Hamdullah Suphi Tanrıöver:Hayatı ve eserleri

(1)

(2)

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI YAYIN LA R I: 658

HAMDULLAH SUBHÎ TANRIÖVER

Hayâtı ve Eserleri

Dr. FETHÎ TEVETOĞLU

(3)

Kapak Düzeni: Sainı ONAN

O n a y : 6.5.1986 g ü n v e 928.1-1868 sayı. B ir in c i b a sk ı, A ğ u s to s 1986

B a s k ı S a y ı s ı : 15.000 S e v in ç M a tb a a s ı - A N K A R A

(4)

Hamdullah Subhî Tannöver 1885— 1966

(5)

Ö N S Ö Z

K ü ltü r ve Turizm Bakanlığının 25 Temmuz 1985 gün ve 4770 - 29674 sayılı yazılarıyla, içinde bulunduğumuz Gençlik Y ılın d a benden, 14-24 yaş grubundaki gençle rimiz için HAM DULLAH S U B H Î TA N R IÖ V E R hakkında bir eser hazırlamam isteniyordu. Bu, beni son derece mutlu kılmıştır.

Yakından tanıdığım ve sevdiğim, kendisine çok şey borçlu bulunduğum bir ağabeyimi, bir Türk büyüğünü, geleceğin büyüklerine tanıtmak yolunda verilen bu hiz met fırsatı, bana otuzbeş yıl önce M illî E ğitim Bakanlı ğın ca basdınlmış bir kitabımın önsözündeki şu satırları h a tırla tm ıştır:

M illetler büyüklerine saygı göstermesini bilm elidir ler. Bu saygıdır ki, o millete yeniden b ir takım büyük adamlar yetiştirir. Bu saygının en iyi şekli kitaptır. B ir büyük adamın hayâtını güzel ve olduğu gibi anlatan, ser gileyen bir kitap, o büyük adamı m illetin gençlerine ör nek yapar. Gençler, ona benzemeğe çalışırlar. Bu da on ların arasından yeni büyük adamlar yetiştirir. Bundan da yine m illet kazanır....

İşte bu duygu ve düşüncelerle, Türk milliyetçiliğinin ve M illî Mücâdele yıllarının önde gelen ünlü

(6)

lavından birini, Hamdullah Subhi Tanrıöver’i okuyucu larıma tanıtmaya çalışacağım. Bu güç işi yerine getirir ken, bu yolda daha önce yapılmış değerli çalışmaların noksanlarını kısmen olsun tamamlamaya çaba harcaya cağım.

Her şey den önce şu gerçeği belirtmek isterim : Bugün, hür bir vatanda başına buyruk b ir Türk m il leti olarak yaşıyorsak bunu, M illî Mücâdeleyi başarıya ulaştırarak yurdumuzu düşmandan kurtaran ve istiklâli mizi koruyan m illiyetçi bir nesle, Kuva-yi Milliye Nesli’ne

borçluyuz. >

İşte Hamdulah Subhi Tanrıöver, Tiirk milletine baş- buğluk eden MUSTAFA K E M Â L PAŞA’nın, B Ü Y Ü K ATA- TÜ RK 'ün yanında yer alan vatansever, m illiyetçi ve inkt- lâbcı Kuva-yi M illiyeciler’den biridir. Ünlü ve tipik bir Kuva-yi Milliyeci örneğidir.

Türkçülüğün, Tiirk milliyetçiliğinin doğuş ve yayı lış yuvası olan TiirkocaklarTnın Başkam ve Türkiye Cum huriyetinin ilk hükümetlerinde M illî Eğitim Bakanı ola rak gördüğü biiyiik hizmetler yanında asıl, ahlâkı, iyi huyları, arkadaşlarına karşı gösterdiği sözünde durma, dostluk ve bağlılık; kuvvetli hafızası, temiz kalbliliği ve her tiirlii şahsî çıkarlardan uzak örnek bir insan oluşu; Tiirkçeye hâkimiyeti, Allah - vergisi tatlı ve âhenkli sesi nin ona kazandırdığı hatibliği, T A N R IÖ V E R ’in kullarca da övülecek üstün kişiliğinin örnek vasıflarıdır.

O ’nun başlattığı nur akınının, şanlı geçmişimizin ufuklarından şanlı geleceğimizin ufuklarına doğru geçit yapmasında bu küçük kitapla bir hizmet görebilirsek,

(7)

bunu, aziz insan T A N R IÖ V E R ’e olan büyük borcumu zun küçük bir ödenişi sayacağız. Böylece, gençlerimize bir değerli örnek vermek, bizi gerçekten mutlu kılacak tır.

Çankaya 15 E kim 1985 Dr. Fethî TEVE TO Ğ LU

7

Taha Toros Arşivi