DOPİNG YÖNTEMLERİ

Yasak maddeler:

Kullanımı sınırlı maddeler:

Yasak metodlar:

o Bazı farmakolojik, kimyasal ve fiziksel yöntemler.

UYARICILAR

 Uyarıcılar merkezi sinir sistemi üzerine doğrudan etkiyle uyarım

 Metabolizma hızına, beyin, omurilik ve kalp üzerine uyarıcı etkileri

 Bu ilaçlar genellikle uzun süreli etkinlikler ve dayanıklılık gerektiren

sporlarda kullanılırlar

 Uyarıcılar sınıflaması içinde yer alan efedrin, psödoefedrin,

UYARICILAR (STİMULANLAR

)

 AMFETAMİNLER

 Kullanım Amacı; Yorgunluğun azaltılması ve uykusuzluğun giderilmesi için

kullanılır.

- Kan basıncı ve kalp atım hızında artış, - O2 tüketimi ve metabolik hızda artış, - Uyku süresinde azalma

- Solunum frekansında artış

- Yan etkileri; Bağımlılık, Baş Ağrısı, Ateş, Psikoz, Kalp Ritim Bozuklukları, Beyin Kanaması

 EFEDRİN VE B-AGONİSTLER

 Etkileri amfetaminlere benzer ağız ve solunum yoluyla kullanılırlar.  KAFEİN

ANABOLİK STEROİDLER

 Organizmada bazı hormonlar anabolizmaya (yapım) yardım ederler ve

anabolik süreçleri uzatırlar,

 Anabolizan adı verilir.

 Anabolik ajanlar, vücutta üretilen doğal bir steroid olan testosteron hormonuna

benzer etkilere sahip sentetik maddelerdedir. Doğal testosteron "anabolik" (kas yapıcı) ve "androjenik" (erkeğe özgü hal ve davranış) etki sağlar.

 Metabolik süreçlere etki ederler,  Organların büyümesini sağlar,  Protein yapımını artırır,

 Özellikle vücut görünümünde ve kişilik yapısında değişikliklere neden

 YAN ETKİLERİ;

 Karaciğer bozuklukları, sarılık ve karaciğer kanseri,  Kalp hastalıkları,

 Erkekte meme büyümesi,

 Sperm üretiminin azalımı-kısırlık,  Cinsel istek kaybı,

 Sivilcelenme

 Kadınlarda ses kalınlaşması, erkeksi görünüm,

kıllanma, menstruasyon bozuklukları

BETA BLOKERLER

 Beta-blokerler, kalp hastalıklarında kullanılan kan

basıncını düşürüp kalp atışlarını azaltan ilaçlardır.

 Migren tedavisinde ve el titremelerinin önüne

geçilmesinde kullanılır.

 Kalp kasının daha ekonomik çalışmasını sağlamaktadır.

 Dolaşımdaki kalp atım hızını düşürerek dayanma

gücünü arttırmak amacıyla dayanıklılık sporlarında kullanılırlar

 EN BİLİNENLERİ; Acebutal, Atenolol Labetalol Metoprolol,

NARKOTİK ANALJEZİKLER

 Orta şiddetteki ağrıları gidermek amacıyla

kullanılırlar. Genellikle alışkanlık yaparlar ve sporda kullanımı azdır.

 Solunum frekansını çok artırmalarından dolayı

ölüme neden olabilirler

 EN BİLİNENLERİ; Alphaprodrin, Anileridin,

Bupronorphine, Codein, Dipipanon, Ethoheptazne, Methadon, Morphine, Nalpuphine, Pentazocin,

DİÜRETİKLER

 Son zamanlarda Hızlı kilo ayarlanması gereken siklet

sporları için, vücut sıvı miktarını azaltmak amacıyla kullanılırlar.

 Doping maddelerinin idrarda analizini zorlaştırmak

amacıyla da kullanılmaktadır.

 Kullanımı ile oluşan elektrolit ve sıvı kaybı

performansı olumsuz etkilemekte ve sağlığı bozmaktadır.

 EN BİLİNENLERİ; Acetazolomide, Amilorid, Canrenon,

KISITLAMAYA BAĞLI İLAÇLAR

 Alkol

 Marihuana(Esrar)  Lokal Anestezikler  Kortikosteroidler

 EN BİLİNENLERİ; Beta Methasone, Crtisone,

Dexamethosone, Hidrocortisone, Parmethasone,

KAN DOPİNGİ

 Bir başka kişiden alınan kanın veya

sporcunun kendi kanının sportif

performansı arttırmak amacıyla verilmesi

 Sporcunun kanını alıp, uygun koşullarda

5-6 hafta kadar beklettikten sonra, yeniden aynı sporcuya verilmesi.

 ERİTROPOETİN; Sentetik olarak yapılanı

da aynı etkiyi göstererek kemik iliğini uyararak kanda oksijen taşınımında rol oynar

KAN DOPİNGİ

 Kan dopingi kandaki alyuvarların sayısının yapay

olarak artırılaması ile atletik performansın geliştirilmesi anlamına gelmektedir.

 Sporcu bir unite kan verir bu kanı muhafaza eder,

vücut 3 hafta içinde eksilen kanın yerine yenisini

koyduktan sonra saklanan kan tekrardan sporcunun vücuduna nakledilirdi.

 Bu işlem genellikle önemli yarışlardan önce yapılırdı.

GEN DOPİNGİ



Hücrelerin, genlerin ve genetik elemanların tedavi

amacı dışında sporcu performansını artırmak amacıyla

kullanılması

T

EDAVİ

A

MAÇLI

K

ULLANIM

İ

STİSNASI (

TAKİ

)

 Tedavi amaçlı ilaçlar

 Yasaklılar Listesi’nde yer alabilir  Doktor TAKİ formu doldurur

 Uluslararası Federasyon

 Milli Dopingle Mücadele Kuruluşu  Başvuru yarışmadan 21 gün önce

tamamlanmalıdır

 TAKİ belirli bir süre geçerlidir