ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► ÇEŞİTLİ FAMİLYALARA AİT ÇOĞUNLUĞU ÇEŞİTLİ FAMİLYALARA AİT ÇOĞUNLUĞU
KATARTİK (BAĞIRSAK HAREKETLERİNİ ARTIRICI) KATARTİK (BAĞIRSAK HAREKETLERİNİ ARTIRICI)
ETKİ GÖSTEREN DROGALRIN AGLİKONU ETKİ GÖSTEREN DROGALRIN AGLİKONU
ANTRASEN TÜREVİDİR. BOYA MADDESİ OLARAK ANTRASEN TÜREVİDİR. BOYA MADDESİ OLARAK
KULLANILANLARI DA VARDIR.
KULLANILANLARI DA VARDIR.
► Katartik etkili olanlar---Rhizoma Rhei, Aloe, Katartik etkili olanlar---Rhizoma Rhei, Aloe, F.Sennae
F.Sennae
► Boya maddesi olanlar----Coccionella, Radix Rubiae Boya maddesi olanlar----Coccionella, Radix Rubiae
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► Bitkide, Bitkide,
► OKSANTRON OKSANTRON
► ANTRON ANTRON
► ANTRAKİNON ve ANTRAKİNON ve bunların dimerleri bunların dimerleri
şeklinde bulunur şeklinde bulunur
► En stabil olanı En stabil olanı
ANTRAKİNON’dur.
ANTRAKİNON’dur.
1 2
3 5 4
6
7 8 9
10 ANTRASEN
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
O
O
OH
OH
O
H OH
OH
H
O
H H
ANTRAKINON ANTRAHIDROKINON OKSANTRON
ANTRANOL (ENOL)
ANTRON (KETO) OKS. RED.
RED.
OKS.
(ENOL) (KETO)
OKS.
RED.
OKS.
RED.
(TOTOMERI) (EN STABIL)
(TOTOMERI)
RED.
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► Eczacılıkta önemli olan ve purgatif etkili olan Eczacılıkta önemli olan ve purgatif etkili olan 1,8 DİHİDROKSİANTRAKİNON yapısında
1,8 DİHİDROKSİANTRAKİNON yapısında olanlardır.
olanlardır.
► Diantron/ diantranol C10’dan C-C bağı ile Diantron/ diantranol C10’dan C-C bağı ile dimerleşir.
dimerleşir.
► Heterozit 1,6,8,9,10. C’daki OH’lerden oz Heterozit 1,6,8,9,10. C’daki OH’lerden oz bağlanırsa---O-HETEROZİTİ
bağlanırsa---O-HETEROZİTİ
► 10. C’dan C-C bağı ile---- C-HETEROZİTİ 10. C’dan C-C bağı ile---- C-HETEROZİTİ
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► R1 (C3) R2 (C6)R1 (C3) R2 (C6)
► -CH-CH22OH -H OH -H
► (ALOE EMODOL)(ALOE EMODOL)
► -CH-CH3 3 -H -H (KRIZOFANOL)
(KRIZOFANOL)
► -CH-CH3 3 -OH -OH (EMODOL)
(EMODOL)
► -CH-CH3 3 -OCH -OCH3 3 (FİSKİYON)
(FİSKİYON)
► -COOH -H -COOH -H
(REİN)(REİN)
O
O
OH OH
R2 3R1
8 1 6
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
O
O
OH OH
COOH
REIN
O
OH OH
COOH
O
COOH
OH OH
SENNIDIN A (HOMODIANTRON)
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
O
O
OH OH
CH3 OH
EMODOL
O
OH OH
CH3 OH
O
COOH
OH OH
REIDIN A
(HETERODIANTRON)
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► Droglarda serbest antrasen %0.2-0.8 Droglarda serbest antrasen %0.2-0.8
► Heterozit ve polimerleri ise %1-7 Heterozit ve polimerleri ise %1-7 arasındadır.
arasındadır.
► Kuru drogdaki antranol ve antrahidrokinon Kuru drogdaki antranol ve antrahidrokinon miktarı azalır, antrakinon miktarı artar.
miktarı azalır, antrakinon miktarı artar.
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► TEŞHİSİ TEŞHİSİ
► 1) Serbest antrakinonlar BORNTRAGER 1) Serbest antrakinonlar BORNTRAGER reaksiyonu ile teşhis edilir. Buna göre de;
reaksiyonu ile teşhis edilir. Buna göre de;
► Benzenli çözelti+alkali –OH ile kırmızı renk Benzenli çözelti+alkali –OH ile kırmızı renk verir.
verir.
► Heterozitler hidrolizden sonra Heterozitler hidrolizden sonra
► Antron ve Antranoller de oksitlendikten Antron ve Antranoller de oksitlendikten sonra Borntrager reaksiyonunu verir.
sonra Borntrager reaksiyonunu verir.
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► 2) Antranol’ler SCHONTETEN reaksiyonu ile 2) Antranol’ler SCHONTETEN reaksiyonu ile teşhis edilir. Buna göre de;
teşhis edilir. Buna göre de;
► Sulu ekstre+Na-borat---yeşil floresans Sulu ekstre+Na-borat---yeşil floresans verir
verir
► 3) Antron’lar p-NİTROSODİMETİLANİLİN ile 3) Antron’lar p-NİTROSODİMETİLANİLİN ile değişik renkler verir.
değişik renkler verir.
► Antrakinonlar p-NİTROSODİMETİLANİLİN ile Antrakinonlar p-NİTROSODİMETİLANİLİN ile RENK VERMEZ!!!!
RENK VERMEZ!!!!
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► MİKTAR TAYİNİ MİKTAR TAYİNİ
► Toplama mevsimi Toplama mevsimi
► Kurutma metodu Kurutma metodu
► Saklama süresi Saklama süresi
► Drog yaşına göre miktarları değişir Drog yaşına göre miktarları değişir
► 1) KOLORİMETRİK: 1) KOLORİMETRİK: Borntrager reaksiyonu ile Borntrager reaksiyonu ile serbest antrakinon bulunur (a)
serbest antrakinon bulunur (a)
► Redüklenmiş türev: Önce H Redüklenmiş türev: Önce H
22O O
22ile oksitlenir sonra ile oksitlenir sonra Borntrager reaksiyonu uygulanır (b)
Borntrager reaksiyonu uygulanır (b)
► (b-a) (b-a)
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► 2) GRAVİMETRİK M.T. 2) GRAVİMETRİK M.T.
