• Sonuç bulunamadı

İNSAN- ÇEVRE İLİŞKİSİ

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2021

Share "İNSAN- ÇEVRE İLİŞKİSİ"

Copied!
20
0
0

Yükleniyor.... (view fulltext now)

Tam metin

(1)

Doğada üstünlük kurmaya yönelen bir arayış, insan ile insanın içinde yaşadığı çevresi arasında var olagelen uyumu bozmuştur.

Bilimin olanaklarına bürünen insan, kendini yeterince güçlü gördüğü zaman, doğayı sınırsızca kullanmaya, hatta sömürmeye başlamıştır.

İnsanoğlu, uzun süre doğaya verdiği zararlardan habersiz yaşamıştır.

(2)

20. Yüz Yılın sonunda İnsanoğlu kendini

evrenin sahibi sanırken, günün birinde doğaya

boyun

eğmesinin, doğa ile uzlaşmasının

kaçınılmaz

olduğunu

öğrenmek

zorunda

kalmıştır.

Çevre sorunları,bu çerçeve içinde belirlenen

insan-doğa

ilişkilerinden,

daha

açık

bir

anlatımla, insanın çevresini kendi çıkarlarına

uygun

duruma

dönüştürmesinden

kaynaklanmaktadır.

(3)

Çevre sorunları birden bire ortaya

çıkmamış, zaman içinde birikerek varlığın

duyurmuştur.

Çevrenin kirlenmesi ya da bozulması,

çevreyi oluşturan öğelerin bu süreç içinde

giderek niteliğinin değişmesi, değerinin

yitmesidir.

(4)

İNSAN- ÇEVRE İLİŞKİSİ

İnsan faaliyetleri sonucunda çevreye verilen

zararlar, doğanın kendini yenileyebilme yeteneği

sayesinde başlangıçta fark edilememiş, hatta

çevrenin zamanla bu kirliliği yok edeceği kanısı

yaygınlaşmıştır.

Çevreye bırakılan kirliliğin nicel ve nitel olarak

artması, çevrenin kendini yenileyebilme

yeteneğinin çok üstüne çıkmış, çevre hızla

bozulmaya başlamıştır.

(5)

Hava, su, toprak kirlenmesiyle başlayıp, bitki

örtüsü ve hayvan topluluklarının yok olmasına

kadar uzanan çevre sorunları, en azından

sorunlarla karşılaşanlarda belli bir gelecek

kaygısı uyandırmıştır.

Temel

bilimlerde

kaydedilen

hızlı

gelişmelerden bu yana, insan ilk kez yine

doğadan korkmaya, evrenin sırrını yeterince

çözmediği yada yanlış çözdüğünü anlamaya

başlamıştır.

(6)

Çevreden yararlanmanın ekonomik yönü

Doğal kaynakların sınırlı olması

Hızlı nüfus artışı

20.YY da kente göçün hızlanması

Sanayileşme

Entansif tarım

Kaynakların amaç dışı kullanımı

ÇEVRE SORUNLARININ

NEDENLERİ

(7)

ÇEVRENİN İLGİ ALANLARI

nüfus,

hammadde kaynakları,

enerji,

toprak,

beslenme,

hava ve

(8)

TANIM

İnsan faaliyetleri ve canlı varlıklar üzerinde

hemen yada bir süre içinde

dolaylı yada dolaysız etkide bulunabilecek

fiziksel, kimyasal, biyolojik ve toplumsal

etkenlerin

(9)

ÇEVRE KİRLİLİĞİ

Organizmaların yaşayabildiği canlı ve cansız doğa parçası insanın çevresini oluşturmaktadır. Günümüzde çevre kavramının merkezinde insan yer almakta, diğer bir değişle çevre insan biyosferi olarak değerlendirilmektedir.

Bu sistem içinde, herhangi bir etki ile flora ve fauna ile ilgili olarak meydana gelen değişikliklerin tümü sonuçta insanı etkilemektedir.

(10)

Çevreyi oluşturan temel unsurlardan hava, su ve topakta doğal koşullarda ekolojik bir denge bulunmaktadır.

Bu denge sonucu canlılar normal gelişim süreçlerini bir aksaklık göstermeden bu ortamlarda devam ettirebilirler.

Bu ortamlar için yabancı olan maddelerle ortamda bulunup ta konsantrasyonları alışılmış değerlerin üzerine çıkan maddeler belirli sınırlardan sonra “kirletici” olarak nitelendirilirler

(11)

Çevresi ile ekolojik uyumda bulunmayan tek canlı varlık insandır.

İnsanların ekonomi kavramları çoğu kez doğanın sömürüsüne dayandırılmaktadır.

Bu sömürü zamanla öyle ilerlemektedir ki, doğa regüle edici görevini yapamaz hale gelmektedir.

Sonuçta, ekolojik denge bozulmuş, sorunlu doğa parçaları ortaya çıkmaktadır.

(12)

Politika Kavramı

Politika, bir amaca ulaşmak için var olan yollar arasında bir tercih yapmaktır.

Bir diğer tanıma göre de politika bir politik güç tarafından belli alanlarda izlenecek stratejinin seçimidir.

Var olan hukuk düzeni içerisinde belli kurum ve organlara yetki verilmesiyle ortaya çıkan politik güç, belli yetkilerle donatılmıştır

(13)

Politika Kavram

Devlet politikası,

devletin aldığı toplumsal yaşamı

düzenleyici, şekillendirici, yada işleyişi

üzerinde herhangi bir değişiklik yaratıcı

önlemlerin, engelleme, kısıtlama ve

(14)

Uluslararası politikalar anlaşmalarla oluşturulmuş uluslararası örgütlerce belirlenir.

