İlköğretim 6.sınıf matematik dersi kesirler konusunun excel yardımıyla öğretiminin öğrencilerin akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi

131  Download (0)

Tam metin

(1)

İLKÖĞRETİM 6.SINIF MATEMATİK DERSİ KESİRLER KONUSUNUN EXCEL YARDIMIYLA ÖĞRETİMİNİN ÖĞRENCİLERİN AKADEMİK

BAŞARILARINA VE TUTUMLARINA ETKİSİ

FAHRETTİN AŞICI

YÜKSEK LİSANS TEZİ İLKÖĞRETİM ANA BİLİM DALI

GAZİ ÜNİVERSİTESİ

EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

(2)

ii

TELİF HAKKI ve TEZ FOTOKOPİ İZİN FORMU

Bu tezin tüm hakları saklıdır. Kaynak göstermek koşuluyla tezin teslim tarihinden itibaren ...(….) ay sonra tezden fotokopi çekilebilir.

YAZARIN

Adı : Fahrettin Soyadı : AŞICI

Bölümü : İlköğretim Matematik Eğitimi İmza :

Teslim Tarihi :

TEZİN

Türkçe Adı : İlköğretim 6. Sınıf Matematik Dersi Kesirler Konusunun Excel Yardımıyla Öğretiminin Öğrencilerin Akademik Başarılarına ve Tutumlarına Etkisi

İngilizce Adı :The Effect of The Teaching Fractions with Excel on Mathematics Achievements and Attitudes of Sixth-Grade Students

(3)

iii

ETİK İLKELERE UYGUNLUK BEYANI

Tez yazma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyduğumu, yararlandığım tüm kaynakları kaynak gösterme ilkelerine uygun olarak kaynakçada belirttiğimi ve bu bölümler dışındaki tüm ifadelerin şahsıma ait olduğunu beyan ederim.

Yazar Adı Soyadı: Fahrettin AŞICI

(4)

iv Jüri Onay Sayfası

Fahrettin AŞICI tarafından hazırlanan “İLKÖĞRETİM 6.SINIF MATEMATİK DERSİ KESİRLER KONUSUNUN EXCEL YARDIMIYLA ÖĞRETİMİNİN ÖĞRENCİLERİN AKADEMİK BAŞARILARINA VE TUTUMLARINA ETKİSİ” adlı tez çalışması aşağıdaki jüri tarafından oy birliği ile Gazi Üniversitesi İlköğretim Anabilim Dalı Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı’nda Yüksek Lisans Tezi olarak kabul edilmiştir.

Danışman: Prof. Dr. Cengiz ÇİNAR

İlköğretim A.B.D., Gazi Üniversitesi ………

Başkan: Doç. Dr. Nurettin DOĞAN

Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Gazi Üniversitesi ………

Üye: Yrd. Doç. Dr. Serdar AZTEKİN

İlköğretim A.B.D., Gazi Üniversitesi ………

Tez Savunma Tarihi: 20/06/2014

Bu tezin İlköğretim Anabilim Dalı Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı’nda Yüksek Lisans Tezi olması için şartları yerine getirdiğini onaylıyorum.

Prof. Dr. Servet KARABAĞ

(5)

v

(6)

vi

TEŞEKKÜR

Araştırmam boyunca bana yol gösteren, desteğini esirgemeyen, bilgi birikimi ve hoşgörüsü ile çalışmamın gelişmesinde büyük katkısı olan değerli hocam ve danışmanın Sayın Prof. Dr. Cengiz ÇİNAR’a teşekkürü bir borç bilirim.

Yüksek lisans eğitimim boyunca sağladığı maddi imkânlarla bana destek olup çalışmama yoğunlaşabilmemi sağlayan TÜBİTAK Bilim İnsanı Destekleme Daire Başkanlığı’na teşekkürlerimi sunarım.

Uygulamamı gerçekleştirdiğim Elazığ Tevfik Yaramanoğlu Ortaokulu’nun idarecileri, matematik öğretmenleri ve çalışmamı yürüttüğüm 6-A, 6-B ve 6-C sınıfı öğrencilerine teşekkür ederim.

Son olarak; hayatım boyunca her zaman yanımda olan, bana güvenen, beni bu günlere getiren, desteğini hiç esirgemeyen aileme, hayatın her anında ve aşamasında yanımda olduğunu bildiğim, sevgisini ve özverisini devamlı olarak hissettiğim çok değerli eşim Huri Baldan AŞICI’ya sonsuz sevgi ve teşekkürlerimi sunarım.

(7)

vii

İLKÖĞRETİM 6.SINIF MATEMATİK DERSİ KESİRLER

KONUSUNUN EXCEL YARDIMIYLA ÖĞRETİMİNİN

ÖĞRENCİLERİN AKADEMİK BAŞARILARINA VE

TUTUMLARINA ETKİSİ

(Yüksek Lisans Tezi)

Fahrettin AŞICI

GAZİ ÜNİVERSİTESİ

EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

HAZİRAN 2014

ÖZ

Bu araştırma, ilköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun Excel yardımıyla öğretiminin öğrencilerin akademik başarılarına ve tutumlarına etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla çalışma, öntest-sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen üzerine modellenmiştir. Araştırma, 2012-2013 eğitim-öğretim yılının ikinci döneminde Elazığ ili Merkez Tevfik Yaramanoğlu Ortaokulu’nda öğrenim görmekte olan 62 öğrenci ile toplam 12 ders saati(3 hafta) süresince gerçekleştirilmiştir. Çalışma öncesinde deney ve kontrol grupları yansız bir şekilde belirlenmiş ve bu gruplardaki öğrenciler farklı değişkenler(karne notu, öntest puanı vb.) açısından eşitlenmeye çalışılmıştır. Verilerin toplanmasında 18 çoktan seçmeli sorudan oluşan matematik başarı testi ile 20 maddeden oluşan matematik tutum ölçeği kullanılmıştır. Dersler deney grubunda Excel programının kullanıldığı bilgisayar destekli öğretim yöntemiyle, kontrol grubunda ise programın öngördüğü mevcut öğretim yöntemleri kullanılarak işlenmiştir. Deneysel işlem sonrasında elde edilen veriler bağımlı ve bağımsız örneklemler t testi kullanılarak SPSS programında analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, bilgisayar destekli öğretim yönteminin uygulandığı deney grubu öğrencileri ile mevcut öğretim yöntemlerinin uygulandığı kontrol grubu öğrencilerinin akademik başarılarında, deney grubu lehine anlamlı bir farklılık olduğunu göstermektedir. Ayrıca çalışmada, kullanılan öğretim yöntemlerinin, her iki grubun da matematik dersine karşı tutumlarında olumlu etki yarattığı gözlenmiştir. Ancak uygulanan öğretim yönteminin öğrencilerin matematik dersine karşı tutumlarına etkisi bakımından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.

Bilim Kodu:

Anahtar Kelimeler: Matematik, Bilgisayar Destekli Öğretim, Excel İle Öğretim, Kesirler, Akademik Başarı, Tutum

Sayfa Adedi: 116

(8)

viii

THE EFFECT OF THE TEACHING FRACTIONS WITH EXCEL ON

MATHEMATİCS ACHIEVEMENTS AND ATTİTUDES OF

SIXTH-GRADE STUDENTS

(M.S Thesis)

Fahrettin AŞICI

GAZI UNIVERSITY

GRADUATE SCHOOL OF EDUCATIONAL SCIENCES

JUNE 2014

ABSTRACT

The purpose of this study was to examine the effect of the teaching fractions with Excel on mathematics achievements and attitudes on sixth-grade students. On this direction, the research was modelled on quasi-experimental pretest-posttest design. This research was applied in 2012-2013 academic year at spring term on the total 62 students in 6-A and 6-C of Elazığ Tevfik Yaramanoğlu Elementary School lasting 12 lessons (three weeks). Groups had been chosen randomly. Students of experimental and control groups were tried to make equal due to variables (such as grade, exam results and pretest scores). The data were collected through mathematics achievement test and mathematics attitude scale. Tests were given as pretest and posttest to both groups before and after experimental process. In experimental group computer assisted instruction used Excel method was used and in control group constructivist model based on was used. After the experimental process tests were used as posttest and the data were analyzed by SPSS program with independent sample t test and paired sample t test in order to find out the difference between the achievement and attitude levels of the groups. As a result of the data obtained through the research, it was determined that Excel made a statistically significant difference in favor of the experimental group in terms of achievement in mathematics. Furthermore, computer assisted instruction approach increased the attitudes of the students towards mathematics positively. But, there was not a statistically significant difference about attitudes between both groups.

Science Code:

Key Words: Mathematics, Teaching with Excel, Computer Assisted Instruction, Fractions, Academic Achievement, Attitude toward Mathematics

Page Number: 116

(9)

ix

İÇİNDEKİLER

TELİF HAKKI VE TEZ FOTOKOPİ İZİN FORMU……….ii

ETİK İLKELERE UYGUNLUK BEYANI………..iii

JÜRİ ONAY SAYFASI………..……….iv TEŞEKKÜR………...…..vi ÖZ………....vii ABSTRACT………...viii İÇİNDEKİLER………xi TABLOLAR LİSTESİ………...…xii ŞEKİLLER LİSTESİ………xvi

SİMGE VE KISALTMALAR LİSTESİ………..xv

I. GİRİŞ

... 1 1.1 Problem Durumu ... 1 1.2 Araştırmanın Amacı ... 4 1.3 Araştırmanın Önemi ... 5 1.4 Araştırmanın Varsayımları ... 6 1.5 Araştırmanın Sınırlılıkları... 7 1.6 Tanımlar ... 7

