Dr. Hürol FIŞILOĞLU
Üniversite o r t a m ı n d a a k a d e m i k çalışmalar k a d a r öğrencilerin psi kolojik ve sosyal y ö n d e n gelişmelerinin de önemli olduğu gerçeği üni versitelerde d a n ı ş m a merkezleri oluşturulması çalışmalarına y ö n vermiş tir. Bu oluşumda hedeflenen a m a ç l a r a ulaşılabilmesi için d a n ı ş m a mer kezlerinin planlamasının çok iyi yapılması gerekmektedir. Çok çeşitli b o y u t l a r d a ele alınıp tartışılabilinecek d a n ı ş m a merkezi planlaması bu m a k a l e d e ; 1) Üniversite d a n ı ş m a merkezi servislerinin üniversite toplu l u ğ u n a t a n ı t ı m ı , 2) Üniversite d a n ı ş m a merkezini öğrencilerine bakış açı sı, 3) Üniversite d a n ı ş m a merkezi k a y n a k l a r ı , 4) Üniversite öğrencileri n i n gereksinimlerinin araştırılması ve değerlendirilmesi, 5) Üniversite d a n ı ş m a merkezinin fiziki özellikleri, 6) Üniversite d a n ı ş m a merkezinde r a n d e v u düzenlemesi, 7) Üniversite d a n ı ş m a merkezinde sunulan danış ma servislerine ilişkin modeller, 8) Üniversite d a n ı ş m a merkezi personeli b o y u t l a r ı n d a tartışılmıştır.
1) Üniversite Danışma Merkezi Servislerinin Üniversite Topluluğuna Tanıtımı
D a n ı ş m a merkezleri üniversite k a m p ü s l e r i n d e etkili bir güç olarak k a l m a k istiyorlarsa sundukları servislerini üniversite topluluğuna çok iyi bir şekilde tanıtmalıdırlar (Boyum, 1983).
G ü n ü m ü z d e üniversite d a n ı ş m a merkezleri, servislerini üniversite öğrencilerine s u n m a k t a zorluklar y a ş a m a k t a d ı r l a r . Bu zorluklara ışık t u t m a s ı açısından d a n ı ş m a merkezlerinin öğrenciler t a r a f ı n d a n gerekli görülüp görülmediği ve varlığından, işlevlerinen haberdar olup olmadık larını a r a ş t ı r m a k için çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Bulgular genelde öğrencilerin danışma merkezlerini gerekli olarak gördüklerini göstermek le birlikte, öğrencilerin danışma merkezi h a k k ı n d a k i bilgilerinin yetersiz liğinden dolayı bu merkezleri k u l l a n m a k t a ilgi azlıklarının olduğunu vur-gulamıştır (Benedict, Apsler, Morrison, 1977). Benzer olarak, J o h n s o n , Nelson ve Wooden (1985) da öğrencilerin danışma merkezlerinin gerçek
168 HÜROL FIŞILOĞLU
işlevleri h a k k ı n d a k i bilgilerinin yetersiz olduğunu saptamışlardır. Bu bulgular ayrıca, öğrencilerin ve öğretim k a d r o s u n u n danışma merkezi servisleri k o n u s u n d a farklı anlayış ve bilince sahip olduğunu da göster miştir.
Üniversite danışma merkezi servislerinin üniversite topluluğunca yeterince ve doğru olarak bilinmemesi çok önemli bir k o n u d u r . B o y u m ' un (1983) belirttiği gibi danışma merkezleri servislerini öğrencilere ve üniversite görevlilerine çok iyi t a n ı t m a l ı d ı r . Aynı z a m a n d a danışma mer kezleri h a k k ı n d a üniversite kadrosu ve öğrencilerin farklı anlayış ve bi linçleri olduğu bulgularına d a y a n a r a k , d a n ı ş m a merkezi servislerinin tanıtılması ve kullanımının arttırılması için bu iki gruba u l a ş m a d a fark lı yaklaşımlara gereksinim vardır.
