EYÜP, PROJE ALANI VE SORUNLAR

(1)

PROJE RAPORU

EYÜP, PROJE ALANI VE SORUNLAR

16-17. yüzyıl konut ve ibadet yapıları, 19. yüzyıl sultan yalılarının yanı sıra, sahil hattında bulunan fabrika yapıları, erken cumhuriyet döneminden kalan geleneksel Türk Evleri ve günümüz konut yapılarının iç içe olduğu, birçok katmanı barındıran Eyüp’te, dik sokak merdivenleri, istinat duvarları, parçalı yapı dokusu, dar sokaklar gibi kentsel yapı elemanları kentsel dokunun karakteristiğini oluşturmaktadır.

Proje alanı kent siluetinde önemli bir yere sahip olsa da erişim imkanının kısıtlı olması birincil sorun olarak belirlenmiştir. Erişim Pierre Loti bölgesinden eğim doğrultusunda, konut

alanlarından ise dik merdivenler aracılığıyla sağlanmaktadır. Çevrede ibadethaneler haricinde kamunun kullanımına açık sosyal merkez bulunmaması, yeşil alan olarak ise yalnızca

mezarlıkların bulunması diğer önemli sorun olarak öne çıkmaktadır.

ÇÖZÜM ÖNERİSİ VE TASARIM KARARLARI

Bölgenin karakteristik kentsel öğeleri olan kamusal merdivenler ve istinat duvarları ile kotlandırma, alana yerleşim için temel tasarım prensipleri olarak projede yer bulmuştur. Bu bağlamda Kaşgari Sk.-Kırkmerdiven Cd., ve Kırkmerdiven Cd.-Hasan Hüsamettin Efendi Tekkesi arasındaki mevcut merdivenlerin proje alanına dahil edilmesiyle kentlilerin alana erişiminin sağlanması amaçlanmıştır. İki noktası arasında 13 metre kot farkı bulanan proje alanı 3 farklı kotta çözümlenmiş, ve bunların mevcut kent merdivenleriyle bağlantısı sağlanmıştır. Kentin dar sokaklara yanaşan yapılaşma fikri referans alınarak Mahalle Evi’ne hizmet eden, kent manzarasına dönük, ve düşeydeki erişimin bir parçası haline gelen kamusal amfiler projede kullanılan diğer bir tasarım öğesidir. Bahsi geçen kentsel tasarım öğelerinin projede kullanımı, hem kentsel dokunun kendisinden beslenen bir yaklaşımı ifade etmekte, hem de saptanan tasarım problemlerinin çözümü konusunda projenin ana

omurgasını oluşturmaktadır.

3 Ana kota ayırılan proje alanı işlevlerine göre 3 farklı blok halinde çözümlenmiştir. Burada amaç kentin parçalı dokusuna uyum sağlamaktadır. Tasarımda blokların mevcut merdiven, amfi ve teraslarla ilişkisinin güçlü olması amaçlanmıştır. Teraslar gerektiğinde yapıların birer devamı olarak kermes, sergi gibi aktiviteler için açık alan olarak kullanılabilmesi tasarımda gözetilen önemli noktalardan biridir. Aşevinin cenaze merasimleri vb. sırasında mahremiyet sağlayabilmesi için mahalle evine sırtını dönmesi gerektiği düşünülmüştür. Muhtarlık

yapısının erişiminin en kolay ve kısa yoldan olması gerektiği düşünüldüğü için yolla aynı kotta kurgulanmıştır. Mevcut merdiven, 58m kotuna ve muhtarlık girişine bağlanmıştır. A , B ve C Blok Yapıları bölgenin gabarisine uyum sağlamak ve kent manzarası bakışına engel olmamak amacıyla Kaşgari Sk. zemin kabul edilip 2 katta çözümlenmiştir.

A BLOK

A blok-Mahalle Evi’ne hizmet eden amfinin olduğu kotlarda boşaltmalar yapılarak giriş

tanımlayan ve kata hizmet eden yarı açık alanlar oluşturulmuştur. Derslikler, atölyeler ve

ortak salonların gerektiğinde amfi ve teraslara da taşabilmesi için bu birimler 1. ve 2. Bodrum

katına konumlandırılmıştır. Giriş Katında güvenlik için çocuk oyun odası ve açık kapalı alan

sergisi planlanmıştır. 1. katta serbest planlı kütüphane ve bununla ortak olarak çalışabilecek

bir bilgisayar laboratuvarı ve eğitmen odaları tasarlanmıştır.

