• Sonuç bulunamadı

Fizyoloji Vücut Sıvı Bölmeleri ve Özellikleri

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2021

Share "Fizyoloji Vücut Sıvı Bölmeleri ve Özellikleri"

Copied!
24
0
0

Yükleniyor.... (view fulltext now)

Tam metin

(1)

Fizyoloji

Dr. Deniz Balcı deniz.balci@neu.edu.tr

Vücut Sıvı

Bölmeleri ve

Özellikleri

(2)

Ders İçeriği

①  Vücut Sıvı Bölmeleri ve Hacimleri ②  Vücut Sıvı Bileşenleri ③  Sıvıların Bölmeler Arasındaki HarekeF Okuma Ödevi Guyton ve Hail Tıbbi Fizyoloji 12. Basım, Bölüm 25, sayfa 305-308 , 316

(3)

Vücudun Bileşenleri

% Vücut ağırlığı %18 %7 %15 %60 Genç yeLşkin bir erkekte ortalama

(4)

VücuKaki Su Miktarı

Ø Vücut yağ oranı ile ters oranPlıdır. •  Yeni doğan bebek; %73 •  YeLşkin erkek; %60 •  YeLşkin kadın; %40-50 •  Şişmanlık derecesi •  Yaşlı; 45%

(5)

Günlük Su Alımı & Kaybı

2500 mL

2500-2300 mL

2100 2300 mL

(6)

Sıvı Giriş ve Çıkış Dengesi

Homeostaz için vücut sıvılarının görece sabit

bileşim ve hacimde tutulması gereklidir.

Böbrekler su ve elektrolitlerin aYlmasını bu

maddelerin alınan miktarlarını karşılayacak

hassaslıkta ayarlama işi yanında bazı hastalık

hallerinde gözlenen aşırı sıvı ve elektrolit

kaybını telafi etme işi ile de yükümlüdür.

(7)

Vücut Sıvı Bölmeleri

•  Intrasellüler sıvı (ICF)—nücleoplazma and sitozol •  Ektraselüler sıvı (ECF)—hücre dışında kalan sıvı I.  İntersLsyel sıvı (IF): hücreler arası (doku) sıvı II.  Plazma: kanın sıvı kısmı III.  Transselüler sıvı: Periton, perikard, göz içi, beyin omurilik sıvısı ICF, IF & Plazmayı birbirinden ayıran bariyerler 1.  Plazma zarı • ICF ile hücreleri çevreleyen IF i birbirinden ayırır 2. Kan Kapiller Duvarı • Plazma ve hücreler arası sıvıyı birbirinden ayrılır ECF

(8)

Vücut Sıvı Bölmeleri

28 L 14 L 11 L 3 L 42 L Yaşa, cinsiyete ve vücut yağ oranına göre değişiklik gösterir.

(9)

Vücut Sıvı Bileşenleri

Organik bileşikler •  Glikoz •  Amino asit •  Yağ asidi •  Hormonlar •  Enzimler İnorganik bileşikler •  Sodyum •  Potasyum •  Kalsiyum •  Magnezyum •  Klorür •  Fosfat •  Sülfat Vücut sıvıları su ve çözünen maddeleri içerir. KaP maddeler organik ve inorganik olarak ayrılır.

(10)

Hücre İçi Ve Hücre Dışı Sıvının

Bileşenleri

(11)

Cl- K+ HPO42 Cl- Mg2+ HCO3 HCO3 Ca2+ ECF & IF de yüksek konsantrasyonda Na, CI- ve HCO3 bulunurken, IF de daha az protein bulunur. ICF yüksek konsantrasyonda potasyum ve fosfat içerir.

-

NA-K Pompası Na-dışarıda yüksek, K-içeride yüksek tutar.

(12)

Farklar

Hücre Dışı Sıvı • En çok bulunan katyon Na+, – Kas kasılması – İmpuls ileLmi –Sıvı ve elektrolit dengesi • En çok bulunan anyon Cl- – OzmoLk basıncı düzenler – Gastrik acime HCl oluşturur Hücre İçi Sıvı • En çok bulunan katyon K+ – Dinlenim membran potansiyeli – Aksiyon potansiyeli – İntraselüler hacmi düzenler –pH regülasyonu • Anyonlar protein ve fosfatlar (HPO42-)

(13)

Bölmeler Arasındaki Hareket

•  HidrostaFk basınç, bölmeler arasında suyun harekeLni sağlar. (kalbin pompalama yapması) •  Suyun harekeL ozmoFk basınçla sağlanır. (böbrek) •  Moleküllerin az yoğundan çok yoğun ortama enerji (ATP) harcayarak, AkFf taşımayla sağlanır. •  Moleküllerin çok yoğun ortamdan az yoğun ortama osmoz ve difüzyonla enerji harcanmadan, Pasif taşımayla sağlanır.