► 3) BİYOLOJİK M.T. Fühner Yöntemi 3) BİYOLOJİK M.T. Fühner Yöntemi uygulanır
uygulanır
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► ETKİ-KULLANILIŞ ETKİ-KULLANILIŞ
►
1) Purgatif: 1) Purgatif: Kalın bağırsak peristaltizmini arttırır. Kalın bağırsak peristaltizmini arttırır.
►
Serbest antrakinonlar suda az eridikleri için güç absorbe olurlar Serbest antrakinonlar suda az eridikleri için güç absorbe olurlar ve etkileri de azdır.
ve etkileri de azdır.
►
Heterozitler polar moleküllerdir, suda çözünürler. İnce Heterozitler polar moleküllerdir, suda çözünürler. İnce bağırsakta ne rezorbe olur nede hidroliz olurlar. Kalın bağırsakta ne rezorbe olur nede hidroliz olurlar. Kalın
bağırsakta, bağırsak florasında bulunan beta-glukozidaz ile bağırsakta, bağırsak florasında bulunan beta-glukozidaz ile
hidroliz olurlar serbest kalan antrakinonlar redüklenir ve aktif hidroliz olurlar serbest kalan antrakinonlar redüklenir ve aktif
form olan antronları oluştururlar. Bunlar da kalın bağırsak form olan antronları oluştururlar. Bunlar da kalın bağırsak
peristaltik hareketini arttırırlar ve Na-K ATPaz aktivitesini inhibe peristaltik hareketini arttırırlar ve Na-K ATPaz aktivitesini inhibe
ederek bağırsakta su, sodyum ve klor tutulmasını sağlarlar ve ederek bağırsakta su, sodyum ve klor tutulmasını sağlarlar ve
feçesi yumuşatırlar.
feçesi yumuşatırlar.
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► Alındıktan 10-15 saat sonra etki gösterir. Alındıktan 10-15 saat sonra etki gösterir.
► Parenteral olarak ta etkilidir. Parenteral olarak ta etkilidir.
► Moleküldeki fenolik grup sayısı arttıkça etki de Moleküldeki fenolik grup sayısı arttıkça etki de artar.
artar.
► Örneğin; en etkili antrakinon---EMODOL Örneğin; en etkili antrakinon---EMODOL
► Etkisiz olanı da---REİN Etkisiz olanı da---REİN
► Aktivite açısından en etkili olanlar diantron ve Aktivite açısından en etkili olanlar diantron ve antrakinonların O-heterozitleri, antronların da C- antrakinonların O-heterozitleri, antronların da C-
heterozitleridir.
heterozitleridir.
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► Fenolik grubun konumu da etkiyle ilişkilidir: Fenolik grubun konumu da etkiyle ilişkilidir:
► α α -konumunda fenolik grup varsa---- -konumunda fenolik grup varsa---- PURGATİF etki artar.
PURGATİF etki artar.
► Fenolik grup asetillenirse---etki azalır Fenolik grup asetillenirse---etki azalır
► 2) Drogta tanenle beraber bulundukları 2) Drogta tanenle beraber bulundukları zaman----LAKSATİF etki azalır.
zaman----LAKSATİF etki azalır.
► Az dozda --- ASTRENJAN etki görülür Az dozda --- ASTRENJAN etki görülür
► Yüksek dozda ----LAKSATİF, PURGATİF Yüksek dozda ----LAKSATİF, PURGATİF
ANTRASENOZİTLER ANTRASENOZİTLER
► 3) Bazı deri hastalıklarında (psöriasis, kuru 3) Bazı deri hastalıklarında (psöriasis, kuru ekzema)----ANTİSEPTİK (Örn: Krizarobin) ekzema)----ANTİSEPTİK (Örn: Krizarobin)
► 4) Veteriner hekimlikte----ANTİSEPTİK (Örn: 4) Veteriner hekimlikte----ANTİSEPTİK (Örn:
Aloe)
Aloe)
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► Rheum sp. (Polygonaceae) Rheum sp. (Polygonaceae)
► 2 seksiyonda toplanır: 2 seksiyonda toplanır:
► PALMATA SEKSİYONU: PALMATA SEKSİYONU:
► Rheum palmatum Rheum palmatum
► Rheum officinale Rheum officinale
► Yapraklar çok parçalı, yıldız sistemi var. Yapraklar çok parçalı, yıldız sistemi var.
Kodekslerde kayıtlı
Kodekslerde kayıtlı
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► RHAPONTİCA SEKSİYONU: RHAPONTİCA SEKSİYONU:
► R.rhaponticum R.rhaponticum
► R.compactum R.compactum
► R.undulatum R.undulatum
► R.ribes R.ribes
► Yapraklar tam kenarlı veya undulat Yapraklar tam kenarlı veya undulat
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► Rheum palmatum var.tauguticum---K.Çin Rheum palmatum var.tauguticum---K.Çin
► R.officinale---G.Çin R.officinale---G.Çin
► Bunlar Çin Raventi’dir. Bunlar Çin Raventi’dir.
► Kuru Çin Raventinde; Kuru Çin Raventinde;
► Total antrasen---%3-5 Total antrasen---%3-5
► Tannoit (Kateşol, glukogallin)----%5 Tannoit (Kateşol, glukogallin)----%5
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► Serbest antrakinon %0.1-0.2 olup bunlar Serbest antrakinon %0.1-0.2 olup bunlar da; da;
► Krizofanol (C3’de –CH3) Krizofanol (C3’de –CH3)
► Emodol (C3’de –CH3; C6’da –OH) Emodol (C3’de –CH3; C6’da –OH)
► Fiskiyon (C3’de –CH3; C6’da –OCH3) Fiskiyon (C3’de –CH3; C6’da –OCH3)
► Aloe-emodol (C3’de –CH2OH) Aloe-emodol (C3’de –CH2OH)
► Rein (C3’de –COOH) Rein (C3’de –COOH)
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► Heterozitler : Heterozitler : Asıl etken madde Asıl etken madde
► Antrakinon heterozitleri Antrakinon heterozitleri
► Antranol ve antron heteroziti Antranol ve antron heteroziti
► Polimer bileşiklerden: Polimer bileşiklerden:
► Sennidin A ve B---Direin antron Sennidin A ve B---Direin antron
► Palmidin A,B,C---Heterodiantron (emodol+ Palmidin A,B,C---Heterodiantron (emodol+
krizofanol)
krizofanol)
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► KULLANILIŞI KULLANILIŞI
► DÜŞÜK DOZ (50-100 MG)---ASTRENJAN DÜŞÜK DOZ (50-100 MG)---ASTRENJAN
► YÜKSEK DOZ (500MG-2 G)---LAKSATİF, YÜKSEK DOZ (500MG-2 G)---LAKSATİF,
PURGATİF
PURGATİF
Tahriş yapmaz, yaşlı ve çocuklarda kul.