II. KAVRAMSAL ÇERÇEVE

... 9

(10)

x

2.2 Bilgisayarların Eğitim-Öğretim Alanında Kullanımı ... 12

2.3 Bilgisayar Destekli Öğretim... 14

2.4 Bilgisayar Destekli Matematik Öğretimi ... 18

2.5 Excel ve Matematik Öğretiminde Kullanımı ... 21

III. YÖNTEM

... 30

3.1 Araştırmanın Modeli ... 30

3.2 Çalışma Grubu ... 32

3.3 Verilerin Toplanması ... 34

3.3.1 Veri Toplama Araçları ... 34

3.3.1.1 Matematik Başarı Testi ... 34

3.3.1.2 Matematik Tutum Ölçeği ... 37

3.4 Uygulama ... 39

3.4.1 Uygulama Süreci Öncesinde Yapılan Çalışmalar ... 40

3.4.1.1 Bilgisayar Destekli Öğretim Materyalinin Hazırlanma Süreci ... 40

3.4.1.1.1 Excel Programında Hazırlanan Öğretim Materyalleri ... 41

3.4.1.2 Pilot Uygulama ... 50

3.4.1.3 Ders Planlarının Hazırlanması ... 51

3.4.2 Uygulama Süreci... 51

3.4.3 Uygulama Süreci Sonrasında Yapılan Çalışmalar ... 53

3.5 Verilerin Analizi... 54

IV. BULGULAR VE YORUM

... 55

4.1 Birinci Alt Probleme İlişkin Bulgular ve Yorum ... 55

4.2 İkinci Alt Probleme İlişkin Bulgular ve Yorum... 56

4.3 Üçüncü Alt Probleme İlişkin Bulgular ve Yorum... 57

4.4 Dördüncü Alt Probleme İlişkin Bulgular ve Yorum ... 59

4.5 Beşinci Alt Probleme İlişkin Bulgular ve Yorum ... 60

(11)

xi

4.7 Yedinci Alt Probleme İlişkin Bulgular ve Yorum... 63

4.8 Sekizinci Alt Probleme İlişkin Bulgular ve Yorum ... 64

V. SONUÇ VE ÖNERİLER

... 66

5.1 Sonuçlar ... 66

5.1.1 Excel Programında Hazırlanan Öğretim Etkinliklerinin Akademik Başarı Üzerindeki Etkisi ... 67

5.1.2 Excel Programında Hazırlanan Öğretim Etkinliklerinin Tutum Üzerindeki Etkisi ... 69

5.2 Öneriler ... 71

KAYNAKÇA ... 73

(12)

xii

TABLOLAR LİSTESİ

Tablo 3.1: Öntest-Sontest Eşleştirilmiş Kontrol Gruplu Desen……….31

Tablo 3.2: Deney ve Kontrol Grubunda Yer Alan Öğrencilerin Cinsiyete Göre Dağılımları………....32

Tablo 3.3: Deney ve Kontrol Grubu Öğrencilerinin 4. Sınıf Genel Not Ortalamalarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları………...33

Tablo 3.4: Deney ve Kontrol Grubu Öğrencilerinin 5. Sınıf Genel Not Ortalamalarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları………...33

Tablo 3.5: Kesirler Alt Öğrenme Alanı Kazanım ve Süre Dağılımı………..35

Tablo 3.6: Belirtke Tablosu………..36

Tablo 3.7: Matematik Başarı Testinin Güvenirliği………....36

Tablo 3.8: Matematik Tutum Ölçeğinde Yer Alan Alt Boyutlar ve İlgili Maddeler………..38

Tablo 3.9: Matematik Tutum Ölçeğinin Güvenirliği……….38

Tablo 3.10: Uygulamanın İşleyişi……….39

Tablo 3.11: Deney ve Kontrol Gruplarında Uygulama Süreci………..52

Tablo 4.1: Deney ve Kontrol Grubunun Başarı Testi Ön Test Puanlarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları………...55

Tablo 4.2: Deney ve Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test Puanlarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları………...57

Tablo 4.3: Deney Grubunun Başarı Testi Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı Örneklem t-Testi Sonuçları………...58

Tablo 4.4: Deney Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı Örneklem t-Testi Sonuçları………...59

(13)

xiii

Tablo 4.5: Kontrol Grubunun Başarı Testi Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı Örneklem t-Testi Sonuçları………...60 Tablo 4.6: Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı Örneklem t-Testi Sonuçları………...62

Tablo 4.7: Deney ve Kontrol Grubunun Başarı Testi Son Test Puanlarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları………...63 Tablo 4.8: Deney ve Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Son Test Puanlarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları………...65

(14)

xiv

ŞEKİLLER LİSTESİ

Şekil 2.1: Bilgisayar Destekli Öğretimin Katkıları………...16

Şekil 3.1: 6. Sınıf Kesirler Konusunun Akış Şeması……….42

Şekil 3.2: “Kesirlerde Sıralama-1” Öğretim Materyali……….43

Şekil 3.3: “Kesirlerde Sıralama-2” Öğretim Materyali……….44

Şekil 3.4: “Birim Kesirler” Öğretim Materyali……….44

Şekil 3.5:”Kesirler Sayı Doğrusunda” Öğretim Materyali………45

Şekil 3.6: “ Hangi kesir yarıma, hangi kesir bütüne daha yakın?” Öğretim Materyali……...46

Şekil 3.7: “Kesirlerde Toplama İşlemi” Öğretim Materyali………..46

Şekil 3.8: “Alıştırma-1” Öğretim Materyali………..47

Şekil 3.9:”Kesirlerde Çıkarma İşlemi” Öğretim Materyali………...48

Şekil 3.10: “Kesirlerde Çarpma İşlemi” Öğretim Materyali……….49

Şekil 3.11: “Kesirlerde Bölme İşlemi” Öğretim Materyali………...49

Şekil 5.1: Deney ve Kontrol Grubu Öğrencilerinin Başarı Testi Ön Test ve Son Test Puan Ortalamaları………..67

Şekil 5.2: Deney ve Kontrol Grubu Öğrencilerinin Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test Puan Ortalamaları………..69

(15)

xv

SİMGE VE KISALTMALAR LİSTESİ

N Örneklem Sayısı X̅ Aritmetik Ortalama S Standart Sapma sd Serbestlik Derecesi p Anlamlılık Düzeyi η2 Etki Büyüklüğü

Excel Microsoft Office Excel MEB Milli Eğitim Bakanlığı BDÖ Bilgisayar Destekli Öğretim

NCTM National Council of Teaching Mathematics SPSS Statistical Package for Social Science

(16)

1

BÖLÜM I

GİRİŞ

Bu bölümde araştırmanın problem durumu, amacı, önemi, sınırlılıkları, varsayımları ve araştırmada kullanılan kavramların tanımlarına yer verilmiştir.

1.1 Problem Durumu

Bilgisayarların iletişime ve sosyal etkileşime getirdiği yeni soluk, günümüzde birçok alanda kendini hissettirmektedir. Türlü karmaşık sistemlerde veri girdisi, işlemesi ve çıktısı için kullanımından, görece basit uygulamalara işlerlik kazandırmasına kadar çok geniş bir yelpazede kullanım alanı olan bilgisayarlar, yaşamın vazgeçilmez bir öğesi olmuştur. Günümüz dünyasının bu denli önemli bir öğesi olan bilgisayarları eğitim dünyasından bağımsız düşünmek olanaksızdır (Yenilmez & Ersoy,2008).

Eğitim alanında bilgisayar teknolojisinin kullanımı 1960’lı yıllarda önem kazanmaya başlamıştır. Bugün de hala geçerliliğini koruyan ilk uygulamalar, bu alanda çalışanların iş yükünü azaltacak nitelikteki uygulamalardır. Sınavların değerlendirilmesi, ders programlarının ve karnelerin düzenlenmesi gibi öğrenci işleri uygulamaları verilebilecek örneklerden birkaç tanesidir (Kaya, 2005). Çağdaş yaklaşımlarla, bireysel farklılıklara odaklanılması ve öğrencilerin öğrenme-öğretme ortamında daha aktif bir rol alma düşüncesinin benimsenmesiyle bilgisayarların, bu doğrultuda daha etkin bir öğrenme-öğretme aracı olarak kullanılma düşüncesi de artmıştır.

Bilgisayarın eğitim alanlarında kullanılması öncelikle bilgisayar destekli eğitimi, bu teknolojinin okullara girmesi ve derslerin bilgisayar desteği ile işlenmesi de bilgisayar

(17)

2

destekli öğretim kavramlarını ortaya çıkarmıştır (Taşlıbeyaz, 2010). Bilgisayar destekli öğretim kavramının literatürde çeşitli tanımları yer almaktadır. Örneğin, Hangül (2010)’e göre bilgisayar destekli öğretim, bir alanın (matematik, fizik, kimya, yabancı dil vb.) öğretiminde bilgisayarın öğretmen ve öğrenciye yardımcı bir araç olarak kullanılmasıdır. Başka bir deyişle BDÖ, öğretimde bilgisayarın, öğrencinin daha etkin öğrenmesini sağlamak amacıyla kullanılması demektir. Anlaşılacağı üzere bilgisayarların öğreticiler yerine geçmesi değil de hem öğretici hem de öğrenenlere öğrenme-öğretme ortamında yardımcı bir araç olarak kullanılması gerekmektedir.

Bilgisayar destekli öğretim ile öğrenciler tarafından anlaşılması zor olan soyut kavramlar, görsel ve işitsel olarak zenginleşmekte ve somutlaşmaktadır. Bu nedenle bilgisayar destekli öğretimin matematik öğretimi üzerinde etkililiği oldukça fazla olacaktır. Teknolojik araçlar soyut matematik kavramlarını somutlaştırmada etkin bir role sahiptirler. Özellikle küçük yaşlardaki çocuklar, gelişimsel özellikleri açısından soyutlamalarla çalışmaya hazır değildirler. Bu nedenle, bu gelişim dönemindeki çocuklara uygun teknolojik araçlar kullanılarak öğretim yapılırsa, onların matematiksel gelişimleri hızlanabilir ve çocuklar kendilerini ileri düzeydeki matematiksel kavramları öğrenmede istekli kılabilirler. Buna ek olarak, teknolojik araçlar, matematik problemlerinin çözümünde, öğrencilerin aktif olarak katılmasına olanak verir (Tutkun, Öztürk, & Demirtaş, 2011).

