GASTR‹K SEMPTOMLARI ÖN PLANDA OLAN
GASTRO-PULMONER SARKO‹DOZ OLGUSU
A CASE OF GASTRO-PULMONARY SARCOIDOSIS IN THE
FOREGROUND WITH SYMPTOMS OF GASTRIC
Cantürk TAfiÇI 1 Turan ILICA 2 Salih DEVEC‹ 3 Ömer DEN‹Z1 Metin ÖZKAN 1 Hayati B‹LG‹Ç 1
Gülhane Askeri T›p Fakültesi, Ankara
1Gö¤üs Hastal›klar›, 2Radyoloji, 3Patoloji
Anahtar sözcükler: Gastrik sarkoidoz, pulmoner sarkoidoz Key words: Gastric sarcoidosis, pulmonary sarcoidosis
SUMMARY
The 64-year-old female patient with gastric symptoms and hospital admission in the systematic screening of pulmonary sarcoidosis has been good response to treatment with oral steroids were detected. Gastric sarcoidosis is rare in the literature (0.1%). The definitive diagnosis of granulomatous inflammation with a demonstration of endoscopic biopsy are being made. Many of the patients remained asymptomatic gastric sarcoidosis. Autopsy findings of cases found by chance is very high. Seen in patients with pulmonary sarcoidosis treated with gastric complaints were often symptomatic medications, so they truly can be estimated to be less than the number of identified gastric sarcoidosis. Due to the small number of cases of symptomatic gastric sarcoidosis in our case we wanted to offer this form.
‹z mir Gö¤üs Hastanesi Dergisi, Cilt XXVI, Say› 1, 2012
ÖZET
Gastrik semptomlar ile hastane baflvurusu olan 64 yafl›ndaki bayan hastan›n yap›lan sistemik tarama-s›nda pulmoner sarkoidozu da tespit edilmifl olup oral steroid tedavisine iyi cevap al›nm›flt›r. Gastrik sarkoidoz literatürde oldukça nadir ola-rak görülmektedir (%0.1). Kesin tan›s› endosko-pik biyopsi yap›larak granulamatöz inflamasyo-nun gösterilmesi ile konmaktad›r. Gastrik sarkoi-doz olgular›n birço¤u asemptomatik olarak seyret-mektedir. Otopsi bulgular›nda tesadüfen tespit edilen olgular oldukça fazlad›r. Pulmoner sarkoi-doz olgular›nda görülen gastrik flikayetlerin ço¤u kez semptomatik ilaçlar ile tedavi edildi¤i, bu nedenle de gerçek anlamda tespit edilen gastrik sarkoidoz say›s›n›n az oldu¤u tahmin edilebilir. Semptomatik gastrik sarkoidoz olgular›n›n az olmas› ve prezentasyon fleklinin farkl›l›¤›yla bir-likte pulmoner sarkoidoz birbir-likteli¤inin gösterilme-sinin anlaml› oldu¤unu de¤erlendirerek olgumuzu sunduk.
hastal›kt›r (1). Akci¤erler, lenf nodlar› ve dalak en s›k olarak tutulan organlard›r (2). Pulmoner sarkoidozlu olgular›n yaklafl›k
G‹R‹fi
Sarkoidoz, multipl organ tutulumu ile karak-terize etyolojisi bilinmeyen granulamatöz bir
Gelifl tarihi: 28 / 08 / 2011 Kabul tarihi: 13 / 01 / 2012
Resim 2. Toraks HRCT kesitinde, her iki akci¤erde
yayg›n mikronodüler infiltrasyonlar ve bronflektazik de¤ifliklikler görülmektedir.