(14)

Osmoz Suyun Difüzyonudur

•  Su yaşamın devamı için gereklidir. •  Suyun yüksek konsantrasyondan düşük konsantrasyona yarı geçirgen bir zardan geçişine ozmoz denir. •  Hücre volümünün sabit kalabilmesi için hücre membranı’nın iki tarao arasında ozmoLk denge bulunmalıdır.

(15)

Solüt Konsantrasyonu

Ozmozun hangi yöne olacağını toplam

çözünen madde miktarı belirler

ü 

Hipertonik – çok madde, az su

ü 

Hipotonik – az madde, çok su

ü 

İzotonik – eşit su, eşit madde

hipertonik hipotonik su suyun net harekeL

(16)

Izotonik Su Çeşme suyu Tuzlu su

Su Dengesinin Sağlanması

plazmoliz deplazmoliz

(17)

OZMOTİK BASINÇ VE

VÜCUT SUYU DAĞILIMI

Ø 

Tüm membranlar suya geçirgen olmaları

nedeni ile suyun dağılımı tamamen ozmoLk

basınç ile belirlenir. Her kompartmanda suyu

orada tutan major bir solüt bulunur.

• 

Potasyum tuzları HÜCRE İÇİ

• 

Na tuzları İNTERSTİSYEL SIVI

• 

Albumin PLAZMA

ü 

Na ve K geçişi Na-K-ATPaz pompası ile sağlanır.

(18)
(19)

Gazların, besinlerin, suyun, iyonların, aYkların

Bölmeler Arasındaki HarekeF

(20)
(21)

Bazı koşullar alPnda, bağ dokuda fazla miktarda sıvı birikimi gözlenir buna ödem adı verilir. Yaralanma ve İnflamasyon Kapiller geçirgenliğinde arPş ve buna bağlı olarak sıvının bağ dokusuna sızmasına neden olur. Kanda az miktarda protein içeriğinin olması Damarlarda ozmoLk basıncın düşmesine ve sıvının damar içerisinden dışa bağ dokusuna sızmasına neden Böbreğin aşırı miktardaki suyu boşaltmaya çalışarak, böbrek yetmezliğine neden olması.

Eğer Bağ Dokuda fazla miktarda

doku sıvısı bulunursa?

(22)

Ø Aşırı miktarda su kaybı, vücut sıvılarında azalmaya neden olur. Buna dehidratasyon denir. •  Nedeni; ishal, yanıklar, böbrek hastalıkları, şiddetli kusma, aşırı terleme, şeker hastalığı, sıvı kaybı •  Semptomları; düşük kalp debisi, hızlı nabız, düşük kan basıncı, asidoz, koma, bilinç kaybı, çökmüş göz bebeği, azalmış cilt turgoru. •  İntrasellüler dehidratasyon ölüme yol açabilir.

(23)

Düzenleyici Mekanizma

Hipotalamus –Susama BÖBREKLER •  Böbrek fonksiyonu HORMONLAR •  Renin-Angiotensin- Aldosterone •  AnL-DiüreLk Hormon

(24)

Referanslar

Benzer Belgeler

 Yetersizliğinde; Büyüme geriliği, sinir ve sindirim sistemi bozukluğu.  Fazlalığında; Bulantı, kusma, ishal, baş

Besleyicilerin oksidasyon hassasiyetini muhafaza etmek ve toksik peroksit bileşiklerin koruyucu oluşumları için sentetik antioksidanlar veya E vitamini gibi doğal antioksidanların

hidrojen ve bir alkil bağlı iken, ketonlardaki karbonil grubunun karbonuna iki alkil kökü

değerlendirilmekte ve bu nedenle meyve ve sebzelerin işlenmeleri sırasında fenolik maddelerin oksidasyonları çeşitli yöntemlerle..

- interstisyel bölgede ve vücut boşluklarında, sınırlı yada yaygın şekilde sıvı artışı, birikimi. asit/hidroperitonyum (periton boşluğunda sıvı birikimi)

Ürotropin; Formaldehit veren bir ön ilaç olup, uzun yıllar üriner sistem antiseptiği olarak

- interstisyel bölgede ve vücut boşluklarında, sınırlı yada yaygın şekilde sıvı artışı, birikimi. asit/hidroperitonyum (periton boşluğunda sıvı birikimi)

• Aminoasit, peptit veya proteinin primer amino grubunun aldoz veya ketozlar ile birleşimi sonucu glikosilamin ile