Uluslararası örgütlerin işlevi,üye devletlerin yerine geçmeden, belirli konularda onların arasında işbirliği sağlamaktır.

Uluslararası örgütlere bir yetki devri sözkonusu olmadığından,

bu örgütlere üye olan devletler bu işbirliği kapsamında politikalarını yönlendirip

yönlendirmemeye kendi ulusal çıkarlarını göz önüne alarak karar verirler

(15)

Politika Kavramı

Eğer uluslararası politika kararlarına

uyulmazsa, o üye ülkeye konunun

özelliğine göre yaptırım da uygulandığı

olur. Bu yaptırımlar üye ülkenin kimi

çıkarlarına ters düşse bile, ulusal açıdan

görülen gerek üzerine gene de o

uluslararası politika uygulamalarına

katılmayabilirler.

(16)

Uluslarüstü politika kararları ise uluslarüstü örgütlerce alınır.

Uluslarüstü kararlar bu örgütü oluşturan üye ülkelerin uymak zorunda olduğu kararlardır.

Ulusal hükümetler bazı konulardaki karar alma

yetkilerini, üyesi oldukları örgüte devretmektedirler. Bu örgütün yetki devri yapılan konuda aldığı

kararlar hem üye devletleri, hem yurttaşlarını doğrudan bağlamaktadır.

(17)

Politika Kavramı

Üye devletler kararların alınmasına

katkıda bulunmakla beraber,

devlet temsilcisi olmayan kişilerin

oluşturduğu organlar da bu karar

sürecine belli aşamalarda katılabilirler

kararlarda her zaman oybirliği

aranmadığı için üye devletler bazen kendi

çıkarlarına ters düşecek kararları da

(18)

ÇEVRE POLİTİKASININ AMAÇLARI

Bireylerin

sağlıklı

bir

çevrede

yaşamalarının sağlanması,

Toplumun

sahip

bulunduğu

çevre

değerlerinin korunması ve geliştirilmesi

Çevre

politikalarının

uygulanmasını

gerekli

kılan

yükün

paylaşılmasında

toplumsal adalet ilkesine uygunluğun

sağlanmasıdır.

(19)

ÇEVRE POLİTİKASININ AŞAMALARI

1.Teşhis:Çevre politikalarının belirlenmesinin ve uygulanmasının temel koşulu, tanılanma yani teşhistir. Bu aşamada, toplumun çevreye vermekte olduğu değerin ölçülmesi önem taşır. Halkın değer yargıları, politikaların yöneldiği hedeflerin belirlenmesi için birer araçtır.

2.Müdahale Yönteminin Seçimi:Çeşitli müdahale (karışma-düzenleme) yöntemlerinin incelenmesi, karşılaştırılması ve aralarından en uygun görülenlerin seçilmesi gelir.

3.Uygulama: Genel olarak belirlenen politikaların, karar mekanizması içinde uygulanmasının sağlanmasıdır.

(20)

YÖNTEM AÇISINDAN ÇP

1. ONARIMCI POLİTİKALAR: Karşılaşılan sorunlara bir tepki olarak ortaya konur.Bunlar, çevre üzerindeki

zararlı sonuçlar ortaya çıktıktan, verilebilecek zararlar verildikten ve çoğu kez de dönülemeyecek noktalara varıldığında, bu etkilerin giderilmesini amaçlayan

politikalardır

2- ÖNLEYİCİ POLİTİKALAR: Çevreye henüz zarar verilmeden, gelecekteki olası gelişmeler hesaba

katılarak, doğal ve insan elinden çıkmış çevrenin ve insan yaşamının zarar görmesini önlemek oluşturur. Bu politikalara önleyici politikalar denmesinin de

nedeni budur. Bu yöntemin topluma maliyeti, onarımcı politikalarda olduğu ölçüde yüksek değildir.

Referanslar

Benzer Belgeler

Beşeri Coğrafya – İnsan, Kültür, Mekan, (İnsanın Çevre Üzerindeki Değiştirmeleri Bölümü), Çantay Kitabevi, İstanbul.. Ekoloji ve

Ortam Ekolojisi ve Degradasyonal Ekosistem Değişiklikleri, İstanbul Üniversitesi Yayınları No: 3213, İstanbul Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Coğrafya Enstitüsü Yayınları No:

Sanayi Devrimi 20.Yüzyıl Kentleşme ve Nüfus Artışı Küresel Çevre Sorunları İnsan-çevre etkileşimi üzerine coğrafi

Küba'nın merkezindeki Villa Clara ve doğusundaki Holguin vilayetleri ekolojik tarım konusunda ilk iki sırada yer alırken, bu bölgelerdeki ekolojik tarım deneyimlerinin Mayıs

bitirilmesi ve sağlanan başarının özetlenmesi bu kapsamdadır (Kirst-Ashman & Hull, 2012b)..  Müracaatçılar sosyal hizmet uzmanlarına sorunlarla ve ihtiyaçlarla

4-Bağlanma Kuramı 5-Bilişsel Gelişim Kuramı 6-Bilşsel Davranışçı Yaklaşım 7- Danışan Merkezli Yaklaşım 8-Ahlak Gelişimi Kuramları. 9- Çocukluk Tarihi, Gelişim

Kültürel faktörlerin yanı sıra, yaş, cinsiyet, ırk, zeka, kalıtsal nedenler, fiziksel büyüme ve gelişme, vücut onarım mekanizmaları, psikolojik yapı ve davranışlar,

Ülkemizde nesli tükenme tehlikesinde olan bir hayvan türü.. Fabrika bacaları, araba egzozları ve evlerin bacalarından çıkan zararlı