• Sonuç bulunamadı

Enzim (hidrolaz) veya seyreltik asit etkisiyle yapılan hidroliz sonunda şeker ve şeker olmayan kısma ayrılan bileşiklerdir. Şeker olarak bir veya

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2022

Share "Enzim (hidrolaz) veya seyreltik asit etkisiyle yapılan hidroliz sonunda şeker ve şeker olmayan kısma ayrılan bileşiklerdir. Şeker olarak bir veya"

Copied!
18
0
0

Yükleniyor.... (view fulltext now)

Tam metin

(1)

GLİKOZİTLER

(2)

Enzim (hidrolaz) veya seyreltik asit etkisiyle yapılan hidroliz sonunda şeker ve şeker olmayan kısma ayrılan bileşiklerdir.

Şeker olarak bir veya birkaç molekül monosakkarit bulunur.

Şeker olmayan kısım aromatik veya alifatik

bir yapıya sahiptir. Bu kısma «aglikon»,

genin veya genol ismi verilir.

(3)

Aglikon / Glikozit

Glikozit

hidroliz

Seker + Seker olmayan kisim (=Aglikon)

Seker- OH + H O - Aglikon

-H2O

Seker-O-Aglikon

O-GLIKOZIT

Oksijen Glikoziti

(4)

Şeker-OH + HO- Aglikon ………… O- Glikozit (Oksijen Glikozit-salisin)

Şeker-OH + HS- Aglikon ………… S- Glikozit (Kükürt Glikoziti-sinigrin) Şeker-OH + =N- Aglikon ….…….. N-Glikozit (Azot Glikoziti-adenosin)

Şeker-OH + C- Aglikon ………… C-Glikozit (Karbon Glikoziti-aloin)

Bunlar arasında en kolay hidroliz olabilen O-Glikozit, en zayıf bağ En zor hidroliz olabilen C- Glikozit, en güçlü bağ

Şeker ile Aglikonun Bağlanışı

(5)

• Glikozitler acı lezzetlidirler.

• Glikozitler genellikle su, MeOH, EtOH, aseton, etil asetat ve piridinde çözünürler.

• Petrol eteri, eter gibi çözücülerde çözünmezler. Kloroform bazı glikozitleri eritir.

• Glikozitler için genel sayılabilecek çözücü 70-90 °lik etanoldür.

(6)

• Bu bileşiklere bitkinin her tarafında rastlanabilmekte, hücre özsuyunda erimiş olarak bulunmaktadırlar.

• Bütün glikozitler için en önemli özelllik asitler ve enzimlerle hidroliz olmalarıdır.

• Glikozitler bitkide kendilerini hidroliz eden enzimlerle beraber bulunmaktadır.

• Bu durum glikozitlerin elde edilmesi sırasında bazı güçlükler meydana getirir.

(7)

• Tüketmeden önce enzimlerin faaliyetlerini önleyici bir çalışma (stabilizasyon) yapılmaz ise işlem sırasında glikozitler tam veya kısmen hidroliz olmuş bir durumda elde edilirler.

• Bu tip bir hidroliz kurutma sırasında da meydana gelir.

(8)

Taze bitkide glikozitler genellikle primer glikozit halindedir.

Kurutma sırasında enzimlerin etkisi ile bu glikozitler bir molekül glukoz kaybederler ve sekonder glikozit haline geçerler.

Optikçe aktif olan heterozitler (glikozitler) genellikle levojirdir, nadiren dekstrojirdir.

(9)

Şekerler

Glikozitlerde genel olarak pentozlar ve heksozlar (aldoz veya ketoz) bulunmaktadır.

Heksozlar: glikoz, galaktoz, maltoz, fruktoz Pentozlar: arabinoz, riboz, ksiloz

Metil pentozlar: ramnoz

Dezoksimetilpentozlar: digitoksoz ve cymaroz

(10)

Glikozitlerde genel olarak pentozlar ve heksozlar (aldoz veya ketoz) bulunmaktadır.

