t
- T T f i b t r f a
asim üaber Yansıt
K L Ü P Ü R D E R L E M E M E R K E Z İ Tuna Cad. 14/3 Yenişehir — ANKARA
P.K. 1071 Yenişehir — ANKARA T el: 33 7310 — 337311
Kupür No.
Kod No. :
Kupür Tarihi :
H ep m erhaba cayeceğte mm
H oca yu
J L ta . n i....,..-« * / - O • /
■ c ilt, c m /i
(8 - Çumhuriyni - â 4 __Mllljy¿.fc AYŞEGÜL YÜKSEL
Haldun Taner’i yitirmedik... Henüz ya- : yımlanmamış yapıtlarını okuyacağız gelecek - - te. Ortaokul, lise, üniversite düzeyinde bir : dolu öğrenci Taner’in bir öyküsü ya da bir oyunu üstüne yapmakta oldukları ödevleri, tezleri bitirmediler daha.
“ Keşanlı Ali Destanı’’nın yeni yapımı iki i yıldır sürüyor. DTCF’li çocuklar şu anda j “ Gözlerimi Kaparım Vazifemi Yapanm” ı . | sergiliyorlar. Oyunun öğrenci elinden çıkma sevimli posteri karşımdaki duvarda asılı ve ben (ne raslantı!) öğretmenlik yaşamımda ilk kez Brecht’in “ Üç Kuruşluk Opera’’smı okutuyoırum çocuklara. Taner’in benim ya şımda olduğu, benim de öğrencilerimin ya şında olduğum yıllarda İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nde Haldun Hoca’nm okuttuğu gibi tıpkı... Gazetelerde koca ko ca ölüm ilanlarının çıkması hiçbir şey değiş tirmiyor. Gerçek anlamda yaşamış olanlar ölmez... Haldun Taner soluk alıp verdiği yet miş bir yıl boyunca ürettikleriyle insan ol manın ve yaşamanın sevincini henüz doğma mış kuşaklarla da paylaşacak.
OTUZ BEŞ YIL BOYUNCA
Haldun Taner Cumhuriyet dönemi Türk tiyatrosunun kişiliğini ve yönelişlerini belir leyen yazarların başında gelmektedir. Tiyat royu kuramsal düzeyde ve uygulama düze yinde de çok iyi bilen usta yazar ve tiyatro adamı Taner,bu üstün konumuna, otuz beş yıl boyunca sürekli olarak oyun yazmakla, oyunlarının çoğunun sahneye çıkarılmasına birinci elden katkıda bulunmakla, yazdıkla rını en az iki yılda bir seyirci karşısında sı namakla, edindiği deneyimi ve birikimi sü rekli olarak yeniden değerlendirmekle, tiyat ro uğraşına hiç durmaksızın emek vermekle ulaşmıştır. Tiyatromuzda böylesine sürekli olarak gündemde kalabilmiş, yapıtları böy
lesine tutulmuş, böylesine sık ve UzntFsüreli oynanmış bir başka yazar daha yoktuf.
POLİTİK-TOPLUMSAL TAŞLAMA Taner düşünce ve söz özgürlüğünün geçer li olduğu demokrasi ortamının toplumsal- politik yazarıdır. Gerek “ benzetmeci” , ge rekse “ göstermeci” türde yazdığı oyunlar da “ eleştirel gerçekçi” yaklaşıma bağlı kal mıştır. “ Keşanlı Ali Destanı” ile yerli “ mü zikli epik” oyunların ve akılcı bir içerikle ge leneksel göstermeci biçimlerin kaynaştınldığı bir çağdaş ulüsal tiyatro anlatımının ilk ör neğini veren Taner, güncel politik-toplumsal taşlamaya yönelen Kabare Tiyatrosu’nun da ülkemizdeki öncüsüdür.
Haldun Taner’i milyonlarca
okurdan ve seyirciden topladığı
sevgi zengin etmiştir. Tiyatro
adına bildiği, gördüğü her şeyi
okurlarıyla paylaştığı için,
gerçekten okutmuş olsun
olmasın, bir dolu edebiyat ve
tiyatro öğrencisinin *!Haldun
Hoca "sidir, öyle de kalacaktır.
Taner tiyatrosu, kesin gözlemciliğin düş- gücüyle buluştuğu bir duyarlık ortamında bi çimlenir. Düşgücü ürünü çarpıcı durumlar üstüne kurulan oyunlar keskin gözlemcilik le saptanan gerçeklerin tartışıldığı kurmaca- gerçek bir dünyayı yansıtır.
İNSANCIL VE ELEŞTİREL
Taner tüm yapıtlarında insancıl, ama ala bildiğine eleştirel, bıkıp usanmazcasına “ denemeci” bir yazar olarak çıkar karşımı za. Taner tiyatrosunun değişmez hedefi olan seyirciyi sarsma ve düşünmeye yöneltme
yo-Uında kullanılan “ araç’.’, oyun malzemesi- ne göre çeşitli düzeylerde kotarılan güldürü- '. dür. Yerine göre kendi deyişiyle, “ beyinde bir gülme” yaratan, gülümseten, güldüren, kahkaha attıran, ama belli bir burukluğu da içeren bu güldürü ortamında hem Taner’in “ insancı” bir yaklaşımı yansır, hem de gül dürü ortamının oluşturduğu uzak bakış açı sıyla eleştirel yaklaşım sağlanır. Taner, in sanı hep toplumsal ayrıntıları içinde göste rir sahnede, ancak tiplerinin verdiği toplum sal görüntünün gerisinde insan yaradılışının evrensel torunları da yansır.
DÜŞÜNÜRÜN ALAYCI BAKIŞLARI Bir yanda dünyayı ve inşam tersinlemenin uzak bakış açısından izleyen bir düşünürün alaycı bakışları, öte yanda dünyayı ve insa nı yaşama sevinciyle kucaklayan şakacı oyuncu bir çocuğun güleç yüzü. Taner tiyat- . rosu bu iki görüntünün iç içe yansımadır...
Haldun Taner başarının verdiği mutlulu ğu doyasıya yaşamış bir tiyatro adamıdır. Başarılarının ona büyük bir parasal kazanç sağladığı söylenemez. Taner’i, milyonlarca okurdan ve seyirciden topladığı toplayaca ğı sevgi zengin etmiştir. Tiyatro adına bildi ği, gördüğü herşeyi okurlarıyla paylaştığı! için, gerçekten okutmuş olsun olmasın, bir dolu edebiyat ve tiyatro öğrencisinin “ Hal dun Hoca” sıdır, öyle de kalacaktır.
Haldun Hoca’nm çevresindeki herkese dostça ilettiği sıcak gülüşünü, incelikli söz lerini ve davranışlarını özleyeceğiz-, ama bu gün olduğu gibi sanat ve kültür yaşamımı zın gelecekteki aşamalarında da hep “ mer haba” diyeceğiz ona.
Merhaba hocam, biliyor musunuz, benim ODTÜ’ndeki öğrencilerim de “ müthiş” tat alıyorlar “ Üç Kuruşluk Opera” mn şarkıla rından. Ve ben, onların parlayan bakışları na her gözüm takıldığında yürekten bir se lam yolluyorum size...
