Erken Okuryazarlık Becerilerinin Desteklenmesi

(1)

(2)

Erken okuryazarlık nedir?

• Okuma öğretimi ilkokul birinci sınıfta başlamasına rağmen çocuklar okumaya ilişkin (yazının işlevi, ses-sembol

ilişkileri vb.) pek çok beceriyi okuma öğretiminin çok daha öncesinde kazanırlar(Whitehurst ve Lonigan, 1998)

• Alanyazında bu erken dönem becerileri, erken okuryazarlık olarak isimlendirilmektedir (Rohde, 2015).

• _{Erken okuryazarlık, okul öncesi dönemde kazanılan,} okuma ve yazmaya ilişkin önkoşul bilgi, tutum ve

(3)

(4)

Erken okuryazarlık becerileri

1. Kodla ilişkili erken okuryazarlık becerileri: Okuma-yazma

sürecinde çocuğun gereksinim duyduğu ve yazının kendi içeriğindeki kod özellikleridir (NICHD, 2005; Westereveld ve diğ., 2017)

2. Anlamla ilişkili erken okuryazarlık becerileri: Yazılı metinleri

(5)

Erken okuryazarlık becerileri

Erken okuryazarlık becerileri iki kategor altında ele alınır

(NICHD, 2005; Westereveld ve diğ., 2017)

Kodla ilişkili beceriler

►Yazı Bilgisi

►Yazıya ve materyallere

ilişkin genel bilgiler

►Harf bilgisi

►Sesbilgisel işlemleme ►Fonolojik farkındalık ►Sözel çalışma belleği ►Hızlı isimlendirme

► Alıcı ve ifade edici sözel dil

gelişimi ►Sözcük bilgisi ►Öyküleme ►Dilin tüm bileşenleri ►Fonoloji ►Morfoloji ►Sözdizimi ►Pragmatik ►Semantik

(6)

(7)

(8)

(9)

Sesbilgisel işlemleme

)

.

Hızlı isimlendirme Sözel çalışma belleği

• Hızlı nesne isimlendirme •Hızlı renk isimlendirme •Rakam isimlendirme •Harf isimlendirme vb. (Wiseheart, 2013) • Anlamsız sözcük tekrarı • Geriye rakam hatırlama vb. Ergül, Özgür-Yılmaz ve Demir, 2017) Sesbilgisel farkındalık • Cümleyi sözcüklerine ayırma • Sözcükleri hecelerine ayırma •Sözcükleri sesbirimlerine ayırma •Uyak farkındalığı

(10)

Sesbilgisel farkındalık

• Bir cümleyi sözcüklerine ayırma ve her bir sözcüğü söylerken masaya vurma • Sözcükleri hecelerine ayırarak söyleme ve kendisine söylenen heceleri birleştirerek sözcüğü söyleme • Söylenişi benzer olan varlık resimlerini gösterme ya da uyaklı sözcük üretme • İlk sesi aynı olan varlık resimlerini gösterme ya da üretme • Son sesi aynı olan varlık resimlerini gösterme ya da üretme • Söylenen sözcükten ilk ses atma, söylenen sözcükten son ses atma • Sözcükleri sesbirimlerine ayırma ve sesbirimleri birleştirme

(11)

(12)

(13)

Erken okuryazarlık becerileri

Erken okuryazarlık becerileri iki kategor altında ele alınır

Kodla ilişkili beceriler

►Yazı Bilgisi

►Yazıya ve materyallere

ilişkin genel bilgiler

►Harf bilgisi

►Sesbilgisel işlemleme ►Fonolojik farkındalık ►Sözel çalışma belleği ►Hızlı isimlendirme

► Alıcı ve ifade edici sözel dil

gelişimi ►Sözcük bilgisi ►Öyküleme ►Dilin tüm bileşenleri ►Fonoloji ►Morfoloji ►Sözdizimi ►Pragmatik ►Semantik

(14)

Anlamla ilişkili erken okuryazarlık becerileri-Sözcük bilgisi

•Alıcı ifade edici sözcük bilgisi:

(15)

(16)

(17)

(18)

(19)

(20)

(21)

(22)

(23)

(24)

Önemli bileşenler

•Kitap seçimi

(25)

(26)

(27)

(28)

(29)

(30)

(31)

(32)

(33)

(34)

(35)