Çözüm Kitapçığı Deneme-2

KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI ÖĞRETMENLİK ALAN BİLGİSİ TESTİ

Ç ö z ü m

K i t a p ç ı ğ ı D e n e m e - 2

FEN BİLİMLERİ/FEN VE TEKNOLOJİLERİ

ÖĞRETMENLİĞİ

TEKNOLOJİ

2 Diğer sayfaya geçiniz.

isem yayıncılık

1.

A

B Dx

Cismin yaptığı yer değiştirme A’dan B’ye çizilen vek- tördür. d’nin bilinmesi xD ’in bulunması için yeterli de- ğildir.

Ortalama sürat

V t

d

ort=

ile bulunur. d ve t bilindiği için ortalama sürat buluna- bilir.

Ortalama hız

t V_ort Dx

= ile bulunabilir.

Dx bilinmediğinden Vort bulunamaz.

b

2. I. Mıknatıslar arasındaki itme-çekme kuvvetleri te- mas gerektirmez.

II. Kütle çekim kuvveti temas gerektirmez.

III. Sürtünme kuvveti temas gerektirir.

IV. İp gerilmesi temas gerektirir.

V. Etki-tepki kuvvetleri, kütle çekim kuvvetleri de et- ki-tepki kuvvetidir ve temas gerektirmez.

d

3. t₂2t₁ olduğundan

.

x a t

x a t x

x olmal

2 1

2

1 1 ›

1 12

2 22 2

1

:

:

1

=

= _

`

a bbbbbb bbbb bbbb

e

4. Cismin hangi yöne çekildiğine ve sürtünme olup olma- dığına bağlı olmaksızın

m m

F m

T

x+ y= x

eşitliği kullanılabilir.

Bu eşitliğe göre F m_x ve m_y değişmediğine göre bütün düzeneklerde ip gerilmeleri eşittir.

T₁ = T₂ = T₃

c

5. E m

P P E m

E m

P P E m

E m

E m

P P

P P

E m

E m

2 2

2 2

2 2

K K

K

K K K

L L

K K

L L L

L L L

L K

L K

L L

K K

2 2

2 2

2 2

&

&

&

:

:

: :

: :

= =

= =

= =

a

6.

M P₀

Esnek balon Sıvı

P_gaz Bu düzenekte P₀ = P_gaz dır.

Yani kaptan gaz çıkması ya da kaba gaz girmesi gaz gasıncını etkilemez.

Bu nedenle sistemde hiç- bir nicelik değişmez.

e

7. Pilin kutuplarına göre harflendirme yaparsak

X Y _A

A B

C +–

C Z C

T X Y

A A

C B C

Z T

V_X = V ise V_Y = V ve V_Z = 2V olur.

, ,

q c V q V q c V cV

q q q cV cV cV

q q

cV cV

2 2

2 3

3 3

1

X Y Z

T X Z

T X

: :

= = = =

= + = + =

= =

b

isem yayıncılık

8. ( , ) ,

( , ) ,

P

c c

m c m c

P

c c

m c m c

P

P m c

m c

1 0 6 0 6

4 3

1 0 8

3 0 8 4

4 3

4 1

16 3

,

, 1

2 2

0 8 0

0

2

2 2

0 6 0

0

2 1

0 0

:

:

:

= -

=

= -

=

= =

14444444 44444442 3

14444444 44444442 3

a

9. Y

R 2R

5R X

C = 5f Z

iA

B = 3f

D = 4f A = 0

f 3f

V_A = 0 olsun.

V_B = 3f

V V

V V

2 3 2 5

3 4

C B

D B

f f f f

f f f f

= + = + =

= + = + =

C-D arası potansiyel fark

( )

V V i R R

i R

5 4 2

3

C D X

X

f f f

f

- = - = = +

= A-C arası potansiyel fark

V V i R

i R

5 0 5 5

C A Z

Z

f f :

f

- = - = =

=

i i

R R

3 3

1

Z

X f :

