Refik Halrt Karaj^.
E
D EB İY A T d ü n y a m ız R e fik H a lit g ib i b ir s a n a tç ı y ı k a y b e tm e k le b ü y ü k b ir m a te m iç in d e k a ld ı. E le m im iz ve a c ı m ız ç o k d e rin d ir . F e c r -i A ti g e n ç le ri a ra s ın d a k ıs a d e n e c e k b ir z am an d a k e n d is in i ta n ıtm ış , e d e b iy a t â le m im iz d e b a ş a k la rı,, a rp a s a p la r ı n ın o rta s ın d a n b ir g e lin c ik g ib i y ü k se lm iş, gözü ve k a lb i k e n d isin e d o ğ ru ç e k m iş ti. L isa n ı b ir a k a rs u g ib i te m iz, p ü rü z s ü z Ve b e r r a k tı, sesli ve ı ş ı k l ı y d ı . N e e sk ile rin ve n e de y e n ile rin k i g ib i a ğ d a lı ve lu z u c c tli idi. O n u n li s a n ın d a k i bu te m iz liğ i n e s ir le rin d e , (Z a n d a v e sta ) la rd a g ö r d ü k .B ü y ü k b ir u s ta lık la k u lla n d ığ ı İsta n b u l tiirk ç e s in i h ik â y e le rin d e d e d ile g e tird i.
B u b a şla n g ıç ta n so n ra R e fik H a - lid ’i m iz a h y a z a rı o la ra k gö rü y o r u z . K irp i im z a sıy la y a y ın la d ığ ı y a z ı l a r ın b ir k ıs m ı k ita p h a lin d e ç ı k m ı ş t ı r a n ım a N a k ş -ı B e- r a b la r (A le m d a r) v e (S a b a h ) g a z e te le rin in s ü tu n la rın d a gö m ü lü k a lm ış tır .
B en R e fik H a lid ’i A le m d a r g a ze te sin e N a k ş-ı B c ra b la rı y a z d ı ğ ı s ıra d a ta n ıd ım . 48 y ıl old u g a lib a . G azete o z am an Be- y o ğ lu n d a A şm alı M escitte (E n - te n te ) m a tb a a s ın d a ç ık ıy o rd u . A le ın d a r'd a ç a lış a n la rd a n b irk a ç isim h a tır lıy o r u m şim d i: S a rı S ü le y m a n , P ik o lo F u a t, M ii- salıh ih E sat. B ir de şim d i A l la h u z u n ö m ü rle r v e rsin v e fa k â r d o stu m A lâ ed d in E rg in . B u g a ze te o ıu ın ilk ç a l ış tığ ı g a ze te idi.
R efik H a lid ’in b a ş a rılı b ir y ö n ü de k ü ç ü k h ik â y e c iliğ id ir. S iyasî y a z a r l ık y a p a c a k b ir k a
r a k te r sah ib i d e ğ ild i. C an lı, h a re k e tli, k a b ın a s ığ m a y a n b ir a d a m d ı am a siy asî m u h a rri r o lm a k içlıı y a r a tılm a m ış tı. R e fik H a lit b ir çok m e c m u a ve g a z e te le re y a z ıla r y a z d ı. F ık r a , m iisa h ab e v e sa ire . M ü sa h a b e- le riııd c ö ğ re tic i b ir h ü v iy e t v a r d ır . 50 y ı llık h â t ı r a l a r ı n ı d ile g e tire n b u s o h b e tle rin k i ta p h a lin d e ç ık m a s ı fa y d a lı o lu r.
R efik H alit K a ra y h a k k ın d a b ir çok şe y le r sö y len d i, b ir h a y li y a z ıla r y a z ıld ı, b iy o g ra file r y a y ın la n d ı. B en bu b ü y ü k ad am h a k k ın d a n e y a z a b ili rim . İ r a n ’ın b ü y ü k şa iri Ş i- ra z lı S a d i’n in b ir sö zü n ü t e k ra r la y a r a k y a z ı m r b itiriy o ru m : « Senin h a k k ın d a çok şe y le r y a z ıld ı, sö y len d i. F a k a t h e n ü z v a s f ın ın b a şın d a y ız .»
