25 Nisan 2022
25.04.2022
Hisse Fiyatı (TL)
Piyasa Değeri (mn $)
Haftalık Aylık Yılbaşına Göre Yıllık
İşlem Hacmi (mn adet)
İşlem Hacmi (mn $)
P/E P/BV Halk Açıklık
Oranı Yabancı
Payı
BIST 100 2,483 -1% 14% 34% 85% 36.4%
BIST Holding 2,124 -2% 16% 34% 87%
BIST Sanayi 4,242 -2% 9% 25% 71%
BIST Banka 2,169 0% 26% 36% 100%
Koç Holding 40.2 6,914 -3% 10% 45% 139% 18.6 50.7 6.7 1.6 26% 68.5%
Sabancı Holding 20.7 2,865 0% 26% 63% 174% 46.0 62.0 3.5 0.8 49% 55.2%
Enka İnşaat 15.5 5,902 0% 4% 8% 117% 5.8 6.2 16.9 1.0 12% 51.3%
Şişecam 17.9 3,725 -1% 26% 34% 153% 122.6 140.4 6.0 1.4 49% 27.6%
Doğan Holding 3.6 646 -4% 13% 32% 28% 168.8 42.2 3.4 0.7 35% 24.5%
Anadolu Grubu 40.0 661 -2% 11% 2% 103% 1.7 4.7 7.6 1.1 34% 19.6%
Yapı Kredi 5.1 2,939 -2% 35% 55% 152% 368.0 117.7 4.1 0.7 32% 27.6%
Garanti 15.0 4,264 4% 24% 33% 112% 254.4 230.9 3.4 0.7 48% 37.8%
Akbank 9.4 3,301 -2% 33% 34% 98% 206.3 118.5 4.0 0.6 52% 51.5%
İş Bankası 10.7 3,269 -3% 30% 54% 128% 65.5 44.6 3.6 0.6 31% 37.6%
Vakıfbank 4.7 2,252 8% 32% 27% 37% 147.6 41.9 8.0 0.6 9% 1.1%
Halkbank 5.8 1,951 -2% 23% 28% 38% 112.2 43.0 19.1 0.7 11% 1.2%
Arçelik 68.3 3,128 6% 23% 47% 127% 4.8 20.9 14.7 2.2 25% 31.0%
Vestel BE 9.2 998 -1% 16% 17% 58% 15.1 8.9 9.7 3.0 13% 6.0%
Vestel Elektronik 27.8 632 -7% 11% 11% 16% 13.0 25.1 4.9 1.0 36% 5.1%
Arzum 16.3 36 -7% 4% 7% n.a. 0.4 0.5 10.5 3.0 47% 1.0%
Ford Otosan 304.9 7,257 -2% 4% 34% 92% 2.2 45.5 12.2 10.5 18% 59.6%
Tofaş 81.4 2,760 -7% 6% 17% 209% 7.7 43.1 12.4 7.1 24% 42.4%
Doğuş Otomotiv 68.1 1,016 -5% 23% 69% 204% 1.4 6.3 6.4 3.4 15% 24.1%
TürkTraktör 238.1 862 -2% -4% 16% 26% 0.7 10.9 8.8 9.7 24% 33.3%
Tümosan 21.0 164 -5% 26% 10% 15% 3.8 5.2 47.7 2.4 29% 2.1%
Otokar 426.7 695 -5% -1% 26% 39% 0.3 7.9 9.8 6.8 27% 14.4%
Aselsan 27.0 4,175 -4% 13% 29% 87% 78.7 143.5 8.6 2.4 26% 33.8%
Tüpraş 259.4 4,406 3% 26% 68% 200% 5.9 96.3 19.6 3.7 49% 56.7%
Aygaz 34.0 693 1% 30% 54% 171% 1.8 3.8 15.2 3.8 24% 57.5%
Petkim 10.0 1,719 -2% 15% 28% 59% 150.5 101.5 4.6 2.0 37% 17.2%
Tat Gıda 12.8 118 -1% 16% 10% 42% 1.8 1.5 7.8 2.0 41% 11.9%
Pınar Süt 25.3 77 1% 11% 45% 35% 0.6 0.9 9.7 0.6 38% 2.7%
M.Altınyunus 270.2 101 0% 2% -3% 54% 0.1 1.8 33.8 10.0 28% 1.9%
Değişim (TL) Aylık Ortalama
Geçtiğimiz hafta küresel hisse senedi piyasaları değer kaybetti.
BIST 100 endeksi haftanın ilk işlem gününü %0.4 değer kazanarak 2,483 puan seviyesinde kapatırken, bir önceki haftaya göre %1.1 değer kaybetti.
Kaynak : TCMB, TÜİK, Hazine, BIST, Refinitiv
Finansal Piyasalar
Başlıca Finansal Göstergeler
Koç Topluluğu ve Emsal Şirketler Hisse Performansları
25.04.2022 Haftalık Aylık Yıllık
MSCI World 2,882 -2.6% -5.5% -1.4%
MSCI Emerging Markets 1,076 -3.4% -4.4% -19.8%
Türkiye 5Y CDS (bps) 583 0 bps 1 bps 167 bps
$/TL 14.74 0.8% -0.4% 78.3%
€/TL 15.83 0.2% -3.0% 58.9%
€/$ 1.07 -1 bp -3 bp -13 bp
Döviz Sepeti/TL 15.29 0.5% -1.8% 67.7%
Haftalık Repo 14.0% 0.0 pp 0.0 pp -5.0 pp
Gösterge Bono (20.09.2023) 21.6% -0.4 pp -4.9 pp 4.1 pp
Reel Faiz1 6.9% -- 188 bp -44 bp
BIST100 Endeksi (TL) 2,483 -1.1% 14.1% 84.6%
(1) MB 24 ay sonrasının yıllık TÜFE beklentisi ile
Değişim
Borsa İstanbul’da yabancı payı %36.4 olurken, Koç Holding yabancı payı %68.5 seviyesinde gerçekleşti.
Haftalık en iyi performansı TL bazında %6 değer kazanan Arçelik sergilerken; en düşük performans haftalık bazda
%7 değer kaybeden Tofaş’tan geldi.