Tahriş yapmaz, yaşlı ve çocuklarda kul.
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► Rheum rhaponticum Rheum rhaponticum ---İngiliz Raventi ---İngiliz Raventi
► Hindistan; Hindistan;
► Avrupa’da---süsü bitkisi Avrupa’da---süsü bitkisi
► Rizomlar daha az etken madde taşır---%1-3 Rizomlar daha az etken madde taşır---%1-3
► Serbest antrakinon olarak; Serbest antrakinon olarak;
► Krizofanol Krizofanol
► Emodol Emodol
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► Rapontikozit---östrojenik etkiye sahip bir Rapontikozit---östrojenik etkiye sahip bir heterozit
heterozit
► Ravent olarak kul. Ravent olarak kul.
► Etkisi Çin Raventinden 2-4 defa daha azdır. Etkisi Çin Raventinden 2-4 defa daha azdır.
CH CH HO
GlO OCH3
OCH3 RAPONTİKOZİT
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► Rheum ribes (Işgın): Rheum ribes (Işgın):
► Türkiye’deki tek Rheum türü Türkiye’deki tek Rheum türü
► Droğu Anadolu---Van, Elazığ’da yetişir Droğu Anadolu---Van, Elazığ’da yetişir
► Petioller sebze olarak kul. Petioller sebze olarak kul.
► Antrasen ve tanen taşır Antrasen ve tanen taşır
► Halk arasında kabız olarak kullanılır. Halk arasında kabız olarak kullanılır.
RHIZOMA RHEI (TK) RHIZOMA RHEI (TK)
► Anatomik Yapısı: Anatomik Yapısı:
► Enine keside kambiyumun iç kısmında Enine keside kambiyumun iç kısmında görülen çok sayıda “Yıldız sistemleri” ile görülen çok sayıda “Yıldız sistemleri” ile
oldukça değişik bir şekil gösterir.
oldukça değişik bir şekil gösterir.
► Drog bu yıldız sistemleri ve gerek kabuk Drog bu yıldız sistemleri ve gerek kabuk gerekse de öz parenkimasındaki 50-120
gerekse de öz parenkimasındaki 50-120 µ µ ’luk ’luk büyük druzlar ile kolaylıkla tanınır.
büyük druzlar ile kolaylıkla tanınır.
CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT
AĞACI) AĞACI)
► Rhamnus frangula (Rhamnaceae) türünün Rhamnus frangula (Rhamnaceae) türünün kurutulmuş dal kabuklarıdır.
kurutulmuş dal kabuklarıdır.
► 4-5 m yükseklikte, dikensiz, yapraklarını 4-5 m yükseklikte, dikensiz, yapraklarını kışın döken bir ağaçtır.
kışın döken bir ağaçtır.
► Orta ve Güney Avrupa’da yetişir Orta ve Güney Avrupa’da yetişir
► Ülkemizde Kuzey ve Orta Anadolu’da, Ülkemizde Kuzey ve Orta Anadolu’da,
Trabzon, İstanbul, Bolu, Ankara, Bursa’da Trabzon, İstanbul, Bolu, Ankara, Bursa’da
yetişir.
yetişir.
CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT
AĞACI) AĞACI)
► Drog Polonya, Çek Cumhuriyati, Yugoslavya Drog Polonya, Çek Cumhuriyati, Yugoslavya ve Rusya’da elde edilir.
ve Rusya’da elde edilir.
► Bitkinin çiçek açma zamanı olan Mayıs- Bitkinin çiçek açma zamanı olan Mayıs-
Temmuz aylarında 3 yıllık dalların kabuğu 1- Temmuz aylarında 3 yıllık dalların kabuğu 1-
2 cm bantlar halinde soyularak toplanır, 2 cm bantlar halinde soyularak toplanır,
havada kurutulur.
havada kurutulur.
► Bazı kodekslerde 1 yıl bekletildikten sonra Bazı kodekslerde 1 yıl bekletildikten sonra bazılarında da 100
bazılarında da 100
00C’de 1 saat C’de 1 saat
kurutulduktan sonra kullanılması istenir.
kurutulduktan sonra kullanılması istenir.
CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT
AĞACI) AĞACI)
► Kabukların dış yüzü grimsi-esmer, elips Kabukların dış yüzü grimsi-esmer, elips
biçiminde ve beyazımsı çatlaklı, iç yüzü ise biçiminde ve beyazımsı çatlaklı, iç yüzü ise
sarı-turuncu renklidir.
sarı-turuncu renklidir.
► Mikroskobik olarak druz dizilerinin teşhisi toz Mikroskobik olarak druz dizilerinin teşhisi toz droğun teşhisinde önmelidir.
droğun teşhisinde önmelidir.
► Antrasen türevlerinin miktarı %2-4 Antrasen türevlerinin miktarı %2-4
► Serbest antrakinon %0.05-0.1 (Krizofanol, Serbest antrakinon %0.05-0.1 (Krizofanol, Emodol)
Emodol)
CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT
AĞACI) AĞACI)
► Antasenozit olarak; Antasenozit olarak;
► Glukofrangulozit----Emodol+ Rh+Gl (1 veya Glukofrangulozit----Emodol+ Rh+Gl (1 veya 8. C’daki –OH’de) (PRİMER HET.)
8. C’daki –OH’de) (PRİMER HET.)
► Frangulozit---Emodol+Rh (SEKONDER Frangulozit---Emodol+Rh (SEKONDER HET.)
HET.)
► Dimerik yapıda Emodol diantron, Dimerik yapıda Emodol diantron,
► Heterodiantron (emodol+kizofanol)— Heterodiantron (emodol+kizofanol)—
PALMİTİN C izole edilmiştir.