2) Üniversite Danışma Merkezine Öğrencilerin Bakış Açısı
Genelde üniversite öğrencilerinin d a n ı ş m a merkezlerinin işlevleri h a k k ı n d a yeterli bilgilerinin olmadığının bilinmesine r a ğ m e n birçok ça lışma bu öğrencilerin danışma merkezine bakış açılarını incelemiştir.
K n a p p ve E d m i s t o n ' u n (1984) araştırması öğrencilerin d a n ı ş m a merkezinin servislerinden mesleki veya eğitimsel d a n ı ş m a d a n çok birey sel d a n ı ş m a d a n m e m n u n olduklarını göstermektedir. W a t s o n ve Ault (1983) da öğrencilerin bireysel -sosyal sorunları olduğunda arkadaş ve ak r a b a l a r ı n d a n mı yoksa danışma merkezlerinden mi y a r d ı m aradığı üze rine çalışmışlardır. Bu a r a ş t ı r m a n ı n bulguları öğrencilerin sorunları ara sında ayırım yaptıklarını ve d a h a ciddi sorunlarda d a n ı ş m a merkezlerin den y a r d ı m a yöneldiklerini göstermektedir. Webster ve F r e t z ' i n (1978) öğrencilerin mesleki-eğitimsel ve duygusal problemlerde d a n ı ş m a mer kezlerine b a ş v u r m a tercihlerini araştırdığı çalışması da öğrencilerin duy gusal bir sorun y a ş a d ı k l a r ı n d a d a n ı ş m a merkezlerinden y a r d ı m a l m a y a d a h a hazır olduklarını, anne-babanın ise mesleki-eğitimsel sorunlarda birincil y a r d ı m kaynağı olarak tercih edildiğini belirlemiştir.
Bu çalışmalar etkili bir d a n ı ş m a merkezi için öğrencilerin d a n ı ş m a merkezi h a k k ı n d a k i görüşlerinin araştırılmasının gerekli olduğuna dik k a t i çekmektedir. Üniversite d a n ı ş m a merkezlerinin servisleri h a k k ı n d a olumsuz t u t u m l a r veya bu servislerin kullanılabilirliliği ve uygunluğu k o n u s u n d a yetersiz anlayışların olup olmadığının belirlenmesi önemli bir k o n u d u r . Aynı z a m a n d a , öğrenciler ancak sorunlarının ciddi olduğu n a inandıkları d u r u m l a r d a d a n ı ş m a merkezlerinden y a r d ı m aradıkları için, danışma merkezi personelinin öğrencileri belirli sorunların ciddiyeti k o n u s u n d a eğitmeleri gerekecektir.
3) Üniversite Danışma Merkezi Kaynakları
Üniversite danışma merkezlerinin k a y n a k l a r ı ve b u n l a r ı n kullanımı danışma merkezi p l a n l a m a ve u y g u l a m a l a r ı n d a temel bir k o n u d u r .