25 Nisan 2022
• IMF, Dünya Ekonomik Görünüm Raporu'nun Nisan 2022 sayısını "Savaş Küresel Toparlanmayı Geciktiriyor" başlığı ile yayımladı. Ocak ayındaki görünüm raporundan bu yana küresel ekonomik görünümün Rusya'nın Ukrayna'yı işgaliyle önemli ölçüde kötüleştiği belirtildi. ABD ekonomisinin 2022 yılı büyüme tahmini %4'ten %3.7'ye, 2023 yılı büyüme tahmini
%2.6'dan %2.3'e düşürüldü. Euro Bölgesi'ne yönelik büyüme beklentisi 2022 için %3.9'dan %2.8'e, 2023 için %2.5'ten
%2.3'e düşürüldü. Çin'in bu yıla ilişkin ekonomik büyüme beklentisi %4.8'den %4.4'e düşürülürken, gelecek yıla ilişkin beklenti %5.2'den %5.1'e çekildi.
• ABD'de imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), nisanda aylık bazda 0.9 puan artışla 59.7'ye çıkarak 7 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. ABD'de hizmet sektörü PMI ise nisanda geçen aya göre 3.3 puan azalarak 54.7'ye geriledi.
İmalat ve hizmet sektörlerini kapsayan bileşik PMI da nisanda aylık 2.6 puan azalarak 55.1 oldu. Hizmet sektöründe olduğu gibi 3 ayın en düşük seviyesine gerileyen bileşik PMI, martta 57.7 olarak hesaplanmıştı.
• ABD Başkanı Biden, Ukrayna'ya 800 milyon doları savunma, 500 milyon doları ekonomi alanında olmak üzere 1.3 milyar dolarlık ek yardım sağlayacaklarını açıkladı. Konuşmadan önce çeşitli temaslar için Washington'da bulunan Ukrayna Başbakanı Denis Şmıgal ile görüştüğünü belirten Biden, "Çok iyi bir konuşma yaptık." ifadesini kullandı. Rus kuvvetlerinin Kiev'den çekildiğini ancak Rusya'nın Ukrayna'nın doğusunda bazı toprakları ele geçirmeye çalıştığını söyleyen Biden,
"Rusya savaşın bir sonraki sahnesini kurarken şu anda çok kritik bir zaman dilimindeyiz." dedi.
• Euro Bölgesi'nde inşaat üretimi, şubat ayında bir önceki aya kıyasla %1.9 arttı. İnşaat üretimi, 2021'in şubat ayına göre ise %9.4 artış gösterdi. AB'de inşaat üretimi ise şubatta ocak ayına kıyasla %1.1, 2021'in aynı dönemine göre de %8.6 yükseldi. AB ülkeleri arasında şubatta inşaat üretiminde önceki aya oranla en fazla artış %13.3 ile Macaristan'da, %8.4 ile Slovenya'da ve %5.3 ile Avusturya'da ölçüldü. En fazla düşüş ise %7 ile İsveç'te, %6 ile Polonya'da ve %0.7 ile de Almanya'da gerçekleşti. Yıllık bazda inşaat üretimi Macaristan'da %42.3, Slovenya'da %32.3 ve Polonya'da %21.2 artarken, İsveç'te %11.4 ve İspanya'da %0.8 geriledi.
• Avrupa'da mart ayı final enflasyon oranı aylık bazda %2.5 olarak açıklandı. Eurostat yıllık bazdaki enflasyona 4.36 puan ile enerji fiyatlarındaki artışın, 1.12 puan ile hizmet fiyatlarındaki artışın, 1.07 puan ile de gıda, alkol ve tütün fiyatlarındaki artışın neden olduğunu açıkladı. Euro Bölgesi'nde enerji ve işlenmemiş gıda fiyatları hariç tutularak hesaplanan çekirdek enflasyon bir önceki yıla göre %3.2 ile beklentilere paralel olarak artış kaydetti. Çekirdek enflasyon bir önceki aya göre
%1.1 artış kaydetti. Eurostat enerji fiyatlarının geçtiğimiz sene mart ayına kıyasla %44.4 artış kaydettiğini, işlenmemiş gıda ürünlerinde ise artışın %7.8 seviyesinde olduğunu açıkladı.
• Almanya'da iş dünyasının ekonomiye olan güveni, Rusya'nın Ukrayna'ya saldırısının yarattığı ilk şokun geride bırakılmasının ardından, nisan ayında hafif şekilde yükseldi. Ekonomik düşünce kuruluşu Ifo Institute tarafından hazırlanan iş dünyası güven endeksi nisan ayında mart ayındaki 90.8 puandan 91.8 puana yükseldi. Beklenti ise endeksin 89.1 puana gerileyeceği yönündeydi. Nisan ayında Ifo cari koşullar endeksi 95.8 puan olan beklentilerin üzerinde 97.2 puan seviyesinde gerçekleşirken, beklenti endeksi de 84.6 puandan 86.7 puana çıktı. Ifo ekonomisti Klaus Wohlrabe yaptığı açıklamada, Almanya'da iş dünyasının ekonomiye olan güveninin düşük seviyede de olsa istikrar kazandığını bildirdi. Alman ekonomisinde yılın ilk çeyreğinde resesyon yaşanmadığını belirten Wohlrabe, ikinci çeyrekte resesyon yaşanacağına dair de işaret göremediklerini vurguladı. Çin'de COVID-19 ile mücadele kapsamında uygulanan kapatma tedbirlerinin önümüzdeki aylarda tedarik zincirlerinde daha fazla bozulmaya yol açacağını belirten Wohlrabe, Alman sanayisindeki tedarik problemlerinin de buna bağlı olarak artacağını savundu.
