Belgin Bilgiç Yüksek Mimar (İTÜ) SPK Lisanslı Gayrimenkul Değerleme Uzmanı

Tam metin

(1)Belgin Bilgiç Yüksek Mimar (İTÜ) SPK Lisanslı Gayrimenkul Değerleme Uzmanı.

(2) ŞANTİYE YÖNETİMİ (Ders Konusu Başlıkları)  Kavramlar (şantiye nedir,yapı nedir, yapı alanı nedir vb)  Bir işe teklif vermeden önce göz önünde      . bulundurulması gereken mevzuatlar İşe başlamadan önce yapılması gerekenler Aktiviteler-süre, analiz ve programlar Taşeron seçimi Organizasyon Maliyet kontrolleri Hakedişler.

(3) Amaç ;  İstenilen performansı sağlamak  Belirlenen maliyet ile inşaatı tamamlamak  Öngörülen zamanda bitirmek.

(4)

(5) Proje, önceden tespit edilmiş spesifik amaçlara ulaşmak üzere, kaynakların nasıl kullanılacağını gösteren çalışmadır. Bu tanımdan çıkarılacak sonuç; projenin bir hedefe ulaşmaya yönelik olduğu, kaynakların etkili kullanıldığı, bir defalık yapıldığı, kendine has özelliklere sahip olduğu, başlama ve bitiş tarihlerinin belli olduğu ve bir organizasyon yapısı içerisinde gerçekleştirilmesidir. Kendine has özellikleri olan projeler, yine kendine has özellikleri olan proje yönetim bilimi ile yönetilirler. Proje yönetimi, bu yönü ile klasik işletme yönetiminden farklıdır çünkü birçok disiplinden gelen insanlar ile birbirinden farklı işlerin yönetilmesini gerektirir..

(6)  Yapı gereçlerinin yığılıp saklandığı veya işlendiği yer.  İnşa durumundaki ev, fabrika, baraj vb. her türlü yapı..  Bir yapıyı oluşturmak üzere o yapıya ait makine,. malzeme ve insan gücü arasındaki optimum dengenin sağlanması amacıyla proje ünitelerinin inşa edileceği yerlere denir..

(7)  Barınmak veya başka amaçlarla kullanılmak için yapılmış her       . türlü mimarlık eseri, bina. Yapma, oluşturma, ortaya konulma, meydana getirme. Canlı bir varlığın ruh veya beden özelliklerinin tümü, bünye, strüktür Bütünün bir araya getirilişinde uyulan dizge, strüktür. Ögeleriyle somut bağımlılığı olan bütün. Parçaları ve ögeleri arasında yasaya uygunluk, durağan bağlar ve karşılıklı ilişkiler bulunan dizge veya bütün, strüktür. Yapılmakta olan konut, yol, köprü vb. inşaat. Kayaçların ve onların oluşturdukları katmanlarında yerkabuğu içindeki düzeni, durumu.

(8)  Bir yapının yapıldığı yerde kurulan, yapım sürecine. ilişkin işlerin görüldüğü geçici bir yapıyla, yapımın gerektirdiği araç ve gereçlerin bulundurulduğu işyeri. Şantiye = Yapım alanıdır..

(9)    . Yapımcı- Geliştirici Yüklenici-Alt Yüklenici Arsa sahibi Tasarımcı  Mimarlar  Mühendisler.    . Danışmanlık ve Kontrol Firmaları Tedarikçi Yerel otoriteler Vb..

(10)

(11)    . İşverenin istediği, Sürede, Bütçeyle, Kalitede, Tamamlanmasını sağlamak amacıyla, • • • •. Planlama Örgütleme Denetleme Yürütme. İşleminin bütünüdür..

(12)  Maliyet  Organizasyon.  Risk  Kalite  Süre.  Kaynak  Temin  iletişim.

(13)  Girişimci  Ön karar.  Tasarım  Teklif  İhale.  Sözleşme  Yapım  Kabul  İşletme.

(14)  Geleneksel Ön karar. tasarım. İhale. yapım.

(15) • hızlandırılmış Ön karar tasarım. ihale. yapım.

(16) 1) Ön karar Evresi: Projenin tanımının, gerekli fizibilite etütlerinin ve değerlendirmelerin yapıldığı evredir. Fizibilite etütleri, projenin organizasyon şekli, kaynak ihtiyacı ve proje maliyeti üzerinedir. Süreçte izlenecek proje stratejisi ortaya çıkmış olur. Fizibilite etütleri sonucunda uygun görülmeyen projeler elenir ve yapımına başlanmaz..