= f =

d

10. ( )

dt

d t t

t t

V

6 8

6 8

6 3 8 3

54 24 30

2

2

: 2 :

f z

f f f

= - = - -

= - +

= - +

- + = -

Değer sorulduğundan f=30V

a

11. _{,, ,, , ,,, ,,, ,} , , ,, , ,,, ,,, , , , ,, , ,,, ,,, , ,

,,,,,, , ,,, ,,, , ,

, , ,,,,,,,,, ,,, , ,,,,,,,,,,,,,,,,, , , , ,,, , ,,, ,,, , , ,,,,, , ,,,, ,,, ,

V

r m

Sağ el kuralına göre cisim dairesel ok yönünde döndü- ğünden yük işareti

“+” olmalı. (I yanlış) Sağ el kuralı Avuç içi $ B 4 parmak $ V baş parmak $ “+”

yüke etki eden F

F F q V B r

mV r

qB mV

B m

& 2 &

= = =

bu ifadeye göre q artarsa r azalır. (II doğru) Yine bu ifadeye göre V azalırsa r azalır. (III yanlış)

e

12. Elektromanyetik dalgalar ortam değiştirdiklerinde hız- ları değişir. (III yanlış)

I ve II’de verilen bilgiler doğrudur.

c

13. Kaptaki sıvı 2 kez kütle kaybına uğramıştır. Bu, kapta 2 farklı sıvının olduğu anlamına gelir. (I doğru) Kütle kayıpları sıvılar kaynarken meydana geldiğinden iç enerjileri artar. (II doğru)

t₂ - t₃ aralığında kütle kaybı yok. Demek ki sıvı ısını- yor. Sıvı ısınırsa moleküllerin kinetik enerjisi artar. (III yanlış)

t₄ anında sıvı kütlesi sıfır olduğundan t₃ - t₄ arası kapta yalnız bir sıvı vardır. (IV doğru)

isem yayıncılık

4 Diğer sayfaya geçiniz.

14. d p1 pc 4

= = 1

e

15. Su ve buz kütleleri değişmiyorsa ısıl denge sıcaklığı 0°C’dir.

,

,

Q Q

m c T m c T

m T m T

m m

0 5 1 2

2 0 5

4 1

A V

buz su

2 1 1 2

2 1

2 1

: : : :

: : : :

D D

=

=

=

= =

b

16.

A V

B 3f2

2f

V, –2V hızları çukur ayna- da 2 durumda vardır.

I. durum: Cisim f 2’den ay- naya doğru giderken gö- rüntü –f’den aynaya doğru gider.

II. durum: Cisim f 2

3 ’den 2f’ye giderken görüntü 3f’den

2f’ye gider.

Ancak sorudaki cisim, aynadan uzaklaştığı için II. du- rum geçerli olur. Yani

AB f f f

2 2

3

= - = 2

olur.

a

17. Snell kanunundan

, ,

,

sin sin

n

n n

n

37 30

6 0 6 0 5

5 36 7 2

° °

1 2

2

2

: :

: :

=

=

= =

c

18. Gelen atma ile yansıyan atma aynı yaydadır. Buna göre atma K yayında oluşturulmuştur. (I doğru) İletilen atma ile gelen atma daima aynı özelliktedir. İle- tilen atma baş aşağı olduğundan gelen atma da baş aşağı olmalıdır.

Gelen baş aşağı, yansıyan yukarı olduğundan K ince, L kalındır. (II doğru)

İletilen atma kalın yayda olacağından hızı yansıyanın- kinden küçük olmalıdır. (III yanlış)

b

19. V_K kesme potansiyeli ışığın frekansıyla doğru orantılı- dır. f_mavi > f_yeşil olduğundan V_K artar. (I doğru) i_maks ışık şiddetiyle doğru orantılıdır. Işığın şiddeti ar- tarsa i_maks artar. (II doğru)

Devreden akım geçebilmesi için gönderilen ışığın frekansının metalin eşik frekansını geçmesi gerekir.

Metalin eşik frekansı bilinmeden turuncu ışık gönderil- diğinde akım oluşup oluşmayacağı kesin olarak söyle- nemez. (III kesin değil)

b

20. r n r r r

r n r r r

r r

r r

2 4

4 16

16 4

4 1

1 12

0 2

0 0

2 22

0 2

0 0

2 1

0 0

: :

: :

= = =

= = =

= =

d

21. Tebeşir organik bir tortuldur. Kayatuzu, jips, kalker, do- lomit, traverten, anhidrit gibi kayalar ise kimyasaldır.

a

22. Kepler’in alanlar kanununa göre t

t S S

t t 4 3

4 3

2 1

2

= 1= =

c

isem yayıncılık 23. Kayaçların ve tabakaların göreceli bir başka ifadeyle

kesin olmayan yaşlandırma teknikleri, orijinal yataylı- lık, inklizyon (kapanım), fosil dizilimi, birbirini kesme, süperpozisyon ilkeleridir. Radyometrik yaşlandırma ise mutlak yaşlandırma yöntemlerinden biridir.

d

24. A ile gösterilen volkanik derinlik kütle (plütonik kütle) lakolittir, B ile gösterilen ve kütleleri dikine kesen lav- ların oluşturduğu kütle dayk, C ile gösterilen en büyük plütonik kütle ise batolittir. Derinlerde lavların soğu- masıyla bunlar dışında lakolitler, siller ve neck adını verdiğimiz diğer oluşumlar da meydana gelir.

c

25.