• Alman Merkez Bankası, Rusya'ya enerji ambargosu uygulanması durumunda ülke ekonomisinin yaklaşık %2 küçülebileceğini bildirdi. Bundesbank'ın ekonomiye yönelik nisan ayı raporu yayımlandı. Raporda, savaş nedeniyle Rusya'ya karşı acil bir enerji ambargosu uygulanması halinde Almanya'da önemli bir ekonomik gerileme olacağı belirtilerek, yaptırım nedeniyle Almanya’da gayri safi yurt içi hasılada (GSYH), %0,5 ile %6 arasında küçülme olacağı vurgulandı. Ukrayna-Rusya savaşının, Euro Bölgesi'nin COVID-19 salgını sonrası ekonomik toparlanmasını zayıflattığına yer verilen raporda, savaşın Avrupa Birliği'nin (AB ) Rus ham petrol ve doğalgazına ambargo kararı almasına sebep olması halinde toparlanmanın AB için daha da kötüleşeceğine dikkat çekildi. Bundesbank raporunda, Rusya’nın petrol, kömür ve gazın yanı sıra endüstriyel metaller ve buğday gibi gıda maddelerinin de en önemli ihracatçılarından biri olduğu için Moskova’ya karşı tam bir ambargonun emtia fiyatlarının önemli ölçüde yükselmesine yol açacağının altı çizildi. Raporda,
“Önemli enerji alıcısı ülkeler tarafından Rusya'ya enerji ambargosu uygulanması durumunda ham petrol, doğalgaz ve kömür fiyatlarının önemli ölçüde artacağı beklenebilir. Brent petrolün varil fiyatı 170 doların üzerine çıkabilir.” denildi.
• Japon hükümeti, artan petrol fiyatları ve yaşam maliyetleri karşısında ekonomiyi desteklemeye yönelik acil tedbirler kapsamında 6.2 trilyon yen harcama planlıyor. Nikkei'nin kaynak belirtmeden verdiği habere göre ekonomik paketin büyüklüğü harcama yapılmasını içermeyen kalemlerle birlikte 13.2 trilyon yen seviyesine ulaşabilir. Habere göre Japon hükümeti 6.2 trilyon yenin finansmanı için cari yasama dönemi içinde 2022 için 2.7 trilyon yen ek bütçe kullanacak. Buna ek olarak mevcut rezerv fonlardan 1.5 trilyon yen harcanacak.
• Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), İngiltere'de ortaya çıkan ve Avrupa ile ABD'de yayılan nedeni belirsiz hepatit virüsünün bulaştığı bir çocuğun hayatını kaybettiğini duyurdu. Örgütten yapılan yazılı açıklamada, şimdiye kadar 11 ülkede görülen en az 169 hepatit vakasından bir kişinin virüs nedeniyle yaşamını yitirdiği bilgisi paylaşıldı. DSÖ Avrupa Bölgesi'nin Yüksek Patojen Tehditleri Ekibi Üyesi Richard Pebody, ABD'de yayın yapan sağlık haber sitesi Stat'a verdiği demeçte, hepatit vakalarının yüksek olmamasına rağmen kötü sonuçlar doğurduğunu belirtti. Pebody, gizemli hepatit vakalarından yeni bir salgın çıkıp çıkmayacağının henüz netleşmediğini vurgulayarak, "DSÖ üyesi ülkelerin incelemede bulunması iyi olur." dedi.
• Rusya'nın en büyük özel bankası Alfa Bank'ın Hollanda'da faaliyet gösteren alt kuruluşu Amsterdam Trade Bank, yaptırımlardan dolayı iflas ettiğini duyurdu. Açıklamada, "ABD ve İngiltere tarafından uygulanan yaptırımlar bankanın faaliyetlerini devam etmesini zorlaştırdı." ifadelerine yer verilirken, mahkemenin iflas tasfiye işlemini yürütmesi için iki memur tayin ettiği kaydedildi. Açıklamada, müşterilerin 100 bin euroya kadar olan mevduatlarının Hollanda Merkez Bankası'nın (DNB) tasarruf sahiplerini koruma programı uyarınca geri alınabileceği ve sürecin DNB tarafından devam ettirileceği bildirildi.
Dünyada Öne Çıkan Gelişmeler
Sayfa 2 IMF, Dünya Ekonomik Görünüm Raporu'nun Nisan 2022 sayısını
"Savaş Küresel Toparlanmayı Geciktiriyor" başlığı ile yayımladı.
ABD'de imalat sanayi PMI, nisanda 59.7'ye çıkarak 7 ayın en yüksek seviyesine ulaştı.
Biden, Ukrayna'ya 800 milyon doları savunma, 500 milyon doları ekonomi alanında olmak üzere 1.3 milyar dolarlık ek yardım sağlayacaklarını açıkladı.
Euro Bölgesi'nde inşaat üretimi, şubat ayında bir önceki aya kıyasla %1.9 arttı. İnşaat üretimi, 2021'in şubat ayına göre ise
%9.4 artış gösterdi.
Avrupa'da mart ayı final enflasyon oranı aylık bazda %2.5 olarak açıklandı.
Almanya'da iş dünyasının ekonomiye olan güveni, Rusya'nın Ukrayna'ya saldırısının yarattığı ilk şokun geride bırakılmasının ardından, nisan ayında hafif şekilde yükseldi.
Alman Merkez Bankası, Rusya'ya enerji ambargosu uygulanması durumunda ülke ekonomisinin yaklaşık %2 küçülebileceğini bildirdi.
Japon hükümeti, ekonomiyi desteklemeye yönelik acil tedbirler kapsamında 6.2 trilyon yen harcama planlıyor.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), İngiltere'de ortaya çıkan ve Avrupa ile ABD'de yayılan nedeni belirsiz hepatit virüsünün bulaştığı bir çocuğun hayatını kaybettiğini duyurdu.
Rusya'nın en büyük özel bankası Alfa Bank'ın Hollanda'da faaliyet gösteren alt kuruluşu
Amsterdam Trade Bank, yaptırımlardan dolayı iflas ettiğini duyurdu.