Gilbert'e (1978) göre sınırlı k a y n a k ile çalışan üniversite d a n ı ş m a merkezlerinde, yeni personel deneyimli personelden d a h a az ücret ala cağından tercih edilebilir. H a t t a personelin işten ayrılma olasılığının yüksek olduğu d a n ı ş m a merkezi idarecileri t a r a f ı n d a n k a b u l edilebilir veya desteklenebilir. Kısıtlı k a y n a k ile çalışma d u r u m u n d a olan bir da n ı ş m a merkezinin saygınlık ve iyi bir isim k a z a n m a s ı a n c a k u z u n dönem de gerçekleşebilir. Bu da ancak, danışma merkezinin sunduğu servislerde-ki genel k a l i t e l i d ü ş ü r m e d e n d a h a az d a n ı ş a n a hizmet götürmesi ile ola bilir. B a y n e ve Hoffman (1983) da k a y n a k kısılması d u r u m u n d a d a n ı ş m a merkezinin verdiği servislerinde değerlendirme y a p m a n ı n gerekliliğini v u r g u l a m a k t a d ı r l a r . Bu t ü r kısıtlamaların olumlu bir y ö n ü olduğunu, bu olumluluğun da kişilerin olanaksızlıklar karşısında v a r olan az k a y n a k ları en verimli şekilde kullanmak için yaratıcılıklarını o r t a y a k o y m a l a r ı olduğunu belirtmektedirler. Diğer t a r a f t a n kısıtlı olanaklar söz k o n u s u olduğunda, öğrenci ve d a n ı ş m a n ı n çok gerekli ve profesyonel ihtiyaçları nın ciddi olarak ele alınıp değerlendirilmemesini de en önemli olumsuz l u k l a r d a n biri olarak ifade etmektedirler.
Belirtilen olumsuzlukları y a ş a m a m a k için d a n ı ş m a merkezlerine k a y n a k b u l m a çalışmalarına ağırlık verilmesi önerilmektedir. Aksi t a k tirde, danışma merkezleri bazı servislerinden vaz geçmek veya d a h a az hizmet s u n m a k d u r u m u n d a kalabilirler.
4) Üniversite Öğrencilerinin Gereksinimlerinin Araştırılması ve De ğerlendirilmesi
Üniversite d a n ı ş m a merkezlerinin servislerini öğrencilere ulaştıra bilmek, onların katılımını sağlıyabilmek ve d a n ı ş m a merkezi çalışanla r ı n ı n y a r d ı m s u n m a rollerini en ü s t düzeyde gerçekleştirebilmeleri için sık sık öğrencilerin değişik ve değişen gereksinimlerini değerlendirmek d u r u m u n d a d ı r l a r ( O n a d a ve Mendez, 1977).
Carney, Savitz ve Weiskott'ıın (1979) yaptıkları çalışma öğrencilerin kariyer planlaması, üniversite sistemi ile iletişimi arttırıcı, parasal ve a k a d e m i k sorunlarla baş etmelerine yardımcı olacak u y g u l a m a l a r a k a t ı l m a y ı tercih ettiklerini göstermiştir. M a r d o y a n , Allem an ve Cochran' ın (1983) yaptıkları a r a ş t ı r m a da öğrencilerin gereksinimlerinin değişik yaş gruplarına göre farklılık gösterdiğini saptamıştır. Bulgular yaş
grup-170 HÜROL FIŞILOĞLU
l a r ı n d a birçok s o r u n u n o r t a k olmasına r a ğ m e n yaşlı öğrencilerin (25 ve d a h a üst y a ş t a olanlar) evlilik, okul çalışmalarına ayrılan z a m a n gibi değişik k o n u l a r d a farklı sorunlarını d a n ı ş m a n a getirdiklerini göstermiş tir. K n a p p ve E d m i s t o n (1984) ise öğrenci problem alanlarını araştırdık ları bir çalışmada, belirtilen problem alanlarının sınıf ve cinsiyete göre değiştiğini bulmuşlardır. Sınıf değişkeni ile ilgili bulgular 1. ve 2. sınıf öğrencilerinin 3. ve 4. sınıf öğrencilerine göre mesleki ve a k a d e m i k konu larda, cinsiyet değişkeni ile ilgili bulgular da kız öğrencilerin erkek öğ rencilere göre bireysel ve duygusal k o n u l a r d a d a h a çok hizmet bekle diklerini göstermiştir.
Bu çalışmalar etkili bir d a n ı ş m a merkezi için öncelikle öğrencilerin gereksinimlerinin araştırılması gerektiğini v u r g u l a m a k t a d ı r . M a r d o y a n ve arkadaşlarının (1983) da belirttiği gibi öğrencilerin gereksinimlerine göre, d a n ı ş m a merkezinin s u n u l a n servislerinin kalitesini a r t t ı r m a k için servislerin t e k r a r gözden geçirilerek değişikliklerin yapılması gereklidir.