Resim 1a-b. Kesitlerde duodenum mukozas›nda, submukozal alanda epiteloid histiyosit topluluklar›nda
oluflan nonkazeifiye granülom yap›s› izlenmektedir (Resim1a:x100, H&E) (Resim1b:x200, H&E). s›nda PA Akci¤er grafide yayg›n nodüler infilt-rasyon görülmesi üzerine yüksek rezolus-yonlu akci¤er tomografisi (Resim 2) çekildi. Yayg›n pulmoner tutulum saptanmas› üzerine hastaya detayl› sorgulama yap›ld›¤›nda eforla artan nefes darl›¤› flikayetinin de oldu¤u gö-rüldü. Serum ACE (angiotensin converting enzym) de¤eri 90 mcg/mlt (0-40 mcg/mlt) saptand›. PPD de¤eri 3 mm olarak ölçüldü. %60’› asemptomatik seyretmektedir (3).
Tespit edilen gastrointestinal sarkoidoz olgu-lar› %0.1-0.9 oran›ndad›r (4). Subklinik ola-rak seyreden olgular da düflünülecek olursa bu oran›n biraz daha fazla olmas› muhtemel-dir. Gastrik ve pulmoner sarkoidoz birlikteli-¤inde gastrik semptomlar›n ön planda oldu-¤u olgu say›lar› oldukça azd›r. Olgumuzda da, öncelikle gastrik sarkoidoz tan›s› konu-lan ve sistemik tarama s›ras›nda pulmoner sarkoidozla uyumlu görünümün saptand›¤› bir olgumuzu sunduk.
OLGU
Altm›fl dört yafl›nda bayan hasta; kar›n a¤r›s›, bulant›, haz›ms›zl›k, ishal, yemeklerden sonra kusma flikayeti ile poliklini¤e baflvurmufl. fiikayetleri yaklafl›k iki ayd›r devam etmekte olan hasta bu sürede antiasit tedavisi kul-lanm›fl. Yap›lan gastroskopide mide antru-munda nodüler de¤ifliklikler, mukoza kal›n-laflmas›, gastrit bulgular› görülmüfl. Mide biyopsi sonucu non-kazeifiye granülamatöz inflamasyon (Resim 1a-b) gelmesi üzerine Gö¤üs Hastal›klar› poliklini¤ine yönlendirilen hastaya sistemik tarama yap›ld›. Helikobakter pylori saptanmas› üzerine hastaya antibiotik tedavisi baflland›. Tedavisinin birinci hafta-GASTRO-PULMONER SARKO‹DOZ
sarkoidozun sistemik taramalar› s›ras›nda kondu¤u görülmektedir. Ancak olgumuzda, tan› sürecinin öncelikle gastrik flikayetlerin ön planda oldu¤u bir klinik tabloda gerçek-leflti¤ini görmekteyiz. Öncelikle gastrik, son-ras›nda pulmoner sarkoidoz tan›s› konmufl-tur ve oral steroid tedavisi ile gastrik flika-yetleri tamamen kaybolmufltur. Pulmoner tutulum ise k›smen gerilemifltir.
Literatürde gastrik sarkoidozun üst gastro-intestinal sistem kanamas› gibi atipik semp-tom ve bulgularla baflvurdu¤u olgular da bildirilmifltir (7). Genellikle peptik ülser ben-zeri semptomlar vermektedir. Befl olguluk bir gastrik sarkoidozda H. pylorinin %40 oranda birlikteli¤i tespit edilmifltir (5). Olgu-muzda da H. pylori pozitifti ve antibiotik tedavisi alm›flt›.
Asemptomatik gastrik sarkoidoz vakalar› da düflünülecek olursa, yaklafl›k %0.1 oran›nda görülen s›kl›¤›n daha da fazla oranda olmas› muhtemeldir. Olgumuzun hastane baflvuru-sunda gastrik flikayetleri daha a¤›rd›. Ancak detayl› anamnez sorgulamas›nda eforla artan nefes darl›¤› flikayetini de tariflemekteydi. Pulmoner sarkoidozda gastrik flikayetler de mevcut ise infeksiyoz ya da noninfeksiyoz gastrit d›fl›nda sarkoidoza ba¤l› olabilece¤i düflünülmeli ve endoskopi yap›lmal›d›r. Sonuç olarak, gastrik ve pulmoner sarkoidoz-lu olgumuzu farkl› prezentasyonu nedeni ile sunduk.
