Eserin her hakkı anlaşmalı olarak Ketebe Kitap ve Dergi Yayıncılığı A.Ş. ne aittir. İzinsiz yayınlanamaz. Kaynak gösterilerek alıntı yapılabilir.

ISBN: 978-625-7303-69-9

© 2018 Ketebe Kitap ve Dergi Yayıncılığı A.Ş.

Dizi Editörü Yusuf Genç Düzelti Beyza Ceran Mizanpaj Nilgün Sönmez Baskı ve Cilt

Mega Basım Yayın San. ve Tic. A.Ş.

Cihangir Mah. Güvercin Cad.

No: 3/1 Baha İş Merkezi A Blok Kat: 2 34310 Haramidere - Avcılar / İstanbul Sertifika No: 44452 Tel: 212.412 17 00

Ketebe Yayınları Sertifika No. 49619 Maltepe Mahallesi Fetih Caddesi No: 6 Dk: 2 Topkapı 34010 İstanbul Tel: 212 612 29 30 e-mail: [email protected] Kapak

Harun Tan

Ketebe Yayınları: 449 İslam Klasikleri

Yayıma Hazırlayan Hande Yıldırım Önsöz Yayın Yönetmeni Furkan Çalışkan ketebe.com

1. BASKI Nisan 2021 İstanbul

© Eserin her hakkı anlaşmalı olarak Ketebe Kitap ve Dergi Yayıncılığı A.Ş.’ne aittir.

İzinsiz yayınlanamaz. Kaynak gösterilerek alıntı yapılabilir.

HZ.

PEYGAMBER’İN HAYATI

İ B N H İ Ş Â M

M U H TA S A R S ^{Î R E T Ü} İ ^{B N} H ^{İ Ş Â M}

M ^UHAMMED Y ^AZICI

İHTİSAR - TERCÜME - DİPNOT

İbn Hişâm

Abdülmelik b. Hişâm b. Eyyûb el-Himyerî, hicrî 2. asrın Basralı tarihçisi ve siyer yazarıdır. Nesep, lügat ve ahbâr-ı Arab sahasında da ciddi birikimi bulunan İbn Hişâm, aslen Yemen’in Himyer kabilesine mensup olmasına ve Basra’da doğmasına rağmen, ilk tahsilinden sonra Mısır’a geçmiş, vefat edene kadar (13 Rebiülâhir 218) burada yaşamıştır. Onun yaşadığı Mısır, Hicaz’dan sonra Mâlikî mezhebinin en yaygın olduğu ve İmam Mâlik’in pek çok talebesinin bulunduğu bir ilim ve fetva merkeziydi. İbnü’l- Kâsım, Abdullah b. Abdülhakem ve Eşheb b. Abdülaziz gibi âlimler, onun hemşehrileri ve muasırıydılar. İmam Şâfiî ile de ilmî müzakere ve etkileşimleri bulunan İbn Hişâm’ın Kitâbü’t-Tîcân adında Himyerî krallarının ve onların çağdaşı peygamberlerin kıssalarına yer verdiği bir kitabı bulunsa da o, asıl şöhretini megâzî ve siyer kaynağı Sîretü İbn İshak (v. 151/768) üzerine yaptığı tehzib çalışmasına borçludur. Kıftî, Zehebî, İbn Kesîr, İbnü’l- İmâd, İbn Hallikân ve Sehâvî gibi sahasının hüccet âlimlerine göre, İbn Hişâm’ın siyeri, Allah Resulünün (sav) hayatına dair yapılmış en sağlam siyer çalışmasıdır.

Muhammed Yazıcı

1985’te İstanbul’da doğdu. İlkokuldan sonra medrese usulünde geleneksel İslamî ilimler

tahsili gördü. 2009 yılında medrese ve ilahiyat müfredatına alternatif olarak Dâru’l-

İlim İslamî İlimler Merkezi’ni kurdu. 2010 yılında İslamî ilimler dergisi İlim’i çıkararak

burada düzenli yazılar yazmaya başladı. 2017 yılında medrese metinlerinin dijital ortama

taşınmasını amaçlayan emedrese.tv projesini geliştirdi. Hâlen bu platformlarda tefsir,

siyer ve İslam siyaset düşüncesi dersleri vermekte, İlmiye Vakfı Başkanı olarak eğitim

faaliyetlerini yürütmektedir. Hz. Peygamber’in Hayatı (Muhtasar Sîretü İbn Hişâm) dışında

fetva usulüne dair bir tercümesi ve yayın aşamasında bir telif çalışması bulunmaktadır.

İÇİNDEKİLER

TAKRİZ

...

13

TAKDİM

...

15

Siyer Bizim Neyimiz Olur?

...

15

Hikâyemizdir

...

15

Hafızamızdır

...

15

Vahyin Menzilidir

...

16

Hak ile Bâtılı Ayırandır

...