(17)  ……………………Projesi Fizibilite Dosyası.

(18) 2)Tasarlama Evresi: Planlama evresin de, haberleşme mekanizmalarıyla kişilerin projeyi anlaması sağlanır ve işin nasıl organize edileceği ile belirlenen hedeflere nasıl ulaşılacağı belirlenir projede ne yapılmak istendiği, ne zaman, nerede, kim ve nasıl gibi sorulara net cevaplar verilir. Uygulamaya başlamadan önce projenin tam olarak tanımlamasının yapıldığı ve uygulamaya geçme kararının verildiği evredir. Maliyet / Hasılat (Elde Edilecek Gelir) bu evrede ön karar devresinden daha hassas çalışılarak tespit edilir..

(19)     . Mimarlar Mühendisler idare Finansörler Danışmanlar satış danışmanları pazarlama danışmanları ajanslar.

(20) Maliyet Kontrolü  Gereksiz detay ve malzeme kullanımına dikkat edilir  İşçilik maliyetine sebep olacak detaylardan kaçınılır.  Projelerin detaylandırılarak öngörülmeyen maliyet. artışları minimize edilir  Olası proje değişiklikleri hali de etüd edilmelidir  İş programı sağlıklı yapılmalıdır. Maliyetin süre ile olan ilişkisi unutulmamalıdır..

(21) İhale - Yapım Evresi -Uygulama Evresi: Planlama evresinin uygulanmaya başlandığı evredir. Kısacası projenin yapımına başlandığı evredir. Bu evrede ; taşeron işleri devreye girebilir. Taşerona verilen işler aşağıdaki gibidir,  Ünite bazında,  İş kalemi bazında,  Şantiyede imal edilecek malzeme ya da elemanların tamamının veya bir kısmının taşerona verilmesi,  Makine, işçi v.s. kiralanması,  Arazi, bina, depo v.s. gibi taşınmazların kiralanması gibi..

(22)  Kontrol Evresi: Uygulama evresi performansının. düzenli bir şekilde takip edildiği evredir. Plana göre meydana gelen sapmaların ortaya koyulması gerekmektedir. Sapmaların etkisi analiz edilerek, projenin başında belirlenen maliyet, zaman, kalite kriterlerine göre proje tekrar planlanarak, uygulamaya koyulur..

(23) Maliyet Kontrolü  Taşeron kullanılması halinde risk alt müteaahitlere .  . . aktarılmalıdır Alternatifli malzeme kullanım planı ve bütçeleri çıkarılmalıdır ve bununla uyumlu bir satın alma programı yapılmalıdır Acil alım gerektirmeyecek şekilde malzeme stoklaması yapılmalıdır Malzeme ihtiyacı doğru tespit edilmeli gereksiz firelere izin verilmemelidir İş bitiminde fazla malzeme kalmamasına özen gösterilmelidir.

(24)  Malzeme kayıpları ve zayiat hesabı,  Malzemenin depolanma durumu, sayımı ve korunması    . iyi etüt edilmelidir Hatalı imalat kayıplarına imkan verilmemelidir Verimsiz çalışma zamanları hesap edilmelidir (tatil, hava koşulları vb) Süre ve iş programı takibi yapılmalıdır Zamanında raporlamalar ile fiili ve hedeflenen durum mukayesesi yapılmalıdır.

(25) 5) Sonlandırma Evresi: Projenin tamamlandığı evredir. İşveren ve taşeron firmalarla olan sözleşmeler sonlandırılarak, hesaplar kapatılır. Projenin genel değerlendirilmesi yapılır ve projenin amacına giden yolda başarısı ölçülür..

(26) İNŞAATIN EVRELERİ.

(27) Santiye Yönetimi Uygulama ve Kontrol Evresindeki süreçtir Şantiye Yönetimi= Maliyet ve Organizasyon Yönetimi demektir..

(28) Maliyet Yönetimi Nedir? Belirlenen bütçe sınırları içinde kalmak amacıyla, planlama, tasarım ve yapım süreçlerindeki tüm veya kısmi maliyetlerin yönetimi demektir. Bu yönetim, yapım sürecinde olduğu kadar, planlama ve tasarım süreçlerini de kapsar..

(29) Toplam Maliyet Nedir? Bir proje veya proje elemanının, tamamlandığında gerçekleşmesi beklenen maliyetidir. Bu maliyet, belirli bir tarihe kadar gerçekleşmiş maliyet ile o tarihten işin bitimine kadar tahmin edilen maliyetin toplamıdır..

