Hizmet Alınan Kurum ve Kuruluşlardan
Duyulan Memnuniyet
44
Baz: 509
S İhracat yükü sevkiyatlarınızda en fazla tercih ettiğiniz taşıma türü / türleri hangisidir?
İhracat Yükü Sevkiyatlarında En Fazla Tercih Edilen Taşıma Türleri
18,7%
7,5%
69,9%
19,6%
10,5%
7,0%
18,6%
2,5%
53,6%
18,1%
5,6%
78,6%
58,7%
4,5%
67,1%
86,4%
7,6%
59,3%
79,8%
4,0%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Karayolu Denizyolu Havayolu Demiryolu Kombine / Çok modlu
Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
45
Baz: 509
S Çalıştığınız Nakliyeciyi seçerken hangi kriterlere öncelik veriyorsunuz? (Lütfen, önem sırasına göre, en önemli 1, en önemsiz 7 olacak şekilde sıralayınız)
Nakliye Firması Seçimine Etki Eden Unsurlar
Kriterler Kriterlerin Seçilme
Oranı Sıra Ortalaması
1 Güvenilirlik 98,6% 1,9
2 Hizmet fiyatı 98,6% 2,4
3 Hizmetin sunulma hızı 97,1% 2,7
4 Hizmet sunmadaki esneklik 81,7% 3,7
5 Hizmet sunumunda birden fazla taşıma
türünün kullanılması 56,8% 4,5
6 Yerli nakliyeci olması 48,3% 4,5
7 Yabancı nakliyeci olması 26,5% 6,5
Yukarıdaki tabloda ihracatçı firmaların nakliyeci firma seçiminde kendilerine yöneltilen her bir kriteri önemli bulma oranları ile bu kriterlere verdikleri önem sıralarının ortalamaları yer almaktadır. Dolayısıyla sıra ortalamalarında değerler “1”e yaklaştıkça kriterin daha önemli olduğuna işaret etmektedir. Önem oranları ile sıra ortalamalarından elde edilen doğal sıralama parallellik göstermektedir. Güvenilirlik, hizmet fiyatı ve hizmetin sunulma hızı firmaların büyük bir çoğunluğu tarafından önemli olarak değerlendirilmiştir. Güvenilirliğin en çok 1. sıraya yerleştirilen kriter olduğu tespit edilmiştir. Nakliyeci firmaların menşei ise en az önemli bulunan 2 kriterdir.
46
S Bir önceki soruda nakliye firması seçiminde «Yerli nakliyeci olması» nın önemli olduğunu belirttiniz. Nedenlerini yazar mısınız?
Nakliye Firması Seçimine Etki Eden Unsurlar- Yerli Olması
Baz: 246
Soru, nakliyeci firma seçiminde firmanın yerli olmasının önemli olduğunu belirten firmalara yöneltilmiştir.
5,7%
6,5%
1,6%
2,0%
4,1%
5,3%
6,9%
11,0%
29,7%
42,3%
0% 5% 10% 15% 20% 25% 30% 35% 40% 45%
Yurtiçi katma de ğe rin ve milli kalkınmanın arttırılması
İle tişimin kolay ve hızlı olması
Güve nilirlik
Yerli piyasaya hakimiye t- lojistik ağı kuvve tli
Fiyat-öde me avantajı
Esneklik
Hizme t Kalite si
Diğe r
Farke tme z
Ce vap yok/ Fikrim yok
47
19,3%
9,6%
5,2%
3,7%
7,4%
8,1%
8,1%
8,1%
8,1%
25,9%
0% 5% 10% 15% 20% 25% 30%
Yerli nakliye ci önce likli te rcihtir
Alte rnatif çözüm ve hizme t de ste ği
Kurumsallık
Uluslararası ge niş ağa sahip olması
Yurtdışı ope rasyon avantajı (gümrük vb.)