Bilgisayarın etkili hesaplama aleti olarak kullanılabilmesinden daha önemli özelliği onun soyut matematik kavramları ekrana taşıyıp somutlaştırabilmesidir. Dolayısıyla, bu yeni teknoloji yalnızca hesaplama ve grafik çizmeyi kolaylaştırmamış, aynı zamanda matematikteki önemli problemlerin doğasını ve matematikçilerin araştırma yöntemlerini de değiştirmiştir. Matematik formüllerinin, ilişkilerin ve prosedürlerin ekrana taşınabilmesi analitik anlamayı kolaylaştıran sembolik ve grafiksel geçişleri olanaklı hale getirmiştir (Hangül, 2010). Güven ve Karataş 2003 yılında yaptıkları çalışmada, “bilgisayarın matematik eğitiminde uygun kullanımından kasıt, bilgisayarın, öğrencilerin yüksek düzey bilişsel beceriler geliştirmelerini sağlamalarına yardımcı olması ve bir matematikçinin yaşamış olduğu deneyimleri öğrencilere yaşatarak kendi matematiklerini kurmalarını sağlamak olmalıdır.” şeklinde belirtmişlerdir. Tüm bu getirilerinden dolayı bilgisayarların matematikte ve matematik öğretiminde kullanılması, matematik üzerine yazılımlar geliştirilmesi ve bunların eğitim-öğretim ortamında kullanılması kaçınılmazdır.

(18)

3

Matematik öğretimine bilgisayar yazılımları entegre edildiğinde geleneksel yaklaşımın eğitime bakışı değişmekte böylece daha etkin ve interaktif bir eğitim ortamı sunulmaktadır. Bilgisayar destekli matematik öğretimi ile matematiksel işlemler çok daha hızlı bir şekilde sonuçlanmakta, yeni bilgiler elde edilmekte, grafik, ses, animasyon ve şekiller kullanılarak matematik dersleri daha ilgi çekici hale getirilmektedir. Ayrıca öğrencinin yanlışlarını anında görmesi kendi performansını değerlendirebilmesi açısından kolaylık sağlamaktadır (Özüsağlam, Mersin ve Atalay, 2009).

Matematik eğitiminde kullanılan teknolojiler üç temel başlık altında toplanabilir (Köse-Yavuzsoy, 2008):

1- Genel teknolojik araçlar: Sadece matematik öğretimindeki gereksinimleri değil, tüm teknolojiyi kapsayan araçlardır. Örneğin, web tabanlı iletişim.

2- Matematik yapmak için teknolojik araçlar: Daha kolay ve doğru matematik yapmak amacıyla geliştirilmiş olan teknolojileri kapsar. Örneğin, elde taşınabilen hesap makineleri ile Excel, istatistiksel programlar ve grafik programları gibi bilgisayar yazılım uygulamaları.

3- Matematik öğretimi için teknolojik araçlar: Öğrencilerin matematik öğrenmelerini geliştirmek amacıyla geliştirilen yazılım programlarıdır. Örneğin, Cabri 3D, Geometri Sketchpad, Geogebra.

Son günlerde eğitim alanındaki araştırmalar incelendiğinde adı geçen matematik öğretimi için teknolojik araçlar üzerine birçok çalışmayla karşılaşılmaktadır. Bu yazılımlar öğrenme-öğretme ortamında etkili olabilmekle beraber yaygınlaşma konusunda sorunlar olabilmektedir. Bu bağlamda kendi kategorisinde dünyada en fazla kullanıcıya sahip Microsoft’un Office Excel programının matematik öğretiminde bir bilgisayar destekli matematik öğretimi aracı olarak kullanılması faydalı olacaktır. Özüsağlam vd. (2009) Excel programı ile ilgili “eğitim-öğretim faaliyetlerinde geleneksel yaklaşımların aksak yönlerinin giderilmesi amaçlanarak kullanılmaktadır.” demiştir.

Excel uygulamalarıyla öğrenciler, karmaşık cebirsel işlemler ve hesaplamalardan kurtulmakta ve buldukları cevapların doğruluğunu anında kontrol etme şansına sahip olmaktadırlar. Bu durum öğrencilerin matematiksel yapılar ve uygulamalar üzerinde daha fazla düşünmelerine olanak tanımaktadır. Böylece öğrenciler daha özgür bir ortamda çalışma imkânı bulmakta ve problemlerin çözümlerinde aktif rol oynayarak yeni çözümler üretebilmektedirler. Öğrenilmesi istenen matematiksel kavramlar, bilgiyi öğrencinin bizzat kendisinin yapılandırmasını mümkün kılacak şekilde yönlendirici sorular ve ipuçlarıyla

(19)

4

desteklenmelidir. Böylece matematiğin doğasında var olan soyut kavramlar bir nebze somutlaştırılabilmektedir ( Özüsağlam vd.,2009).

1.2 Araştırmanın Amacı

Bu çalışmanın amacı, ilköğretim 6. sınıf öğrencilerinin matematik dersi kesirler konusundaki akademik başarıları ve tutumlarına, mevcut öğretime kıyasla Excel yardımıyla yapılan öğretimin etkisini araştırmaktır.

Bu doğrultuda araştırmanın problem ifadesi, “ İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun Excel yardımıyla öğretiminin öğrencilerin akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi nedir?” şeklinde belirlenmiştir.

Bu amaçla yukarıda verilen temel problemin çözümüne hizmet edecek şu alt problemlere cevap aranmaya çalışılmıştır:

1. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun Excel programı yardımıyla öğretiminin yapıldığı deney grubu öğrencileri ile mevcut öğretim yöntemlerinin uygulandığı kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlem öncesinde(ön test) matematik başarı testi puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık var mıdır?

2. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun Excel programı yardımıyla öğretiminin yapıldığı deney grubu öğrencileri ile mevcut öğretim yöntemlerinin uygulandığı kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlem öncesinde(ön test) matematiğe karşı tutum puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık var mıdır?

3. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun Excel programı yardımıyla öğretiminin yapıldığı deney grubu öğrencilerinin deneysel işlem öncesi(ön test) ve sonrasında(son test) matematik başarı testi puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık var mıdır?

4. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun Excel programı yardımıyla öğretiminin yapıldığı deney grubu öğrencilerinin deneysel işlem öncesi(ön test) ve sonrasında(son test) matematiğe karşı tutum puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık var mıdır?

(20)

5

5. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun öğretiminde mevcut öğretim yöntemlerinin kullanıldığı kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlem öncesi(ön test) ve sonrasında(son test) matematik başarı testi puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık var mıdır?

6. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun öğretiminde mevcut öğretim yöntemlerinin kullanıldığı kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlem öncesi(ön test) ve sonrasında(son test) matematiğe karşı tutum puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık var mıdır?

7. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun Excel programı yardımıyla öğretiminin yapıldığı deney grubu öğrencileri ile mevcut öğretim yöntemlerinin uygulandığı kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlem sonrasında(son test) matematik başarı testi puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık var mıdır?

8. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi kesirler konusunun Excel programı yardımıyla öğretiminin yapıldığı deney grubu öğrencileri ile mevcut öğretim yöntemlerinin uygulandığı kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlem sonrasında(son test) matematiğe karşı tutum puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık var mıdır?

1.3 Araştırmanın Önemi

Günümüzde bilgisayar teknolojisindeki gelişmeler çok hızlı bir şekilde devam etmekte ve gittikçe artan bir hızla hayatın birçok alanında kendini göstermektedir. Günlük hayatın bu kadar içerisine giren bilgisayarlar, son yıllarda eğitimin çeşitli alanlarında etkili bir biçimde kullanılmaya başlanmıştır(Dede & Argün, 2003). Şüphesiz matematik öğretimi, bilgisayar destekli uygulamaların aktif olarak kullanıldığı ve kullanılması gereken bir ortamdır. Bilgisayarların eğitim-öğretim ortamında etkin bir şekilde kullanılması için gerekli, aynı zamanda da en önemli faktör kullanılan yazılımlardır. Literatür incelendiğinde matematik öğretiminde kullanılan çeşitli yazılımların (GeoGebra, Geometre’s Sketchpad, Logo, Cabri,

(21)

6

Coypu, Derive vs.) öğrenme-öğretme ortamlarındaki etkinliğinin araştırıldığı çok fazla çalışma bulunmaktadır.

Keser (1988)’e göre bilgisayar destekli öğretimin yararlı ve başarılı olması için gerekli ön koşullardan biri, kullanılan ders yazılımlarının kolay anlaşılır, esnek ve değişik bilgisayarlara taşınabilir olmasıdır. Bu anlamda dünyada kendi alanında en çok kullanılan programlardan biri olma ve diğer programlara göre daha kolay kullanım özelliğine sahip Excel programının, matematik öğretiminde akademik başarıya ve tutuma etkisinin araştırılması önemlidir.

Matematik öğretiminde bilgisayar destekli öğretim uygulamalarının araştırıldığı çalışmalar incelendiğinde, Excel programının matematik öğretiminde etkililiğinin araştırıldığı çalışmaların kısıtlı olduğu görülmüştür. Yapılan çalışma bu bağlamda, literatürdeki eksikliğe ve daha önce bu konuda yapılan araştırmalarla ortaya konulan bilgi içerisindeki boşluğa işaret etmesi ve ileride yapılacak olan çalışmalara kaynak olması açısından önem taşımaktadır.

Ayrıca araştırmada öğretimi gerçekleştirilecek kesirler konusu, öğrenciler için kritik öneme sahip temel bir konudur, çünkü çeşitli uzmanlık alanlarındaki ölçmelerde kullanılır, cebir ve ileri matematik çalışmalarında da gereklidir (Van De Walle, Karp, & Bay-Williams, 2013). Kesirler ilköğretim matematiğinin en soyut konusudur ve matematik programında yer alan pek çok konuya(ondalık kesirler, rasyonel sayılar, oran orantı vb.) temel olmaktadır (Arslan-Kılcan, 2006). Bu bağlamda çalışma, kesirler konusunun öğretiminde Excel yazılımının etkisini ortaya koyacak olması ve derse karşı tutumu geliştirip geliştiremeyeceğinin tespiti bakımından büyük önem taşımaktadır.