25 Nisan 2022
• Uluslararası Para Fonu (IMF), Avrupa ülkeleri için Rusya-Ukrayna savaşının tetiklediği yeni şokları ele almada maliye politikasının para politikasından daha uygun olduğunu bildirdi. IMF'nin Avrupa Bölgesel Ekonomik Görünüm Raporu'nda, COVID-19 salgınından toparlanma henüz tamamlanmamışken Rusya-Ukrayna savaşının Avrupa için ciddi ekonomik sonuçları olacağı aktarıldı. Raporda, savaşın emtia fiyatlarında büyük artışlara ve arz yönlü bozulmalara neden olduğu belirtilerek, bunların enflasyonu daha da artıracağı ve hane halkı gelirleri ile firmaların kârlarını azaltacağı kaydedildi. Savaşın yeni risklere neden olduğu belirtilen raporda, "Uzun süreli bir savaş, Avrupa'ya kaçan mültecilerin sayısını artıracak, tedarik zinciri darboğazlarını artıracak, enflasyon üzerinde baskı yaratacak ve üretim kayıplarını derinleştirecektir." değerlendirmesinde bulunuldu. Raporda, en endişe verici riskin Rusya'dan gelen, özellikle Orta ve Doğu Avrupa'daki birçok ekonomi için önemli üretim kayıplarına yol açacak enerji akışının ani durması olduğu bildirildi.
Savaşın salgının yarattığı politika zorluklarını ağırlaştırdığına dikkat çekilen raporda, politika yapıcıların görevlerinden birinin daha yüksek emtia fiyatları ve yeni enerji kaynakları dahil olmak üzere savaşın tetiklediği bu şoklara aşamalı olarak uyum sağlanmasını kolaylaştırmak olduğu aktarıldı. Raporda, "Maliye politikası, yeni şokları ele almak için para politikasından daha uygundur." ifadesi kullanıldı. Otomatik mali istikrar sağlayıcıların serbestçe çalışmasına izin verilirken insani destek için ek harcamalar tahsis edilmesi gerektiği belirtilen raporda, enflasyon hedeflerin çok üzerinde seyrederken, para politikası normalleşmesinin rotasının korunması gerektiği vurgulandı. Raporda, "Parasal teşvikin geri çekilme hızı, ekonomik koşullara göre değişmeli ve enflasyon beklentilerinin istikrarsızlaşma riski taşıdığı durumlarda daha hızlı ilerlemeli. Daha da önemlisi, politika yapıcılar ücret-fiyat sarmallarının ortaya çıkmasını önlemeli."
değerlendirmesine yer verildi.
• Küresel ham çelik üretimindeki düşüş bu yılın mart ayında da devam etti. Üretim, 2021’in aynı dönemine göre %5.8’lik düşüşle 161 milyon tona geriledi. Merkezi Brüksel'de bulunan Dünya Çelik Birliği (Worldsteel), 2022 yılı mart ayı ham çelik üretim verilerini açıkladı. Bu yılın mart ayında Çin'in üretimi %6.4 azalarak 88.3 milyon tona düştü. Japonya'nın üretimi %4.3 azalarak 8 milyon, Almanya'nın üretimi %11.8 azalışla 3.3 milyon, ABD'nin üretimi de %1.7 düşüşle 8 milyon tona indi. Türkiye'nin ham çelik üretimi ise martta geçen yılın aynı dönemine göre %2.9 azalarak 3.3 milyon tona geriledi.
Söz konusu dönemde çelik üretiminin Brezilya'da %5.4 artarak 3 milyon tona ulaştığı ve İran'da %6.1 azalarak 2.3 milyon tona indiği tahmin ediliyor. Küresel ham çelik üretimi 2022 yılı ocak ayında %6.1, şubat ayında ise %5.7 oranında düşmüştü. Böylece 2022 yılı ocak-mart döneminde küresel ham çelik üretimi, geçen yılın aynı dönemine kıyasla %6.8 azalarak 456.6 milyon tona geriledi.
• Dünyanın önde gelen devlet varlık fonlarından Norveç Varlık Fonu, Ukrayna'daki savaş ve diğer küresel olayların piyasalarda oynaklığa neden olması dolayısıyla hisse yatırımlarının değerinin düşmesi sonucu bu yılın ilk çeyreğinde 653 milyar Norveç kronu (74 milyar dolar) yatırım zararı açıkladı. Açıklamada, fonun ana varlık sınıfı olan borsa portföyünün ise yaklaşık %5.2 değer kaybettiği vurgulanarak, fonun piyasa değerinin 31 Mart 2022 itibarıyla 11,657 trilyon Norveç kronu (1 trilyon 324 milyar dolar) olduğu belirtildi. Fonun Yatırım Yönetimi Başkan Yardımcısı Trond Grande, konuya ilişkin değerlendirmesinde, “2022’nin ilk çeyreği jeopolitik türbülansla şekillendi.” ifadesini kullandı.
Norveç Varlık Fonu, 1990'dan itibaren ülkenin petrol ve doğal gaz üretiminin getirisiyle yabancı ülkelerin hisse senetleri, tahvil ve emlak piyasalarına yatırım yapıyor. Norveç hükümeti, fon gelirlerinin çok az bölümünü kullanabiliyor, geriye kalan yüksek kısım ise gelecek nesiller için biriktiriliyor. Fonun, Norveç dışında 70 ülke ve 9 bin 338’den fazla firmada yatırımı bulunurken, dünya borsalarındaki hisselerin %1.5’ini elinde tutuyor. Öte yandan, geçen yılın sonunda Rusya'da 2.83 milyar dolarlık bir yatırımı bulunan Norveç Varlık Fonu, 27 Şubat'ta Rusya’nın Ukrayna'daki savaşı nedeniyle bu ülkeden çıkma kararı almıştı.
Dünyada Öne Çıkan Gelişmeler
Uluslararası Para Fonu (IMF), Avrupa ülkeleri için Rusya- Ukrayna savaşının tetiklediği yeni şokları ele almada maliye politikasının para politikasından daha uygun olduğunu bildirdi.
Küresel ham çelik üretimindeki düşüş bu yılın mart ayında da devam etti. Üretim, 2021’in aynı dönemine göre %5.8’lik düşüşle 161 milyon tona geriledi.