(30) Kalan Maliyet Bir projedeki belirli bir zaman noktasından işin sonuna kadar oluşması beklenen maliyettir. Bu maliyet, o güne kadar gerçekleşmiş olan ile planlanmış toplam maliyet arasındaki farktır..

(31) Proje Bütçesi; Mal sahibinin projeyle ilgili tüm harcamalarını kapsamak üzere hesaplanan veya hedef alınan toplam miktar. Bu miktar , inşaat maliyeti +arazi + yasal danışma giderleri +faiz (finansman) + projeyle ilgili diğer tüm harcamalar toplamıdır..

(32) Direkt Maliyetler;  Bu maliyetler, şantiyede projenin yapımı ile doğrudan.   .  . ilişkili olarak, işçilik, malzeme, araç gereç, alt sözleşmeler ve bunlara ilişkin tüm harcamaları kapsarlar. İşçilik Malzeme Makine/Ekipman Şantiyede üretilen malzeme ve elemanlar Taşeron (Alt yüklenici).

(33)  İşçilik Maliyeti. İnşaat elemanını ortaya çıkarmak / üretmek için gereken işçilik miktarıdır. Saat / Birim Üretim ile ölçülür  Malzeme Maliyeti İnşaat elemanını ortaya çıkarmak / üretmek için gereken malzeme miktarıdır. Genellikle inşaatın bünyesine giren malzeme olarak anlaşılır..

(34)  Makine Ekipman Maliyeti;. İşçilikte olduğu gibi birim imalatın gerçekleşmesinde kullanılan makinelerin makine saati esas alınır. El aletleri direkt maliyet değildir.

(35)  Şantiyede Üretilen Malzeme ve Elemanlar;. Bazı inşaat malzemelerinin ekonomik ve / veya ulaşım zorluğu nedenleri ile şantiyede üretilmesi, piyasadan teminine tercih edilir.  Beton  Sıva, şap gibi kaplama malzemeleri  Prefabrik betonarme elemanları  Beton boru ve oluklar  V.b..

(36)  Taşeron Alt Yüklenici Maliyeti ;  Taşeronla yapılan anlaşma, ana sözleşme esaslarına dayalı olduğu için taşeron fiyatlarına eklenecek maliyetler indirekt maliyetlerdir.  İş kalemi bazında yapılan taşeron düzenlemelerinde, ünite içindeki taşeron fiyatı, direkt birim maliyet elemanı sayılır.  Beton işi, betonarme demiri işlenmesi, ocak işletmesi gibi işlerin taşerona verilmesi halini örnek olarak gösterebiliriz..

(37) Dolaylı Maliyetler; Direkt maliyetin dışında kalan maliyetler indirekt maliyetlerdir. Bu maliyetler ,  Yönetim maliyeti  Servis maliyeti  Yemek ve çay ocakları,  Şantiye tesisinin temizlik ve bakımı,  Koruma hizmetleri,  İş güvenliği,  Servis araçları,.

(38)  Şantiye işletme ve sosyal tesislernin kurulması / mobilizasyon,  Şantiye personel saha içi taşıma araçları ve işletme maliyeti,  Şantiyenin sökülmesi, kaldırılması ve taşınması       . (demobilizasyon), Üretime dönük olmayan makine bakımları, Teminat mektuplarının masrafları, Finansman masrafları, Zorunlu ve isteğe bağlı sigortaların masrafları, Gümrük masraf ve vergileri, İhale masrafları, Şirket merkezinden gelen genel masraflar..

(39)  İndirekt maliyetler, proje tipinden çok büyüklüğü ile. daha yakından ilgilidir. Şantiye büyüdükçe bu masrafların aynı oranda artacağı düşünülebilir.  İndirekt masrafların üretimle olan ilgisi dolaylı olduğu için optimum/uygun değerde olması ya da olabileceğinin en azında tutulması şantiye kârlılığını artırdığı gibi, ters durumda şantiye kârlılığı azalır..

(40) Toplam Proje Maliyeti  Direkt maliyetin tüm maliyete oranı % 70 civarında olması. genellikle kabul edilebilir.  Bu oran işin başlangıç ve bitim safhalarında azalır, pik dönemlerinde % 80’e kadar çıkabilir.  Ortalama değeri ise ihale hesapları sırasında düşünülen orana yakın olmalıdır.  İndirekt maliyet yüzdesinin belli bir değerin altında olması, her zaman ekonomik bir çalışmanın göstergesi olmayabilir. Örneğin, indirekt maliyetlerinin düşük çıkması için kalite kontrol ve iş güvenliği gibi hizmetlerin gereğinden daha az olmasına göz yummak, sonradan, önemli maliyetlerin çıkmasına neden olabilir..