Katot Anot

e^– yönü

X Y

XSO1 M₄ 1 M

YSO₄

● metalik aktiflik Y > X

● Anot tepkimesi Y $ Y⁺² + 2e^– dolayısıyla Y’nin kütlesi zamanla azalır.

b

26. ,

,

. CH COOH

V n

L

mol M

pH ise H M olur

1

0 1 0 1

4 1 10

3

: 4

= = =

= ⁺ = ^-

7

7 A

A CH₃COOH_(aq)

–10^–4 M 10^–4 M 10^–4 M 0,1 M

ihmal

CH₃COO^–_(aq) + H⁺_(aq)

K CH COO ,

CH COOH H

0 1

10 10

a 10

3 3

4 4

: : 7

= = =

- + - -

7 -

7 A 7

A A

b

27.

, ,

,

NaOH v

n

n

n mol

0 1 0 1 0 01

=

=

=

7 A NaOH

0,01 M 0,01 M 0,01 M Na⁺ + OH^–

c

28. 1 NaOH + 1 C2H₅COOH

0,01 mol olmalı

0,1 M

0,1 L 1 L

0,01 M 0,01 mol

C₂H₅COONa + H₂O

Seçeneklerde verilen asitlerin hepsi 1 değerli asitlerdir ve NaOH ile bire bir oranda tepkimeye girerler. Ha- cimlerine 1L dersek en az mol sayısı D seçeneğinde verilen asitte olur. Dolayısıyla en az NaOH çözeltisi D seçeneğindeki asit için kullanılır.

d

29. KOH = Kuvvetli baz CH₃COOH = zayıf asit

Aynı mol sayılı KOH ve CH₃COOH karışınca bazik tuz olan CH₃COOK elde edilir ve eşdeğerlik noktasında pH değeri 7’den büyük olur.

e

isem yayıncılık

6 Diğer sayfaya geçiniz.

30. ,

,

,

T m

m m

0 52

20 0 52

0 52 20

: : D =

=

= , ,

m n

n

n mol

m

0 52 20

0 052 2

( ) su kg

=

=

=

g mol

g mol

80 2

40 1

=

=

a

31. N – H ve H – C bağ enerjileri farklıdır.

d

32. ,

,

n m

m mol

148 14 8 0 1

= A= = Mg(NO₃)₂

Mg(NO₃)₂

0,1 mol 0,2 mol

Mg⁺² + 2NO₃^–

0,3 mol iyon 0,1 mol

, ,

,

m m

n

m kg

mol

m molal

0 5 0 3

0 6

( ) su kg

=

=

=

, ,

,

T m K

0 6 0 52 0 31

K : K

:

D =

=

=

Kaynama noktası = 100,31°C olur.

Not: Çözeltinin %20’si başka kaba aktarılsa da akta- rılan kısmın molalitesi değişmez dolayısıyla kaynama noktası aynı olur.

e

33. CH₃COOH + NaOH 0,1 M 300 ml

0,03 mol –0,02 mol

0,01 mol

artar biter

0,02 mol

–0,02 mol +0,02 mol

CH₃COONa + H₂O 0,1 M 300 ml

Sonuçta tampon çözelti elde edilir.

H Tuz

K_a: Asit

+ =

7 7

A 7

A A

,

, .

H pH olur

0 04 2 10 0 02

10 6

6

6&

: :

= = =

+

-

7 A -

,

, ,

,

, ,

CH COOH

lt

mol M

CH COONa

lt

mol M

0 5

0 01 0 02

0 5

0 02 0 04

3

3

= =

= =

7 7

A

A

d

34. X = 2A Y = 1A Z = 1A

X elementi metal olduğundan ₁₇Cl ile iyonik bağlı bileşit oluşturur.

e

35. n = 1

s

k₀

k m_k

k₁

s

s 0

–1 0 +1 p

n = 2

m_, = –2 d ve f orbitallerinde bulunur.