Dünyanın önde gelen devlet varlık fonlarından Norveç Varlık Fonu, Ukrayna'daki savaş ve diğer küresel olayların piyasalarda oynaklığa neden olması dolayısıyla hisse yatırımlarının değerinin düşmesi sonucu bu yılın ilk çeyreğinde 653 milyar Norveç kronu (74 milyar dolar) yatırım zararı açıkladı.
25 Nisan 2022
•Tüketici güven endeksi, nisan ayında bir önceki aya göre %7.3 oranında azaldı; mart ayında 72.5 olan endeks, Nisan ayında 67.3 oldu. Böylece endekste tarihin en düşük seviyesi görüldü. Bir önceki tarihi dip 68.9 ile Aralık 2021'de görülmüştü. TÜİK ve Merkez Bankası işbirliği ile yürütülen tüketici eğilim anketi sonuçlarına göre geçen 12 aylık döneme göre mevcut dönemde hanenin maddi durumu endeksi nisan ayında %9.8 oranında düşerek 49.1'e geriledi. Gelecek 12 aylık döneme ilişkin hanenin maddi durum beklentisi endeksi mart ayında 69.9 iken, nisanda %8.5'lik düşüşle 63.9 oldu.
Geçen 12 aylık döneme göre gelecek 12 aylık dönemde dayanıklı tüketim mallarına harcama yapma düşüncesi endeksi ise aylık olarak %4.9 geriledi.
•Reel kesim güven endeksi nisan ayında 1.2 puan artarak 109.7 seviyesine yükseldi. Mevsimsellikten arındırılmış reel kesim güven endeksi aylık 0.5 puan gerileyerek 107.7 oldu. Endeksi oluşturan anket sorularına ait yayılma endeksleri incelendiğinde, son üç aydaki toplam sipariş miktarı, sabit sermaye yatırım harcaması, genel gidişat ve mevcut mamul mal stokuna ilişkin değerlendirmeler endeksi artış yönünde etkilerken, gelecek üç aydaki üretim hacmi, mevcut toplam sipariş miktarı, gelecek üç aydaki toplam istihdam ve ihracat sipariş miktarına ilişkin değerlendirmeler endeksi azalış yönünde etkiledi. Son üç aya yönelik değerlendirmelerde, üretim hacmi, iç piyasa sipariş miktarı ve ihracat sipariş miktarında artış bildirenler lehine olan seyir bir önceki aya göre güçlendi. Mevcut toplam siparişlerin mevsim normallerinin altında olduğu yönündeki değerlendirmeler güçlenirken, mevcut mamul mal stokları seviyesinin mevsim normallerinin üstünde olduğu yönündeki değerlendirmeler ise zayıfladı.
•İmalat sanayi genelinde kapasite kullanım oranı nisan ayında bir önceki aya göre 0.5 puan artarak %77.8 seviyesinde gerçekleşti. Mevsimsel etkilerden arındırılmış kapasite kullanım oranı, bir önceki aya göre 0.1 puan azalarak %78.1 oldu.
•Güven endeksi hizmet, perakende ticaret ve inşaat sektörlerinde yükseldi. TÜİK, Hizmet, Perakende Ticaret ve İnşaat Güven Endeksleri’nin Nisan 2022 verilerini yayımladı. Buna göre, güven endeksi hizmet, perakende ticaret ve inşaat sektörlerinde yükseldi. Mevsim etkilerinden arındırılmış güven endeksi nisan ayında bir önceki aya göre; hizmet sektöründe %3, perakende ticaret sektöründe %2.9 ve inşaat sektöründe %3 arttı. Mevsim etkilerinden arındırılmış güven endeksi mart ayında bir önceki aya göre; hizmet sektöründe %6.2, perakende ticaret sektöründe %3.1 ve inşaat sektöründe %2 azaldı. Sektörel endeksler Şubat ayında da gerilemişti.
•Türkiye'de konut fiyatları şubat ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre %96.4 artış kaydetti. Böylelikle yıllık konut fiyat artışında yeni rekor kaydedildi. Ocak ayında konut fiyatları %77.36 artış göstermişti. Aylık bazda bakıldığında şubat artışı %13.5 olarak gerçekleşti. Enflasyondan arındırılmış artış ise %26.9 oldu. TCMB konut fiyat endeksine göre şubat ayında yeni konutlar endeksi yıllık %102.2 arttı. Yeni olmayan konutlarda fiyatlar ise yıllık bazda %95.3 artış gösterdi.
TCMB verilerine göre İstanbul'da konut fiyatları artışı %106.3 oldu. İstanbul'da yeni konutlarda fiyat endeksi ise yıllık bazda %114.6 yükseldi. İstanbul'da yeni olmayan konutlarda fiyat artışı %107.6 olarak kaydedildi. Bu rakamların ardından İstanbul'da metrekare fiyatı 13 bin 836 TL oldu. Konut fiyatlarında İstanbul'u %97.1 ile Ankara izledi. Ankara'nın ardından
%90.1'lik artışla İzmir geldi. Ankara'da metrekare fiyatı 6 bin 225 TL olurken, İzmir'de ilk kez 10 bin lirayı aşarak 10 bin 61 TL'ye yükseldi.
•Yurt dışı üretici fiyat endeksi mart ayında aylık %7.29, yıllık %105.82 artış kaydetti. On iki aylık ortalamalara göre ise
%59.47 artış gerçekleşti. Sanayinin iki sektörünün yıllık değişimleri; madencilik ve taşocakçılığında %109.63, imalatta
%105.74 artış olarak gerçekleşti. Ana sanayi gruplarının yıllık değişimleri; ara malında %122.84, dayanıklı tüketim malında
%95.55, dayanıksız tüketim malında %87.04, enerjide %240.52, sermaye malında %87.08 artış olarak gerçekleşti.
Sanayinin iki sektörünün aylık değişimleri; madencilik ve taşocakçılığında %8.20, imalatta %7.27 artış olarak gerçekleşti.
Ana sanayi gruplarının aylık değişimleri; ara malında %7.91, dayanıklı tüketim malında %6.86, dayanıksız tüketim malında
%6.24, enerjide %29.83, sermaye malında %4.86 artış olarak gerçekleşti.