(2)

B BLOK

B blok 2 katlı-2 bodrum katlı bir aş evi yapısıdır. Aşevine hizmet eden amfinin olduğu kotta boşaltmalar yapılarak giriş tanımlayan ve kata hizmet eden yarı açık alan oluşturulmuştur.

Ayrıca aşevinin servis girişi de Kaşgari Sk. üzerinden 60 kotudan sağlanmaktadır. 2. Bodrum katında Aşevinin servis asansörüyle bağlantılı depo bulunmaktadır. Giriş kotunda yetişkinler ve çocuklar için mutfak atölyesi düşünülmüştür. 1. Katta Aşevi yemek salonu servis alanı ve mutfak alanı tasarlanmıştır. 1. Bodrum katında Ortak salon konumlandırılmıştır. Bu ortak salon ihtiyaç durumda önündeki terasla birlikte aşevi , cenaze merasimleri, kermes, sergi gibi ihtiyaçlar için kullanılacaktır.

C BLOK

Zemin girişi 58 kotu kabul edilmiş ve ana giriş bu kottan yol üzerinden verilmiştir. Ancak oluşturulan merdivenin çıktığı terasa muhtarlık girişi açılmış ve erişim kolaylığı sağlanması amaçlanmıştır.1. Katta Mahalle Evi ve Aşevinin idari birimi sekreterliği konumlanmıştır.

PEYZAJ

Arazideki eğim ve mevcut mezarlık dokusunu referans alarak mezarlık siluetini devam ettirmek peyzaj düzenlemesindeki ana hedeftir. Ana teraslar haricindeki küçük teraslarda içerisinde modüler şekilde konumlanmış ağaçlar ve oturma birimleri bulunmaktadır. Bu küçük teraslar yapılarla direkt ilişki kurmayan, kentlinin rekreasyon ihtiyacı için manzaraya dönük olarak bir kurguya sahiptir.

Kentin bir diğer yapı elemanı olan istinat duvarları yapılan tasarımda bilinçli olarak kullanılmıştır. Bu istinat duvarlarının çocuklar için boyama ve tırmanma duvarı, sergi yüzeyleri, okuma duvarı, yeşil duvar gibi işlevler atanarak kentliye hizmet etmesi düşünülmüştür.

Cephe Tasarımı

Cephe malzemesi olarak Geleneksel Türk Evlerine referans olabilecek ahşap kaplama ve

çağdaş yapı elemanı olan brüt beton tercih edilerek tarihi ve güncel olanın birlikteliğine

vurgu yapılmak istenmiştir. Ahşap kaplamadaki açıklıklar bölgedeki geleneksel yapıların

pencere düzenine referans vermektedir. Binanın ana girişinin vurgulanması amacıyla zemin

üstünde brüt beton masif bırakılırken, kent siluetine bakan brüt beton cephe bölgedeki

pencerelerden esinlenilerek modüler bir kompozisyonla yeniden yorumlanmıştır.

(3)

İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SOSYAL MERKEZLER MİMARİ PROJE YARIŞMASI MAHALLE EVİ

(A BLOK) STATİK RAPORU RUMUZ: 75826

İstanbul İli, Eyüpsultan İlçesi, Merkez Mahallesi, 29 Ada, 11 Parsel’de inşaası planlanan Mahalle Evi (A Blok) projesi uzun kenarı 21.73 m, kısa kenarı 10.00 m olup yapı temel derinliği 80 cm, toprak altında kalan kısmının yüksekliği 5.40 m(2 kat), toprak üstü yüksekliği 13.30(4 kat) m’dir. Yapı betonarme karkas tipte olup temel tipi; radye, döşemeleri kirişli, düşey taşıyıcı eleman olarak da bodrum katlar dolgu yüzleri ile merdiven ve asansör çevresinde perdeler, geri kalan kısımlarda kolonlar kullanılmıştır.

Malzeme Bilgileri :

Beton : C35/45

Basınç Dayanımı (fck) : 35 Mpa Çekme Dayanımı (fctk) : 2,11 Mpa Elastisite Modülü (E) : 33882 Mpa Kayma Modülü (G) : 14118 Mpa Basınç Bloğu Katsayısı (k¹) : 0,79

Poisson Oranı (μ^c) : 0,2

Isı Genleşme Katsayısı : 0,00001 °C^-1

Betonarme çeliği : B420C

Minimum akma Dayanımı (fyk) : 420 Mpa Minimum Kopma Dayanımı (fu) : 500 Mpa Elastisite Modülü (E) : 200000 Mpa Minimum Kopma Uzaması (ε^su%) : 8