Re kabe tçi fiyat sunma
Güve nilirlik
Diğe r
Farke tme z
Ce vap yok/ Fikrim yok
S Bir önceki soruda nakliye firması seçiminde «Yabancı nakliyeci olması» nın önemli olduğunu belirttiniz. Nedenlerini yazar mısınız?
Nakliye Firması Seçimine Etki Eden Unsurlar- Yabancı Olması
Baz: 135
Soru, nakliyeci firma seçiminde firmanın yabancı olmasının önemli olduğunu belirten firmalara yöneltilmiştir.
48
Baz: 509
S Türkiye’deki nakliye firmalarından mevcut hizmet yelpazesi dışında ne gibi ek hizmetler bekliyorsunuz? (Lütfen, önem sırasına göre, en önemli 1, en önemsiz 7 olacak şekilde sıralayınız).
Nakliye Firmalarından Beklenen Ek Hizmetler
Kriterler Kriterlerin Seçilme
Oranı Sıra Ortalaması
1 Yönlendirici olması (En uygun maliyetli ve ihtiyaca
taşıma modu konusunda öneride bulunma) 86,2% 2,4
2 Kurumsal yapılanma 75,6% 2,9
3 Taşıma dışındaki lojistik hizmetleri verebilmesi 74,7% 3,3
4 Depolama hizmeti sunması 71,1% 3,4
5 İleri teknoloji sunması 69,5% 3,4
6 Uzmanlaşmış taşıma hizmeti sunması (proje taşıması,
tehlikeli madde, frigorifik taşıma,özel yük vs.) 66,0% 3,5 7 Butik (firmaya / talebe özel) taşıma hizmeti sunması 58,2% 3,6
Yukarıdaki tabloda ihracatçı firmaların kendilerine yöneltilen nakliyeci firma hizmetlerini cazip bulma oranları ile bu hizmetlere verdikleri önem sıralarının ortalamaları yer almaktadır. Sıra ortalamalarında değerler “1”e yaklaştıkça hizmetin daha önemli bulunduğuna işaret etmektedir. Önem oranları ile sıra ortalamalarından elde edilen doğal sıralama parallellik göstermektedir. Firmalar tarafından en cazip bulunan ve en çok 1. sıraya yerleştirilen hizmet firmanın yönlendirici olmasıdır. Bunu sırasıyla kurumsal yapılanma, taşıma dışındaki lojistik hizmet kapasitesi izlemektedir.
49
Baz: 509
S Yıllık ortalama nakliye maliyetiniz nedir?
Yıllık Ortalama Nakliye Maliyeti
22,6%
50,3%
1,4%
14,7%
76,9%
16,9%
28,2% 29,8% 31,5%
7,9%
19,3%
7,0%
10,2%
57,6%
15,3%
10,5%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
10.000 EUR'nun altında 10.000 50.000 EUR arasında 51.000 200.000 EUR arasında 200.000 EUR üzerinde Genel İlk 500 İkinci 500 Diğer
Yıllık Ortalama Nakliye Maliyeti 185.334 EUR
İlk 500 : 251.300 EUR
İkinci 500 : 199.203 EUR
Diğer : 140.697 EUR
50
Baz: 509
S İhracat yükü sevkiyatlarınızın nakliye ayağında en fazla yaşadığınız sorunlar nelerdir?
İhracat Yükü Sevkiyatlarında En Fazla Yaşanılan Sorunlar
5,1%
26,1%
26,9%
29,3%
31,0%
60,5%
0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70%
Sınır kapılarındaki uzun beklemeler sonucu teslimatta gecikmeler
Türkiye’deki fiziksel ulaşım altyapılarındaki eksiklikler / sorunlar
Nakliyeci /sürücü vs. hataları sonucunda yaşanan kayıplar / zararlar
İhracat yapılan ülkelerdeki fiziksel ulaşım altyapılarındaki eksiklikler / sorunlar
Hatalı / eksik bilgilendirme sonucu yaşanan kayıplar / zararlar
Yük hırsızlıkları