5) Üniversite Danışma Merkezinin Fiziki Özellikleri
Çoğu kez, özellikle k a y n a k sorunları nedeni ile üzerinde önemle du r u l m a y a n d a n ı ş m a merkezinin fiziki özellikleri aslında üniversite danış m a merkezi k u r m a y ı v e y a yenilemeyi düşünenlerin d i k k a t e almaları gereken önemli bir b o y u t t u r .
Iwai, Churchill ve Cummings (1983) A m e r i k a ' d a k i üniversitelerde k u r u l m u ş d a n ı ş m a servislerinin v a r olan ve a r z u l a n a n Özelliklerini ince lemişlerdir. Çalışma bulguları d a n ı ş m a merkezlerinin, % 87'sinin diğer öğrenci servislerinin de sunulduğu çok katlı bir b i n a d a faaliyet göster diklerini, en y a y g ı n yerleşim yerinin 1. v e y a 2. k a t olduğunu, sadece % 6'sının kendilerine ayrılan bir b i n a d a servis sunduklarını, % 4 4 ' ü n ü n m ü r a c a a t , bekleme odası gibi faaliyetleri diğer öğrenci servisleriyle pay laştıklarını, % 2 3 ' ü n ü n faaliyet gösterdiklere alanın b a ş t a n itibaren da n ı ş m a merkezi olarak planlanıp düzenlendiğini göstermiştir. İstenen özel likler ise; a) m ü r a c a a t , bekleme, bireysel danışma ve grup odalarının halı k a p l a n m a s ı , b) merkezi bir yerleşim, c) ses geçirmez odalar, d) bireysel d a n ı ş m a odalarında u y g u n pencereler, e) t ü m öğrenci servislerinin bir yerleşim yerinde olması, f) koridorlara açılan danışma odalarının olma sıdır.
Green'e (1978) göre d a n ı ş m a merkezi düzenlemesinde p r a t i k ve estetik özelliklerin göz ö n ü n e alınması gerekmektedir. D a n ı ş m a merkezi planlayan, geliştiren ve idare edenlerin dikkatlerini p r a t i k ve estetik fak törlere yöneltmeleri gerektiğini belirtmiştir. Örneğin, iç düzenlemede
mobilya, halı, r e n k ve a y d ı n l a t m a u y u m içinde olmalıdır. İç düzenleme deki u y u m u n y a n ı n d a bir danışma merkezinde genelde (büyüklük m e r k e z d e n merkeze değişmekle birlikte) m ü r a c a a t alanı, idareci ofisi, sekreter ofisi, personel ofisleri, grup odaları, sınıf ve video odası olmalıdır.
B ü t ü n bu belirtilen özelliklerin sağlanması bir d a n ı ş m a merkezi için ideal olarak görünmekle birlikte, danışma merkezi planlıyanlar tarafından olanaklar içinde gerçekleştirilmeye çalışılması yararlı ola caktır.
6) Üniversite Danışma Merkezinde Randevu Düzenlemesi
Üniversite d a n ı ş m a merkezlerinde danışanın hizmet a l m a k için u z u n süre beklemesi önemli bir olgu ve problemdir. Bu bekleme sürele rini kısaltmak için çeşitli öneriler y a p ı l m a k t a d ı r .