Tasarımda Göz Önüne Alınan Yönetmelikler:

TBDY 2018 TS 498 TS 500

Yükler:

Zati Yükler :

Beton Birim Hacim Ağırlığı : 2,50 t/m³

Dolgu Malzemesi Birim Hacim Ağırlığı : 2,10 t/m³

Duvar Yükü(dış) : 0,32 t/m²

Duvar Yükü(iç) : 0,25 t/m²

Döşeme Kaplama Yükü : 0,15 t/m²

Hareketli Yükler :

Radye temel ve kat döşemeleri üzeri hareketli yükler : 0,50 t/m²

Rüzgar Yükü : 0,60 kN/m²

Kar Yükü : 0,75 kN/m

²

(4)

Deprem Yükleri :

Zati Yük Faktörü : 1,4

Hareketli Yük Faktörü : 1,6

Deprem Düzeyi : DD-2

Zemin Sınıfı : ZD

Kısa periyot harita spektral ivme katsayısı (S^s) : 0,853 1 saniye periyot için harita spektral ivme katsayısı (S¹) : 0,240

Tasarım S^DS : 0,768

Tasarım S^D1 : 0,192

En büyük yer ivmesi (PGA) : 0,352 g

En büyük yer hızı (PGV) : 22,015 cm/sn

Periyot (TA) : 0,050

Periyot (TB) : 0,252

Bina Kullanım Sınıfı (BKS) : 2

Bina Önem Katsayısı (I) : 1,2

Deprem Tasarım Sınıfı (DTS) : 1

Zemin Üstü Bina Yüksekliği (H^N) : 13,5 m

Bina Yükseklik Sınıfı (BYS) : 6

Performans Hedefi : Kontrollü Hasar

Değerlendirme/Tasarım Yaklaşımı : Dayanıma Göre Tasarım

Diyafram Tipi : Yarı Rijit

Süneklik Düzeyi : Yüksek

Taşıyıcı Sistem Davranış Katsayıları (Rx) : 5,6 (4/5 R) Taşıyıcı Sistem Davranış Katsayıları (Ry) : 5,6 (4/5 R) Dayanım Fazlalığı Katsayıları (Dx, Dy) : 2,5

Nihai Performans : Sınırlı Hasar

Önerilen Temel Sistemi:

Yapı, temel alt kotu 49,00 olarak tasarlandığından yapının temeli, zemin etüdü raporuna göre yerel zemin sınıfı; ZB (TBDY 2018’e göre) yani az ayrışmış, orta sağlam kayalara oturmaktadır. Bu nedenle herhangi bir iyileştirme metoduna (fore kazık vs.) gerek olmadığı düşünülmekte olup yapının temeli 80 cm kalınlığında radye temel olarak

tasarlanmıştır. Ayrıca arazide yapılacak tüm kazılar şevli olarak yapılmalı ve bazı noktalarda (örneğin 3. Bodrum kat yangın çıkışı) dayanma yapıları yapılmalıdır.

(5)

Taşıyıcı Sistem Şeması:

Temel Üst (49.80)

(6)

Bodrum 4 (52.50)

(7)

Bodrum 3 (55.20)

(8)

Bodrum 2 (58.70)

(9)

Bodrum 1 (62.20)

(10)

Zemin (65.70)

(11)

Kat 1 (68.70)

(12)

İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SOSYAL MERKEZLER MİMARİ PROJE YARIŞMASI AŞEVİ

(B BLOK) STATİK RAPORU RUMUZ: 75826

İstanbul İli, Eyüpsultan İlçesi, Merkez Mahallesi, 29 Ada, 11 Parsel’de inşaası planlanan Aşevi (B Blok) projesi uzun kenarı 15.54 m, kısa kenarı 9.00 m olup yapı temel derinliği 80 cm, toprak altında kalan kısmının yüksekliği 2.70 m (1 kat), toprak üstü yüksekliği 10.50 (3 kat) m’dir. Yapı betonarme karkas tipte olup temel tipi; radye, döşemeleri kirişli, düşey taşıyıcı eleman olarak da bodrum katlar dolgu yüzlerinde perdeler, geri kalan kısımlarda kolonlar kullanılmıştır.

