5. SINIF TÜRKÇE TAM ÖĞRENME
METİNDE ANAHTAR KELİMELER Mustafa KAFA
KONU ANLATIMI ……….:
ANAHTAR KELİMELER
Bir metnin konusunun ne olduğun bize çağrıştıracak, metni bize hatırlatacak kelimelere anahtar kelime denir.
* Henüz paragrafı okumamış birine gösterildiğinde paragrafın konusu ve içeriği hakkında doğru fikir veren kelimelerdir.
* Anahtar kelimeler metnin konusuna uygun olmalıdır.
* Anahtar kelimeler çoğuz zaman ana düşünceyi oluşturmaya yarar.
* Başlıklar anahtar kelimelerle oluşturulabilir.
* Bu kelimeler genellikle metinde çokça tekrar edilen kelimelerdir.
ÖRNEK:
Öğrenciye kitap okuma alışkanlığı kazandırmak için ona Oku da ne okursan oku” demek; yemek yemeyi sevmeyen çocuğumuza "Ye de ne yersen ye" deyip onu hasta etmek gibidir. Beslenme gibi okumada da seçici olmalı, doğru ve faydalı ürünler seçmeliyiz. Yoksa bir hastalıktan kurtulalım derken bir başkasına yakalanırız.
Anahtar kelimeler: kitap, okumak, seçicilik, fayda
ÖRNEK:
Herkes lider olamaz. Kitleleri peşinden sürükleyip götürebilmek için birçok olumlu niteliğin bir kişide toplanması gerekir. Bilgi, çalışkanlık, disiplin, karizma, iyi hitabet, güçlü sezgiler… Bu nitelikler de yetmez. Ayrıca lider çok okumalı, çok çalışmalıdır.
Toplum için fedakârlıkta bulunmalıdır.
Anahtar Kelimeler: lider, nitelik(özellikleri), çalışkanlık, fedakarlık
ALIŞTIRMA ……….……….:
Aşağıdaki metinleri inceleyiniz alttaki kelimelerden anahtar kelime olabilecek kelimeleri işaretleyiniz.
Şiir, duygulara seslenen bir türdür. Şiir okuyan her insan, yüreğinde bir şeyler hisseder. İnsanı şiir kadar duygulandıran başka bir edebiyat türü yoktur.
[ ] Şiir [ ] Şair [ ] Duygu [ ] Edebiyat
Her orman, bir oksijen ve yağmur fabrikası gibidir.
Ormanlarını bilinçsizce tüketen ülkeler, çölleşir. Sahip oldukları en değerli ve büyük doğal zenginliğini kaybetmiş olur. Öyleyse ormanları korumak hepimizin temel görevidir.
[ ] Tüketim [ ] Orman [ ] Koruma [ ] Fabrika
Yangın en tehlikeli felakettir. Önüne çıkanı yakar, kül eder.
Tedbirsizlik ve dikkatsizlik yüzünden çıkan yangınlar, büyük zararlar doğurur. En küçük kıvılcımdan, korkunç yangınlar çıkar. Kısa bir anda yüzlerce bina yanar, kül olur. Evler, eşyalar, insanlar, hayvanlar, ormanlar yanar; yok olur.
[ ] Bina [ ] Yangın [ ] Dikkatsizlik [ ] Felaket
Bir amaç uğruna veya gerçekleştirilmesi istenen herhangi bir şey için kendi çıkarlarından vazgeçmeye özveri denir.
İnsanlar yüksek amaçlar için özveride bulunurlar. Bütün toplumu derinden etkileyen zamanlarda özveri daha bir önem kazanır. Örneğin Kurtuluş Savaşı, özveri
destanlarıyla doludur.
[ ] Amaç [ ] Destan [ ] Özveri [ ] Savaş
Herkes saygı görmek ister. Saygı görmek için insanların öyle yüksek başarılar elde etmesi gerekmez. Bunu hak etmek için insan olmak yeterlidir. Öyleyse insanlara saygılı olmak gerekir, işimiz dost kazanmak değil mi? İşte size altın bir kural: İnsanlara saygı gösterin.
[ ] İnsan [ ] Zaman [ ] Saygı [ ] Eşitlik
TÜRKÇE DERSİ
ETKİNLİK ………..:
Aşağıdaki metinleri inceleyiniz anahtar kelimelerini belirleyerek altlarındaki boşluklara yazınız.