2. yörüngede d ve f olmadığı için m_, = –2 değerine sahip orbital yoktur.

a

36. A kabı B kabı

, ,

CO L

mol M

O L

mol M

1

0 5 0 5

1

2 2

2

= =

= =

7 7

A A

CO L

mol M

O L

mol M

2

2 1

2 1

2 1

2

= =

= =

7 7 A

A

( , ) ( )

V k CO O

k

k k

0 5 2

2

1 2

2 2

A 2 2

1

2 1

: :

: :

: :

=

=

= =

7 A 7 A V k CO O

k

k k

k

1 2

1

1 2

1 2 1

2 2

B 2 2

1

2 1

: :

: :

: : :

=

=

= =

=

d n 7 A 7 A

Tepkime hızları eşit olur.

b

37. I. Tepkime tek basamaklı olsaydı hız = k•[A]²•[B]³ olurdu. Demek ki birden fazla basamaklıdır.

II. molekülerite 5, V = k • [A]² • [B] $ 2 + 1 = 3. de- receden

III. V = k • [A]² • [B]

8 = 2² • 2

kabın hacmi yarıya inerse hız 8 katına çıkar.

d

isem yayıncılık 38. 2 Fe_(k) + 3 CO_{2 (g)}

2 Fe_(k) + O_{2 (g)}

Fe₂O_{3 (k)} + 3CO_(g)

Fe₂O_{3 (k)} 3CO_(g) + O3 _{2 (g)} 3 CO_{2 (g)}

2 32

/ H 26 kj mol D = +

/ H 852 kj mol D = -

/ H 826 kj mol D = -

c

39. Ag2S_(k)

–x +2x +x

–0,1M +0,2 M +0,1 M 2Ag⁺_(aq) + S^–2_(aq)

Ag₂S_(k) 2Ag⁺_(aq) + S^–2_(aq)

( ) ( , )

,

K Ag S

x x

x x

x

4 10 2 0 1

4 10 4 0 1

10 1 10

ÇÇ

2 2

15 2

15 2

2 4

7

:

: :

: :

:

=

= +

=

=

=

+ -

- -

- -

7 A 7 A

ihmal

d

40.

fenil siklohekzil

d

41. Organik moleküllerin hepsinde C-H birlikte bulundu- ğundan hidrokarbon olarak adlandırılırlar. Bu durum organik moleküllerin genel özelliğidir.

b

42. Son ürünün başka enzimlerin substratı olması, son ürün miktarını azaltacağından son ürün inhibisyonu devre dışı kalacaktır.

c

43. Her iki olayın da gerçekleşmesi için ATP molekülüne ihtiyaç vardır. I. önerme endositoz özelliğidir. III ve IV.

önermeler aktif taşıma özellikleridir.

e

44. Fotosentez reaksiyonu hem ökaryot hem de prokaryot canlılarda gerçekleşebilir.

Merkezi koful zarlı bir organeldir ve prokaryot canlılar- da zarlı organel yoktur

e

45. Hücre zarı yalancı ayak, kamçı ve sil gibi yapılara ka- tılarak hücrenin hareket etmesinde görev alabilir. Fa- kat her hücrede sil, kamçı veya yalancı ayak oluşumu görülmez.

Ayrıca canlıların bazıları çok hücreli organizasyonlara sahip olup yer değiştirme faaliyetini hücre zarı ile değil organlarla gerçekleştirebildiği gibi bazı canlılar ise sa- bit yaşam sürüyor olabilir.

d

46. Alveol, sadece omurgalılardan memeli sınıfına ait bir özelliktir.

Sadece memelilerde görülen diğer özellikler; ter bez- leri, süt bezleri, kaslı diyafram, kıl gibi yapılardır.

d

isem yayıncılık

8 47. Konak hücre içine virüs genomu girdikten sonra tüm

ihtiyaçlarını konak hücreden karşılayarak çoğalır. Vi- rüsün çoğalması canlılardaki üreme ile benzerlik gös- teren bir özelliktir.

Diğer seçeneklerde virüsler ile ilgili belirtilen özellikler, canlılarda görülmeyen özelliklerdir.

c

48. Protistlerde gelişmiş doku, organ ve sistem gibi yük- sek organizasyonlar görülmez. Ayrıca tüm protistler ökaryot hücre yapısına sahiptir.

