ÇEVRE POLİTİKALARI 13. Hafta
Prof.Dr.Kıvılcım ERTAN
Çevre
Çevre hukuku, gelişim aşamasında iki farklı
kaynaktan beslenmiştir. Bunlardan birisi, ulusal düzenlemeler iken, diğeri ise ülkeler arasındaki çevre anlaşmazlıkları ve uluslararası
anlaşmalardır.
Çevre
Ulusal düzeyde çevre korumaya yönelik yasaların ve diğer düzenlemelerin, 20. yüzyılın ikinci yarısından
başlayarak yaygınlaşmaya başladığını görürüz. Bunlar arasında ilk örnek, 1956 yılında İngiltere’de çıkarılan Temiz Hava Yasası’dır. 1961’de Finlandiya’da Su Kirliliği Yasası; 1963’de Bulgaristan’da Hava, Su ve Toprağın Kirlenmesini Önleme Yasası ve ardından 1964'de
Belçika'da Temiz Hava Yasası çıkarılmış; 1964’de İsveç’te, 1970’de Norveç’te ve 1972’de Danimarka’da Doğayı
Koruma Yasaları kabul edilmiştir. Almanya’da 1957’de Su Kirliliği Yasası ve 1973’de Hava Kirliliği Yasası, çevreyi korumak için gerçekleştirilmiş düzenlemelerdir
Çevre
1970’li yıllarda sırasıyla 1971 değişikliğiyle İsviçre Anayasası’nın 15. maddesi ve 1975 tarihli Yunanistan Anayasası’nın 24.
maddesinde, çevre korumaya ilişkin
düzenlemeler öngörülmüştür. 1970’li ve 1980’li yıllarda Çek, Çin, SSCB, Sri Lanka, Arnavutluk, İran ve Bulgaristan Anayasalarında da çevre koruma ve çevre hakkına ilişkin maddeler görülebilir. Bugün 50’den çok ülke
Anayasasında çevreyle ilgili hükümler bulma olanağı vardır.
Çevre
Ulusal düzeyde Anayasalarda ya da yasa ve diğer hukuksal metinlerde öngörülen çevre korumaya ilişkin düzenlemeler, çevre
hukukunun gelişiminde temel kaynaklar
olmuştur. Böylece, çevresel değerlere hukuksal güvenceler kazandırılmış ve çevre koruma
etkinlikleri yaptırımla desteklenmiştir.
Çevre
Uluslararası ilişkilerde çevre hukukunu
geliştiren üç ayrı kaynaktan söz edilebilir.
Bunlar: Uluslararası Sözleşmeler, Önemli Çevre Davaları ve Yeni Kaynaklar
Çevre hukuku, bir yandan ulusal hukuktan, diğer yandan uluslararası hukuktan beslenen yeni bir hukuk dalı olarak gelişmeye devam etmektedir.
Kaynakça
Keleş, Ruşen (2013), 100 Soruda Çevre, Yakın Kitabevi Yayınları, İzmir.
Keleş, Ruşen ve Birol Ertan (2002), Çevre Hukukuna Giriş, İmge Kitabevi yayınları, Ankara.
Kraft, Michael E. (2011), Environmental Policy and Politics, Longman, Person, London