Malzeme Bilgileri:

Beton : C35/45

Minimum akma Dayanımı (fyk) : 420 Mpa Minimum Kopma Dayanımı (fu) : 500 Mpa Elastisite Modülü (E) : 200000 Mpa Minimum Kopma Uzaması (εsu%) : 8

Tasarımda Göz Önüne Alınan Yönetmelikler:

TBDY 2018 TS 498 TS 500

Yükler:

Zati Yükler :

Hareketli Yükler :

Kar Yükü : 0,75 kN/m²

(13)

Deprem Yükleri ve Katsayılar :

Zemin Sınıfı : ZE

Tasarım S^D1 : 0.744

Periyot (TA) : 0.143

Periyot (TB) : 0.716

Zemin Üstü Bina Yüksekliği (H^N) : 10,5 m

Normal Performans Hedefi : Kontrollü Hasar

Taşıyıcı Sistem Davranış Katsayısı (R^x) : 5,6 (4/5 R) Taşıyıcı Sistem Davranış Katsayısı (R^y) : 7

Dayanım Fazlalığı Katsayıları (D^x, Dy) : 2,5

Önerilen Temel Sistemi:

Yapı, temel alt kotu 52,50 olarak tasarlandığından yapının temeli, zemin etüdü raporuna göre yerel zemin sınıfı; yer yer ZD olabilecek olsa da tasarımda ZE (TBDY 2018’e göre) yani gevşek kum/çakıl veya yumuşak kil tabakalarına oturmaktadır. Bu nedenle tasarımda öngörülen 80 cm radye temel altına iyileştirme metodu uygulama zorunluluğu vardır. Öneri olarak daha aşağıdaki kaya kütlesine soket yapılmak üzere uç kazık türünde fore kazık kullanılmalıdır.

(14)

Taşıyıcı Sistem Şeması:

Temel Üst (53.30)

(15)

Bodrum 2 (56.00)

(16)

Bodrum 1 (60.00)

(17)

Zemin (63.50)

(18)

Kat 1 (66.50)

(19)

İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SOSYAL

MERKEZLER MİMARİ PROJE YARIŞMASI MUHTARLIK BİNASI (C BLOK) STATİK RAPORU RUMUZ: 75826

İstanbul İli, Eyüpsultan İlçesi, Merkez Mahallesi, 29 Ada, 11 Parsel’de inşaası planlanan Muhtarlık Binası (C Blok) projesi uzun kenarı 10.30 m, kısa kenarı 6.00 m olup yapı temel derinliği 80 cm, toprak altında kalan kısmının yüksekliği 2.70 m (1 kat), toprak üstü yüksekliği 6.00 (2 kat) m’dir. Yapı betonarme karkas tipte olup temel tipi; radye,

döşemeleri kirişli, düşey taşıyıcı eleman olarak da bodrum katlar dolgu yüzlerinde perdeler, geri kalan kısımlarda kolonlar kullanılmıştır.

Malzeme Bilgileri:

Beton : C35/45

Minimum akma Dayanımı (fyk) : 420 Mpa Minimum Kopma Dayanımı (fu) : 500 Mpa Elastisite Modülü (E) : 200000 Mpa Minimum Kopma Uzaması (εsu%) : 8

Tasarımda Göz Önüne Alınan Yönetmelikler:

TBDY 2018 TS 498 TS 500

Yükler:

Zati Yükler :

Hareketli Yükler :

Kar Yükü : 0,75 kN/m²

(20)

Deprem Yükleri ve Katsayılar :

Zemin Sınıfı : ZE

Tasarım S^D1 : 0.744

Periyot (TA) : 0.143

Periyot (TB) : 0.716

Zemin Üstü Bina Yüksekliği (H^N) : 6 m

Normal Performans Hedefi : Kontrollü Hasar

Taşıyıcı Sistem Davranış Katsayısı (R^x) : 8 Taşıyıcı Sistem Davranış Katsayısı (R^y) : 8 Dayanım Fazlalığı Katsayıları (D^x, Dy) : 3

Önerilen Temel Sistemi:

Yapı, temel alt kotu 54,50 olarak tasarlandığından yapının temeli, zemin etüdü raporuna göre yerel zemin sınıfı; yer yer ZD olabilecek olsa da tasarımda ZE (TBDY 2018’e göre) yani gevşek kum/çakıl veya yumuşak kil tabakalarına oturmaktadır. Bu nedenle tasarımda öngörülen 80 cm radye temel altına iyileştirme metodu uygulama zorunluluğu vardır. Öneri olarak daha aşağıdaki kaya kütlesine soket yapılmak üzere uç kazık türünde fore kazık kullanılmalıdır.

(21)

Taşıyıcı Sistem Şeması:

Temel Üst (55.30)

(22)

Bodrum 1 (58.00)

(23)

Zemin (61.00)

(24)

EYÜP, PROJE ALANI VE SORUNLAR

PROJE RAPORU