Heksozlar: glikoz, galaktoz, maltoz, fruktoz Pentozlar: arabinoz, riboz, ksiloz

Metil pentozlar: ramnoz

Dezoksimetilpentozlar: digitoksoz ve cymaroz

(11)
(12)

α-glikozitler maltaz (α-glikozidaz),

β-glikozitlerde emülsin (β-glikozidaz) ile hidroliz edilebilirler.

Glikozitlerde genellikle 1-4 şeker bulunmaktadır.

Bazı glikozitlerde (saponin) şeker molekülünün sayısı fazladır.

(13)

• Fenol glikoziti: salisin (salikozit).

• Salisin enzimle hidrolizden sonra salisil alkol ve glukoza ayrılır.

CH2OH

OGl

CH2OH

OH

Salisin

Salisil alkol

Salix alba kabuklarından ilk elde edilen glikozit salikozitdir.

(14)

Aglikonlar

Glikozitlerde bulunan aglikonlar çok değişik bileşiklerdir:

Alkoller Fenoller

Antrasen Türevleri Flavon Türevleri

Antosiyan Türevleri Sterol Türevleri

(15)

O-glikozitleri aglikonun hidroksil grubu (alkol veya fenol) ile şekerin redüktör grubunun, bir molekül su kaybederek birleşmesi sonucu meydana gelirler.

Tabiatta bulunan glikozitler genellikle bu gruba dahildir.

Bunlar aglikonun cinsine göre sınıflandırılırlar.

Şeker-OH + HO- Aglikon ………… O- Glikozit (Oksijen Glikoziti)

O-GLİKOZİTLERİ

(16)

Aglikon / Glikozit

Glikozit

hidroliz

Seker + Seker olmayan kisim (=Aglikon)

Seker- OH + H O - Aglikon

-H2O

Seker-O-Aglikon

O-GLIKOZIT

Oksijen Glikoziti

(17)

O-GLİKOZİTLERİ

A- Alkol Glikozitleri

Siyanogenetik Glikozitler B- Fenol Glikozitleri

1- Basit Fenol Glikozitleri 2- Antrasen Glikozitleri 3- Flavon Glikozitleri

4- Antosiyan Glikozitleri 5- Kumarin Glikozitleri C- Steroit Glikozitleri

1-Kalp Kuvvetlendirici Glikozitler 2-Saponinler

a-Steroidal Glikozitler b-Triterpenik Saponinler

(18)

O- glikozitleri % 25 lik klorhidrik veya sülfürik asit ile 100 derecede 30 dakika içinde hidroliz oldukları halde aynı şartlar altında C- glikozitleri 24 saatte bile hemen hiç değişikliğe uğramazlar.

C-glikozitlerinin hidrolizi için, demir üç

klorür yardımıyla yapılan, oksidan

hidroliz metodu uygundur.

Referanslar

Benzer Belgeler

• DNA izolasyonun için fungus izolatları PDB (Potato Dextrose Broth, Difco) ortamı içeren erlenmayerlerde 150 rpm (25±1 0 C) 7 gün süreyle geliştiril veya PDA ortamında

Koyu şerbetin Lapa’ya işlenmesi Şekerin elde edilmesi... • Pancarın sökülmesi,

– Z (Zucker) Tipi Pancarlar: Gövde verimi düşük- şeker içeriği yüksek.. Gelişme süreleri kısa olup, yaprakları az, kök-gövdeleri

Monogerm tohum genetik olarak veya poligerm tohumların mekanik yöntemlerle parçalanmasıyla elde edilir...

Ksiloz, glikoz ve diğerleri Galaktoz, pentozlar Glikoz vb Kağıt Glikoz Pamuklu elbiseler Glikoz, Früktoz Şeker Odun, mobilya Reçel Reçel marmelat Pektin

Yasaya göre oluşturulan Şeker Kurumu, ülkemizdeki 33 şeker fabrikasının şeker üretim kotasını belirlemekte, fabrikalar da kendilerine ayrılan kotanın hammaddesini teminen

► Şarap eldesinde yan ürün olan şarap Şarap eldesinde yan ürün olan şarap taşı da eczacılık ve gıda sanyinde. taşı da eczacılık ve gıda sanyinde

► Şeker pancarından elde edilen melasta Şeker pancarından elde edilen melasta bulunan “. bulunan “BETAİN” BETAİN” lipotropik