PALMİTİN C izole edilmiştir.
CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT
AĞACI) AĞACI)
OH
RhO
O
O
OH
CH3
8 1
6 3
GLUKOFRANGULOZİT (PRİMER HET.)
(1. VEYA 8. -OH ÜZERİNDEN
GLUKOZ BAĞLNAMIŞ FRANGULOZİT)
OH
HO
O OH
CH3 1
3
HO O
HO
HO CH3
EMODOL DİANTRON OH
HO
O OH
CH3 1
3
HO O
HO
CH3
PALMİTİN C (EMODOL+KRİZOFANOL) (HETERODİANTRON)
CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT CORTEX FRANGULAE (Ph.E) (BARUT
AĞACI) AĞACI)
► Dekoksiyon Dekoksiyon
► Ekstre fluid Ekstre fluid
► Toz halinde LAKSATİF- PURGATİF etkilidir. Toz halinde LAKSATİF- PURGATİF etkilidir.
CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF), CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF),
CASCARA SAGRADA (Ph.E.) CASCARA SAGRADA (Ph.E.)
► Rhamnus purshiana (Rhamnaceae) bitkisinin Rhamnus purshiana (Rhamnaceae) bitkisinin genç gövde ve dal kabuklarıdır.
genç gövde ve dal kabuklarıdır.
► 6-12 m.yüksekliğinde bir ağaç 6-12 m.yüksekliğinde bir ağaç
► Amerika bitkisi, Kenya’da kültüre yapılır Amerika bitkisi, Kenya’da kültüre yapılır
► Drog Nisan-Ağustos aylarında kabukları Drog Nisan-Ağustos aylarında kabukları soyulup gölgede kurutulmasıyla e.e.
soyulup gölgede kurutulmasıyla e.e.
► Rutubetsiz yerde 1 yıl bekletilir veya Rutubetsiz yerde 1 yıl bekletilir veya
100 100
00C’de 1 saat ısıtılır. C’de 1 saat ısıtılır.
CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF), CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF),
CASCARA SAGRADA (Ph.E.) CASCARA SAGRADA (Ph.E.)
► Droğu ayırıcı özelliği dış yüzünde genelde liken Droğu ayırıcı özelliği dış yüzünde genelde liken taşımasıdır.
taşımasıdır.
► Drog 2-4 mm kalınlıkta, 10-20 cm uzunlukta Drog 2-4 mm kalınlıkta, 10-20 cm uzunlukta şeritler halinde kesilmiş olup gri renklidir.
şeritler halinde kesilmiş olup gri renklidir.
► Değişik yön ve derinlikte çatlakları vardır. Değişik yön ve derinlikte çatlakları vardır.
► Mantarın altındaki kabuk esmer-kırmızı renktedir. Mantarın altındaki kabuk esmer-kırmızı renktedir.
► Toz drogda C.Frangulae’den farklı olarak taş Toz drogda C.Frangulae’den farklı olarak taş
hücreleri kümesi ve basit billur dizileri ile kolayca hücreleri kümesi ve basit billur dizileri ile kolayca
tanınmasıdır.
tanınmasıdır.
CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF), CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF),
CASCARA SAGRADA (Ph.E.) CASCARA SAGRADA (Ph.E.)
► %4-5 oranında Antrasen türevi bileşikler %4-5 oranında Antrasen türevi bileşikler taşır:
taşır:
► - Serbest Antrakinon miktarı %0.2-0.8 - Serbest Antrakinon miktarı %0.2-0.8
► (Krizafanol, Emodol, Aloe-emodol) (Krizafanol, Emodol, Aloe-emodol)
CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF), CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF),
CASCARA SAGRADA (Ph.E.) CASCARA SAGRADA (Ph.E.)
► O-Heterozitleri: O-Heterozitleri:
► Emodol-oksantron het. Emodol-oksantron het.
► Emodol-antron het. Emodol-antron het.
OH H OH
HO
O
CH3 O oz
EMODOLOKSANTRON HET.
OH O oz
HO CH3
O
EMODOL ANTRON HET.
CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF), CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF),
CASCARA SAGRADA (Ph.E.) CASCARA SAGRADA (Ph.E.)
► - - C-Heterozitleri: C-Heterozitleri:
► Aloin (Aloe-emodol antron het.) Aloin (Aloe-emodol antron het.)
► Krizaloin (Krizofanol antron het.) Krizaloin (Krizofanol antron het.)
OH OH
CH2OH O
H Gl
ALOİN (ALOE-EMODOL ANTRON HET.)
10
OH OH
CH3 O
H Gl
KRİZALOİN (KRİZOFANOL ANTRON HET.)
10
CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF), CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF),
CASCARA SAGRADA (Ph.E.) CASCARA SAGRADA (Ph.E.)
► - - Primer Heterozitler Primer Heterozitler : :
► Kaskarozit A (Aloin’in primer het.) (pol.+) Kaskarozit A (Aloin’in primer het.) (pol.+)
► Kaskarozit B (Aloin’in primer het.) (pol.-) Kaskarozit B (Aloin’in primer het.) (pol.-)
CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF), CORTEX RHAMNI PURSHIANAE (TF),
CASCARA SAGRADA (Ph.E.) CASCARA SAGRADA (Ph.E.)
► Kaskarozit C (Krizaloin’in primer het.) (pol. Kaskarozit C (Krizaloin’in primer het.) (pol.
+) +)
► Kaskarozit D (Krizaloin’in primer het.) (pol.-) Kaskarozit D (Krizaloin’in primer het.) (pol.-)
► Ozlar 1. ve 8. konumdan bağlanır. Ozlar 1. ve 8. konumdan bağlanır.
► Toz (250 mg-1g) Toz (250 mg-1g)
► Laksatif, purgatif olarak kul. Laksatif, purgatif olarak kul.