B

49. Hermafroditlik, hem erkek hem de dişi üreme sistemi- ne sahip bireylerde görülen bir özelliktir. Halkalı solu- canlar çeşitliliği artırmak için yumurtalarını başka bir halkalı solucanın spermi ile dölleyerek ayrı eşeyli gibi davranır. Böylece, yavru bireyler aynı türün iki farklı bireyinden gelen kalıtım materyali ile oluşmuş olur.

a

50. Kan gruplarının oluşumunda etkili olan A, B ve O siste- minde A ve B eş baskın, O ise hem A hem de B aleline karşı çekiniktir.

Rh sisteminde ise Rh(+) durumu sağlayan alel(R) Rh(-) durumu sağlayan aleline (r) baskındır.

1 2

B(+) B0Rr

Rr B(+)

B0Rr 0(–)

0(–) AB(–) 0(+)

B(–) A(+)

A0Rr

3 4 6

5

7 8

5 ve 3 numaralı bireylerin doğabilecek çocuklarına ilgi- li karakterler bakımından aktarabileceği genotip çeşit sayısı, 4 ve 6 numaralı bireylerinki ile eşittir.

B0Rr

B0Rr / B0rr / 00Rr / 00Rr 00rr

B(+) 0(–)

5 3

ABrr

A0Rr / A0rr / B0Rr / B0rr 00Rr AB(–) 0(+)

4 6

a

51. DNA’nın yapısında; 4 çeşit azotlu organik baz adenin, timin, guanin ve sitozin, pentoz şekerlerden deoksiri- boz ve fosforik asit bulunur. Adenin ribonükleotitinin yapısında riboz şeker bulunduğundan DNA’nın değil RNA’nın yapısına katılır. Dolayısıyla adenin ribonük- leotiti DNA hidrolizi sonucunda ortamda artış göster- mez.

d

52. CO₂ molekülü tüm canlılarda hücreye girişini, hücre zarından difüzyonla gerçekleştirir. PGAL molekülünün oluşması ve RuBP molekülünün yenilenmesi ökaryot- larda kloroplastın stromasında gerçekleşirken foto- sentetik prokaryotlarda ise sitoplazmada gerçekleşir.

a

53. Bir bitkinin nişasta depolayabilme özelliği, yaşam alanı hakkında bilgi vermediği gibi herhangi bir farklılığı da ifade etmemektedir. Çünkü nişasta depolayabilmek bitkilerin ortak özelliğidir.

● Kurak ortam bitkilerinin kütikula tabakası kalın iken nemli ortam bitkilerinin kütikula kalınlığı in- cedir.

● Kurak ortam bitkilerinin kök osmatik basıncı fazla iken nemli ortam bitkilerinin kök osmatik basıncı düşüktür.

● Kurak ortam bitkilerinin gövdeleri kısa iken nemli ortam bitkilerinin gövdeleri uzundur.

● Kurak ortam bitkilerinin yaprakları dar veya iğnem- si iken nemli ortam bitkilerinin yaprakları geniş veya parçalıdır.

d

54. Gündüz saatlerinde ışık ile fotosentez gerçekleşir ve bu durum metabolizmayı etkileyerek terleme hızını ar- tırır. Ayrıca sıcaklığında terlemeye etkisi olacaktır. Bu sebepten nemli ortam bitkilerinin por açıklığı geceye göre gündüz saatlerinde daha fazladır.

c

isem yayıncılık 55. Yağların sindirimi ince bağırsakta başlar ve biter. Pro-

tein sindirimi midede başlar ve ince bağırsakta biter.

Karbonhidratların sindirimi ağızda başlar ve ince ba- ğırsakta biter. Vitamin ve mineraller sindirilmez.

a

56. ● Adrenalin ani heyecanda kan şekerinin yükselme- sini sağlayarak vücudu savaş ya da kaç pozisyo- nuna hazır hâle getiren bir hormondur.

● Kalsitonin kandaki kalsiyum seviyesinin eşik de- ğere düşürülmesinde görev alan bir hormondur.

● Glukagon açlık durumunda karaciğerdeki glikojen- lerin glikoza yıkılmasını ve kan şekerinin yüksel- mesini sağlayan bir hormondur.

● Kortizol uzun süreli streste amino asitlerin glikoza dönüşmesine ve böylece kan şekerinin artmasına sebep olur, ayrıca savunma sistemini de baskıla- yan bir hormondur.

