4. Bölüm Bulgular

4.3. Göçmen Öğrencinin Okula Başladıktan Sonraki Süreci

4.3.11. İlkokulların örnek ders uygulamaları

‘Managing the Ethnic Minority Achievement Grant, Good Practice in Primary Schools – Etnik Azınlık Öğrencilerinin Başarı Ödeneğinin Yönetimi, İlkokullarda İyi Uygulama’ adlı raporda bazı okulların örnek ders uygulamalarına yer verilmiştir.

4.3.11.1. Anaokulunda oyuncak bebek (persona dolls) kullanımı. Bir okul, kişisel, sosyal ve sağlık eğitim programının bir parçası olarak oyuncak bebekler kullanmaya

başlamıştır. Oyuncak bebekler, etnik grupları temsil eden büyük bez bebeklerdir. Her bebek için aile hikâyeleri kullanılmıştır. Okuldaki öğrencileri etkilediği bilinen sorunlar hakkında öğretmenler tarafından hikâyeler hazırlanmış, böylece sorunlara öğrencilerle birlikte ortak

çözümler getirilmeye çalışılmıştır. Oyuncak bebekler, kişisel, sosyal, eğitim programının bir parçası olarak küçük çocukların zorbalık, ırkçılık, dostluk, ayrımcılık gibi konuları

tartışmaları amacıyla kullanmışlardır. Örneğin birileri bizi oyun oynarken rahatsız edip bizi mutsuz ediyorsa ne yapmalıyız? Okulda yeni biri varsa ona nasıl yardımcı oluruz, gibi soruları öğrencilere yönelterek öğrencilerin empati yapıp konu üzerinde fikirler üretmeleri sağlanmıştır (Ofsted, 2004).

4.3.11.2. Birinci yıl okuryazarlık dersi. Bu dersi EAL öğretmeni ve sınıf öğretmeni birlikte planlamıştır. EAL öğretmeni öğrencileri altılı gruplar halinde iki dil bilen öğrenciler de dahil olmak üzere bitişik bir yere almıştır. Grupların amaçları alfabeyi sıralamak, ilk harflerin seslerini tanımak, kelimeleri yazmak için çeşitli stratejileri kullanarak bir liste oluşturmaktır. Bu ders için alfabe tenisi (tenis toplarından oluşturulan alfabe), basketbol, futbol gibi hareketli aktiviteler kullanılmıştır. İki dil bilen öğrenciler etkinliklere aktif bir şekilde katılmıştır. Daha sonra ses bilgisiyle ilgili çalışma yapılmış, öğretmen sürekli olarak öğrencilerin ne yaptıklarını kontrol etmiş ve örnek bir davranış gördüğünde öğrenciyi pekiştirmiştir. Bir diğer öğretmen bir grup öğrenciyle özel giysilerin bahsedildiği bir kitabı paylaşmıştır. Çocuklar öncelikle kitabın ne hakkında olabileceğini tahmin etmiştir. Örneğin kitapta lollipop man (trafikte elinde tabela taşıyan adam), itfaiyeci, postacı ve benzeri

kıyafetleri giyen kişilerden bahsedilmiştir. Öğrenciler postacı bot giyinir, çünkü o uzun bir yol yürür şeklinde mesleklerin özelliklerine değinen cümleler kurmuştur. Öğrenciler,

öğretmenleriyle birlikte özel kıyafet giyen insanların listesini yapmıştır. Öğrenciler kendi listelerine yazmak için masalarına dönmüştür. EAL öğretmenleriyle dersler aynı ortamda gerçekleşmiş, öğrenciler derse aktif olarak katılmıştır.

4.3.11.3. İkinci yıl okuryazarlık dersi. Dersi, sınıf öğretmeni ile iki dilli yardımcı birlikte planlamıştır. Yaşı büyük üç Müslüman öğrenci o yılki dini ve kültürel tecrübelerini diğer öğrencilerle konuşmak için gelirler. Ders ‘Samira’nın Bayramı’ isimli, iki dilde yazılmış

kitabın okunmasıyla başlamıştır. Öğrencilerin okunan hikâyede ana hatlarıyla belirtilen kültürel ve dini olaylarla ilgili fikirleri anlamaları ve ifade etmelerini sağlamak amaçlanmıştır.

