SINIF DIŞI ÖĞRETİM TEKNİKLERİ
PROF. DR. RECAİ DOĞAN
Sınıf Dışı Öğretim Teknikleri
Gezi
Görüşme
Ev Ödevi
Gözlem Müze Eğitimi
Sergi
Diğer Öğretim Teknikleri
Köşelenme Köşelenme
Öğrencilerin problemin çözümüne ilişkin çözüm önerileri geliştirmeleri
için kullanılır.
Öğrencilerin araştırdığı ve savunduğu çözüm
önerileri sınıfın köşelerine asılır ve öğrenciler kendilerine
uygun olan köşede toplanırlar. Oluşan gruplar çözümü seçme
nedenleri tartışır, gerekçelerini hazırlar, sınıfa sunar ve sonuçta sınıf tartışması ile karar
alınır.
Öğrenme Halkası Öğrenme
Halkası
Piaget’in zihinsel gelişim teorisini temel alan teknik,
inceleme ve veri toplama, kavram tanımı ve kavram
uygulama aşamalarından
oluşur.
Kum Saati Kum Saati
Öğrenmelerin anımsanması ve
yeni
öğrenilenlerle bağ kurulması
amacıyla kullanılan teknik,
tahtaya/kağıda çizilen boş kum
saatlerinin ortasına öğrenilecek ibarenin, üst
kısmına ön bilgilerin, alt kısmına öğrenme alanı temalarının
yazılması ve açıklanması yoluyla uygulanır.
Pazar Yeri Pazar Yeri
Öğrencilerin birbirlerini tanıma,
görüş ve çözüm önerilerini birbirleriyle paylaşmaları amacıyla
kullanılan teknik, öğrencilere dağıtılan
küçük kağıtlar vasıtasıyla konuya
ilişkin yaşantıları, çözümleri, soruları ve görüşlerinin yazılması
ve öğrencilerin üzerlerine asılan kağıtlarını dolaşarak
okuması şeklinde gerçekleştirilir.
Diğer Öğretim Teknikleri
• Öğrencinin konuyu kavraması, üzerinde düşünmesi amacıyla kullanılan teknik, oluşturulan ikişerli grupların verilen konu/soru hakkındaki düşüncelerini paylaştıktan sonra yeni ikililer oluşturması ve önceki eşlerinin düşüncelerini ileterek katıldığı ve katılmadığı noktaları gerekçeleriyle paylaşması şeklinde gerçekleştirilir.
Dedikodu Dedikodu
• Sınıfta hazırlanan serbest kürsü panosunda öğrencilerin gazete ve benzeri araçlarda karşılaştıkları düşüncelerin sergilenmesi ve bu görüşlerin sınıfta tartışılmasıdır.
Serbest Kürsü Serbest Kürsü
• Belli doğa etmenlerinin denetim altında tutularak sınıfta/laboratuvarda gerçekleştirilen planlı denemeleridir.
Deney Deney
• Öğrencinin öğrendiği konularda, anlamakta güçlük çektiği kısımlarla ilgili olarak bireysel
destek görmesidir. Destek sağlayan kişi tutor olarak adlandırılır ve bu kişi öğretmenin dışında konuyu yeterli düzeyde bilen biridir.
Tutor Destekli Öğretim Tutor Destekli Öğretim
Diğer Öğretim Teknikleri
Zihinsel Haritalama
Rulman/ Top Taşıma Tereyağ- Ekmek
Akrostiş
Sözcüklerin ilk harflerini kullanarak şifreleme yapma ve anlamlı bir kelime/cümle oluşturacak biçimde alt alta
sıralamadır.
İç içe
oluşturulmuş dönen
çemberler şeklinde uygulanan teknik, öğrencilerin verilen sürede konu/senaryo hakkındaki düşünce ve çözümlerini paylaşmaları ve yer
değiştirilmeleri şeklinde
gerçekleştirilir.
Bir konudaki bütün önemli kavramların yada düşüncelerin her birinin küçük kartlara yazılmasıyla
oluşturulan destelerin sınıfa dağıtılması ve öğrenciler tarafından kartlar üzerindeki kavram ve
düşüncelerin birbiriyle ilişkisini gösterecek biçimde yerleştirilmesi ve oluşan haritanın sınıfa sunularak açıklanmasıdır.
Verilen bir
problem/konu/soru üzerinde
öğrencilerin önce tek başına sonra arkadaşlarıyla bir araya gelerek düşüncelerini tartışmaları ve ulaştıkları sonucu sınıfa sunmaları şeklinde
gerçekleştirilen tekniktir.
Diğer Öğretim Teknikleri
Sandviç
Tereyağı-Ekmek Tekniğinin devamı niteliğindedir.