1.4 Araştırmanın Varsayımları

Araştırmada,

1. Öğrencilerin araştırmada kullanılan başarı testi ve tutum ölçeğini ciddiyet ve samimiyetle cevapladıkları,

2. Öğrencilerin araştırmada kullanılan başarı testi ve tutum ölçeğini cevaplarken fiziki ve psikolojik durumlarının uygun olduğu,

(22)

7

3. Uygulamada kullanılan öğretim materyallerinin hazırlanmasında görüşlerine başvurulan uzmanların alanlarında yeterli oldukları,

4. Deney ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin araştırmanın sonucunu etkileyecek derecede bir etkileşimde bulunmadıkları,

5. Araştırmaya etki edebilecek değişkenlerin her iki grubu da eşit derecede etkilediği varsayılmıştır.

1.5 Araştırmanın Sınırlılıkları

Bu araştırma,

1. Uygulamanın gerçekleştirildiği 2012-2013 eğitim-öğretim yılı ikinci döneminde üç hafta(12 ders saati) süre ile,

2. Elazığ ili merkezindeki bir ilköğretim okulunda okuyan 62 ilköğretim 6. sınıf öğrencisi ile,

3. Deney ve kontrol gruplarındaki öğrencilerin başarı testi ve tutum ölçeğine verecekleri cevaplar ile,

4. Araştırmacı tarafından geliştirilip kullanılan öğretim materyalleri ile,

5. İlköğretim 6. sınıf matematik dersi sayılar öğrenme alanı kesirler alt öğrenme alanı ile sınırlıdır.

1.6 Tanımlar

Bilgisayar Destekli Öğretim: Öğrencinin karşılıklı etkileşim yoluyla eksiklerini ve performansını tanımasını, dönütler alarak kendi öğrenmesini kontrol altına almasını; grafik, ses, animasyon ve şekiller yardımıyla derse karşı daha ilgili olmasını sağlamak amacıyla eğitim-öğretim sürecinde, bilgisayardan yararlanma yöntemidir (Baki,2002).

Akademik Başarı: Belirli bir programın sonucunda öğrencinin program hedeflerine ilişkin gösterdiği yeterlilik düzeyidir (Demirel,2012).

Tutum: Belirli birtakım kişi, nesne ve olaylara karşı sürekli olarak aynı biçimde davranmaya neden olan öğrenilmiş bir eğilimdir (Enç, 1974).

(23)

8

Excel: Elektronik tablolama yazılımlarından olan bu program, her türlü veriyi ve özellikle de sayısal verileri tablolar ve listeler halinde tutma imkânı veren, bu verilerle ilgili hesaplama ve analizleri yapmak için kullanılan bir programdır (Excel.web.tr, 2014).

(24)

9

BÖLÜM II

KAVRAMSAL ÇERÇEVE

2.1 Eğitimde Teknoloji Kullanımı

Günümüzde bilgiye ulaşma, bilgiyi değerlendirme, bilgiyi organize etme, bilgiyi kullanma ve bilgiyi diğerleriyle paylaşma büyük önem kazanmıştır. Bütün bunların sonucunda da, öğretim ortamında bizi bilgiye ulaştıracak, bilgiyi kullanabilmemizi ve yayabilmemizi sağlayacak her türlü aracı kullanmak zorunda olduğumuz söylenebilir (Alakoç, 2003). Bilgi çağı olarak adlandırılan 21. yüzyıl, insanların teknolojik olanakları kullanarak bilgiyi yakalamaya çalıştıkları bir dönemdir. Teknoloji, bilim ve uygulama arasında bir köprüdür. Bilgiye hızla ulaşmak ve insanlarla iletişim kurmak için küreselleşmenin temeli olan teknoloji, eğitim çevresinde bir araçtır (İşman, Çağlar, Dabaj ve Ersözlü’den aktaran Akay, 2013).

Birinci ve İkinci Dünya Savaşları, uzaya çıkma yarışı, soğuk savaş dönemi ve uygulamalı bilimlerin etkilerinin hayata girmesi ile insanoğlu, teknoloji alanında atılımlar gerçekleştirmiştir. 1940’ların sonlarına gelindiğinde ise teknoloji; endüstri, askeriye, tıp ve diğer alanlardaki kadar çok etkili olmasa da eğitim alanına girmeye başlamıştır. Özellikle İkinci Dünya Savaşı’nda, askerlerin eğitiminde Amerikan ordusu tarafından kullanılan görsel-işitsel teknolojiler, eğitimde teknolojinin kullanılmasında bir çağın açılmasına kaynak teşkil etmiştir (Akay, 2013). Bu nedenle de bilimsel ve teknolojik alandaki hızlı gelişmeler, diğer alanlarda olduğu gibi, eğitimi de etki sahasına almış ve sosyo-ekonomik, teknolojik ve eğitsel koşulların değişmesi eğitim sistemlerini de oldukça etkilemiştir. Bilgi teknolojisinin hızla gelişmesi bilgi toplumlarının ortaya çıkmasına neden olmuş, toplumların yeni teknolojik gelişmeleri izlemeleri, kendilerine uyarlamaları ve yeni teknolojinin eğitim kurumlarına girmesi bir gereklilik haline gelmiştir (Uşun, 2013). Çünkü teknolojisi gelişmiş

(25)

10

toplumlar, hayat standartları yüksek ve dünya politikasında sözü geçen toplumlardır (Yanpar Yelken, Sancar Tokmak, Özgelen, & İncikabı, 2013).

Teknolojinin eğitimin soyut ve karmaşık şeklini değiştirerek somutlaştırıp anlamlı kılması ayrı bir önem taşımaktadır. Eğitimin teşvik edici, verimli ve kaliteli bir şekilde sunulması teknolojik metotları kullanmanın dışında hemen hemen imkansız hale gelmiştir (Babapour Golezani, 2012).

Günümüzde teknoloji her alanda kullanılmaktadır. Eğitim de her alan için gereklidir. Dolayısıyla her ikisi de her alanda gerekli olan durumlardır ve vazgeçilmezdir. Bu bağlamda teknolojinin eğitime, eğitimin de teknolojiye etkisi olmaktadır. Teknoloji ve eğitim kavramlarının etkileşiminden “eğitim teknolojisi” kavramını ortaya çıkmaktadır (Yanpar, 2007). İlgili literatürde bu kavram için birtakım araştırmacılar tarafından yapılan farklı tanımlamalar bulunmaktadır.

Alkan (2011), eğitim teknolojisini;genelde eğitime, özelde öğrenme durumuna egemen olabilmek için ilgili bilgi ve becerilerin işe koşulmasıyla öğrenme ya da eğitim süreçlerinin işlevsel olarak yapısallaştırılması şeklinde ifade etmiştir. Demirel (2012) bu kavramı, öğrenme ve iletişim alanlarındaki araştırma ve kavramlara dayalı sistemli bir planlamaya uyarak, erişilebilen insan gücü ve dışı kaynakları, belli yöntem-teknikleri akıllı ve ustaca kullanarak varılan sonuçları değerlendirme yoluyla eğitimin özel hedeflerine ulaşma süreci olarak tanımlamıştır.

Uşun (2013) eğitim teknolojisini;eğitimle ilgili kuramların öğretmen ve özellikle de eğitim etkinliklerinin merkezinde yer alan hedef kitleyi oluşturan öğrenci açısından en etken ve verimli uygulamalara dönüştürülebilmesi için; kuramsal esaslar, hedef, öğrenci, insan gücü, ortam, yöntem-teknik, öğrenme durumları ve değerlendirme gibi öğelerden oluşan uygulamalı bir bir bilim dalı olarak açıklamıştır. Oğuzkan (1974)’a göre ise eğitim teknolojisi, eğitim kuramlarının ve öğretim programlarının en etkili ve olumlu bir şekilde uygulama olanağı bulabilmesi için derslik, deney odası ve işliklerin donatımı, düzenlenmesi; öğrenme çevresinin iletişim bakımından etkili hale getirilmesi;ders araç ve gereçlerin yapımı, kullanılması ve geliştirilmesi gibi konular ve bu konulara ilişkin sorunlar ile ilgilenen eğitim alanıdır.

Alkan (2011), eğitim teknolojisinin genel olarak sisteme ve özel olarak bireye sağlayabileceği yararları şu şekilde belirtmiştir:

 Serbesti: Eğitim teknolojisinin en başta gelen işlevi öğretmen ve öğrenciyi serbest bırakarak, teknolojiyi doğru ve yaratıcı bir şekilde kullanabilmelerini sağlamaktır.

(26)

11

 Birinci Kaynaktan Bilgi: Öğrenci eğitim teknolojileri yoluyla, kitap öğretimi gibi ikincil kaynakların dışında, alışılagelmiş olduğundan daha fazla ilk elden kaynakla karşılaşır.

 Fırsat Eşitliği: Eğitim teknolojisi, eğitimi zaman ve mekan sorunu baskısından kurtarabileceğinden, çeşitli ortamlarda yüksek nitelikli öğrenme ortamlarının her yerde eşit şekilde uygulanmasına olanak tanır.

 Çeşitlilik ve Kalite: Eğitim teknolojisinde sistem yaklaşımıyla geliştirilen paket öğretim gereçleri, geleneksel sınıf öğretimine kıyasla, daha yaygın bir öğrenci grubu tarafından her istenildiğinde, daha ekonomik biçimde kullanılma olanağı sağlar.

 Yaratıcılık: Eğitim teknolojisi öğrenciye çoklu ve seçenekli öğrenme olanakları sağlayarak, inisiyatif yaratma yönünü geliştirir.

 Bireysel Öğretim: Öğrencinin ne öğreneceği, nasıl öğreneceği, ne zaman ve hangi hızda öğreneceği konularının geleneksel sıkı kontrolüne gerek kalmaz, tamamen öğrencinin inisiyatifine göre şekillenir.

 Kopya Edilebilen Bir Sistem: Eğitim teknolojisinde oluşturulan sistemler kopya edilebilen ve evrensel kitle eğitimine uygun nitelikte olduğundan yaygınlaştırılabilir.

 Üretken Eğitim ve Hızlı Öğrenme: Eğitim teknolojisi geliştirdiği yeni ortam ve yöntemlerle öğrenme hızını arttırır.