F r e w (1982) üniversitelerde verilen danışma servisinin, özel ve diğer k u r u m l a r d a verilenlerden farklı olması gerektiğini s a v u n m a k t a d ı r . Özel likle üniversite d a n ı ş m a merkezi personeli ve olanakları kısıtlı olduğu z a m a n , d a n ı ş m a n l a r alışılagelmiş m e t o d l a r ı n dışında servis v e r m e k du r u m u n d a d ı r l a r . R a n d e v u l ü d a n ı ş m a saatlerinin dışında d a d a n ı ş m a n l a görüşme önerilmektedir. Bu görüşler servis s u n m a m e t o d l a r ı n d a önemli değişikliklerin gerekli olduğunu göstermektedir. Spinelli ve P a c k a r d (1978) u y g u n seçim, eğitim ve süpervizyon ile paraprofesyonellerin kul lanımını önermektedir. Diğer bir yaklaşım Clack, Stone ve T h r u m a n ' ı n (1984) önerdikleri önleyici p r o g r a m l a r ı n geliştirilmesi ve sunulmasıdır. Üniversite d a n ı ş m a merkezindeki d a n ı ş m a n l a r üniversite genelinde öğ rencilerle ilgili bilgi sahibi ve öğrenci k ü l t ü r ü n d e k i değişikliklerin kam-p ü s t e k i diğer birimlerden önce farkında olmalıdır. H e r n e k a d a r danış m a n l a r ı n rolleri genelde v a r olan probleme y a r d ı m olarak görülse de, önleyici bir yaklaşım ile problemler oluşmadan önleme y ö n ü n d e çalışma lı, öğrenciler h a k k ı n d a k i bilgiler ve problemlerin bilinci sorunları orta ya ç ı k m a d a n önleme y ö n ü n d e kullanılmalıdır (Hedahl, 1978). Ayrıca, r a n d e v u sürelerinin u z u n olması problemi ile etkili m ü c a d e l e e t m e d e di ğer bir öneri de u z u n dönemli t e r a p i yerine kısa dönemli t e r a p i uygula m a l a r ı n a ağırlık verilmesidir (Clack ve arkadaşları, 1984).
B ü t ü n önerilen görüşler, üniversite danışma merkezlerinde danışa n ı n hizmet a l m a y a başlama süresinin u z u n olması d u r u m u n u önlemek için d a h a etkili ve yeni metodların geliştirilmesi gereksinimini vurgula m a k t a d ı r .
172 HÜROL FIŞILOĞLU
7) Üniversite Danışma Merkezinde Sunulan Danışma Servislerine İlişkin Modeller
Üniversite d a n ı ş m a merkezlerinde r a n d e v u süresinin uzunluğu so r u n u n u çözmenin y a n ı n d a , sadece belirli sayıdaki sorunlu öğrencilere servis v e r m e n i n dışında t ü m üniversite öğrencilerine servis sunabilmek için yeni ve etkili modellere gereksinim vardır. Geleneksel danışma ser visi modellerinin modasının geçtiği, etkili olmadığı ve pahalı olduğu sa v u n u l m a k t a d ı r .
Garni (1980) sorunları önleyici çalışmaların bir parçası olarak da n ı ş m a merkezlerinin sorunların oluşmasında etkili olan çevresel faktör leri t a n ı m l a m a s ı gerekliliğini s a v u n m a k t a d ı r . Bu yaklaşım içinde danış m a n l a r ı n aynı z a m a n d a üniversitenin öğrenciler üzerindeki etkisinin de farkında olduklarını ve değerlendirdiklerini göstermeleri önerilmektedir. J o h n s o n ve arkadaşları (1985) çalışmalarında üniversite danışma mer kezlerinde en sık ve en çok tercih edilen modelin kısa dönemli duygusal-sosyal ve mesleki d a n ı ş m a olduğunu b u n u n y a n ı n d a u z u n dönemli tera pilerin çok yaygın olmadığını bulmuşlardır. Pipes (1982) üniversite da n ı ş m a merkezlerinin çok önemli p r a t i k işlevi olarak öğrencilerin r u h sağ lığı üzerinde d u r m a s ı n ı n y a n ı n d a a r a ş t ı r m a çalışmalarına da ağırlık vermeleri gerektiğini ç ü n k ü d a n ı ş m a merkezlerinin h e m a r a ş t ı r m a h e m de p r a t i k u y g u l a m a l a r ı n yapılabileceği en u y g u n yerler olduğunu savun m a k t a d ı r .