16

Nasları Bir Arada Tutandır

...

17

Bağlamı Bulandır

...

18

Siyaset ve Siyâdetimizin Teminatıdır

...

19

Kısa Siyer Literatürü

...

20

Nas ve Rivayetler Üzerinden Kelimenin Tahlili

...

20

Fıkhî Istılah Olarak Siyer

...

20

Siyer-Megâzî İlişkisi

...

21

Siyerin Bir İlim Olarak Ortaya Çıkışı

...

22

Eyyâmü’l-Arab Geleneğinin Siyere Etkisi

...

22

Mekkî Sürece İlişkin Rivayetlerde Mevsukiyet Sorunu

...

23

Siyer-Hadis İlişkisi

...

23

Siyer-Kur’ân-Tefsir İlişkisi

...

24

Sahabenin Siyer Müktesebatını Derlemedeki Rolü

...

24

Risâlet ve Sahabe Devrinde Tutulan Kayıtlar

...

25

Tâbiîn Dönemi Siyer Çalışmaları

...

26

Müstakil Telif Dönemi: İmam Zührî ve Etkisi

...

28

Malumatı Literatüre Kavuşturanlar: İbn İshak ve İbn Hişâm

...

28

Cerh ve Tadildeki Müsamahakârlık İthamının Sürece Olumsuz Etkisi

...

29

Teliflerin Vâkıdî ile Son Bulup Nakil Döneminin Başlaması

...

30

Son Söz Yerine

...

31

İbn Hişâm’ın Siyerine Dair

...

31

Çalışmamızın Özellikleri

...

33

MUHTASAR Sîretü İbn Hişâm Hz. Peygamber’in Hz. Âdem’e Dayanan Temiz Soyu

...

39

Hz. İsmail ve Arap Kabileleri

...

40

Zemzem Kuyusunun Hikâyesi

...

42

Fil Hadisesi

...

42

Amr b. Lühay ve Arapların Putları

...

45

Kusay b. Kilâb’ın Mekke’ye Getirdiği Düzen

...

46

Hilfü’l-Fudûl

...

47

Abdülmuttalib’in Çocuğunu Adaması

...

48

Abdullah ile Nikâhlanmak İsteyen Kadın

...

49

Hz. Peygamberimize Gebeliğinde Âmine’ye Söylenenler

...

50

Hz. Peygamberimizin Doğumu ve Sütanneye Verilmesi

...

51

Hz. Peygamberimizin Annesinin Vefatı

...

53

Abdülmuttalib’in Vefatı

...

54

Hz. Peygamberimizin Bakımını Ebû Tâlib’in Üstlenmesi

...

54

Bahîrâ Kıssası

...

55

Ficâr Savaşı

...

57

Hz. Peygamberimizin Hatice ile Evliliği

...

57

Kâbe’nin Yeniden İnşası ve Hz. Peygamberimizin Hakemliği

...

60

Arap Kâhinlerin Hz. Peygamberimizin Gelişini Haber Vermeleri

...

61

Hahamların Hz. Peygamberimizin Gelişini Haber Vermesi

...

63

İncil’in Hz. Peygamberimizin Gelişini Haber Vermesi

...

65

Dört Hanîf

...

66

Peygamberlik Görevinin Verilmesi

...

67

Hatice’nin Müslüman Olması

...

69

Namazın Farz Olması

...

70

Ali’nin, Zeyd b. Hârise’nin ve Ebû Bekir’in Müslüman Olmaları

...

71

Hz. Ebû Bekir’in Davetiyle Müslüman Olanlar

...

72

Açık Davetin Başlaması

...

72

Velid b. Muğîre’nin Kur’ân Hakkında Şaşkınlığı

...

74

Hz. Peygamberimizin Kavminden Gördüğü Eziyet

...

76

Hamza b. Abdülmuttalib’in Müslüman Olması

...

77

Hz. Peygamberimizin Utbe b. Rebîa ile Konuşması

...

78

Kureyş’in Hz.Peygamberimizden İstekleri

...

82

Üç Soru: Ashab-ı Kehf, Zülkarneyn ve Ruh

...

84

Kureyş’in Gizliden Kur’ân Dinlemesi

...

89

Müşriklerin Kimsesiz Müslümanlara Eziyeti

...

90

Habeşistan’a İlk Hicret

...

91

Kureyş’in Habeşistan’a Elçi Göndermesi

...

92

Ömer b. Hattâb’ın Müslüman Olması

...

98

Kureyş’in Ambargosu

...

100

Müşrikler Hakkında Nâzil Olan Âyetler

...

101

Kureyş’in Müslüman Olduğu Şâyiası

...

103

Ambargo Belgesinin İptali

...

105

Hz. Peygamberimiz Kureyş’in Pehlivanıyla Güreşiyor

...

107

Hidayete Eren Hristiyan Heyeti

...

108

İsrâ ve Mi’râc

...