Son zamanlarda bilgiyi araştıran, sorgulayan ve kazanan konumundaki öğrencilerin günlük yaşamda ilgisini çeken teknolojik araçların eğitim-öğretim sürecine geleneksel öğretimi destekleyici olarak katılması ile mevcut sorunların üstesinden gelineceğinden ümit edilmeye başlanmıştır (Tayan, 2011). Öğrenme ortamlarında teknolojinin kullanımı; eğitimin çağın gereklerine uygun olarak yürütülmesine ve bireylerin daha nitelikli yetişmesine imkan sağlayacaktır (Birgin , Kutluca, & Gürbüz,2008). Teknolojinin kullanımı ile öğrenen merkezli öğretimsel stratejiler desteklenebilmekte ve esnek öğretim sağlanabilmektedir (Pala, 2007).

Ersoy (2005), teknoloji destekli olarak yapılan öğretimin avantajlarını şu şekilde sıralamıştır:

 Geleneksel öğretim yaklaşımına göre öğrenme konularını bireyselleştirmesi ve etkileşimli hale getirmesi nedeniyle daha etkili olabilir.

 Pahalı deney ve öğretim araçları düşünüldüğünde geleneksel öğretime göre daha ucuz olabilir.

 Okullarda zamanla altyapısının oluşturulacağı bir yenilik olup eğitsel yönden daha etkili olabilir.

(27)

12

Teknoloji desteğinden faydalanılarak eğitimde kullanılan modern öğretim araçlarından bazıları şunlardır:  Akıllı Tahta  Bilgisayar  Projeksiyon  Tepegöz  Tarayıcı  Flash Bellek  Dijital Kamera  Web Kamerası  Slayt Makinesi  Video

 Ses Kayıt Cihazı (Öner, 2009).

Şüphesiz bu araçları incelediğimizde günlük yaşamda olduğu kadar eğitim-öğretim ortamında en yaygın olanı bilgisayarlardır. Çünkü donanımlı bir bilgisayar yukarıdaki fonksiyonların hepsini kapsar niteliktedir (Yahşi Sarı, 2012).

Öğretim ortamında bilgisayardan faydalanılmasındaki amaç, belirlenen bilgi, beceri, tavır ve tutumları geliştirmede; yani daha iyi eğitilmiş, daha nitelikli, başarılı, eleştirel düşünebilen, yapıcı ve üretici bireyler yetiştirebilmektir (Aktümen & Kaçar, 2003).

2.2 Bilgisayarların Eğitim-Öğretim Alanında Kullanımı

Numanoğlu (1990), bilgisayarı “en etkili iletişim ve bireysel öğretim aracı” olarak nitelendirmiştir. Eğitim alanında, öğrenci sayısının giderek artması, öğretmen/öğrenci oranlamasında ortaya çıkan öğretmen yetersizliği, bireylere öğretilmesi gereken bilgi miktarının giderek artması sonucu içerik daha karmaşık bir hale geldiğinden çeşitli sorunlar meydana gelmektedir. Buna karşın eğitime olan talep devamlı artmış, bireylerin eğitim imkanlarından daha fazla faydalanma istekleri bireysel öğretimi önemli hale getirmiştir. Bundan dolayı da bilgisayarların eğitimde kullanımı zorunlu hale gelmiştir (Uşun, 2013). Bunun önemli bir nedeni, öğrenmeyi sağlamada anlamlı bir etkisinin olması ve öğrenci ihtiyaçlarını çok yönlü karşılayabilmesidir (Yanpar, 2007).

(28)

13

Keser (1988), bir eğitim aracı olarak bilgisayarların eğitim açısından üstün yönlerini şu şekilde belirtmiştir:

 Büyük bir esnekliğe sahiptir, etkin bir pekiştiricidir, sabrı sonsuzdur.

 Yazı tahtası, ders kitabı kadar geneldir. Yazı, çizim, grafik, sayı, renk vb. çok çeşitli bildirim simgesini durgun ya da hareketli olarak kullanabilir, çeşitli kaynaklardan yararlanabilir.

 Uygun şekilde hazırlanmış her çeşit programı kullanabilir.

 Ders yazılımlarında çok değişik sürprizlere yer verilerek eğitimi zevkli ve ilgi çekici hale getirebilir.

 Bireysel ve grup öğretiminde kullanılabilir.

 Öğrencinin sorulara verdiği cevapları kaydeden, istenildiği an sonuçları bildirebilen eşsiz bir sınav aracıdır.

Bilgisayarlar okul sistemlerine girerek öğretim alanında da kullanılmaya başlanmıştır. Öğrenme-öğretme etkinliklerini bireysel ihtiyaçlara cevap verecek şekilde düzenlemek, eğitim hizmetlerini daha etkili ve verimli bir şekilde yürütmek ve çağdaş bir öğrenme-öğretme ortamı yaratmak amacıyla bilgisayar kullanımı yaygın hale gelmiştir (Uşun, 2013). Akpınar (2005), “ Öğrenci bilgisayar teknolojisinden faydalanarak öğrenmeyi nasıl gerçekleştirecektir?” sorusunu şu şekilde cevaplamaktadır:

 Bilgisayar ortamı çok büyük bir bilgi denizini hızla öğrencinin keşfine ve kullanımına sunmaktadır. Bu değişik bilgileri hızla sunabilme gücü, özellikle kısıtlı bir kısa süreli belleğe sahip olan öğrencinin bu belleğini kullanarak bilgileri kontrol etmesi ve uzun süreli belleğe aktarması için yardımcı olacaktır.

 Uyarlanan ve bireysel öğrenme ortamları sayesinde birey, kısa ve uzun süreli belleği arasındaki etkileşimi kendisine özel bir biçimde yapacaktır.

 Bilgisayar ortamı, öğrencinin daha önce kazanmış olduğu zihinsel örüntülerini kısa süreli belleğine getirip sunulan yeni bilgiye bağlamasını sağlayabilmektedir.

 Yazılım ortamı, öğrencinin yeni bilgi ile varolan bilgisi arasında kuracağı bağlantıyı belli bir yapı ve entegrasyon dahilinde anlamlı bir şekilde kurmasına yardımcı olabilir.

 Öğrencinin kendi bilgilerini test edip, değerlendirmesini sağlayarak, daha önce edinilmiş ve uzun süreli bellekte bir yerlerde depolanmış halde bekleyen bilgisini hatırlamasına değişik mekanizmalarla yardımcı olabilir.

(29)

14

 Bilgisayar teknolojisi, bireyin oluşturacağı bilgileri belleğinde hem grafiksel, hem de sembolik temsil biçimleri şeklinde depolamasına imkan vererek, bilgiyi çift yönlü olarak depolamayı sağlayarak, hem öğrenmeyi anlamlı hem de bilgi depolamasını uzun vadeli kılabilir.

 Bilgisayar ortamı, bireyin öğrenmiş olduğu bilgi örüntülerini sunulan durumlarda işe koşturarak, oluşacak bilgi etkileşiminden doğan yeni örüntülerin keşfini sağlayarak, bilişsel gelişime ve bilgi birikimine yardımcı olabilir.

Bilgisayarların öğrenme-öğretme süreçlerinde bir araç olarak kullanımı ile ilgili çeşitli kaynaklar incelendiğinde, “Bilgisayara Dayalı Eğitim”, “Bilgisayarla Yönetilen Öğretim”, “Bilgisayar Yardımlı Öğretim”, Bilgisayarlı Öğretim”, “Bilgisayar Denetimli Öğretim”, “Bilgisayar Vasıtasıyla Öğretim”, “Bilgisayar Yardımıyla Yapılan Öğretim”, “Bilgisayarın Yönettiği Öğretim” ve “Bilgisayar Destekli Öğretim” gibi kavramlarla karşılaşılmaktadır (Keser, 1988). Şüphesiz bu kavramlar ve uygulanışları incelediğinde öğretme-öğrenme ortamında, daha etkin kullanıma sahip ve yaygın olanın bilgisayar destekli öğretim olduğu söylenebilir.

2.3 Bilgisayar Destekli Öğretim

Bilgisayar destekli öğretim, bilgisayar kullanımının büyük incelik ve zaman isteyen, birikim isteyen türüdür. Bu tür kullanım, bilgisayarların öğretimde kullanılmasının en zor, fakat en çok ümit vadedenidir (Keser, 1988). Diğer uygulanış şekillerine göre, öğretmenlerin yetiştirilmesi, uygun donanımın tespiti ve ders programıyla tutarlı ders yazılımları sağlanması gibi kabiliyet, emek ve para gerektiren karmaşık bir yaklaşım olması ve uygulamasının çok zor olmasına rağmen, bilgisayar destekli öğretim birçok ülkede her geçen gün önemini arttırmaktadır (Alkan, 1986).

Literatür incelendiği farklı araştırmacıların yapmış olduğu tanımlamalara sıklıkla karşılaşılmaktadır. Baki (2002)’ye göre bilgisayar destekli öğretim, öğrencinin karşılıklı etkileşim yolu ile performansını ve eksiklerini tanıması; ses, grafik, animasyon ve şekiller yardımıyla derse ilgisini attırması amacıyla eğitim-öğretim sürecinde, bilgisayardan faydalanma yöntemidir. Uşun (2013) aynı kavramı, bilgisayarın öğretimde öğrenmenin meydana geldiği bir ortam olarak kullanıldığı, öğretim sürecini ve öğrenci motivasyonunu arttıran, öğrencinin kendi öğrenme hızına göre faydalanabileceği, kendi kendine öğrenme

(30)

15

ilkelerinin bilgisayar teknolojisi ile entegrasyonundan meydana gelmiş bir öğretim yöntemi olarak tanımlamıştır. Odabaşı (1998)’na göre ise bilgisayar destekli öğretim, bilgisayarların ders içeriklerini doğrudan sunma, başka yötemler ile öğrenilenleri tekrar etme, problem çözme, alıştırmalar yapma vb. etkinliklerle öğrenme-öğretme aracı olarak kullanılması ile ilgili uygulamalardır.

İlk başlarda bilgisayarlar öğretmenler tarafından; tepegöz, slayt, video gibi dersi destekleyici bir araç olarak görüldüğünden, bilgisayar destekli öğretim de öğretmenin öğrencilere herhangi bir dersi bilgisayar kullanarak anlatması olarak algılandı (Baki, 2002). Ancak, bilgisayarın öğretme sürecine öğretmenin yerine geçecek bir seçenek olarak değil, sistemi güçlendirici bir araç olarak girmesi temel esastır. Öğretim sırasında öğrenciler bilgisayarda programlanan dersle etkileşim halinde iken, öğretmen bir rehber, bilgisayar ise öğrenme ortamı rolü üstlenir (Erciyeş, 2007). Bilgisayar destekli öğretim yapılan bir ortamda kendilerine sunulan yazılımları öğrenciler etkileşimli bir şekilde kullanır, problemleri aşama aşama çözer, geri bildirimler alarak yanlışlarını öğrenir. Bu anlamda bilgisayar, öğrencinin bilgi ve becerilerini ortaya çıkaran bir köprü rolü oynar (Baki, 2002).