FRUCTUS RHAMNI CATHARTICAE FRUCTUS RHAMNI CATHARTICAE
AKDİKEN MEYVESİ (TK) AKDİKEN MEYVESİ (TK)
► Rhamnus cathartica (Rhamnaceae) olgun Rhamnus cathartica (Rhamnaceae) olgun meyveleri
meyveleri
► 4-8m yükseklikte, kışın yapraklarını döken, dikenli 4-8m yükseklikte, kışın yapraklarını döken, dikenli bir ağaç, dalları tepede
bir ağaç, dalları tepede
► Meyveleri 6-8 mm çapta, drupa tipi, 4 çekirdekli, Meyveleri 6-8 mm çapta, drupa tipi, 4 çekirdekli, kokusuz, mayhoş-acı lezzette, meyveler Eylül-Ekim kokusuz, mayhoş-acı lezzette, meyveler Eylül-Ekim
aylarında toplanır.
aylarında toplanır.
► Güney Avrupa, K.Afrika, Akdeniz bitkisi Güney Avrupa, K.Afrika, Akdeniz bitkisi
► Ülkemizde Abant gölü, Trabzon’da yetişir. Ülkemizde Abant gölü, Trabzon’da yetişir.
FRUCTUS RHAMNI CATHARTICAE FRUCTUS RHAMNI CATHARTICAE
AKDİKEN MEYVESİ (TK) AKDİKEN MEYVESİ (TK)
► Antrasen miktarı %0.7-1.4 Antrasen miktarı %0.7-1.4
► Daha çok tohumlarda antrasen var, pulpada Daha çok tohumlarda antrasen var, pulpada daha az.
daha az.
► -Emodol -Emodol
► -Frangulozit (Emodol 6-O-ramnozit) -Frangulozit (Emodol 6-O-ramnozit)
► -Emodol-antranol glukoziti taşır -Emodol-antranol glukoziti taşır
FRUCTUS RHAMNI CATHARTICAE FRUCTUS RHAMNI CATHARTICAE
AKDİKEN MEYVESİ (TK) AKDİKEN MEYVESİ (TK)
► Flavonozit: Flavonozit: Pulpada bulunur Pulpada bulunur
► Flavonol türevi: Flavonol türevi:
► Kemferol Kemferol
► Kersetol Kersetol
O
O
OH OH
OH
7 2 4'OH
KEMFEROL
KERSETOL
4' 3' 7 O 2
O OH
OH
OH OH
OH
FRUCTUS RHAMNI CATHARTICAE FRUCTUS RHAMNI CATHARTICAE
AKDİKEN MEYVESİ (TK) AKDİKEN MEYVESİ (TK)
► Bunların Metil eterleri Bunların Metil eterleri
► Katartikozit Katartikozit
► Meyve usaresi (Antrasen içermez)---- Meyve usaresi (Antrasen içermez)---- Flavonollerden dolayı diüretik
Flavonollerden dolayı diüretik
► Meyve---laksatif, purgatif etkili veteriner Meyve---laksatif, purgatif etkili veteriner hekimlikte kullanılır.
hekimlikte kullanılır.
O
O
O CH3O
ORh Gal
Rh
7 2 4'OH
KATARTİKOZİT (7-METİL
KEMFEROL TÜREVİ)
RHAMNUS PETIOLARIS, BOYACI RHAMNUS PETIOLARIS, BOYACI
DİKENİ, CEHRİ DİKENİ, CEHRİ
► İhraç edilir İhraç edilir
► Türkiye’de yetişir Türkiye’de yetişir
► Kışın yapraklarını döker Kışın yapraklarını döker
► Meyveleri 6-7 mm çapında, esmer-yeşil Meyveleri 6-7 mm çapında, esmer-yeşil renkli
renkli
► Kayseri civarında yetişen bitkinin Kayseri civarında yetişen bitkinin
meyvelerinde %4 sabit yağ, %0.08-0.15 meyvelerinde %4 sabit yağ, %0.08-0.15
serbest antrasen taşır
serbest antrasen taşır
RHAMNUS PETIOLARIS, BOYACI RHAMNUS PETIOLARIS, BOYACI
DİKENİ, CEHRİ DİKENİ, CEHRİ
► Kabuklarda : Kabuklarda :
► - Serbest antrakinon %0.12 - Serbest antrakinon %0.12
► Emodol Emodol
► Fiskiyon Fiskiyon
► Krizofanol Krizofanol
► -Heterozit %0.9 -Heterozit %0.9
► Emodol, fiskiyon, krizofanol heterozitleri Emodol, fiskiyon, krizofanol heterozitleri
RHAMNUS PETIOLARIS, BOYACI RHAMNUS PETIOLARIS, BOYACI
DİKENİ, CEHRİ DİKENİ, CEHRİ
► Meyveleri eskiden müshil olarak kullanılırdı. Meyveleri eskiden müshil olarak kullanılırdı.
Günümüzde bu kullanılışından vazgeçilmiştir.
Günümüzde bu kullanılışından vazgeçilmiştir.
► Taşıdığı sarı renkli boyar madde nedeniyle Taşıdığı sarı renkli boyar madde nedeniyle kumaş ve yağların boyanmasında kul.
kumaş ve yağların boyanmasında kul.
► Antrasen taşıdığı için Avrupa ülkelerinde Antrasen taşıdığı için Avrupa ülkelerinde
gıda maddelerinin boyanmasında kullanımı gıda maddelerinin boyanmasında kullanımı
yasaklanmıştır.
yasaklanmıştır.
► Anadoluda 20’den fazla Rhamnus türü Anadoluda 20’den fazla Rhamnus türü
bulunur ve bunların bazılarının meyveleri ve bulunur ve bunların bazılarının meyveleri ve
kabukları tedavide genelde müshil olarak kabukları tedavide genelde müshil olarak
kullanılır.
kullanılır.
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► Bazı Cassia (Leguminosae) türlerinin kurutulmuş Bazı Cassia (Leguminosae) türlerinin kurutulmuş yaprakları
yaprakları
► 60-100 cm yükseklikte, sarı çiçekli, çalı 60-100 cm yükseklikte, sarı çiçekli, çalı görünüşünde ağaççıklar
görünüşünde ağaççıklar
► Kuzey Afrika ve Arabistan yarı çöl ve dağlarında Kuzey Afrika ve Arabistan yarı çöl ve dağlarında yabani olarak yetişir. Drog şu türlerden elde edilir:
yabani olarak yetişir. Drog şu türlerden elde edilir:
► Cassia angustifolia (Vatanı Arabisitan)---Folia Cassia angustifolia (Vatanı Arabisitan)---Folia Sennae Tinnevelly
Sennae Tinnevelly
► Cassia acutifolia (Vatanı Tropik Afrika)---Folia Cassia acutifolia (Vatanı Tropik Afrika)---Folia Sennae Alexandrina
Sennae Alexandrina
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► Folia Sennae Tinnevelly; Folia Sennae Tinnevelly;
► Yaprakları 3-5 cm, sarımsı-yeşil, tüysüz Yaprakları 3-5 cm, sarımsı-yeşil, tüysüz
► Türkiye piyasasında bu drog bulunur. Türkiye piyasasında bu drog bulunur.
