ESKt BİR İSTANBULLU
daha aramızdan ayrıldı
İ
B N ü L'E M iN Mahmut Kemal beyin vefatı haberinin bende ilk yaptığı tesir, bu vefatın, İstanbul şehri ile doğrudan doğruya alâkalı olduğu fikri üzerindeydi. Sanki, şehrin bir yerinde bir çöküntü olmuş, pek bildiğimiz, daima önünden geçtiğimiz bir binası yıkılmış, bir ulu çınarı kesilmiş, havasından bir şeyler eksilmiş gibi oldu, ibnüi'emin bey o kadar İstanbulluydu. Bu şehrin geleneklerini, göreneklerini o kadar iyi biliyordu. Bin sekiz yüz yetmiş yılında doğduğuna göre seksen yedi yaşın daydı. Çocukluğu babası Mehmed Emin Paşanın, kapısı ardına dayalı, müreffeh İstanbul konaklarından birinde geçmişti. Sis tematik bir tahsil yapmamış, hususî hocalarla yetişmişti.ilk gençliğinden itibaren eline kalem alan ibnüi'emin bey, bu vefalı yoldaşı son günlerine kadar hemen de hiç bırakmamış ve onu sevmişh'.
Otuz beş değerli esere imza koymuş olması bunun en açık delilidir. Bilhassa, «Son Asır T ü rk Şairleri», «Son Sadrıâzamlar» ve «Son Devir Hathatları» isimli kitapları millî kütüphanemize kazandırdığı çok değerli biyografik eserlerdir.
ibnüremin beyin nev'i şahsına mahsus bir tabiati, keskince bir dili, muhitinde sevilen insanlara has bir cesareti vardı. Fa kat mühiti, bu nev'i şahsına mahsus şahsiyeti, olduğu gibi ka bul etmiş, ona her haliyle anlayış göstermişti. Yalnızdı. Kadın düşmanı olduğu hakkındaki söylentiler dost meclislerinin sık sık tazelenen şakalarından biri olmuştu. Bir gün, bu satırların ya zıcısına, on dokuz defa, muhtelif paşa kızlariyle evlenmeye te şebbüs hikâyelerini anlatmış ve «Dikkat ediyor musun, on dokuz defa denedim ve olmadı, gel de sen kadın düşmanı olma!» de mişti.
Her Pazartesi gecesi evinde tertiplediği musiki meclisleri ar tık yapılamıyacak. Orada • biribirlerini görmek fırsatını bulan dostlar gene dünya dalgası içinde ipin ucunu kaçıracaklar. Es kiler, 'bir nizamın sahibi ve gözcüsü olarak günlük hayatımız içinde mihrak noktaları teşkil ediyorlar, onları bir bir gönder mek ve yerlerinin güç dolabileceğim esefle düşünmek İnsana giran geliyor.
ibnüi'emin Mahmut Kemal beyin şahsında T ü rk efkârı iyi dir biografi ve bibliyografi muharriri kaybetmekle kalmadı. O, eski istanbuldan da bir çok şeyleri beraberinde götürdü. Üni versiteye hibe ettiği kütüphanesi canlı bir hâtırasıdır. Hak rah met etsin. N. A.
Kişisel Arşivlerde İstanbul Belleği Ta h a Toros Arşivi