Göz, beyin, kalp tutulumu araflt›r›ld› ve pato-loji saptanmad›. Bat›n ultrasonografisi ile organomegali saptanmad›. Spirometrik ince-lemede hafif restriktif bozukluk saptand› ve CO difüzyonu %60, alveoler ventilasyonla düzeltilmifl oran› %64 olarak bulundu. 24 saatlik idrar kalsiyum miktar› normalin bir buçuk kat› kadar yüksek ç›kt›. Hastaya bron-koskopik biopsi önerildi ancak hastan›n ka-bul etmemesi üzerine yap›lan di¤er tetkikler ile birlikte de¤erlendirilerek 40 mg/gün oral prednizolon tedavisine bafllanm›flt›r. Steroid tedavisi azalt›larak 8 mg/gün dozuna kadar düflülüp birinci y›l›n sonunda kesilmifltir. Üç ayl›k aralarla hasta radyolojik, laboratuar ve klinik olarak de¤erlendirilmeye al›nd›. Steroid tedavisin üçüncü ay›nda gastrik flikayetleri tamamen kayboldu. Nefes darl›¤› ise tedavi-nin alt›nc› ay›nda gerilemifltir. Ancak radyo-lojik ve spirometrik regresyon tatmin edici seviyede olmam›flt›r. Hastaya kontrol gastros-kopi önerildi ancak hasta kabul etmedi. Halen tedavisiz takip alt›nda tutulmaktad›r.
TARTIfiMA
Sarkoidoz, bilindi¤i gibi sebebi bilinmeyen non-kazeifiye granülamatöz bir hastal›kt›r (1). Gastrointestinal sarkoidoz ise oldukça nadir görülmektedir (5). Literatürde, gastrik sarkoidozlar›n yaln›zca 60’n›n semptomatik oldu¤u görülmektedir. Bu olgular›n da 25’ine patolojik olarak tan› konulmufl (6). Genel-likle gastrik sarkoidoz tan›s›n›n, pulmoner
‹ZM‹R GÖ⁄ÜS HASTANES‹ DERG‹S‹
59 KAYNAKLAR
3. Highland KB, Retalis P, Coppage L, et al. Is there and anatomic explanation for chest pain in patients with pulmonary sarcoidosis? South Med J 1997; 90: 911-4.
4. Friedman M, Ali M. Aamir, Borum M.L. Gastric sarcoidosis: A case report and review of the literature. Southern Medical Journal 2007; 3: 100.
1. Cyrstal RG. Sarcoidosis. In: Kasper DL, Braun-wald E, Fauci AS, et al. Harrison’s Principle of Internal Medicine. 16th ed., pp.2017-2023. McGraw-Gill Medical Publishing: 2005. 2. Ripudaman SB, Oscar WC, Won Kyoo Cho.
Symptomatic Gastrointestinal Sarcoidosis. Case report and review of the literature. Digestive Diseases and Sciences 2003; 48(1): 174-8.
60
5. Farman J, Ramirez G, Rybak B, et al. Gastric sarcoidosis. Abdom Imaging 1997; 22: 248-52. 6. Sharma A, Kadakia J, Sharma O.
Gastro-intestinal sarcoidosis. Semin Respir Med 1992; 6: 442.
7. Munker M, Sharma O. Fatal Gastrointestinal hemorrhage in sarcoidosis. A previously unreported occurrence. Sarcoidosis 1987; 4: 55-7.
Yaz›flma Adresi:
Dr. Cantürk TAfiÇI
Gülhane Askeri T›p Fakültesi, Gö¤üs Hastal›klar›, ANKARA
e-posta: [email protected] GASTRO-PULMONER SARKO‹DOZ