Özetle, d a n ı ş m a merkezlerinin değişik t i p t e k i aktivitelerinin prog r a m l a n m a s ı n d a n önce, merkezin ihtiyaç, y a p ı ve algılanan sorumluluk larının d i k k a t e alınması gerekmektedir. D a n ı ş m a merkezleri servislerini t e k bir m e t o d ile sınırlama yerine, a r a ş t ı r m a çalışmalarını da içeren, en iyi hizmeti en yaygın ve etkili bir biçimde sunmayı sağlayacak değişik servis modelleri düşünmelidir.
8) Üniversite Danışma Merkezi Personeli
Genelde üniversite danışma merkezlerinin amaçlarına ulaşabilme leri için dikkatli seçilmiş, iyi eğitim görmüş klinik-danışma psikolog larına sahip olması gerekmektedir. Y a n i danışma merkezleri t e m e l ya pıyı oluşturan personel olarak deneyimli profesyonel personele gereksi n i m d u y m a k t a d ı r .
DeVito, Beery, Coneett ve Mixon (1982) bir çalışmada öğrencilerin deneyimli ve deneyimsiz danışmanları algılayış ve yargılayışları arasın da bir fark olup olmadığını araştırmışlardır. Çalışma gruplarından birini
danışma merkezi servislerini stajiyer öğrencilerden diğerini de profesyo nel d a n ı ş m a n l a r d a n alan danışanlar o l u ş t u r m a k t a ve a n k e t t e danışma nın d a m ş m a n - d a n ı ş a n ilişkisi, danışma merkezi ve servislerine tepkilerine yönelik sorular b u l u n m a k t a y d ı . Bulgular personeli profesyonellerden
oluşan d a n ı ş m a merkezindeki danışanların, personeli stajiyer öğrenci lerden oluşan danışma merkezindeki d a n ı ş a n l a r d a n d a h a fazla merkezin t ü m servislerinden m e m n u n olduklarını göstermiştir.
Gilbert (1978) k e n d i deneyimlerine d a y a n a r a k , profesyonel perso nelle ilgili k o n u l a r ı n ; a) profesyonel personelin seçimi, b) personelin u z u n süre görevde kalmasının sağlanması, c) idari y a p ı n ı n danışma merkezi personeli üzerindeki etkisi b o y u t l a r ı n d a tartışılması gerektiğini belirt m e k t e d i r . Personel seçiminden önce, personelin yapacağı görev h a k k ı n d a açık bir fikir sahibi olunması gerektiğini belirten Gilbert, kaçınılmaz olarak bu amaçların k u r u m a , v a r olan koşullara, servislere ve d a n ı ş m a merkezinin oluşturduğu genel felsefeye bağlı olarak değişebileceğini ifade etmektedir. Deneyim danışma sonuçlarını etkileyen bir faktör olduğu için, profesyonel personelin k u r u m d a t u t u l m a s ı n ı n önemini vurgulaya r a k , bir profesyonel personelin saygınlık ve iyi isim k a z a n m a s ı z a m a n aldığı için sık personel değişikliğinin sonunda deneyim k a z a n m a n ı n ola naksızlığını belirtmektedir. Son olarak da idari yapının önemine değine rek, d a n ı ş m a merkezinin başarı kriteri ne olursa olsun b u n d a idari yapı nın önemli katkısının olduğunu belirterek, idarenin desteğinin başarıda ki rolüne dikkati çekmektedir.