Öğrencilerin önce bireysel çalışma yapma, sonra yaptıklarını arkadaşlarıyla
paylaşma ve birlikte somut bir ürün oluşturma ve
sunmaları şeklinde gerçekleştirdikleri çok aşamalı
çalışmadır.
Mim (Sessiz Aktris)
Öğrencilere belli kavramları
öğretilmesinde oyun yoluyla uygulanan,
dikkatle izlemeyi ve düşünmeyi kılavuzlayan teknik, halk arasında sessiz sinema olarak bilinir.
Düşün-Eşleş- Paylaş
Öğrencilerin içerik hakkında konuştukları ve tüm grupla paylaşmadan önce fikirlerini tartıştıkları üç aşamalı bir
işbirlikli tartışma biçimidir.
Düşün- Tartış- Yaz-Paylaş
İşbirlikli anlayışla oluşturulan
gruplarda öğrencilerin yoruma dayalı sorulara ilişkin düşüncelerini yazmaları ve grup içinde bir araya getirerek
kararlaştırdıkları ortak görüşlerini sınıfa sunarak tartıştıkları tekniktir.
Diğer Öğretim Teknikleri
Sinektik
Birbiriyle alakasız parçaları bir araya getirme anlamı taşıyan kelime, temelinde fikirleri başka bir ortama aktarma
olan analojiye dayanmaktadır.
Doğrudan, Kişisel ve Fantezik Analoji çeşitlerini içermektedir.
Arkası Yarın
Öğrencilerin yarım bir hikaye yada filmi tamamlamaları şeklinde
uygulanan teknik öğrencilerin yaratıcı düşünme becerilerini
geliştirmektedir.
Analoji
Bilinmeyen bir şey ile bilinen bir şey arasında benzerlik ilişkileri kurarak
bilinmeyeni anlamadır.
Teknik, anlaşılması zor soyut kavramların somut
hale getirilmesi, bilimsel kavramların öğretilmesi ve
kavram yanılgılarını belirleme ve giderme, öğrencilerin düşünme yeteneklerini geliştirmede
etkilidir.
Öykü Oluşturma
Öğrencilerin belirlenmiş bir konu üzerinde yazılı çalışmalar yapmasıdır. Bu teknik kısa cümleler, resim,
fotoğraf, karikatür veya gazete haberi üzerine öykü
oluşturma ya da eksik bırakılmış öykünün tamamlanması şeklinde
yapılabilir. 3-5 kişilik gruplara ayrılan öğrenciler
15-20 dakikalık sürelerde oluşturdukları öyküleri
sınıfla paylaşır ve değerlendirir.
Diğer Öğretim Teknikleri
Bir öğretim tekniğinden çok sınıf oturma düzenidir. At nalı biçiminde oturan
öğrencilere verilen problemin (görüş
alışverişinde de bulunularak) tartışılmasıdır.
At Nalı At Nalı
Bir fikri, düşünceyi veya hipotezi deliller ve ispatlar
kullanarak savunma ve açıklamadır. Bu teknik ile öğrenciler bir konu hakkındaki
düşüncelerini başkalarına inandırabilmek için değerlendirir ve arındırır.
Argümantasyon Argümantasyon
Problem çözümünü destekleyici ve engelleyici faktörlerin
belirlenmesi esasına dayanan bir tekniktir.
Güç Alanı Analizi Güç Alanı
Analizi
Öğrencinin bir uzmanı gözlemleyerek yada onun desteğini alarak
bir işi kendi başına yapabilmesi ile gerçekleşen öğrenme
sürecidir.
Bilişsel ÇıraklıkBilişsel Çıraklık
Diğer Öğretim Teknikleri
Ekiple
Öğretim İki yada daha fazla öğretmenin eşgüdümünde gerçekleşen öğretme sürecidir.
Buzkıran Sınıf yönetiminde oryantasyon amaçlı kullanılan teknikte, çalışma
gruplarına ayrılan öğrencilerden birbirini yakından tanıyacakları sorular belirlemeleri istenir. Hazırlanan sorular öğretmen tarafından
denetlendikten sonra süreç başlatılır ve grupta tartışmalı konuların çözüme kavuşturulması istenir.
Burada Herkes
Öğretmen Öğrencilere dağıtılan kart/kağıttaki konuyu gözden geçirerek,
sorulmasını istedikleri soru yada tartışmak istedikleri noktayı yazmaları istenir. Toplanıp karıştırılan kartların yeniden dağıtılması ve öğrencinin aldığı karttaki konu/soruyu araştırarak sınıfa sunması ile gerçekleşir.
Öğrenme
Galerisi 2-4 kişilik gruplara ayrılan öğrencilerin öğrendiklerinin listelenmesi ve duvara asılması sonrasında listelerin incelenmesi ve öğrenmelerin
değerlendirilmesi esasına dayanan tekniktir.