● İnsülin tokluk durumunda kan şekerinin karaciğer ve çizgili kaslara geçmesini, glikojen olarak de- polanmasını ve böylece kan şekerinin düşmesini sağlayan bir hormondur.

b

57. Nükleik asitlerin sindiriminde görevli nükleazlar pank- reas ve ince bağırsak tarafından üretilir.

e

58. Eş rekabeti farklı türler arasında değil aynı türün birey- leri arasında gerçekleşen bir etkileşimdir. Predasyon av - avcı ilişkisidir. Karnivor türlerden özellikle yılan- larda birbirleri ile beslenme davranışı görülür. Kom- mensalizm, bir canlının kendine yarar sağlarken diğer canlıya herhangi bir etkisinin olmadığı simbiyotik ilişki çeşididir. Köpek balığı ve köpek balığının ağzından düşen parçalarla beslenen Echeneis.sp balığı arasın- daki ilişki örnek verilebilir.

d

59. Fauna, belli bir alanda doğal yayılış gösteren hayvan türlerinin tamamını ifade eder. Belli bir alanda doğal yayılış gösteren bitki türlerinin tamamı flora olarak ad- landırılır.

D

60. Predasyon, av- avcı ilişkisidir. Avcı fayda sağlarken avın ise zarar gördüğü antagonistik bir etkileşimdir. (+/-) Rekabet, her iki türünde zarar gördüğü ilişki tipidir. (-/-) Mutualizm, her iki türün fayda sağladığı ilişki tipidir. (+/+) Amensalizm, bir tarafın zarar görürken diğer tarafın etkilenmediği ilişki tipidir. (-/0)

e

61. Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı’nda yer alan ka- zanımlar ünitelere göre numaralandırılmıştır.

F.

Dersin kodu

Sınıf düzeyi

Ünite numarası

numarasıKonu Kazanım numarası

7. 3. 1. 1.

Verilen kazanım numaralarına bakıldığında öğrencinin 7. sınıfta öğrenim gördüğü ifadesi doğrudur.

I. öncülde verilen cümleyi kuran bir öğrenci kavram yanılgısına sahiptir. ‘F.7.3.1.2. Kütle ve ağırlık kavram- larını karşılaştırır.’ kazanımına göre öğrenci kütle ve ağırlık kavramlarını ayırt etmelidir. Bir cismin kütlesi gök cisimleri arasında farklılık göstermemektedir.

Öğrencinin kütle çekimini hesaplayabilmesi için formül kullanması gerekir fakat öğretim programında mate- matiksel hesaplara girilmeyeceği açıkça belirtilmiştir.

Ayrıca kütle çekimi hesabı ortaokulda hiçbir şekilde işlenmemektedir. 8. sınıftaki bir öğrenciden bile bu be- ceri beklenmemektedir.

Buna göre yalnız II. öncülde verilen ifade doğrudur.

b

isem yayıncılık

10 Diğer sayfaya geçiniz.

62. Bu görselde su döngüsü görülmektedir. Su döngüsü 8.

sınıf “Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi” ünitesinde işlenmektedir. (I. öncül yanlış)

Modelleme bir konuyu somutlaştırmak amacıyla gör- sellerin, maketlerin, formülün kullanılmasıdır. Burada görsel yardımıyla modelleme yapılmıştır. (II. öncül doğru)

Basit makineler ünitesi 8. sınıfın 5. ünitesidir. Madde döngüleri 6. ünitede işlenmektedir. Hâliyle basit ma- kineler daha önce işlenmiş ve bitmiştir. 6. üniteden sonra Elektrik Yükleri ve Elektrik Enerjisi ünitesine ge- çilecektir. (III. öncül yanlış)

b

63. 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programı’ndaki alana özgü beceriler;

Bilimsel Süreç Becerileri: Gözlem yapma, ölçme, sı- nıflama, verileri kaydetme, hipotez kurma, verileri kul- lanma ve model oluşturma, değişkenleri değiştirme ve kontrol etme, deney yapma gibi bilim insanlarının çalışmaları sırasında kullandıkları becerileri kapsar.

Yaşam Becerileri: Analitik düşünme, karar verme, ya- ratıcılık, girişimcilik, iletişim ve takım çalışması gibi temel yaşam becerilerini kapsamaktadır.