D a n ı ş m a merkezleri servislerinin geniş bir kitleye götürülmesi zo r u n l u l u ğ u n u n o r t a y a çıkardığı personel azlığı s o r u n u n a bağlı olarak iyi seçim, eğitim, süpervizyon ve u y g u n görevler verilmek yolu ile p a r a p r o -fesyonellerin danışma merkezi aktivitelerinde kullanılabileceği öneril mektedir. Yoğun ve kısa dönemli beceri eğitimi çalışmaları ile bu kişi lerin danışma merkezi servislerinde kullanılacak belli becerilere sahip olmaları sağlanarak, çok değişik alanlarda, birçok faaliyetlerde kullanı labilecekleri s a v u n u l m a k t a d ı r (Delworth, 1978; Steenland, 1978).
Stajiyer öğrencilerin, stajiyerlik özelliğinin olumsuzlukları olmak la birlikte, birçok d a n ı ş m a merkezlerinin yapısında personel olarak önem li bir yer t u t t u ğ u ve y a p t ı k l a r ı çalışmaların b o y u t u n u n da çok geniş ol duğu Spinelli ve P a c k a r d (1978) t a r a f ı n d a n belirtilmektedir. Yalnız sta jiyer öğrencilerin d a n ı ş m a merkezlerinin servislerine katılımlarında, çalışmalarının değerlendirilmesinin ve süpervizyonunun çok önemli olduğu da vurgulanmıştır.
174 HÜROL FIŞILOĞLU
Üniversite d a n ı ş m a merkezlerinde profesyonellerin y a n ı n d a staji-yer öğrenci ve p a r a profesyonellerin kullanımı önemli bir yaklaşımdır ç ü n k ü bu a l a n d a k i personel azlığı sorunu sadece genç insanları bu alanla ilgili meslekleri seçmeleri teşvik edilerek giderilemez. D a n ı ş m a merkezi uygulamalarında d a h a etkili servislerin sunulabilmesi için bu personel k a y n a k l a r ı düşünülmelidir.
Değerlendirme
Bu m a k a l e d e tartışılan üniversite d a n ı ş m a merkezi p l a n l a m a s ı n d a d i k k a t e alınması gereken sekiz b o y u t , üniversite d a n ı ş m a merkezlerinin etkili bir şekilde servis s u n m a l a r ı için; 1) Üniversite t o p l u l u ğ u n u n mer kezin işlevleri h a k k ı n d a yeterli bilgiye sahip olması, 2) Öğrencilerin mer kezi nasıl değerlendirdiklerinin bilinmesi, 3) Merkezin yeterli k a y n a ğ a sahip olması, 4) Öğrencilerin gereksinimlerinin bilinmesi, 5) Merkezin fiziki özelliklerine dikkat edilmesi, 6) R a n d e v u sürelerinin kısa olması, 7) A r a ş t ı r m a çalışmalarını da içeren, en iyi h i z m e t i en y a y g ı n ve et kili bir biçimde s u n m a y ı sağlayacak servis modellerinin olması, 8) Per sonelin iyi seçilmesi gerekliliğini v u r g u l a m a k t a d ı r .
Referanslar
Bayne, B., and Hoffman, P., (1983). Responding to Reduction in a Uni-versity Counseling and Related Services (Reading and Study Skills) Center. Resources I n f o r m a t i o n Center, E R I C D o c u m e n t E D 2 3 3 -269.
Benedict, A.R., Apsler, R., and Morrison, S., (1977). S t u d e n t Views of their Counseling Needs a n d Counseling Services, Journal of College Student Personnel, 18, 110-114.
Boyum, R., (1983). T h e Marketing of Counseling Center's Services to t h e University C o m m u n i t y . Journal of College Student Personnel, 24, 560-561.
Caraey, C.G., Savitz, C.J., and Weiskolt, G.N., (1979). S t u d e n t ' s Evalu-ations of a University Counseling Center a n d Their I n t e n t i o n s to use its P r o g r a m s . Journal of Counseling Psychology, 26, 242-249. Clack, R.J., Stone, C.T., and Thruman, C.W., (1984). W a i t i n g Lists at
University a n d College Counseling Centers: A N a t i o n a l S t u d y . Jo urnal of College Student Personnel, 25, 45-49.