(41) Örnek Proje Maliyeti.

(42)  Yüklenici firmanın proje sonundaki hesaplamalarına. göre, firmanın projede yaptığı maliyet ve kar oranı yaklaşık olarak şöyledir; esas gider oranı öngörülen % 80’den % 79’a inerken, genel gider oranı % 7’den % 11’e çıkmıştır. Bundan dolayı kar oranı da, % 13’den % 10’a düşmüştür. Bu şekilde, firma projeden 6.842.405,96 TL kar beklerken bu tutar 5.926.122,33 TL ye düşmüştür..

(43) İşin alınma/yapılma şekli  Götürü bedel (anahtar teslim)  Birim Fiyat Usulü.  Karma Yöntem  Her uygulamada da firma, bir ihale sonucu işi alabilir. (yüklenici olarak) veya yatırımcı olarak rol alabilir. Ancak inşaatın yapım öncesindeki işlemler değişmez..

(44) TEKLİF ÖNCESİ YAPILMASI GEREKENLER          . İşin maliyeti İşin ödeneği Daha evvel ihale edilip edilmediği Hangi firmaların bu işle ilgilendiği veya ihale edilmişse akibeti Teşvik benzeri mevzuat avantajları Ülkenin ekonomik, siyasi durumu ve beklenti düzeyleri İşin amacı, kazanç öngörüleri Avans durumu İşin alındığı yerin piyasa itibarı Mahallinde inceleme.

(45) İş yerinin mahallinde incelemesi         . İmar ve ruhsat durumu Ulaşım durumu Bölge güvenliği Bölge halkının projeye yaklaşımı Yerel taşeron veya imalatçıların projeye yaklaşımı İşin çevreyle olan bağı, rahatsızlık verme durumu İşverenin mesai sonrası çalışmaya izin vermesi Ağır taşıtların trafikle ilişkisi Malzeme temininde ve şantiyeye giriş çıkışlarda yaşanacak zorluklar  Alt yapı durumu, elektrik su temini  Topoğrafik durumdan kaynaklanan güçlükler.

(46)  İnşaat bölgesinin hava ve iklim koşulları  Çalışma süresi, çalışılabilinen gün sayıları.  Zemin etüdü, zemin şartları  Metraja esas tüm projeler temin edilmeli, teknik. şartname incelenmeli  Yerel malzemelerin projedeki uygulanabilirliği.

(47) Proje Yönetim Kadroları Hangi kadrolar firmanın kendi kadrosu olacak ? Çalışanlar için nasıl bir yaşam ve çalışma koşulları olacak? Maliyetler ne olacak?.

(48) Alt Yüklenici (Taşeron)  Projenin gerçekleşmesinde fiilen görev alan. yüklenicilerin işlerinin bir kısmının ya da tamamının yapımında kullandıkları yüklenicilerdir.  Şantiyede bazı ünite, iş kalemi ya da hizmetler alt yükleniciye ihale edilebilir. Taşeron kullanma kararı yüklenici şirket ve/veya şantiye üst yönetiminin kararıdır. Bazı işler ihale sırasında, bazı işler ise ihale aşamasından sonra alt yüklenicilere ihale edilir.

(49) Alt Yüklenici Seçimi  İhale yöntemlerinden biri uygulanarak,.  Doğrudan bir seçim yapılarak,  Özel bir iş için ise zaten fazla seçenek olmadığından. en güvenilir firma ile anlaşarak.

(50) Alt Yüklenici Neden Gerekir?  Taşeronlar hazır ekipleri olan firmalardır.  Yüklenicinin o iş için kendi ekibi yoksa ve ekip. oluşturması daha pahalıya mal olacaksa taşeron kullanır.  Taşeronlar belli alanlarda uzmanlaşmış kişilerdir. Bu nedenle işi daha kısa sürede ve kaliteli olarak yapmaları mümkündür..

(51) Alt Yüklenici Sözleşmeleri  Ana sözleşme dokümanları, taşeron ile yapılan. sözleşmenin ekidir.  Ödeme şartları ile taşeronun yapacağı üretimler ana sözleşme esasları ve teknik şartnameler dahilinde olur.  Alt yüklenici sözleşmesinde; yapılacak işler, açık ve net biçimde yazılır..