Mühendislik ve Tasarım Becerileri: Fen bilimlerini ma- tematik, teknoloji ve mühendislikle bütünleştirmeyi sağlayarak öğrencileri buluş ve inovasyon yapabilme seviyesine ulaştırıp öğrencilerin edindikleri bilgi ve becerileri kullanarak ürün oluşturmalarını sağlayacak inovatif(yenilikçi düşünme) becerilerini kapsar.

d

64. Öğretim programlarında yer verilen 10 kök değer:

● Adalet

● Dostluk

● Dürüstlük

● Öz denetim

● Sabır

● Saygı

● Sevgi

● Sorumluluk

● Vatanseverlik

● Yardımseverlik.

Öğretim programında sadakat diye bir kök değer bu- lunmamaktadır.

d

65. Öğretmen, öğrencilerinin öğrenme eksikliklerini ölç- mek için yapılandırılmış grid hazırlamıştır.

Yapılandırılmış grid hesaplaması;

Doğru bilinen kutucuk sayısı Tüm doğru kutucuk sayısı

Alınan Puan = (A + 1) × 5

– = A

(10 üzerinden)

Yanlış bilinen kutucuk sayısı Toplam yanlış kutucuk sayısı

Cevap anahtarı: 1,2,4,6,9 Doğru bilinenler: 2,4,9 Yanlış bilinenler: 5,8

Verilen formüle göre öğrencinin puanı;

, Al nan puan

3 4 2

1 5

5

5 10

1

10 1

5

›

#

- =

= +

=

d n

c

isem yayıncılık 66.

Toksik/Zehirli Madde

Az miktarlarda solunduğunda, ağız yoluyla alındığında, deri yoluyla emildiğinde insan sağlığı üzerinde akut ya da kronik hasarlara ya da ölüme neden olan maddelerdir.

Atmosferik oksijen olmadan da ani gaz yayımı ile ekzoterik reaksiyon verebilen ve/

ya da kısmen kapatıldığında ısınma ile kendiliğinden patlayan maddelerdir.

Kimyasal maddelerin çeşitli nedenlerle patlayarak yangın çıkarma ihtimalini ifade eder.

Canlı doku ile temasında, dokunun tahribatına neden olabilen maddelerdir.

Bu tür maddelerin ortamda bulunması, doğal dengenin değişmesi açısından ekolojik sisteme hemen veya geçikmiş zarar verebilir. Risk göz önüne alınarak bu tür maddelerin toprakla veya çevreyle teması engellenmelidir.

Patlayıcı Madde

Patlayıcı ve Yüksek Isı

Aşındırıcı Madde

Çevreye Zararlı

I. Toksik/zehirli madde (A) II. Çevreye zararlı (E) III. Aşındırıcı madde (D) IV. Patlayıcı madde (B)

c

67. Kelime ilişkilendirme testleri (KİT), öğrencilerin bilişsel yapılarındaki kavramları, bu kavramların arasında ku- rulan ilişkileri ve kavram yanılgılarını ortaya çıkarmak için kullanılır. Verilen bir anahtar kavramla ilgili olarak 30 saniye içinde akla gelen tüm kavramların yazılması şeklinde uygulanır. Teşhis ve tanı aracı olarak kulla- nılır. Öğrencinin bilişsel yapısındaki kavramlar ve bu kavramlar arasındaki ilişkiler, kavram yanılgıları ortaya çıkar.

Her KİT için ayrı bir sayfa kullanılmalı sayfada YÖ- NERGE ve ÖRNEK SAYFA bulunmalıdır. Örnek sayfa öğrencilerin ne yapacaklarını anlayabilmeleri içindir.

Öğrencilerin yazmış olduğu kavramlar bilişsel yapı- sındaki anlamsal yakınlığını verir. Böylelikle yazılan kavramlara bakılarak doğru kavramların anlamladırı- lıp anlamlandırılamadığı ortaya çıkarılır. Hazırlanması uygulaması kolaydır fakat üst düzey becerileri ölçmek- te yetersiz kalır.

d

68.

Yapılış amacına göre

• Kapalı uçlu deneyler

• Açık uçlu deneyler

• Hipotez test etme deneyleri

• Bireysel deneyler

• Grup deneyler

• Gösteri deneyleri

• Konu öncesi yapılan deneyler

• Konu işlenirken yapılan deneyler

• Konu sonrasında yapılan deneyler DENEYLER

Yapılış şekline göre Yapılış zamanına göre

c

69. Bağımsız değişken, araştırmacı kimsenin kontrol ede- bildiği ve istediği şekilde değiştirebildiği değişkendir.

Bağımlı değişken, bağımsız değişkenin durumuna veya aldığı herhangi bir değere bağlı olarak değer alan değişkendir.