Derste, etnik azınlık öğrencilerinin kendi kültürleri, diğer kültürler ve dinler hakkında bilgi vermek amaçlanmıştır. Birçok öğrenci Ramazan ayını bildikleri için konu hemen ilgilerini çekmiştir. İki dilli yardımcılar, sınıftaki öğrencilere Ramazan Ayı’nda bir evde neler yapıldığı hakkında birçok soru sormuştur. Ayrıca bu yardımcılar, düzenli olarak zekat, ramazan,

bayram gibi kelimelerin anlaşılıp anlaşılmadığını kontrol etmiştir. Bu çalışma Müslüman olmayan öğrenciler için de yararlıdır. Çünkü dersin sonunda Müslüman olmayan öğrenciler Ramazan’da bir ay oruç tutulduğunu, Müslümanların günde 5 defa namaz kıldığını, yılda bir kez zekat verdiğini, bayramda birbirlerine hediyeler verdiğini, yeni giysiler giydiklerini öğrenmişlerdir. Bayramda yapılan hazırlıklar, bayramda yapılan kutlamalar için büyük öğrenciler kullanılmıştır. Hem Urduca hem de İngilizce senaryoların kullanımı, iki dil bilen öğrencilerin ilgisini çekmiştir.

4.3.11.4. Altıncı yıl İngilizce dersi. Bu derste 27 öğrenci vardır ve bunların 12 tanesi EAL öğrencisidir. Sınıf öğretmeni ve EMA öğretmeni dersi birlikte planlamıştır. Ders, öğretmenin sahneyi ayarlaması ve beyaz tahtaya kaydedilen dersin amaçlarını okuyarak başlamıştır. EMA öğretmeni, öğrencilere William Shakespeare’ın hayatı hakkında bilgi vermek için notları kullanmıştır. Sınıf öğretmeni bunu geniş formatlı çizimlerle

desteklemiştir. (Örneğin Shakespeare’nin anne babası, Stratfor’daki babası, babasının arması) Öğrencilere daha sonra kronolojik başlıkları olan bir yazı çerçeve panosu verilmiştir. Örneğin bu panonun konu başlıklarında anne babası, eğitim, evlilik gibi başlıklar yer almıştır. Bu anahtar kelimeler ve cümleler verilmiştir. Öğrencilerden daha sonra bu başlıkları tablolara taşımaları istenmiştir. Öğretmenler bu çalışma yapılırken öğrenciler arasında gezip onları desteklemiştir. EAL öğrencilerinin çoğunun bu çalışmaya etkin bir şekilde katıldığı görülmüştür.

4.3.11.5. Altıncı yıl fen dersi. İki öğretmen ve iki dil bilen eğitmen dersi birlikte hazırlamıştır. O hafta, değerlendirme haftası olarak planlanıp sesle ilgili ünite testinin

bitirilmesi amaçlanmıştır. Öğrencilere hangi bilimsel kelimeler kullanılacaksa hatırlatılmıştır.

İki dil bilen asistan ve öğretmen, bir yıldan daha az bir süredir İngilizce öğrenen ancak Malezya ve Libya'da daha önce okul deneyimine sahip öğrencilerin olduğu iki farklı grupla birlikte oturmuştur. İki dil bilen yardımcılar örneğin Arapça’daki birçok soru ve kavramları açıklamıştır. Öğretmen, farklı yöntemleri kullanabilmek için dersi eğlenceli ve ilgi çekici bir şekilde hazırlamıştır. Öğrencilerin cevaplarını kaydetmeleri ve bunları sunmaları için farklı yöntemler kullanmıştır. Kısa sınavlar, konuşma arkadaşları, oyunlar, sound bingo (ses

dinletip, ne olduğunu tahmin etme oyunu), trivial pursuit (genel kültür oyunu) şeklinde çeşitli etkinlikler yapmışlardır. Bütün öğrencilere kavramların anlaşılması için bilgileri

göstermelerine ve sürece etkin olarak katılmalarına izin verilmiştir. İki yetkili, öğrencilerin cevaplarını sözlü ve yazılı olarak ifade edebilmelerine yardım etmiştir. Öğrenciler perde, frekans, hacim, yankı gibi teknik kelimeleri net ve doğru bir şekilde tanımlayabilmişlerdir.

Öğrenciler iyi bir ilerlemeyle birlikte, yaşlarına göre beklenilenin üstünde başarı ve yüksek seviyede katılım göstermişlerdir.

Belgede T.C. BURSA ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TÜRKÇE VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİ ANA BİLİM DALI SOSYAL BİLGİLER EĞİTİMİ BİLİM DALI (sayfa 126-129)