(52) İşin Programlaması    . Mobilizasyon süresi hesaplanır Ekipman nakliye sürelerinin programa etkisi hesaplanır İklim koşulları dikkate alınır Yerel işçilik kullanılacaksa, kültür inanç ve inanışların programı nasıl etkileyeceği netleştirilir  Nakliye bedelleri ve malzemenin getirileceği mesafe bilinmelidir, arsanın topoğrafik yapısının sağladığı durumlar netleştirilir  Sigorta bedelleri öğrenilir  Yabancı orjinli malzeme kullanımında süre ve temin maliyeti öğrenilir Ödemeler işin can alıcı noktasıdır..

(53) Ödemelerle ilgili programlama  Avans  Resmi makamın olduğu işlerde hakediş onayı,.   . . tahsilatı, hangi aşamalardan geçeceği ve bütün bunların süreci belirlenmelidir. KDV konusu netleşmelidir. Para birimi bilinmelidir. Yabancı para birimli işlerde, kur farkları dalgalanmaları varsa sübvanse oranları kesinleştirilmelidir. Vergi yükü hesaplanmalıdır..

(54) İşin Yapımına Başlamadan Önce,  İş yeri numarası alınır (SSK bölge/şube müdürlüğünden)  SSK dan alınan imza sirküleri şantiye yönetimince.     . doldurulmalıdır. İş yerinin bölge çalışma müdürlüğünden dosya numarası alınmalı, yapı iş defteri temin edilerek aynı kuruma tasdik ettirilmelidir. Belediye ye TUS müracaatı yapılmalıdır. Şantiye elektriği, suyu, telefon ve internet müracaatı ilgili kurumlara yapılmalıdır. İş kazaları için ilgili yerler tespit edilmeli ve şantiye sağlık işleri sorumlusu ile şoförler bilgilendirilmelidir. Gerekli Sigorta işlemleri yapılmalıdır..

(55) Şantiye mobilizasyon plan-proje hazırlığı  Sahanın rölevesi alınır ve şantiye sınırları tespit edilir.  İnşaat sahasından geçen ve taşınması gereken alt yapı hatları varsa ilgili kurumlarla irtibata geçilir.  Şantiye yakınından geçen enerji hattı varsa, elektrikle çalışacak makinalar  .   . dikkate alınarak o hattan yararlanıp yararlanmayacağı öğrenilmelidir. Kurulacak ambarların gerekli malzemeye göre kapasite ve büyüklüğü tespit edilmelidir. Şantiye tesislerinde yapılacak imalatların ortalama günlük ve toplam miktarları tespit edilmelidir. Araçlara park, ve kullanılacak iş makinalarının çeşidi ve adedi belirlenmelidir. Toplam işçi ve teknik eleman sayısı belirlenmeli, şantiyede kalacak ekip için yaşam alanları ile lojman durumu netleştirilmelidir. Asgari ihtiyaçların minimum yatırım ve işletme maliyeti ile karşılanması esas olmalı, kurulacak tesisler için bina , baraka, konteyner seçeneklerinin ucuz olanı tercih edilmelidir..

(56)  Şantiyenin şehir merkezinden uzak olması halinde,. personel ihtiyacını karşılayacak kantin vb binaların sayı ve büyüklükleri belirlenmelidir.  Şantiye içi ulaşım, su ve elektirk dağıtım planı yapılmalıdır.  Haberleşme ihtiyaçları tespit edilmeli, telefon hat sayısı, internet kapasitesi telsiz ihtiyacı belirlenmelidir..

(57)  Şantiye için gerekli bilgisayar, yazılımlar,printer, fotokopi ve faks       . . makinası gibi ofis donanımları tespit edilmelidir. Jeneratör sayı ve kapasiteleri belirlenmelidir. Günlük su ihtiyacı hesaplanmalı, bu suyun nereden ve nasıl temin edileceği şantiyede nasıl muhafaza edileceği belirlenmelidir. Sahaya giriş çıkısş noktaları tespit edilmelidir. Çevre çitinin tipi ve güzergahı belirlenmelidir. Kanalizasyon veya foseptik yerleri belirlenmelitesisatlar ihtiyaca yeter kapasitede olmalıdır., Beton santrali ve kule vinç gibi sabit tesislerin yerleri tespit edilmelidir. Beton tesisi, yoğun beton dökülecek merkeze yakın olarak kurulmalıdır. Beton tesis alanına açık drenaj yapılmalı, bu alanda büz kullanılmamalıdır. Atık suyun içindeki çimento büzün tıkanmasını kolaylaştıracaktır..