Bilgisayar destekli öğretim yönteminde bilgisayarın temel amacı, materyalleri ya da bilgiyi en iyi biçimde kullanmada öğrenciye ve öğretim sürecine yardımcı olmaktır (Uşun, 2013). Bilgisayar destekli öğretimin amaçları şunlardır(Barker ve Yeates’den akt. Gürol, 1990):

 Geleneksel öğretim yöntemlerini daha etkili hale getirmek

 Öğrenme sürecini hızlandırmak

 Zengin materyal sağlamak

 Ucuz ve etkili öğretimi gerçekleştirmek

 İhtiyaca dayalı öğretimi gerçekleştirmek

 Telafi edici öğretimi sağlamak

 Öğretimde devamlı olarak niteliğin ve standartların artmasını sağlamak

 Bireysel öğretimi gerçekleştirmek

Bilgisayar destekli öğretimin uygulanış biçimleri mevcut olanaklara, öğrencilere ve belirlenen öğretim amaçlarına göre değişiklik gösterebilir. Aşkar ve Erden (1986)’e göre uygulanış biçimleri şunlardır:

(31)

16

 Öğretmen her zamanki gibi konuyu işler. Derse gelmeyen ya da konu ile ilgili eksiklikleri bulunan öğrenciler bilgisayar yardımıyla tekrar bir öğrenme fırsatı yakalayabilirler.

 Öğretmen konuyu işledikten sonra, bilgisayar yardımıyla değerlendirme çalışmaları yapılabilir.

 Öğretmen konuyu işledikten sonra bilgisayar; alıştırma, uygulama ve değerlendirme imkânı sağlayabilir.

 Öğretmen danışman rolü üstlenerek, konu bilgisayar yardımıyla işlenirken öğrencileri denetleyerek, hatalarını düzeltebilir.

Çıkış noktası ister öğretmen merkezli ister öğrenci merkezli olsun, bilgisayar destekli öğretimin eğitim-öğretim ortamına yaptığı olumlu katkılar yadsınamaz(Şekil 2.1). Öğrencilerin programda yer alan konulara karşı dikkatlerini çekmede, güdülemede ve öğrenmeye ayrılan zamanın arttırılmasında bilgisayar destekli öğretim önemli bir role sahiptir (Baki, 2002).

Şekil 2.1: Bilgisayar Destekli Öğretimin Katkıları

(Hofbauer Informationssysteme’den akt. Keser,1988) Demirel (2007), bilgisayar destekli öğretimin yararlarını şu şekilde sıralamıştır:

 Bilgisayar destekli öğretimde, öğrenciler bilgisayarın yönelteceği sorulara karşı hazır olması gerektiğinden sürekli aktif olmak zorundadır.

 Öğrenciler öğretme-öğrenme sürecinde kendi öğrenme hızlarına göre öğrenme imkânı bulurlar.

(32)

17

 Sınıf mevcutlarının fazlalığı, sürenin kısıtlı olması, bireysel farklılıklar gibi sorunlar olmadan her öğrenci konu ile ilgili sorular sorup, bilgisayardan yanıt alabilir.

 Laboratuvar ortamında tehlikeli ve maliyetli olacak deneyler, benzetim tekniği ile kolay bir şekilde yapılabilir.

 Öğretmenden öğretmene değişen öğretimin niteliği oldukça yüksek bir seviyeye çıkar.

 Öğretim kısa sürede ve sistematik bir şekilde yapılabilir.

 Kişisel yapısından dolayı potansiyelini ortaya koyamayan öğrenciler kişisel öğrenme ortamında rahat bir şekilde çalışacağından başarılı olabilir.

 Öğrenim küçük birimlere kadar indirildiğinden başarı bu birimler üzerinde sınanabilir.

 Öğretmeni dersi tekrar etme, ödev düzeltme gibi görevlerden kurtararak, öğrencilerle bireysel olarak ilgilenme fırsatı tanır.

Bilgisayar destekli öğretim uygulamalarının başarılı olmasında rol oynayan faktörler şu şekilde sıralanabilir(Köksal ve Yavuz’dan aktaran Uşun, 2013):

 Uygun donanımın seçilmesi,

 Ders yazılımlarının geliştirilmesi ve değerlendirilmesi,

 Öğretmen eğitimi,

 Bilgisayar destekli öğretimin müfredata ve okul ortamına uyarlanması,

 İzleme, ölçme ve değerlendirme.

Mevcut öğeler içerisinde en fazla dikkat çekeni, ders yazılımı olarak kabul edilmekte ve bilgisayar destekli öğretimin başarısının ders yazılımının etkililiği ile doğrudan orantılı olduğu ileri sürülmektedir(Bitter ve Camuse’den aktaran Uşun,2013). Ders yazılımlarının niteliği ve bunların eğitim programlarıyla uyumu bilgisayar destekli öğretim sürecinin en önemli boyutlarından biri olarak değerlendirilmektedir (Aşkar, Yavuz, & Köksal, 1993). En iyi donanım özelliklerine sahip bilgisayar ve en nitelikli öğretmen yan yana gelse bile kaynaştırıcı etken olarak yazılım rol oynar (Arslan, 2003).

Baki (2002)’ye göre bilgisayar destekli öğretim uygulamalarında kullanılan bilişsel araçlar ve yazılımlar; diyaloğa dayalı yazılımlar, elektronik tablolar, benzetim, mikrodünyalar, hipermedia ve internettir.

(33)

18

Diyaloğa dayalı yazılımlar, sonuçtan çok süreç basamaklarına önem veren, öğrenciye bir problem durumu sunduktan sonra aşama aşama ipuçları ile yönlendirerek, çözüm yolu geliştirmesini ve eksiklerini görmesini amaçlayan yazılımlardır (Baki, 2002).

Elektronik tablolar, hesap cetvellerini ve verileri düzenlemek, analiz yapmak ve ihtiyaç halinde bu verilere uygun grafikleri çizmek gibi özellikleri olan yazılımlardır(Arslan, 2006). Elektronik tablolar, hesaplamalar ve grafiksel gösterimler için büyük kolaylık getirmiştir. Bu tür yazılımlara Lotus ve Excel örnek olarak verilebilir (Baki, 2002). Elektronik tablolar öğrencilere açık ve araştırıcı ortamlara hazırlar, serbest çalışma imkanı sağlar; öğrencileri araştırmaya iten çok güçlü matematiksel bir kaynaktır (Dede & Argün, 2003).

Benzetim yazılımları, gerçek yaşamdaki olayların kontrollü bir biçimde temsil edilmesi ya da taklitidir. Sınıf ortamında bir olay, durum ya da problemin gerçeğe uygun olarak hazırlanan bir modeli ya da yakın koşulları oluşturularak öğrenmenin gerçekleştiği bir tekniktir (Uşun, 2013). Benzetim sayesinde tehlikeli, maliyetli, zor tekrarlanabilen ya da donanım gerektiren deneyler eğitim ortamına getirilebilmektedir (Demirel, 2007).

Mikrodünyalar, birbiriyle ilişkili nesnelerin açıklanması ve kontrol edilmesi ile bilgiler düzenlenmiş halde verilmeden, öğrencinin keşfederek öğrenmesinin amaçlandığı yazılımlardır. Bu tür ortamlarda öğrenciye verilen bir senaryo ile bilgiyi kendi üretmesini sağlamaya çalışılır (Balacheff’den akt. Öztürk, 2011).

Hipermedia;televizyon, video, radyo gibi teknolojileri kullanarak; ses, görüntü, grafik ve metinleri aynı anda içerebildiği ve bunları hızlı geçişlerle birbirine bağladığı için etkin bir öğrenme ortamı sağlar (Baki, 2002).

İnternet; sosyal, bilişsel ve teknolojik olarak öğretme-öğrenme sürecini destekler. Özellikle sınıfta proje üretmede, günlük olayları izlemede ve haberleşmede eğitime büyük katkıda bulunabilir (Yanpar, 2007).

2.4 Bilgisayar Destekli Matematik Öğretimi

Teknolojinin gelişimi, tüm farklı disiplinlerde olduğu gibi matematik öğrenme ve öğretme süreçlerini de değiştirmeye başlamıştır. Kavramsal anlama ve anlamlandırmada, problem çözmede yapılandırmacı yaklaşımlar matematik eğitimini köklü olarak değiştirme gayreti

(34)

19

içindedir. Bu değişim sürecinin hızlanmasında bilişim teknolojileri ve özelde bilgisayarlar önemli role sahiptir (Bayturan, 2011).

Teknoloji, 21. yüzyıl matematik öğrenimiiçin temel bir araç olup tüm okullar her öğrencinin teknolojiye erişimini sağlanmalıdır. Etkili öğretmenler, öğrencilerinin anlamalarını geliştirmek, ilgilerini canlı tutmak ve matematikteki yeterliliklerini artırmak amacıyla teknolojinin potansiyelini mümkün olan en iyi seviyeye çıkarırlar. Teknoloji stratejik olarak kullanıldığında tüm öğrenciler için matematiğe erişme imkânı sağlayabilir(NCTM’den akt: Van De Walle vd., 2013).

Yenilenen ilköğretim matematik dersi öğretim programı ve kılavuzu; günümüzde teknolojinin gelişmesiyle anlamlı bir matematik öğretimi için fırsatların oluştuğuna, bilgisayar teknolojisinin sürekli gelişmesiyle öğretim yazılımlarının sayısının ve kalitesinin arttığına ve alternatiflerin çoğaldığına işaret etmektedir. Ayrıca öğrencilerin duyuşsal gelişimleri bakımından, matematiğin bilimsel ve teknolojik gelişmeye katkısının farkında olan, psikomotor beceriler bakımından da bilgisayar yazılımlarını etkin kullanan bireyler yetiştirmek hedeflenmiştir (Milli Eğitim Bakanlığı[MEB], 2009).