“Bir bitkinin bulunduğu ortamdaki ışık şiddeti ile bit- kinin büyüme miktarı arasında doğru orantılı bir ilişki vardır.” hipotezinde bağımsız değişken ışık şiddeti iken bağımlı değişken ise bitkinin büyüme miktarıdır.

Bu yüzden ışık şiddetinin farklı olduğu diğer özellikle- rin ise sabit tutulduğu düzeneklerin seçilmesi gerek- lidir.

b

70. Etkinlikte hâl değişimine verilen örnek ifade yanlıştır.

Süblimleşme bir katının hiç sıvılaşmadan gaz hale geçmesidir. Öğrenciler bu ifadeye doğru diyerek hatalı örnek vermişlerdir. (I. öncül doğrudur.)

Öğretmen yapmış olduğu etkinlikte geleneksel doğru- yanlış testlerinin geliştirilmiş hâli olan tanılayıcı dallan- mış ağacı kullanmıştır. (II. öncül doğrudur.)

Kaynama ve buharlaşma kavramlarına ait verilen ifa- deye öğrenciler hatasız yanıt verdikleri için öğretme- nin bu konuyu tekrar anlatmasına gerek yoktur. (III.

öncül yanlıştır.)

c

isem yayıncılık

12 Diğer sayfaya geçiniz.

71. Öğrencinin yapmış olduğu işlemler;

Buzların erimesini izleme - Gözlem yapma

Sıvı hâle gelene kadar geçen süreyi ölçme- Ölçüm yapma

Ölçtüğü süreyi not etme - Verileri kaydetme Toplarla sembolize etme- Model oluşturma

Öğrencinin yapmış olduğu işlemler arasında sınıflan- dırma becerisi yoktur.

e

72. Pozitivizm (geleneksel) anlayışına göre bilim tama- men nesnel, deneysel, duygulardan arınık ve ön yar- gılardan bağımsız olarak algılanır. Pozitivizm ötesi bi- lim anlayışında ise bilimsel bilginin oluşumunda hayal gücünün de etkili olduğu, bilim insanlarının ön yargıla- rının deney sonuçlarının yorumlanmasını etkileyeceği çünkü bilimin sosyal bir etkinlik ve insan ürünü olduğu vurgulanır.

b

73. Verilen paragrafta bilim insanları tütün mozaik hasta- lığının sebebini bulmak için çalışmalarının sonuçlarını yorumlayarak çeşitli hipotezler ortaya koymuşlardır.

Hollandalı Martinus Beijerinck’in yaptığı çalışmalarla Dimitri Ivanowsky’ın hipotezini çürütmesi bilimsel bil- gilerin kesin doğruluğu olmadığını göstermektedir.

Günümüzde elektron mikroskoplarının gelişmesiyle TMV ve diğer birçok virüsün gözlemlenmesi teknolo- jinin bilime katkılarından biridir.

Bilimsel bilgiler, sosyal ve kültürel değerlerden etkile- nirler fakat sorudaki paragrafta bu bilgiyi destekleyen bir durumdan bahsedilmemiştir.

d

74. Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi, DNA ve Genetik Kod üniteleri - Canlılar ve Yaşam

Kuvvet ve Hareket, Işığın Yayılması üniteleri- Fiziksel Olaylar

Madde ve Endüstri ünitesi- Madde ve Doğası

c

75. İlk Bloom taksonomisi bilişsel alanla ilgili 6 basamak- tan oluşmaktadır.

Bilgi Bilgiyi hatırlama veya yoklama Kavrama Olayları ilişkilendirebilme, organi-

ze edebilme, karşılaştırabilme Uygulama Öğrenilen bilgiyi kullanabilme ve

farklı durumlara dâhil edebilme Analiz Neden ve sonuçları açıklayabilme Sentez İlişkiler kurarak yeni ürünler oluş-

turabilme

Değerlendirme Görüş belirtme, çözüm önerile- rinde bulunma ve değerlendirme yapma

● Ay’ın evreleri ile Ay’ın Dünya etrafındaki dolanma hareketi arasındaki ilişkiyi açıklar. - Kavrama

● Kanın yapısını ve görevlerini tanımlar. -Bilgi

● Kan bağışının toplum açısından önemini değer- lendirir. - Değerlendirme

● Sesin farklı ortamlardaki süratini karşılaştırır.

-Analiz

d