(58)  Beton mikserlerinin beton santralinin yanında birikmesini önlemek       . için park yeri tespit edilmelidir. Çöp ve atık malzemelerin toplanma yeri belirlenmelidir. Kantar gerekiyorsa şantiye girişine yakın bir yerde kantar binası yapılmalıdır. Kablo ve hat çekimlerinin şantiyenin kalıcı bir tesis olduğu düşünülerek düzgün yapılması sağlanmalıdır. Hakim rüzgar yönü belirlenmelidir. Şantiye tesislerinin olduğu alanda ağaçlandırma ve yeşillendirme yapılmalıdır. Şantiye sahası yağmur sularının birikmesine engel olacak şekilde hafif eğimli olmalı, gerekirse drenaj yapılmalıdır. Mobilizasyon projesinde üstünde ileride bir yapılaşma olmayacak şekilde şantiye tesisleri, ulaşım yolları, açık ve kapalı stok sahaları yerleştirilmelidir..

(59) Şantiye Güvenliği  Şantiyenin çevre güvenliğini sağlayacak şekilde. önlemler alınmalıdır.  Şantiyenin görünür yerlerine, iş emniyeti ve şantiye güvenliğine ilişkin uyarılar konulmalıdır.  Şantiyenin girişine işin adı, işvereni, ada pafta ve parsel noları, yapımcı firma isimleri, teknik sorumluların isim ve ünvanları, işin keşif bedeli gibi bilgielrin yazıldığı bir pano konulmalıdır..

(60) Depo Yerlerinin Tespiti  Kum Deposu  Harç yapılan yerlere yakın olmalı ve etrafında araçların manevrası için yeterli mesafe olmalıdır.  Çakıl Deposu  Beton hazırlanan tesise yakın olmalı, araçlar kolayca döküp uzaklaşabilmelidir.  Çimento Depoları  Beton hazırlanan tesise yakın olmalıdır.  Çimento, beton veya taş zemine konulacaksa rutubetin etkisiyle bozulacağından çimento depolarının döşemeleri adi ahşap döşeme ile kaplanmalıdır.  Kazıdan Çıkan Toprak Deposu  Kazılardan çıkan toprak şantiyede dolgu olarak kullanılacaksa, bu durum proje safhasında tespit edilerek ara stok sahaları belirlenmelidir..

(61)  Doğrama Atölyeleri  Hazır alınacak doğramalar bina içinde bir yere stoklanabilir. Ancak bunlar şantiyede imal edilecekse kereste deposu yakınında bir doğrama atölyesi planlanmalıdır.  Betonarme demirleri stoklama ve hazırlama yeri  Kolay ulaşılabilir olmalı ve vinçlerin etki alanı içinde olmalıdır.  Demirler kullanılmadan bir süre bekleyecekse, yağışlardan etkilenmeleri önlenmeli ve bir sundurma altında korunmalıdır.  Makine ve araç parkları, bakım tamir Atölyeleri  Şantiye girişinde yola yakın olmalıdır.bakım ve tamir atölyesinin yanında 40-50 m2 bir alana ambar kurulmalıdır..

(62) Mobilizasyonun Projelendirilmesi  Mobilizasyon Projesi alt yapı tesislerini de içerir. şekilde sonradan yapılacak kazı ve ekipman hareketi sırasında oluşabilecek kazaları da asgariye indirgemek amacıyla herkesin görebileceği bir veya birkaç yere asılmalıdır.  Mobilizasyon iş programı hazırlanmalıdır.  Kurulması planlanan tesislerin inşaat, elektirik, mekanik imalat detayları ve planları hazırlanmalıdır..

(63) Basit bir şantiye binası tasarımı 2.3.1.Çevresi Serbest Küçük Bina Şantiyeleri: Bu ufak bir şantiye örneğidir (Şekil 2.1). Bina olarak yapı ve işletme malzemeleri konacak 1-2 baraka ile taş, kum, çakıl ve tuğla depoları bulunur. Düzenlenmesi şekildeki gibidir. Sömellerin betonarme yapılması halinde kum ve çakılın bir kısmının bina etrafına kordon edilmesi uygundur. Alınan ekran kırpma görüntüsü: 24.11.2013 19:33.

(64) Alınan ekran kırpma görüntüsü: 24.11.2013 19:34.

(65)