► Folia Sennae Alexandrina; Folia Sennae Alexandrina;
► Yaprakları 2-4 cm, grimsi-yeşil renkte, her Yaprakları 2-4 cm, grimsi-yeşil renkte, her iki yüzü de tüylü
iki yüzü de tüylü
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► Drog eldesi için; dallar eylülde toplanır, güneşte Drog eldesi için; dallar eylülde toplanır, güneşte kurutulur,sonra meyve ve yapraklar ayrılır.
kurutulur,sonra meyve ve yapraklar ayrılır.
► Meyveler de Fructus Sennae adıyla drog olarak Meyveler de Fructus Sennae adıyla drog olarak kullanılır
kullanılır
► Meyveleri 3-6cm olup 6-10 tohum taşır (legümen Meyveleri 3-6cm olup 6-10 tohum taşır (legümen meyva).
meyva).
► F.Sennae monofasiyal bir yaprak oluşu ile, biri F.Sennae monofasiyal bir yaprak oluşu ile, biri küçük diğeri büyük iki komşu hücreli stoması ile, küçük diğeri büyük iki komşu hücreli stoması ile,
sklerankima etrafında billur dizileri ile ve de tek sklerankima etrafında billur dizileri ile ve de tek
hücreli, yatık, kutikulası noktacıklı örtü tüyleri ile hücreli, yatık, kutikulası noktacıklı örtü tüyleri ile
kolaylıkla tanınabilir.
kolaylıkla tanınabilir.
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► Yaprak ve meyve antrasen türevi %2-3 taşır Yaprak ve meyve antrasen türevi %2-3 taşır
► - - Serbest Antrakinon: Serbest Antrakinon:
► Rein (%0.05-0.10) Rein (%0.05-0.10)
► Krizofanol Krizofanol
► Emedol Emedol
► - - Heterozit: Heterozit: YAPRAKLARDA; YAPRAKLARDA;
► Sennozit A ve B---asit hidr.---Sennidin A veB Sennozit A ve B---asit hidr.---Sennidin A veB (Direinantron)+2 mol Gl.
(Direinantron)+2 mol Gl.
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► Sennidin A---dekstrojir Sennidin A---dekstrojir
► Sennidin B---optikçe inaktif Sennidin B---optikçe inaktif
OGl O OH
COOH 1
3
HO O
OGl
COOH
SENNOZİT A VE B (DİREİNANTRON)
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► Sennozit C ve D---asit hidr.---Sennidin C Sennozit C ve D---asit hidr.---Sennidin C veD (Heterodiantron----aloe-emodol+rein) veD (Heterodiantron----aloe-emodol+rein)
+ Gl+Gl + Gl+Gl
OGl O OH
CH2OH 1
3
HO O
OGl
COOH
SENNOZİT C VE D (HETERODİANTRO) (ALOE-EMODOL+REİN)
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► MEYVELERDE; MEYVELERDE;
► Sennozit A ve B Sennozit A ve B
► Glukosennozit A ve B (Primer heterozit) Glukosennozit A ve B (Primer heterozit)
► Yapraklarda ayrıca irritan bir reçine var. Yapraklarda ayrıca irritan bir reçine var.
► Yapraklar 95 Yapraklar 95
00’lik EtOH ile yıkanarak bu ’lik EtOH ile yıkanarak bu
reçineden kurtarılır. Etken madde mikatarı reçineden kurtarılır. Etken madde mikatarı
1/4 oranında azalır.
1/4 oranında azalır.
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► Reçine ----uterus ve vesika (idrar kesesi) Reçine ----uterus ve vesika (idrar kesesi) üzerine irritandır.
üzerine irritandır.
► Meyvelerde irritan olan tohumlarından Meyvelerde irritan olan tohumlarından ayrılarak kullanılmalıdır.
ayrılarak kullanılmalıdır.
► Drog toz, infüzyon ve lavman şeklinde Drog toz, infüzyon ve lavman şeklinde laksatif-Purgatif etkilidir.
laksatif-Purgatif etkilidir.
►
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► LAVMAN: LAVMAN:
► F.Sennae---15g F.Sennae---15g
► Na Na
22SO SO
44---15g ---15g
► Su ---500g Su ---500g
► İNFÜZYON: İNFÜZYON:
► 5-10g sinameki yaprağı 200 ml kaynar su ile 5-10g sinameki yaprağı 200 ml kaynar su ile 5’ kaynatılıp, soğutulduktan sonra süzülür.
5’ kaynatılıp, soğutulduktan sonra süzülür.
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► Sennozit A ve B (10-40mg)----Laksatif-Purgatif Sennozit A ve B (10-40mg)----Laksatif-Purgatif olarak kul.
olarak kul.
► Cassia alata Cassia alata
► C.aphylla C.aphylla
► C.fistula C.fistula
► C.nigricans türleri de vardır ki bunlardan en çok C.nigricans türleri de vardır ki bunlardan en çok C.fistula türü %5’lik infüzyonu halinde özellikle C.fistula türü %5’lik infüzyonu halinde özellikle
çocuklarda hafif ve ağrısız müshil olarak kullanılır.
çocuklarda hafif ve ağrısız müshil olarak kullanılır.
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► MÜSTAHZARLARI MÜSTAHZARLARI
► ROHA-LAX---Sennozit A (tablet, granül) ROHA-LAX---Sennozit A (tablet, granül)
► SENOKOT---Sennozit B SENOKOT---Sennozit B
► TİLAX---F.Sennae +Fr. Coriandri+Fr. Anisi TİLAX---F.Sennae +Fr. Coriandri+Fr. Anisi
► + R.Liquiritiae + R.Liquiritiae
► X-M-DİET SOLÜSYON---Sennozit A+B X-M-DİET SOLÜSYON---Sennozit A+B kalsiyum (150mg)
kalsiyum (150mg)
► Purgatif--- Sennozit A+B kalsiyum (300mg) Purgatif--- Sennozit A+B kalsiyum (300mg)
FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ FOLIA SENNAE (TK) SİNAMEKİ
YAPRAĞI (Ph.E.) YAPRAĞI (Ph.E.)