•Kara nakil vasıtalarında kullanılan oturmaya mahsus mobilyalarda ilave gümrük vergisi sıfırlandı. Cumhurbaşkanlığının
"İthalatta İlave Gümrük Vergisi Uygulanmasına İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Kararı" Resmi Gazete'de yayımlandı. Buna göre, belirtilen pozisyondaki eşyayı, söz konusu kara nakil vasıtalarında kullanılacak türde oturmaya mahsus mobilyaların üretiminde kullanan firmalar tarafından yapılan ithalatta ilave gümrük vergisi %0 olarak uygulanacak ve bu halde gümrük mevzuatının nihai kullanıma ilişkin hükümlerine tabii olacak.
•Türk Eximbank'ın sağladığı kredi sigortasının kapsamına yurt dışındaki ihracatçılar da eklendi. Cumhurbaşkanlığının
"Türkiye ihracat Kredi Bankası Anonim Şirketinin Kuruluş ve Görevlerine İlişkin Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Esaslar" Resmi Gazete'de yayımlandı. Buna göre, Türk Eximbank'ın Kuruluş ve Görevlerine İlişkin Esasların 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi şu şekilde değiştirildi: "İhracatçıların yurt dışında doğrudan veya dolaylı olarak en az
%50 sermayesine sahip oldukları firmalar tarafından üretilen veya ihracatçılar ya da yurt dışında doğrudan ve dolaylı olarak en az %50 sermayesine sahip oldukları firmalar tarafından markaları (aynı şirketler topluluğu içinde yer alan firmalara ait markalar da dahil) altında satılmak üzere yurt dışında kurulu firmalara ürettirilen ve üretildiği ülke içerisinde veya o ülkeden Türkiye dışındaki diğer ülkelere yapılan satışları teminat altına almak amacıyla kredi sigortası yapmak."
•Cep telefonu tesliminde ÖTV matrahları yeniden belirlendi. 640 TL olan %25'lik en düşük vergi matrah dilimi 1,500 TL'ye yükseltildi. Meyve şarabı ve nargile tütününde de asgari maktu vergi tutarları artırıldı. Resmi Gazete’de yayınlanan üç ayrı Cumhurbaşkanı Kararı ile cep telefonu, meyve şarabı ve nargile tütününün ÖTV oranlarında değişikliğe gidildi. Cep telefonunda ÖTV’ye tabi matrah sınırları genişletilerek 3 bin liradan ucuz telefonların fiyatında indirim yapılabilecek adım atılırken, meyve şarabının asgari maktu vergi tutarı %70 artırıldı. Nargile tütünün vergisi ise %40’tan %55’e yükseltildi.
•Hazine TÜFE endeksli tahvil ihalesinde 12.6 milyar lira borçlandı. 6 ayda bir sıfır kupon ödemeli ve negatif %2.35’lik birleşik faizle borçlanan Hazine’ye yine rekor talep geldi. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın düzenlediği tahvil ihalesinde net 7 milyar 608 milyon liralık satış yapıldı. İhale öncesi piyasa yapıcılara yapılan rekabetçi olmayan tekliflerle satışla birlikte Hazine’nin satışı 12 milyar 608 milyon liraya ulaştı. Hazine tarihinde üçüncü kez 6 ayda bir sıfır kupon ödemeli ve Aralık 2021’den itibaren TÜFE endeksli tahvil ihalelerinde görüldüğü şekilde negatif faizle borçlanırken talep 30 milyar liraya ulaştı.
Türkiye’de Öne Çıkan Gelişmeler
Sayfa 4 Yurt dışı üretici fiyat endeksi mart ayında aylık %7.29, yıllık
%105.82 artış kaydetti.
Türkiye'de konut fiyatları şubat ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre %96.4 artış kaydetti.
Tüketici güven endeksi, nisan ayında bir önceki aya göre %7.3 oranında azaldı; mart ayında 72.5 olan endeks, Nisan ayında 67.3 oldu.
Kara nakil vasıtalarında kullanılan oturmaya mahsus mobilyalarda ilave gümrük vergisi sıfırlandı.
Güven endeksi hizmet, perakende ticaret ve inşaat sektörlerinde yükseldi.
Türk Eximbank'ın sağladığı kredi sigortasının kapsamına yurt dışındaki ihracatçılar da eklendi.
Reel kesim güven endeksi nisan ayında 1.2 puan artarak 109.7 seviyesine yükseldi.
İmalat sanayi kapasite kullanım oranı nisanda %77.8 oldu.
Cep telefonu tesliminde ÖTV matrahları yeniden belirlendi.
Hazine TÜFE endeksli tahvil ihalesinde 12.6 milyar lira borçlandı.
25 Nisan 2022
•Türkiye’de yerleşik kişiler kendi aralarında akdedecekleri taşıt dışı menkul satış sözleşmelerinde ödeme yükümlülüklerini Türk parası cinsinden yerine getirecekler. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın "Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliği" Resmi Gazete'de yayımlandı. Buna göre, 28/2/2008 tarihli ve 26801 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2008-32/34)’in 8’inci maddesinin dokuzuncu fıkrasının sonuna “Ancak sözleşme konusu ödeme yükümlülüklerinin Türk parası cinsinden yerine getirilmesi ve kabul edilmesi zorunludur.” cümlesi eklendi, on beşinci fıkrasında yer alan “kararlaştırılması” ibaresi “kararlaştırılması, ödenmesi ve kabul edilmesi” şeklinde değiştirildi.
Değişiklik yapılan dokuzuncu madde ve on beşinci maddeler şu şekilde: "9-Türkiye’de yerleşik kişilerin kendi aralarında akdedecekleri; taşıt satış sözleşmeleri dışında kalan menkul satış sözleşmelerinde sözleşme bedelini ve bu sözleşmelerden kaynaklanan diğer ödeme yükümlülüklerini döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak kararlaştırmaları mümkündür. 15-On altıncı fıkra hükümleri saklı kalmak kaydıyla, kamu kurum ve kuruluşlarının veya Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı şirketlerinin taraf olduğu gayrimenkul satış ve gayrimenkul kiralama dışında kalan sözleşmelerde, sözleşme bedelinin ve bu sözleşmelerden kaynaklanan diğer ödeme yükümlülüklerin döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak kararlaştırılması mümkündür."
