İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ 7. HAFTA
ÖĞR. GÖR. DR. CİHAN SERHAT KART
MESLEK HASTALIKLARI SINIFLANDIRMASI VE BAZI MESLEK GRUPLARI
• Her gün yaklaşık 6.000 kişi iş kazası veya meslek hastalıkları nedeniyle yaşamını yitirmektedir.
• Yıllık toplamda 350.000 kişi iş kazası, 1.700.000 kişi ise meslek hastalıklarından yaşamını yitirmektedir.
• Her yıl 270 milyon iş kazası meydana gelmekte ve 160 milyon kişi meslek hastalıklarına yakalanmaktadır.
• Her yıl, zehirli maddelerden dolayı 438.000 isçi yaşamını yitirmekte ve dünyada meydana gelen cilt kanserinin %10’unun işyerlerinde zehirli maddelerle temas yüzünden oluştuğu belirtilmektedir.
• Her yıl asbest yüzünden 100.000 kişinin yaşamını yitirdiği tahmin edilmektedir. Üstelik dünyada asbest üretimi 1970’lerden bugüne
sürekli azalmakta. Ancak geçmiş dönemde temasta bulunanlar için risk hala devam emektedir(Yardım vd, 2007).
İşle ilişkili hastalıklar
• Bu hastalıklar herhangi kişide görülebilir, Bununla beraber bazı işlerde çalışıyor olmak bu hastalıkların ortaya çıkmasında belirli bir rol oynayabilir. ya da hastalığın seyri üzerinde etkisi olabilir.
• Koroner kalp hastalığı, kronik bronşit, bazı kanserler,
hipertansiyon, gibi hastalıklar bu grupta yer alır. Örneğin
kronik bronşit oluşunda sigara içilmesi ve hava kirliliğinin yanı sıra tozlu ortamın da etkisi vardır. Bunlardan yalnızca tozlu ortam belirli bir iş türü ile ilişkilidir.
• Lenfoma kanserinin bir çok belirleyicisi vardır bununla beraber belli kimyasallarla çalışanlarda bu hastalığa yakalanma riski
daha yüksektir.
MESLEK HASTALIĞI KAVRAMI
• “Meslek hastalığı, sigortalının, çalıştırıldığı işin niteliğine göre tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm şartları yüzünden uğradığı geçici veya sürekli hastalık, sakatlık veya ruhi arıza halleridir”
Fiziksel Nedenli Meslek Hastalıklar;
• Gürültüye bağlı işitme kaybı,
• Sıcak ve soğuk ortamda çalışanlarda görülen hastalıklar,
• İyonizan ve non-iyonizan radyasyonun etkilerine bağlı hastalıklar,
• Yüksek ve düşük basıncın neden olduğu sağlık sorunları,
• Titreşim etkisi ve tekrarlayan işlemler nedeniyle meydana hastalıklar vs. sayılabilir.
Kimyasal faktörlere bağlı meslek hastalıkları
• Kurşun, civa gibi ağır metallerle meydana gelen zehirlenmeler, Karbonmonoksit,
hidrojen, siyanür, kükürt dioksit gibi zehirli ve irritan gazların yol açtığı hastalıklar, Benzen, toluen, hekzen, trikloretilen,vb. neden olduğu sağlık sorunları, Asit ve alkali maddeler,
pestisidler, Kanserojen maddelerin neden olduğu hastalıklar vs. sayılabilir.
Biyolojik faktörlere bağlı olarak ortaya çıkan hastalıklar
• Şarbon
• Parazit hastalıkları
• Brusellozis
• Sağlık çalışanlarında görülen virüs ve bakteri temelli hastalıklar gibi
Ergonomik Faktörlere Bağlı Meslek Hastalıkları
• Bel fıtığı,
• Boyun fıtığı
• Omurilik disk kayması