t
MiMAR — 375
(Hollanda)da yeni mimari.
I — Esas c e p h e ; B u c e p h e b i r k a - n a l ı n ü z e r i n d e d i r . B u s u r e t l e m a n z a r a - sı. eski ş a t o l a r ı n e t r a f ı n d a d o l a n a n s u h e n d e k l e r i n i a n d ı r m a k t a d ı r . S a ğ d a b ü y ü k m e d h a l l n y o l u k a d e m e l i k o r k u l u k l a r ı İle
ü s t ü k a p a l ı b i r galeri ile b i r l e ş m e k t e d i r . B i n a n ı n ü z e r i n d e belediye b i n a l a r ı m i - m a r i s i n i n a n a n e v i bir r u m u z u o l a n k u l e h â k i m bir s u r e t t e y ü k s e l m e k t e d i r . K u l e , eski a n a n e y e s a d ı k k a l ı n a r a k ve m o - d e r n m i m a r i y e t e v a f u k e d e n b i r ş e k i l d e i n - ş a e d i l m i ş t i r . B i n a n ı n m u h t e l i f p l â n l a r t e ş k i l e d e n k ü t l e l e r i n i ü z e r l e r i n d e k i İnce ve a h e n k t a r s i l m e l e r b i r l e ş t i r m e k t e ve b u s u r e t l e b i n a y a b i r v a h d e t h a s ı l e t m e k t e - d i r l e r . M a l z e m e n i n r e n k l e r i ve b i l h a s s a t u ğ l a n ı n s a r ı r e n g i , m ü t e a d d i t röllefler ile çok g ü z e l bir a h e n k v ü c u d e g e t i r m e k - t e d i r . Ş a y a n ı d i k k a t o l a n b i r c i h e t v a r d ı r kl. b u g ü n k ü H o l l a n d a m i m a r i s i n d e , t a - bii e l e m a n l a r y a n i a ğ a ç ve yeşillik b ü y ü k bir rol o y n a m a k t a d ı r . B i n a e t r a f ı n d a k i p e y z a j ile b e r a b e r bir k o m p o z i s y o n d u r .
Hilversum Belediye binası
M i m a r - W . M. Dut
(Hilversum) belediye binası, Hollanda mimarisi- nin mütekâmil bir nümunesidir. Binada muvaffaki- yetle tatbik edilmiş bariz bir hususiyet vardır. Bi- na Hollandanm lâtif manzaralı, ve yeşilliği bol bir mevkiinde inşa edilmiştir. Mimar eski belediye bi- nalarının şekline riayetkâr kalmış ancak bunu mo- dern ruh ile ve bilhassa şahsiyeti ile tebarüz ettir- miştir. Bina Protestan ruhunun esaslı bir timsalidir denilebilir.
Binanın esas malzemesini teşkil eden sarı renk- teki tuğla binanın girintili çıkıntılı satıhları üzerin- de husule getirdiği ahenk ve renk çok güzeldir. Bi- naya muhtelif cephelerden bakıldığı zaman birbi- rinden farklı, mikyaslı ahenktar bir siluet görül- mektedir.
Esas cephede (entree d'honneur ı teşrifat medha-
linin önünde, kanala doğru uzanmış olan teras' kl, merasimle:^ mahsustur, ve bahçede evlenme mera- simlerine mahsus olan geçit ve medhali, oraya gele- cek olan çiftlerin adeta ta ayaklarına kadar uzanan, çiçek tarhları çok ince, ve şairane bir buluşun, bir ibdam mahsulüdür. Buna yapılmamış bir kompozis- yon denilebilir.
Binanın esas cephesindeki havuzun vücude ge- tirilmiş olmasını, bahasus bir >£u memleketi olan Hollanda gibi bir memlekette buntın mahsus yapıl- masındaki zaruret nedir, varmıdır, sundan dolayı mimarı muahaza etmeli midir?
Malzemei inşaiye ve inşaatın tarzı; bi tekniğin tatbik edildiğini gösteriyor.