► X-M-SOLÜSYON---Sennozit A+B kalsiyum X-M-SOLÜSYON---Sennozit A+B kalsiyum
► BEKUNİS----Sennozit BEKUNİS----Sennozit
► AGİOLAX (Granül)----Plantago ovata tohumu AGİOLAX (Granül)----Plantago ovata tohumu
► Plantago ovata tohum kabuğu Plantago ovata tohum kabuğu
► Sinameki meyvesi Sinameki meyvesi
► KARBOSEPTİN (Tablet)--- Carbo Ligni KARBOSEPTİN (Tablet)--- Carbo Ligni
► Soufre depuratum Soufre depuratum
► Senna yaprağı Senna yaprağı
► Rh. Rhei ekstresi Rh. Rhei ekstresi
► Fenolftalein Fenolftalein
FRUCTUS CASSIAE FISTULAE FRUCTUS CASSIAE FISTULAE
► Cassia fistula olgun meyveleri Cassia fistula olgun meyveleri
► Sarı renkli çiçekleri, pennat yaprakları olan Sarı renkli çiçekleri, pennat yaprakları olan ağaç ağaç
► Vatanı Hindistan ve tropikal bölgelerde Vatanı Hindistan ve tropikal bölgelerde yetişir.
yetişir.
► Silindir biçiminde legümen meyveleri var Silindir biçiminde legümen meyveleri var
► Meyvenin pulpası kullanılır Meyvenin pulpası kullanılır
FRUCTUS CASSIAE FISTULAE FRUCTUS CASSIAE FISTULAE
► Pulpanın %50’si pektin, müsilaj ve şeker var Pulpanın %50’si pektin, müsilaj ve şeker var
► %1-3 Antrasen türevleri var %1-3 Antrasen türevleri var
► Serbest halde en çok REİN var Serbest halde en çok REİN var
► Ayrıca SENNOZİT A ve B de taşır. Ayrıca SENNOZİT A ve B de taşır.
► 5-10g dozda laksatiftir. 5-10g dozda laksatiftir.
ALOE (TF) SARISABIR ALOE (TF) SARISABIR
► Çeşitli Aloe (Liliaceae) türlerinin yapraklarından Çeşitli Aloe (Liliaceae) türlerinin yapraklarından elde edilen bir usaredir.
elde edilen bir usaredir.
► Aloe ferox (A.lucida)---Güney Afrika’da yetişir Aloe ferox (A.lucida)---Güney Afrika’da yetişir
► Yaprakların hem kenarları hem de alt ve üst yüzleri Yaprakların hem kenarları hem de alt ve üst yüzleri dikenlidir, çiçekleri kırmızı renkte
dikenlidir, çiçekleri kırmızı renkte
► Aloe vera (A.barbadense= A.vulgaris)---Kuzey Aloe vera (A.barbadense= A.vulgaris)---Kuzey Afrika’da yetişir
Afrika’da yetişir
► Yaprak kenarları dikenli, sarı çiçeklidir. Yaprak kenarları dikenli, sarı çiçeklidir.
ALOE (TF) SARISABIR ALOE (TF) SARISABIR
► Aloe ferox- Aloe lucida (Kap Aloesi): Aloe ferox- Aloe lucida (Kap Aloesi):
► Yaprak usaresi açık havada kaynatılarak Yaprak usaresi açık havada kaynatılarak yoğunlaştırılır. Yeşilimsi-sarı renkte
yoğunlaştırılır. Yeşilimsi-sarı renkte
► Aloe vera-Aloe hepatica (Barbada Aloe vera-Aloe hepatica (Barbada Aloesi=Çuraçao Aloesi):
Aloesi=Çuraçao Aloesi):
► Yaprak usaresi kendi kendine yoğunlaşır, Yaprak usaresi kendi kendine yoğunlaşır, koyu renkli, opaktır.
koyu renkli, opaktır.
ALOE (TF) SARISABIR ALOE (TF) SARISABIR
► Antrasenozit miktarı Antrasenozit miktarı %15-30 %15-30
► ALOİN (=Barbaloin) (Barbada Aloesi---%15- ALOİN (=Barbaloin) (Barbada Aloesi---%15- 30) , (Kap Aloesi---%15-20)
30) , (Kap Aloesi---%15-20)
ALOE (TF) SARISABIR ALOE (TF) SARISABIR
► ALOİN(Aloe-emodol C-het.)----Na periodat ALOİN(Aloe-emodol C-het.)----Na periodat veya FeCl
veya FeCl
33ile oksidan hidroliz---Aloe- ile oksidan hidroliz---Aloe- emodol+Gl.
emodol+Gl.
► Serbest Antrakinon Serbest Antrakinon %0.05-0.5 %0.05-0.5
► Aloe-emodol Aloe-emodol
OH OH
CH2OH O
Glusit zinciri 10
ALOİN
ALOE (TF) SARISABIR ALOE (TF) SARISABIR
► Reçine %10-20 (Antrasen polimeri) Reçine %10-20 (Antrasen polimeri)
► Reçine uterusa irritandır. Dolayısıyla Reçine uterusa irritandır. Dolayısıyla hamilelerde ve hemoroitli hastalarda hamilelerde ve hemoroitli hastalarda
kullanılmaz kullanılmaz
► Kalın bağırsağa etkili müshildir. Kalın bağırsağa etkili müshildir.
► Pilül halinde 100 mg dozda----laksatif Pilül halinde 100 mg dozda----laksatif
► 200-500 mg dozda---purgatif 200-500 mg dozda---purgatif
ARAROBA, GOA TOZU ARAROBA, GOA TOZU
► Andira araroba (Leguminosae) e.e. Andira araroba (Leguminosae) e.e.
► Brezilya ormanlarında yetişen bir ağaçtır. Brezilya ormanlarında yetişen bir ağaçtır.
