Sayfa 4 İST A N B U L E K SPR E S T T ' 5 ^ j 3 *ri ^
'
' -
f .
, ■
>
-~î
1906 SENESİNDE
Y U N A N İ S T A N
VE SIRBİSTAN
İLE BİR İTTİFAK
T E Ş E B B Ü S Ü
1906 senesinde B u lg a rla r b ir k aç m ilyon U ra ele geçirm ek için tevhide düyun y a p a ra k b ü y ük m ik ta rd a m u h te lif silâ h fab rik s ¡a r ın a h a rp m alzem esi sip a rişin e b aşlam ışlard ı. B u lg a rista n9 ta r ih te bize tâ b i b ir p ren slik idi ve kendisüe k â fi b ir ittif a k ı m ız d a vardı. B u n a ra ğ m e n R u m eli ey âletlerim izin b ü y ü k bir
k ısm ını z a p te tm e k em eline düş m ü ştü r- B azı büyük dev letler - den te ş v ik ve him aye g ö rü y o r - du. B u v a z iy e tte n II. ci S u ltan A b d ü lh am it endişe ed erek h a re k e te geçm eğe k a r a r v e rm iştir. O 1 ta r ih te Paris. B ü yük E lçisi b u lu nan b ü y ü k b ira d e rim S alih M ü n ir P a ş a y ı Is ta n b u la d a v e t ede re k Y u n a n ista n ve S ırb ista n la b ir ittif a k m ü zak e relerin e m e m u r e tm iş tir. Salih M ünir P a şa şah sen b ir B alk an itti f a k ı vücu- ' de g e tirm e k istiyordu- il k ola r a k R o m an y a h ü k û m etile tem as etm e k ü z e re B ü k reşe g itm iştir. R o m a n y a devlet ad a m la rın ı böy le b ir ittifa k a ta m a m e n t a r a f t a r bulm uştu. Bu s ıra d a Y unan K ra lı Corci P a ris i z iy a re te gel m esi ta h a k k u k edince S alih M ü n ir P a ş a hem en P a ris e h a re k e t e tm iş tir. Y unan K ra lı şerefine E lyze sa ra y ın d a v erilen b ü y ü k resm î z iy a f e tte b ir m ü d d et siyasî v a z iy e t h a k k ın d a K ra l ile görüş m iiş ve e rte si günti için bir mii- jb.kat k a ra r la ş tır m ış la rd ır. M ü la k a t K ra lın m isafir bulunduğu h a ric iy e sa ra y ın d a y apılm ıştır- Y unan H a ric iy e N a z ırı M r. Bal ta c ir de h a z ır b u lu n m u ştu r. l!k d efa söz alan Y unan K ra lı C or ci şu n la rı söylem iştir.
(T ü rk iy e ile Y u n a n ista n m m e- n a fii ta m a m e n m ü ş te re k tir. H e r iki m em lek etin birden m aru z ol d u k la rı teh lik e g ü nden güne z i yadeleşiyor- A rtık b irb irim ize * fe n a gözle bak m am alıy ız. G eç m iş z a m a n la rd a ik i m em leket a ra s ın d a k i m ü n aseb etleri bozan h âd iselere te e s sü f ediyorum . B u n ları a r tık u nutm alıyız- D ost ve m ü tte fik olm ak için elim iz den geleni yapm alıyız. B u lg a r - la r sizin de bizim de d ü şm a n la rım ızdır- R um elide B u lg a r K o m itecilerin in ta a r ru z u n a y e m e zalim ine en ziyade Rum 'lar du ç a r o ld u k ları halde ta ra fın ız d a n lây ık ile sa h a b e t g ö rm ü y o rla r. H im aân dolayı Y u n an m illeti miri: teessird ir. B u lg a rla rın m a k s a t ve em elleri husule gelecek o lu r s a h em sizin ve hem de bizim için teh lik eli olur. Y alnız b aşım ı za b u n a m ani olam ayız. A ncak T ü rk iy e ile birlenerek, ittif a k edecek o lu rsa k B u lg a rla r m e ra m la r ın a n ail olam azlar- Siz de bu fik ird e iseniz hem en bu
Yunan &rah I inci George
lSJf5 - 1913
ittih a d ı h az ırla m a lıy ız dem iş - tir.) Y u n a n ista n m büyük K ralı C orçinin bu sözleri h â lâ b ü tü n can lılığ ın ı m u h a fa z a etm ek ted ir. K ralın bu te ş v ik k â r sözlerinden so n ra S alih M ü n ir Pa.şa d a h a bü y ü k b ir ü m itle işe sa rılm ış tır. A tin a y a giderek K ra l ile te k r a r u zu n u z u n g ö rü şm ü ş ve B aşve - kil M r. Teodokis ve H ariciy e N a z ırı B a lta c is ile m ü z a k e re le re b aşlam
ıştır-B u m ü z a k e re le r h e r ik i ta r a f ı m em nun edecek m a h iy etd e in k i şa f etm iş ve b ir ittif a k p rp jesi k a t ’ı şeklini alm ıştır.
B u p ro jed e: R um elide aslen R u m la rla m esk u n olan ım n ta k a laca B u lg a r u n su ru n u n yerleşm e sine ta ra fım ız d a n rnâni olm ak. K a v a la ta r a fın d a sah ile doğru B u lg a rla rın s a tın alm ak is te d ik leri a ra z in in sa risin i m enetm ek. T ü rk iy e şim en d iferlerin in yeni şe h ir cih etin d e Y unan h a ttı ile iltis a k e ttir m e k ve G irit m ese lesinin sulhen tesviyesi gibi ş a r t la r m evcud idi. Buna', m ukabil B u lg a rla r ta r a fın d a n b ir ta a r ru z v u k u u n d a Y u n a n ista n k a r a ve deniz k u v v e tle rin in iş tira k ile h arb e bizim le b e ra b e r g irm eğ i ta a h h ü t ediyordu- II. ci S u ltan A b d ü lh am it ve B ab ali bu p ro je yi iyi. k a rşıla m ışla rd ı. S alih M ü n ir P a ş a A tm a d a n B e lg ra d a h a r e k e t etm iş ve d erh al Sırb K ralı ve B aşv ek i] Mr. P a s ir ile m ü za k erelerd e ta m a m e n m ü sb et b ir netice v erm iş ve b ir gizli ittifa k pro jesi k alem e alın m ıştır. Bu •.
p ro je n in b ir su re ti b ira d e rim Sa lih M ünir P a ş a n ın e v ra k ı a ra sında b u lu n m a k ta d ır. R om anya ile de yap ılan m ü z a k e re le r n e ti celenerek T ü rk iy e, Y u nanistan, S ırb ista n ve R om an y a a ra s ın d a b ir B alk an ittih a d ı p ro jesi ta r a f ia rc a k a b u l ve ta s d ik edilm iştir- F a k a t iki sene k a d a r devam e-
r U n bıı nttîJ»-':eveler 1908 sene sinde m e ş ru tiy e tin ilânı ile ik t i d a ra gelen liiik û m et ta ra fın d a n in taç edilem em iştir. B undan son r a da v u k u a gelen h â d ise le r böy le b ir ittifa k ın ta h a k k u k u n a m a ni o lm u ştu r. N ih a y e t B alk an h a r binin z u h u ra gelm esi ile d ünya siy a se ti ta m a m e n yeni b ir is ti k a m e t alm ıştır. A. ESEN REL,