Öğrencilerin matematiksel kavramları keşfetmeleri, kavramları görselleştirebilmeleri ve hayalde canlandırma yeteneklerini ortaya çıkarabilmeleri için çeşitli gösterimlerin birbiriyle ilişkisinin kurulması açısından teknoloji kullanımı önemlidir(Hacıömeroğlu, Bu, Schoen ve HohenWarter’den akt. Tayan,2011). Amerika Ulusal Matematik Öğretmenleri Konseyi de belirtmiş olduğu standarlarında, teknolojinin matematik öğretme-öğrenme sürecini etkilediğini, öğrencilerin öğrenmelerini geliştirdiğini bu nedenle de gerekli olduğunu ifade etmektedir (NCTM, 2000). Bu nedenle, bilgisayarın matematik eğitiminde kullanımı giderek artmaktadır. Matematik eğitiminde reform hareketlerinin konu edildiği hemen her ortamda temel öğe olarak ele alınmakta ve reform hareketlerinin başarıya ulaşması için kullanımın arttırılması gerektiği vurgulanmaktadır (Güven & Karataş, 2003).

Baki (2002) , matematik öğretimi için bilişim teknolojilerinin yani bilgisayara dayalı bilişsel araçların kullanılmasıyla yapılan matematik öğretimini, “Bilgisayar Destekli Matematik Öğretimi” şeklinde ifade etmiştir.

Bilgisayar destekli matematik öğretiminde, bilgisayarlar bir seçenek değil, sistemi tamamlayıcı bir rol üstlenmektedir. Bu yöntem bilgisayarın, bir öğretim aracı ve öğretmen gözetiminde interaktif çalışmalarla öğrenmenin meydana geldiği bir ortam kullanılması temeline dayanır (Şataf, 2010).

(35)

20

Matematikte bilgisayar kullanımı, bazı konuların öğrenilmesinde, bazı algoritmaların kurulumunda, işlemlerin yürütülmesinde, çözümlerin üretilmesinde, analiz ve araştırmaların yapılmasında kullanılabilir. Matematiksel çalışmanın bir bölümünü, tahmin ve sezgi yoluyla sonuca ulaşma oluşturur. Görme, hesaplama, varsayım yapma, kanıt ve genelleme adımları matematiksel çalışmayı sonlandırır. Geleneksel ortamlarda bu adımlar kağıt kalem yordamıyla gerçekleştirilir. Bu adımların gerçekleştirilmesinde bilgisayar etkin bir yardımcı olabilir. Hesaplamalar, çözümler, modellemeler, grafikler elektronik ortama döküldüğünde yeni sezgilere, görmelere, tahminlere, genellemelere ve keşiflere yol açılmış olur (Baki,2001). Aksu (1985)’ya göre bilgisayar destekli öğretim aynı zamanda, matematik gibi yüksek düzeyde aşamalılık gösteren derslerde bireysel farklılıkların yaratacağı olumsuz etkileri yok edebilir ya da en aza indirebilir (Akt. Sulak, 2002).

Bilgisayar destekli öğretim uygulamalarında olduğu gibi, bu yöntemin matematik dersinde kullanımından da verim elde edilmesindeki en önemli faktör eğitim yazılımlarıdır. Bir matematiksel yazılım aracı az çok bir somut manipulatif gibidir. Kendi kendine öğretemez. Fakat iyi tasarlanmış bir aracın kullanıcısı “düşünen elektronik bir oyuncağa” sahip olup, onunla matematiksel fikirleri irdeleyebilir(Van de Walle vd.,2013).

Matematik eğitiminde kullanılan eğitsel yazılımlara ilişkin literatür incelendiğinde birçok sınıflamanın olduğu görülmektedir. Niedehauser ve Stoddart(2001) tarafından bu yazılımlar; beceriye dayalı iletim yazılımı ve açık-uçlu yapılandırmacı yazılım olarak belirlenmiştir. Beceriye dayalı iletim yazılımı; alıştırma ve uygulama, klavye ile çalışma olmak üzere iki türdür. Reader Rabbit,Mat Blasters,IBM Math Practice alıştırma ve uygulama yazılımlarına; Touchtyping for Beginners ve Typing Tutor yazılımları da klavye ile çalışma yazılımlarına örnek olarak verilebilir (Kılıç, 2013).

Açık-uçlu yapılandırmacı yazılımlar; etkileşimli-eğitsel oyunlar,keşfedici ve üretken-gösteri araçlarıdır. Carmen San Diego;Measurement, Time and Money; Oregon Trail etkileşimli-eğitsel oyunlar; Geometric Supposer, Logo, Math Exploration Toolkit keşfedici ve Wordperfect, MS Office, Lotus123, Hypercard, Netscape yazılımları üretken-gösteri araçları içerisine girmektedir (Kılıç, 2013).

Görülmektedir ki bilgisayarlar; gerek öğrenme sürecini ilgi çekici hale getirmesi gerekse soyut kavramları somutlaştırarak öğrenmeyi kolaylaştırması gibi özelliklerinden dolayı kitaplardan sonra eğitim ortamlarının vazgeçilmezleri arasına çoktan girmiştir. Matematik eğitimi de bilgisayarlardan yararlanılan alanların başında gelmektedir (Hangül, 2010).

(36)

21 2.5 Excel ve Matematik Öğretiminde Kullanımı

Spreadsheet yani elektronik tablo programları, bilgisayarların bir hesaplama aracı olarak kullanılmasını mümkün kılan genel amaçlı programlardır. Bu programlar, bir problemin hem belirlenmesinde hem de değişik çözümlerin denenmesine yardımcı olan, yüzlerce satır ve kolondan meydana gelmiş on binlerce hücreden oluşan programlardır (Başaran Şimşek, 2012). Bu tür yazılımlar, genel amaçlı olduğundan ekonomik analizlerden matris hesaplarına kadar yayılan geniş bir yelpazede kullanım olanağı sağlamaktadırlar. Böylece, kişisel bilgisayar kullanıcıları, geniş bir programlama bilgisine gerek duymadan, bilgisayarı etkin bir biçimde kullanabilmekte ve bazen profesyonel programcılara taş çıkartan sonuçlar elde edebilmektedir (Özmen, 2004). Bu tür yazılımlara örnek olarak Lotus ve Excel verilebilir (Baki, 2002).

Excel, Microsoft tarafından Microsoft Windows ve Apple Macintosh işletim sistemleri tabanında çalışmak üzere yazılan bir program olup; içinde bulunan detaylı finansal çözümlerin yapılabildiği tablolama, grafik oluşturma başarısı ve uygulamalarda kullanılabilecek Visual Basic makro programlama dili sayesinde kendi türünde şu anda dünyadaki en popüler yazılımdır. Windows işletim sistemi tabanında çalışan 1989, 1991, 2003, 2007, 2010 ve 2013 sürümleri bulunmaktadır (Vikipedi, 2014).

Excel bilgisayar ortamında yaratılmış bir tablo üzerinde her türlü veri tabanına uyum sağlayan, veriler arasında en basit dört işlemden en zor matematiksel denklemlere kadar ilişkiler kurabilen ve bu verileri sentezleyerek sonuçta birçok değişik formatta grafikler çizebilen bir programdır (Işıksal & Aşkar, 2003).

Altyapısında barındırdığı yüzlerce aritmetik, istatistiksel, mantıksal ve finansal fonksiyon ile geniş veri tabanı yazılımlarından birçok farklı formatlarda veri alımı sağlayabilir ve bu verilerin çıktılarını iyi organize edilmiş tablo ve grafiklere dönüştürebilir (Monk, Brady, & Cook, 2012). Gelişmiş bir hesap makinesi olan Excel; hesap yapmada, grafik çizmede, program hazırlamada ve istatistikte olduğu gibi daha pek çok alanda kullanabilme özelliğine sahiptir. Sadece eğitim için değil, firmaların, okulların, hastanelerin, marketlerin ve daha birçok değişik iş alanlarında çalışanların işlerinin kolaylaştırması bakımından önemli bir özelliğe sahiptir (Bayraktar, 2008).

Excel, matematik çalışmak için çok elverişli bir kütüphaneye sahiptir. Cebirsel ve grafik temsil oluşturmasının yanında matematiksel modellemeler de yapabilir (Zengin, 2011).

(37)

22

Excel ile yinelemeli aritmetik işlemler, istatistik tablo ve grafikler daha rahat ve kolay verilebilir (Baki, 1996). Sahip olduğu özellikler bakımından matematik çalışmaya çok elverişli olan bu yazılım ile uzun ve yorucu kâğıt, kalem hesaplamaları çok kısa zamanda hatasız olarak yapılabilmektedir(Baki, 2002).

Excel’de istenilen formül, programlama yapmadan programın kendi komutları kullanılarak girilebilir ve kullanıcı hesaplanan şeyi anında görebilir. Bu da üzerinde çalışılan matematiksel yöntemin veya algoritmanın anlaşılmasını kolaylaştırır (Baki, 2000).

Bu yazılım sadece yetişkinlerin yaptığı karmaşık işlemlerde kullanılıyor gibi görünse de, aslında çok ilginç ve eğlenceli şekillerde kullanılabilir olmasıyla, müfredat alanına ve yaşına bakılmaksızın günümüz öğrencileri için büyük bir potansiyele sahiptir (Beck, Haney, Sargent, & Toelaer, 2014).

Excel programı;

 Birçok öğretmen ve öğrencinin aşina olması (Bozkurt & Cilavdaroğlu, 2011;Yavuz & Can, 2010),

 Çoğu okulun bilgisayarında mevcut olması,

 Öğrenci ve öğretmenlere anında sonuç alma imkânı sağlaması,

 Öğrencilere mevcut değişkenler değiştiğinde anında görebilme fırsatı sağlaması sebebiyle öğretimde kullanılabilirdir (The National Centre for Technology in Education & Project Maths Development Team, 2010).