Binanın dahili de harici gibi muvaffak olmuş bir eserdir.
ugünkü
376
2 — P l â n ı n e s a s a c e p h e s i K a n a l ı n bir k e n a r ı n ı t e ş k i l e d i y o r . Diğer c e p h e l e r p a r k a ve d e n i z e n a z ı r d ı r . S o l d a m e y d a - n ı n e t r a f ı n d a b i n a k u ş a n m ı ş t ı r . S a ğ d a k i m e y d a n b i n a n ı n a l ç a k k ı s m ı ile m u h a t - t ı r ve bir ö r t ü l ü p a s a ] ile ç e v r i l i d i r . B u s u - r e t l e sol m e y d a n m o n u m e n t a l bir h a l k e s - b e t m i ş t l r . Sağ t a r a f d a h a z i y a d e bir b a h - çeye b e n z e m e k t e d i r .
Mimar: Bu yazıları ve resimleri Fransızca (La technique des travaux) mecmuasından iktibas edi- yoruz. (Dudok) Hollandada çalışan bir Fransız mi- marıdır. Hollanda'da son beş on sene zarfında he- men kamilen yeni inşa edilmiş (50,000) nüfuslu bir şehir olan (Hilversum)da bir çok güzel eserleri var- dır.
Hollandanm diğer meşhur mimarları gibi (Du- dok) un da belki Hollandanın bugünkü mimarisi üze-
rinde tesiri olmuştur. Belediye binası mimarın diğer eserlerinden daha çok kuvvetli değildir. Diyebiliriz ki, bundan daha çok güzel eserleri vardır. Bina çok faz- la oynanmış, sebepleri vazıh olmayan motifleri, ve insanı bazen lüzumsuzluğuna karar verdi- ren fazla tafsilâtı havidir. Bununla beraber bariz bir hususiyeti olduğundan bir fikir vermek için derc- ettik.
Dtpd dıı »rtj/ı
3 - B i r i n c i k a t p l f t m ; B u k a t s a l o n l a r a t a h - sis e d i l m i ş t i r . V a s a t t a , meclis s a l o n u , m ü c a v i - r i n d e . İ s t i r a h a t ve t e n e f f ü s o d a s ı ve.r - d ı r . s o l d a h u s u s î bir m e r d i v e n İle s a ğ d a b ü y ü k m e r d i v e n b u l u n u y o r . B ü y ü k m e r d i v e n m e r a s i m g ü n l e r i n d e h e y e t i n m e r a s i m s a l o n u n a ve içeri g i r m e s i İçin i s t i m a l e d i l i r . D ü ğ ü n m e r a s i m l e - r i n d e a y n i s u r e t l e b u m e r d i v e n d e n ç ı k a r a k , m e - r a s i m s a l o n u k a t c d i l e r e k geçilir. N i k â h s a l o n u ş i m a l c e p h e s l n d e d i r . N i k â h m e r a s i m i n d e n ç ı k - t ı ğ ı z a m a n a y n i y o l d a n d ö n ü l m e z , y a n d a k i u f a k m e r d i v e n d e n z e m i n k a t t a m e y d a n a inilir ve b u - r a d a n p a r k a ç ı k ı l ı r . Belediyeye a l t İş b ü r o l a r ı - n ı n m ü h i m bir k ı s m ı b u k a t t a t o p l a n m ı ş t ı r .
6 — B e l e d i y e n i n e v l e n m e m e r a s i m l e - r i n e m a h s u s o l a n p a s a j ve m e d h a l i
4 — B u r e s i m , a n a n e v i k u l e ile ş a r k t a r a f ı n d a k i m e y d a n ı g ö s t e r m e k t e d i r . M e y - d a n ı n e t r a f ı n d a b i n a g ü z e l ve a h e n k t a r
b i r ç e r ç e v e y a p ı y o r .
S — M e r a s i m m e y d a n ı b i n a n ı n çok k a r a k t e r i s t i k bir detaylcllr. S a ğ d a z e m i n k a t g a l e r s l n l n ü s t m e r a s i m s a l o n u n u n g e - n i ş ve u z u n p e n c e r e l e r i b u c e p h e n i n e s a - s ı d ı r . B u s u r e t t e b i n a n ı n h a r i c i , d a h i l i n çok v a z ı h ve m ü t e b a r i z b i r İ f a d e s i d i r ,