•Merkez Bankası ilk kez ticari kredilere zorunlu karşılık getirdi. Merkez Bankası tebliğinde esnaf, KOBİ, ihracat, yatırım, tarım kredileri, kurumsal kredi kartları, kamu ve mali kesime kullandırılan krediler kapsam dışında tutuldu. Merkez Bankası’nın eylülde ilk faiz indirimi gerekçelerinden olan ticari kredilerdeki büyümeyi sağlama hedefi ardından hem hükümetin hem de Merkez Bankası’nın bankaları ticari krediye yöneltmesi ile devam etmiş yılbaşından bu yana %22’yi aşan büyüme yaşanmıştı. Ancak Merkez Bankası cumartesi sabah 05:00’te yayımlanan bir karar aldı ve ticari kredilere zorunlu karşılık getirildi. Bankacılık kaynakları bu durumun bir nevi aktif rasyosunun geri getirilmesi olduğunu vurgulayarak bunun kârların 150-200 baz puanını daha azaltacağını kaydetti. Aynı zamanda bu karar sonrası TL ticari kredi faizlerinde artış olabileceğini söyleyen bankacılık kaynakları kararda yabancı para mevduattan dönüşüm oranına göre getirilen zorunlu karşılık artışının da tüm kredi faizlerinde yükselişe yol açacağını vurguladı. Bankacılık kaynakları ilk kez aktif tarafa zorunlu karşılık uygulandığına da dikkat çekti.
•Garanti hisselerinin alımı için teklifini 12.2 TL'den 15 TL'ye çıkaran BBVA, süreyi de 14 gün uzattığını açıkladı. BBVA tarafından yapılan açıklamaya göre Garanti hisseleri için gönüllü pay alım teklifinin geçerli olduğu son tarih de iki hafta uzatılarak 18 Mayıs olarak belirlendi. BBVA, elindeki hisseleri satmak isteyen yatırımcılardan olan talepleri 4 Nisan'da almaya başlamıştı. Açıklamada yeni ile eski teklif arasındaki 2.8 TL farkın, yeni fiyat açıklanmadan önce satmaya karar veren yatırımcılara da ödeneceğini belirtti.
•IMF Rusya'nın Ukrayna'yı işgaliyle küresel büyüme tahminlerini düşürdü. Türkiye'nin 2022 yılı büyüme tahmini de
%3.3'ten %2.7'ye çekildi. Kurum Rusya ekonomisinin bu yıl %8.5, Ukrayna ekonomisinin de %35 küçülmesini bekliyor.
2022 yılı küresel büyüme tahmini ise %4.4'ten %3.6'ya düşürüldü. Savaşın büyümeyi azaltacağı, enflasyonu ise artıracağına işaret edilen raporda, merkez bankalarının para politikalarını sıkılaştırmasıyla faiz oranlarının artmasının beklendiğini, birçok ülkenin ise savaşın ekonomileri üzerindeki etkisini yumuşatmak için sınırlı maliye politikası alanına sahip olduğu kaydedildi.
•Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Rusya ziyareti öncesi Türkiye'ye gelerek Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüştü. BM Genel Sekreter Sözcülüğü ofisinden yapılan açıklamaya göre Guterres, 25 Nisan Pazartesi Ankara'yı ziyaret ederek Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından kabul edilecekti. Guterres'in 26 Nisan'da Moskova'da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile 28 Nisan'da da Ukrayna'da Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy ile görüşeceği açıklanmıştı.
•BtcTurk, Coinbase tarafından 3 milyar doların üzerinde bir değerleme ile satın alınabilir. Basında yer alan ve şirketlere yakın kaynaklardan alınan duyumlara göre Coinbase ve BtcTurk arasında gerçekleşecek olan satın alma anlaşmasının bedeli 3.2 milyar dolar seviyelerinde olacak. 3.2 milyar dolarlık satın alma bedelinin bir kısmının hisse kalan kısmının ise nakit olarak ödenebilecek.
Türkiye’de Öne Çıkan Gelişmeler
IMF Rusya'nın Ukrayna'yı işgaliyle küresel büyüme tahminlerini düşürdü.
Garanti hisselerinin alımı için teklifini 12.2 TL'den 15 TL'ye çıkaran BBVA, süreyi de 14 gün uzattığını açıkladı.
Türkiye’de yerleşik kişiler kendi aralarında akdedecekleri taşıt dışı menkul satış
sözleşmelerinde ödeme yükümlülüklerini Türk parası cinsinden yerine getirecekler.
BtcTurk, Coinbase tarafından 3 milyar doların üzerinde bir değerleme ile satın alınabilir.
Merkez Bankası ilk kez ticari kredilere zorunlu karşılık getirdi.
Merkez Bankası tebliğinde esnaf, KOBİ, ihracat, yatırım, tarım kredileri, kurumsal kredi kartları, kamu ve mali kesime
kullandırılan krediler kapsam dışında tutuldu.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Rusya ziyareti öncesi Türkiye'ye gelerek Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüştü.
25 Nisan 2022
Arçelik – Payların Geri Alınmasına İlişkin Bildirim (KAP) Arçelik tarafından aşağıdaki açıklama paylaşılmıştır:
•
01.07.2021 tarihli Yönetim Kurulu kararıyla başlatılan pay geri alım işlemleri kapsamında geçtiğimiz hafta 18 Nisan tarihinde toplam 159,537 adet pay geri alınmış ve Şirketimizin sahip olduğu Arçelik payları 59,687,360 adede ulaşmıştır (şirket sermayesine oranı %8.8330, toplam değer 2,467 milyon TL).Yapı Kredi – Havale akımlarına dayalı gelecekteki nakit akışı işlemi (future flow) ve hazine işlemleri (KAP) Yapı Kredi tarafından aşağıdaki açıklama paylaşılmıştır:
•
Bankamız 126.7 milyon Euro tutarında 6 yıl vadeli havale akımlarına dayalı gelecekteki nakit akışı işlemi (future flow) ve hazine işlemleri gerçekleştirmiştir.Sayfa 6
Koç Topluluğu Şirket Haberleri
Arçelik, şirket sermayesinin
%8.8330’u oranında toplam değeri 2,467 milyon TL olan hisseyi geri aldı.