Delworth, U., (1978). T h e S t u d e n t Paraprofessional in t h e Counseling Center: A T e n t a t i v e Model. I n , B.M. Schoenberg (Ed.) A Hand book and Guide for the College and University Counseling Center. Westport, Connecticut: Greenwood Press.
DeWito, A.J., Beery, R.G., Connetta, M X , and Mixon, R.J., (1982). Cor relation of Client Satisfaction at Trainee and Professionally Staffed Counseling Conters. Tesources I n f o r m a t i o n Center, E R I C D o c u m e n t E D 240-465.
Frew, J.E., (1982). T h e need for Guidelines to Assist Counselors in De fining t h e N a t u r e of t h e Counseling Relationship in t h e College
Setting, Journal of College Student Personnel, 23, 144-146. Garni, K.F., (1980). Counseling Centers a n d S t u d e n t R e t e n t i o n : w h y t h e
Failures? Where t h e Successes?. Journal of College Student Person nel, 2 1 , 223-228.
Gilbert, W.M., (1978). Professional Personnel. I n , B.M. Schoenberg (Ed.), A Handbook and Guide for the College and University Counseling Center, Vesport, Connecticut: Greenwood Press.
Green, G.E., 1978. Physical Facilities. I n , B.M. Schoenberg (Ed.), A Handbook and Guide for the College and University Counseling Center. Westport, Connecticut: Greenwood Press.
Hedahl, B.M., (1978). The Professionalization of Change Agents: G r o w t h a n d Development of Counseling Centers as I n s t i t u t i o n s . I n , B.M. Schoenberg ( E d ) , A Handbook and Guide for the College and University Counseling Center. W e s t p o r t , Connecticut: Greenwood Press. Iwai, S.T., Churchill, W.D., and Cummings, L.T., (1983). T h e Physical
Charecteristics of College a n d University Counseling Services, Journal of College Student Personnel, 24, 55-60.
Johnson, D.H., Nelson, S.E., and Wooden, D. J., (1985). F a c u l t y and Stu dent Knowledge of University Conseling Center Services. Journal of College Student Personnel, 26, 27-36.
Knapp, S., and Edmiston, A.J. (1984). An Evaluation of a University Counseling Service. Resources I n f o r m a t i o n Center, E R I C D o c u m e n t E D 236-517.
Mardoyan, J.L., Alleman, E., and Cochran, J.R., (1983). Adapting Uni versity Counseling Center to Meet t h e Needs of an Older S t u d e n t B o d y . Journal of College Student Personnel, 24, 138-143.
176 HÜROL FIŞILOĞLU
Onoda, L., Mendez, A., (1977). Affirmative Action Survey of College Coun-unseling Centers, Journal of College Student Personnel, 18, 102—104. Pipes, R.B., (1982). Research in t h e University Counseling Center: Issues
a n d Conflicts, Journal of College Student Personnel, 23, 146-153. Spinelli, P.R., and Packard, T., (1978). Paraprofessional a n d Support Per
sonnel. I n , B.M. Schoenberg ( E d ) , A Handbook and Guide for the College and University Counseling Center, W e s t p o r t Connecticut: Greenwood Press.
Steenland, R., (1978). Paraprofessionals in Counseling Centers I n , B.M. Schoenberg ( E d ) , A Handbook and Guide for the College and Univer sity Counseling Center, Lestport, Connecticut: Greenwood Press. Watson, B.A., and Ault, R.L., (1983). So You Think You've Got Troubles?
College Students'x Referrals for Friends with Various Personal Prob lems. Research I n f o r m a t i o n Center, Eric D o c u m e n t , ED 237-827. Webster, D.W., and Fretz, B.R., (1978). Assian Amerisan, Black a n d
W h i t e College S t u d e n t ' s Preferences for Help-Giving Sources. Journal of Counseling Psychology, 25, 124-130.