Excel ve benzeri yazılımlar ancak öğretmen ve öğrenci arasında ortak bir matematiksel dilin oluşturulması ile etkin bir şekilde kullanılabilir. Bu nedenle Excel, bilgisayar okur yazarları tarafından çok yaygın olarak kullanılan bir program olması nedeniyle de öğretime daha çabuk entegre edilebilme potansiyeline sahiptir. Bazı araştırmacılar kâğıt-kalem merkezli öğretimde cebirin öğrenimi ile ilgili zorlukları inceleyerek, Excel’i kullanmanın avantajı olarak; iletişim, sembolizm ve organizasyon kolaylığı, yeni aksiyonlar sunması yani hesaplama, görselleştirme, interaktiflik ve farklı alanlarda gösterme olarak belirtmişlerdir. Dolayısıyla Excel, aritmetikten cebire geçişi kolaylaştıran ve cebirsel metotların daha kolay geliştirilmesini ve kullanılmasını sağlayan bir materyal olarak görülmektedir (Yavuz & Baştürk, 2008).

Hesaplamalar, çözümler, modellemeler, grafikler elektronik ortama aktarıldıkça problemlerin çözümlerine hem sayısal hem görsel bakış açıları getirilmekte, böylece

(38)

23

matematiksel formüllerin, ilişkilerin genellemelerine, analizlere ve yeni keşiflere imkân sağlanmaktadır (Özüsağlam vd.,2009). Ayrıca hazırlanacak makrolar yardımıyla öğrencinin etkileşimli bir ortamda öğrenmesinin gerçekleşmesini de sağlar (Nas, 2008).

Excel’de grafikler ve diyagramlar karmaşık kavramları açıklamak, öğrencileri motive etmek, süreci gözden geçirmek ve tartışma ortamı yaratıp ortamı canlandırmak için kullanabilir (office.microsoft.com, 2014).

Literatür incelendiğinde, bilgisayar destekli öğretim yazılımlarının ya da özellikle Excel’in matematik öğretiminde kullanılmasına ilişkin öğrenci ve öğretmen görüşlerinin, öğrenci başarısına etkisinin ve tasarlanan materyallerin etkililiğin araştırıldığı birçok araştırma bulunmaktadır.

Aksoy, Çalık ve Çinar (2012) çalışmalarında, öğretmenlik eğitimi alan birinci sınıf öğrencilerinde, fonksiyonların grafiklerini çizebilmeleri konusunda, Excel ile verilen öğretimin öğrenci başarısı üzerindeki etkileri araştırmışlardır. Araştırma, 2011-2012 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde Bayburt Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nin birinci sınıfında Genel Matematik II dersini alan 136 öğretmen adayıyla yürütülmüştür. Veriler geçerliği ve güvenirliği hesaplanmış 14 soruluk başarı testi ve bir açık uçlu soru kullanılarak toplanmış, ayrıca öğretmen adaylarının görüşleri alınmıştır. Çalışmanın sonunda Excel ile öğretime yönelik görüşlerin olumlu olduğu, Excel ile öğretimin yapıldığı deney grubu öğrencilerinin başarı testi puanlarının geleneksel öğretimin yapıldığı kontrol grubu öğrencilerinin puanlarından daha yüksek olduğu belirlenmiştir.

Birgin, Kutluca ve Gürbüz(2008), 2006-2007 öğretim yılının bahar döneminde bir ilköğretim okulunda öğrenim gören 22 deney, 21 kontrol grubunda olmak üzere 43 yedinci sınıf öğrencisi ile bilgisayar destekli öğretimin başarıya etkisinin araştırıldığı bir çalışma yürütmüşlerdir. Çalışmada, ilköğretim yedinci sınıf programında yer alan “Düzlemde Bir Noktanın Koordinatları ve Doğru Grafikleri” konusunu bilgisayar destekli öğretim yöntemiyle işleyerek öğrenci başarısına etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Deney grubunda işlenen bilgisayar destekli öğretim materyalleri “Excel” ve “Coypu” programları kullanılarak geliştirilmiş ve veri toplama aracı olarak da araştırmacılar tarafından geliştirilen 8 kısa cevaplı, 7 uzun cevaplı sorudan oluşan başarı testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, bilgisayar destekli öğretim yönteminin öğrenci başarısını arttırmada geleneksel öğretime kıyasla daha etkili olduğu tespit edilmiştir.

Şekil

Şekil 2.1: Bilgisayar Destekli Öğretimin Katkıları

Şekil 2.1:

Bilgisayar Destekli Öğretimin Katkıları p.31
Tablo 3.2: Deney ve Kontrol Grubunda Yer Alan Öğrencilerin Cinsiyete Göre Dağılımları

Tablo 3.2:

Deney ve Kontrol Grubunda Yer Alan Öğrencilerin Cinsiyete Göre Dağılımları p.47
Tablo 3.5: Kesirler Alt Öğrenme Alanı Kazanım ve Süre Dağılımı

Tablo 3.5:

Kesirler Alt Öğrenme Alanı Kazanım ve Süre Dağılımı p.50
Tablo 3.6: Belirtke Tablosu

Tablo 3.6:

Belirtke Tablosu p.51
Tablo 3.8: Matematik Tutum Ölçeğinde Yer Alan Alt Boyutlar ve İlgili Maddeler

Tablo 3.8:

Matematik Tutum Ölçeğinde Yer Alan Alt Boyutlar ve İlgili Maddeler p.53
Tablo 3.10: Uygulamanın İşleyişi

Tablo 3.10:

Uygulamanın İşleyişi p.54
Şekil 3.1: 6. Sınıf Kesirler Konusunun Akış Şeması

Şekil 3.1:

6. Sınıf Kesirler Konusunun Akış Şeması p.57
Şekil 3.2: “Kesirlerde Sıralama-1” Öğretim Materyali

Şekil 3.2:

“Kesirlerde Sıralama-1” Öğretim Materyali p.58
Şekil 3.4: “Birim Kesirler” Öğretim Materyali

Şekil 3.4:

“Birim Kesirler” Öğretim Materyali p.59
Şekil 3.3: “Kesirlerde Sıralama-2” Öğretim Materyali

Şekil 3.3:

“Kesirlerde Sıralama-2” Öğretim Materyali p.59
Şekil 3.5:”Kesirler Sayı Doğrusunda” Öğretim Materyali

Şekil 3.5:”Kesirler

Sayı Doğrusunda” Öğretim Materyali p.60
Şekil 3.6: “ Hangi kesir yarıma, hangi kesir bütüne daha yakın?” Öğretim Materyali

Şekil 3.6:

“ Hangi kesir yarıma, hangi kesir bütüne daha yakın?” Öğretim Materyali p.61
Şekil 3.7: “Kesirlerde Toplama İşlemi” Öğretim Materyali

Şekil 3.7:

“Kesirlerde Toplama İşlemi” Öğretim Materyali p.61
Şekil 3.8: “Alıştırma-1” Öğretim Materyali

Şekil 3.8:

“Alıştırma-1” Öğretim Materyali p.62
Şekil 3.9:”Kesirlerde Çıkarma İşlemi” Öğretim Materyali

Şekil 3.9:”Kesirlerde

Çıkarma İşlemi” Öğretim Materyali p.63
Şekil 3.10: “Kesirlerde Çarpma İşlemi” Öğretim Materyali

Şekil 3.10:

“Kesirlerde Çarpma İşlemi” Öğretim Materyali p.64
Şekil  3.11’de  verilen  kesirlerde  bölme  işlemine  yönelik  çalışma  sayfası  da  aynı  mantık  doğrultusunda  hazırlanmış,  aynı  zamanda  yapılan  işlem  basamaklarına  dikkat  çekilmesi  amacıyla, işlemler birbirine bağlı çemberler içerisinde verilmi

Şekil 3.11’de

verilen kesirlerde bölme işlemine yönelik çalışma sayfası da aynı mantık doğrultusunda hazırlanmış, aynı zamanda yapılan işlem basamaklarına dikkat çekilmesi amacıyla, işlemler birbirine bağlı çemberler içerisinde verilmi p.64
Tablo 4.1: Deney ve Kontrol Grubunun Başarı Testi Ön Test Puanlarına İlişkin Bağımsız  Örneklem t-Testi Sonuçları

Tablo 4.1:

Deney ve Kontrol Grubunun Başarı Testi Ön Test Puanlarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları p.70
Tablo 4.2: Deney ve Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test Puanlarına İlişkin Bağımsız  Örneklem t-Testi Sonuçları

Tablo 4.2:

Deney ve Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test Puanlarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları p.72
Tablo 4.3: Deney Grubunun Başarı Testi Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı  Örneklem t-Testi Sonuçları

Tablo 4.3:

Deney Grubunun Başarı Testi Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı Örneklem t-Testi Sonuçları p.73
Tablo 4.4: Deney Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı  Örneklem t-Testi Sonuçları

Tablo 4.4:

Deney Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı Örneklem t-Testi Sonuçları p.74
Tablo 4.6: Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin  Bağımlı Örneklem t-Testi Sonuçları

Tablo 4.6:

Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test Puanlarına İlişkin Bağımlı Örneklem t-Testi Sonuçları p.77
Tablo 4.7: Deney ve Kontrol Grubunun Başarı Testi Son Test Puanlarına İlişkin Bağımsız  Örneklem t-Testi Sonuçları

Tablo 4.7:

Deney ve Kontrol Grubunun Başarı Testi Son Test Puanlarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları p.78
Tablo 4.8: Deney ve Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Son Test Puanlarına İlişkin  Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları

Tablo 4.8:

Deney ve Kontrol Grubunun Tutum Ölçeği Son Test Puanlarına İlişkin Bağımsız Örneklem t-Testi Sonuçları p.80
Şekil 5.1: Deney ve Kontrol Grubu Öğrencilerinin Başarı Testi Ön Test ve Son Test Puan  Ortalamaları

Şekil 5.1:

Deney ve Kontrol Grubu Öğrencilerinin Başarı Testi Ön Test ve Son Test Puan Ortalamaları p.82
Şekil 5.2: Deney ve Kontrol Grubu Öğrencilerinin Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test  Puan Ortalamaları

Şekil 5.2:

Deney ve Kontrol Grubu Öğrencilerinin Tutum Ölçeği Ön Test ve Son Test Puan Ortalamaları p.84

Referanslar

Updating...

Benzer konular :
Outline : Sonuçlar Öneriler