Yapı Kredi 126.7 milyon Euro tutarında 6 yıl vadeli havale akımlarına dayalı gelecekteki nakit akışı işlemi (future flow) ve hazine işlemleri
gerçekleştirmiştir.
25 Nisan 2022
Türkiye akaryakıt satışları 2022 ocak ayında motorinde yıllık %1, jet yakıtında %56, benzinde %44 artarken, LPG’de %5 düştü.
Aylık ortalama Akdeniz Kompleks Rafineri Marjı mart ayında ortalama 23.0 $/varil olurken, aynı dönemde Brent petrol fiyatı ortalama 118.8 $/varil oldu.
Türkiye otomotiv sektöründe iç pazar satışları 2022’de üç ayda yıllık %23 azalırken, ihracat yıllık
%14 geriledi, üretimde ise yıllık
%12 düşüş gerçekleşti.
TürkTraktör’ün üç ayda iç pazar satışları yıllık %30, üretimi yıllık
%13 azalırken, ihracatı yıllık %26 arttı. Türkiye traktör pazarı ise 2022’nin ilk iki ayında yıllık %31 küçüldü.
Türkiye beyaz eşya satışları iki ayda yıllık %11, üretimi %5 azalırken, ihracatı ise %4 arttı.
15 Nisan itibarıyla, sene başından bu yana TL kredi büyümesi %16.3 olurken (özel:
+%18, kamu: +%14.5), yabancı para kredi değişimi dolar bazında -%2 oldu. TL mevduat hacmi aynı dönemde %38 artarken, yabancı para mevduat değişimi dolar bazında -%8.0 oldu.
Sektörün takipteki krediler oranı
%2.8 seviyesinde.
Kur etkisinden arındırılmış, 13 haftalık yıllıklandırılmış kredi büyümesi %40 oldu (özel: %46, kamu: %33).
0%
10%
20%
30%
40%
50%
60%
70%
31.12.2019 31.03.2020 30.06.2020 30.09.2020 31.12.2020 31.03.2021 30.06.2021 30.09.2021 31.12.2021 31.03.2022
Kredi Büyümesi 13 haftalık yıllıklandırılmış hareketli ortalama
ÖZEL KAMU TOPLAM
Başlıca Sektör Verileri
Enerji Sektörü Satış Hacimleri (EPDK)
Oca'22 y/y Oca'22 y/y 2020 2021
Motorin 1.71 1% 1.71 1% 1% 4%
Jet Yakıtı 0.29 56% 0.29 56% -54% 39%
Benzin 0.22 44% 0.22 44% -3% 29%
LPG 0.25 -5% 0.25 -5% -7% 1%
Enerji Sektörü (Piyasa)
Mar'22 Mar'21 3A22 3A21 2020 2021
Akdeniz Kompleks Rafineri Marjı 23.0 -0.5 9.5 -0.2 -0.2 1.6
Brent Petrol Fiyatı 118.8 65.6 101.4 60.9 41.7 70.7
Otomotiv Sektörü (OSD)
Mar'22 y/y 3A22 y/y 2020 2021
İç Satışlar 68,245 -32% 160,016 -23% 62% -3%
Binek 50,173 -34% 116,834 -25% 58% -8%
Hafif-Orta Ticari 18,072 -24% 43,182 -14% 103% 13%
Ağır ticari 3,978 10% 7,966 -1% 81% 52%
İhracat 78,925 -17% 225,552 -14% -27% 2%
Üretim 106,575 -14% 302,739 -12% -11% -2%
TürkTraktör Satışları (Şirket verisi)
Mar'22 y/y 3A22 y/y 2020 2021
İç Satışlar 2,450 -30% 6,753 -30% 105% 46%
İhracat 1,535 24% 4,394 26% -17% 29%
Üretim 4,257 -16% 11,427 -13% 51% 41%
Türkiye pazarı (TÜİK, Şubat) 3,636 -33% 6,788 -31% -46% 87%
Beyaz Eşya Sektörü (TÜRKBESD)
Şub'22 y/y 2A22 y/y 2020 2021
İç Satışlar 735 -7% 1,297 -11% 16% 9%
İhracat 2,200 14% 4,089 4% 0% 18%
Üretim 2,955 1% 5,329 -5% 3% 17%
Bankacılık Sektörü (BDDK)
31.12.2021 15.04.2022 Haftalık YTD 2020 2021
Krediler 4,900 5,525 0.2% 12.8% 35% 37%
-TL 2,833 3,295 1.3% 16.3% 44% 20%
-YP ($ bazında) 157 153 -0.4% -2.0% -3% -5%
Mevduat 5,303 6,068 0.8% 14.4% -87% 54%
-TL 1,880 2,598 2.4% 38.2% -88% 22%
-YP ($ bazında) 259 239 0.5% -8.0% 17% 0%
Krediler / Mevduat 92% 91% -0.5 pp -1.3 pp 93 pp -11 pp
-TL 151% 127% -1 pp -24 pp 139 pp -2 pp
-YP 60% 64% -1 pp 4 pp -14 pp -4 pp
Takipteki Alacaklar / Krediler 3.2% 2.8% -2 bp -31 bp -1 bp -1 bp
adet Aylık Kümüle Yıllık Değişimler
bin adet Aylık Kümüle Yıllık Değişimler
bin adet Aylık Kümüle Yıllık Değişimler
milyar TL Hacimler Değişim Yıllık Değişimler
$/varil Aylık Ortalama Yılbaşından Beri Ortalama Yıllık Ortalama
milyon ton Aylık Kümüle Yıllık Değişimler
Kur etkisinden arındırmak amacıyla 2019 sene sonundan itibaren ortalama kur kullanılarak hesaplanmıştır.