109

Ebû Tâlib’in ve Hz. Hatice’nin Vefatları

...

114

Hz. Peygamberimizin Tâif’te Destek Arayışı

...

116

Hz. Peygamberimizin Kabileleri Daveti

...

119

Ensarın İlk Müslümanları

...

120

Birinci Akabe Biatı ve Mus’ab b. Umeyr

...

121

İkinci Akabe Biatı

...

124

Savaş İzni

...

128

Sahabenin Hicreti

...

129

Hz. Peygamberimizin Hicreti

...

132

Medine’de İlk Nebevî Hutbe

...

139

Medine Sözleşmesi

...

140

Kardeşlik Sistemi

...

142

Ezanın Hikâyesi

...

143

Yahudi Düşmanlar

...

144

Abdullah b. Selâm ve Muhayrîk’in Müslüman Olmaları

...

145

Yahudilerin Münafıkları

...

146

Ensarın Münafıkları

...

148

Bakara Sûresi’nde Münafıklar ve Yahudiler

...

150

Necran Heyeti ve Lânetleşmeye Davet

...

154

İlk Seriyye ve İlk Gazve

...

157

Abdullah b. Cahş Seriyyesi

...

159

Kıble’nin Kâbe’ye Çevrilmesi

...

160

Bedir Gazvesi

...

161

Enfâl Sûresinin Nüzûlü

...

171

Sevîk Gazvesi

...

172

Kaynukaoğulları Kuşatması

...

173

Ka’b b. Eşref’in İnfazı

...

176

Uhud Gazvesi

...

177

Uhud Gazvesi Hakkında Bazı Âyetler

...

186

Hamrâü’l-Esed Gazvesi

...

188

Recî’ Hadisesi

...

190

Bi’r-i Maûne Hadisesi

...

193

Nadroğullarının Sürgün Edilmesi

...

194

Zâtü’r-Rikâ’ Gazvesi

...

198

Son Bedir ve Dûmetü’l-Cendel Gazvesi

...

200

Hendek Gazvesi

...

201

Kurayzaoğulları Gazvesi

...

211

Kur’ân’da Hendek ve Kurayza Hadiseleri

...

217

Sellâm b. Ebû Hukayk’ın İnfazı

...

219

Amr b. Âs ve Hâlid b. Velîd’in Müslüman Olmaları

...

220

Mustalikoğulları Gazvesi

...

222

İfk Hadisesi

...

225

İfk Hadisesiyle İlgili Nâzil Olan Âyetler

...

230

Hudeybiye Barışı

...

231

Hudeybiye Dönüşünde Nâzil Olan Âyetler

...

238

Müstazaflar ve Kadın Muhacirler

...

243

Hz. Peygamberimizin Davet Mektupları

...

245

Hayber’in Fethi

...

247

Habeşistan’daki Son Muhacirlerin Dönüşü

...

257

Kaza Umresi

...

258

Mû’te Gazvesi

...

261

Mekke’nin Fethi

...

266

Hâlid b. Velid’in Cezîmeoğulları Seferi

...

283

Uzzâ Putunun Yıkılması

...

286

Huneyn Gazvesi

...

286

Tâif Gazvesi

...

295

Huneyn Ganimetleri

...

300

Hz. Peygamberimizin Ci’râne Umresi

...

306

Ka’b b. Züheyr’in Müslüman Olması

...

306

Tebük Gazvesi

...

308

Mescid-i Dırâr

...

317

Tebük’e Katılmayan Üç Sahabînin Kıssası

...

320

Sakîflilerin Müslüman Olması

...

324

Hz. Ebû Bekir’in Hac Emirliği ve Müşriklerle Yeni Dönem

...

327

Heyetler Yılı

...

332

Temîmoğulları Heyeti

...

333

Suikast Teşebbüsü: Âmiroğulları Heyeti

...

334

Örnek Elçi: Dımâm b. Sa’lebe

...

336

Abdülkays Elçisi: Cârûd b. Bişr

...

337

Hanîfeoğulları ve İki Yalancı Peygamber

...

338

Adiyy b. Hâtim’in Müslüman Oluşu

...

340

Ferve b. Müseyk ve Amr b. Ma’dîkerib

...

342

Kinde ve Ezd Heyeti

...

343

Himyerî Emirlerle Mektuplaşma

...

344

Sadaka Memurlarının Görevlendirilmesi

...

346

Vedâ Haccı

...

347

Son Seriyye

...

350

Hz. Peygamberimizin Hanımları

...

350

Hz. Peygamberimizin Hastalığı

...

354

Hz. Peygamberimizin Vefatı

...

358

Halife Seçimi

...

360

Hz. Peygamberimizin Cenazesi ve Defni

...

361

EKLER Kısa Cahiliye Dönemi Tarihi

...

367

İslam Öncesi Arap Tarihine Giriş

...

367

Siyer Kronolojisi

...

379