► Şizolizigen salgı ceplerinde bulunan sarı toz Şizolizigen salgı ceplerinde bulunan sarı toz
► Antron Antron
► Antranol taşır Antranol taşır
► KRİZAROBİN; tozun sıcak benzollü KRİZAROBİN; tozun sıcak benzollü
ekstresinin kuruluğa kadar yoğunlaştırılmış ekstresinin kuruluğa kadar yoğunlaştırılmış
şeklidir.
şeklidir.
ARAROBA, GOA TOZU ARAROBA, GOA TOZU
► Antron + Antranol ve benzeri bileşikler taşır Antron + Antranol ve benzeri bileşikler taşır
► Antiseptik ve Antiparaziter’dir. Cilt Antiseptik ve Antiparaziter’dir. Cilt
hastalıklarında özellikle de psoriaziste hastalıklarında özellikle de psoriaziste
kullanılır.
kullanılır.
RADIX RUBIAE, BOYACI KÖKÜ RADIX RUBIAE, BOYACI KÖKÜ
► Rubia tinctorium (Rubiaceae) kurutulmuş Rubia tinctorium (Rubiaceae) kurutulmuş tıprak atı kısımlarıdır.
tıprak atı kısımlarıdır.
► 1-2 m boyda, tırmanıcı bir bitki 1-2 m boyda, tırmanıcı bir bitki
► Çiçekleri küçük ve soluk sarı renkli Çiçekleri küçük ve soluk sarı renkli
► Güneybatı Avrupa’da bulunur Güneybatı Avrupa’da bulunur
► Köklerden elde edilen boya---”Edirne Köklerden elde edilen boya---”Edirne
Kırmızısı” veya “Türk Kırmızısı” diye bilinir.
Kırmızısı” veya “Türk Kırmızısı” diye bilinir.
RADIX RUBIAE, BOYACI KÖKÜ RADIX RUBIAE, BOYACI KÖKÜ
► Boya maddeleri taşır ki boyayıcı özellik Boya maddeleri taşır ki boyayıcı özellik
antrakinon yapısında 1.ve 2.konumlardaki – antrakinon yapısında 1.ve 2.konumlardaki –
OH’lerden ileri gelir. Bu bileşikler:
OH’lerden ileri gelir. Bu bileşikler:
► Alizarin----1,2 dihidroksiantrakinon Alizarin----1,2 dihidroksiantrakinon
OH O
O
1 OH 2
ALİZARİN(ALİZARON)
RADIX RUBIAE, BOYACI KÖKÜ RADIX RUBIAE, BOYACI KÖKÜ
► Purpurin---1,2,4 trihidroksiantrakinon Purpurin---1,2,4 trihidroksiantrakinon
OH O
O
OH
OH 1 2
4 PURPURİN
RADIX RUBIAE, BOYACI KÖKÜ RADIX RUBIAE, BOYACI KÖKÜ
► Ruberitrikasit---alizarin heteroziti Ruberitrikasit---alizarin heteroziti (alizarin+Gl+Ksiloz)
(alizarin+Gl+Ksiloz)
OH O
O 1 O
2
RUBERİTRİK ASİT
Gl Ksiloz
COCCIONELLA COCCIONELLA
► Coccus cacti (Coccidae) isimli böceğin dişi Coccus cacti (Coccidae) isimli böceğin dişi olanlarının kurutulmuş gövdesidir.
olanlarının kurutulmuş gövdesidir.
► Meksika ve Peru bölgelerinde yetişen Meksika ve Peru bölgelerinde yetişen
özellikle Opuntia coccinelifera (Cactaceae) özellikle Opuntia coccinelifera (Cactaceae)
bitkisi üzerinde yer alır bitkisi üzerinde yer alır
► Bitkiden süpürülerek toplanan böcekler su Bitkiden süpürülerek toplanan böcekler su buharı, eter buharı veya kükürt dumanı ile buharı, eter buharı veya kükürt dumanı ile
öldürülür, güneşte veya 40
öldürülür, güneşte veya 40
00C’lik etüvde C’lik etüvde kurutulur.
kurutulur.
COCCIONELLA COCCIONELLA
► Böcek %10 karminikasit taşır Böcek %10 karminikasit taşır
OH O
O
O
OH OH
CH3
HO HOOC
1 2 Gl
3 5 4
6 8
KARMİNİKASİT
HERBA HYPERICI, SARI KANTARON HERBA HYPERICI, SARI KANTARON
► Hypericum perforatum (Hypericaceae) taze çiçekli Hypericum perforatum (Hypericaceae) taze çiçekli dallarıdır.
dallarıdır.
► Avrupa bitkisi Avrupa bitkisi
► Türkiye’de yaygın Türkiye’de yaygın
► 30-80cm boyda, parlak sarı renkli çiçekli 30-80cm boyda, parlak sarı renkli çiçekli
► Yaprakları ışığa tutulduğunda yağ damlacıkları Yaprakları ışığa tutulduğunda yağ damlacıkları parlak noktalar halinde kolaylıkla görülür ki bu parlak noktalar halinde kolaylıkla görülür ki bu
özelliğinden dolayı”SARI KANTARON” adı verilir.
özelliğinden dolayı”SARI KANTARON” adı verilir.
HERBA HYPERICI, SARI KANTARON HERBA HYPERICI, SARI KANTARON
► - - DİANTRON DİANTRON yapısında yapısında
► Hiperisinler Hiperisinler taşır taşır
► Hiperisin---- Hiperisin----
hekzahidroksidimetilnaftadiantron hekzahidroksidimetilnaftadiantron
► İzohiperisin İzohiperisin
► Psödohiperisin Psödohiperisin
► Protohiperisin Protohiperisin
HERBA HYPERICI, SARI HERBA HYPERICI, SARI
KANTARON KANTARON
OH O OH
CH3 OH
OH CH3
OH O HO
1 3
HİPERİSİN (EMODOLDİANTRON)
OH O OH
CH3 OH
CH3 OH
OH O HO
1 3
İZOHİPERİSİN (EMODOLDİANTRON)
HERBA HYPERICI, SARI HERBA HYPERICI, SARI
KANTARON KANTARON
OH O OH
CH3 OH
OH CH3
OH O HO
1 3
PROTOHİPERİSİN (EMODOLDİANTRON)
OH O OH
CH OH
OH CH
OH O HO
1 3
PSÖDOHİPERİSİN (EMODOLDİANTRON)
OH CH3 OH CH3