Kişioğlu, değişik nedenlerle kendisine arkadaş arar. Kimi zaman acısını, sevincini, hüznünü, düşüncesini paylaşacak arkadaşlar arar. Kimi zaman da problemlerinin çözümünde yardımcı olacak, yalnızlığını unutturacak arkadaşlar arar.
Anahtar Kelimeler:
………
Çocukların, sokakları cıvıl cıvıl doldurduğu, her evden neşenin fışkırdığı günlerdi eski bayramlar. İnanlar tatil yerine eş dost ziyaretiyle geçirirdi bayramı. Dertler paylaşılır, neşeye ortak olunurdu. Yoksula yardım edilir, düşenin elinden tutulurdu. Bayram, bayram gibi yaşanırdı.
Anahtar Kelimeler:
………
İnsanların sürekli yaşadıkları yere çevre denir. Dağlar, ovalar, çayırlar, ormanlar, göller, denizler, ırmaklar, doğal çevreyi oluşturur. Çevre kirliliği bütün ülkelerin ortak sorunudur. Herkesin günlük yaşamını doğrudan etkilemektedir. Bu kirliliğe sanayinin gelişmesi, teknolojinin ilerlemesi yol açmıştır. Çevre kirliliğini önlenmek herkesin görevidir.
Anahtar Kelimeler:
………
İnsan, toplu hâlde yaşayan bir varlıktır. Tek başına yaşayamadığı gibi ihtiyaçlarını da kendi başına karşılayamaz. Dolayısıyla toplumdaki kişilerin kendi aralarında iş paylaşımı yapmaları gerekir. Her gün yediğimiz ekmeği bize ulaştırmak için yüzlerce kişi çalışır.
Kullandığımız araçlar farklı farklı kişilerin ellerinden çıkar.
Anahtar Kelimeler:
………
TEST ……….:
Güçlüklerin üstesinden gelebilmemiz bizim kararlılığımıza bağlıdır. Çünkü bu duygu sayesinde bir işe başlar ve işimizi başarıyla sonuçlandırırız. Kararlılık bize cesaret, öz güven verir. Ondan aldığımız güçle her türlü soruna çözüm buluruz.
1. Bu metnin anahtar kelimesi aşağıdakilerden hangisidir?
A) İş B) Başarı
C) Çözüm D) Kararlılık
Şiir, duygulara seslenen bir türdür. Şiir okuyan her insan, yüreğinde bir şeyler hisseder. İnsanı şiir kadar duygulandıran başka bir edebiyat türü yoktur.
2. Bu parçanın anahtar kelimeleri aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
A) Şiiri herkes sever.
B) Herkes şiir yazamaz.
C) Şiir, insanı duygulandırır.
D) Sadece duygusal insanlar şiir okumalıdır.
Gözlem yapmak için araziye gittik. Orada birçok canlı türü gördük: Kelebekler, arılar, ateşböcekleri, uğurböcekleri, kertenkeleler... Onlarla ilgili gözlemler de yaptık.
3. Hakan’ın sözlerinin anahtar kelimeleri aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
A) Arazi, canlı, gözlem B) Tür, arı, yapmak C) Arazi, gitmek, birçok D) Gözlem, böcek, yapmak
Sağlıklı beslenme, yeterli ve dengeli beslenmedir.
Vücudumuzu oluşturan hücrelerin düzenli ve dengeli çalışması için yağ, karbonhidrat, protein, vitamin ve minerallerden yeterli miktarda almalıyız. Vücudumuzun tüm besin maddelerine ihtiyacı vardır. Sadece protein veya karbonhidratla beslenmek yanlıştır. Sağlıklı beslenmek için vitaminler, mineraller ve lifler gibi önemli besin maddelerini almalıyız. Ancak bunun ihtiyacımız kadar olmasına dikkat etmeliyiz. Bu sağlıklı beslenme için çok gereklidir.
4. Aşağıdaki kelimelerden hangileri bu metnin anahtar kelimeleridir?
A) Sağlık İlk Yardım Beslenme B) Beslenme Atıştırma Koşu C) Sağlık Beslenme Denge D) Denge Beyin Sağlık