MUSTAFA KAFA / 8. SINIF TAM ÖĞRENME - GEÇİŞ VE BAĞLANTI İFADELERİ KONU :
GEÇİŞ VE BAĞLANTI İFADELERİ : Geçiş (yönlendirme) ifadeleri:
Cümlelerde bir düşünceden başka bir düşünceye geçileceğini ifade eden söz ve sözcük gruplarına geçiş ifadeleri denmektedir. Bu ifadeler kendisinden önceki anlamın değiştiğini ifade ederler. Bir düşünceden başka bir düşünceye geçişi sağlar.
Ama, fakat, veya, ya da. yalnız, ancak, oysaki, buna rağmen, halbuki, artık, yani, başka bir değişle, ilk olarak, öncelikle, son olarak, özellikle… İfadeleri yönlendirici ifadelerdir.
Yukarıdaki ifadelerden; yani ve başka bir değişle sözü açıklama getirmek için söylenir. İlk olarak, öncelikle ifadeleri , öncelikli yapılacak olanları belirtir. Özellikle sözcüğü vurgulamak istediğimiz durumu belirtmek için kullanılır. Son olarak ifadesi anlatılanların bitirildiğini ifade eder.
Örnekler:
Hava karardı fakat biz işi hala bitiremedik.
Akşamları sürekli çalışıyor buna rağmen notları artmıyor.
Çiçekleri severim özellikle menekşelere bayılırım.
Söylediklerinizi yaparım ancak siz de bana yardım edeceksiniz.
Ders çalışırken ilk olarak konu tekrarı yapmalısın.
Bağlayıcı İfadeler:
Bağlama öğeleri metin içerisinde yer alan kelime, kelime grupları veya cümleler arasında bağlantı kurulmasını sağlar.
Çünkü, veya, ya da, yalnız, ancak, ve, örneğin, mesela, bundan dolayı, bu yüzden, açıkçası, bunun yanında, aynı zamanda, hemde, bununla birlikte… İfadeleri bağlayıcı ifadelerdir.
Örneğin, mesela örnek verme bağlantısı sağlar.
Bundan dolayı, bu yüzden, açıkçası ifadeleri açıklama bağlantısı sağlar.
Bunun yanında, aynı zamanda, hemde, bununla birlikte ifadeleri eş zamanlı yapılan işleri bağlar.
Örnekler:
Ben geziye gelirim çünkü doğayı çok seviyorum.
Kötü davranışları sevmem mesela yalan, alay etme, küçümseme, cimrilik gibi.
Sınavdan biraz düşük aldım açıkçası bu sonucu bekliyordum.
Okul atletizim takımının başında aynı zamanda okul başkanlığına da aday.
Hemen odasına gitti ve sabaha kadar oradan çıkmadı.
: ALIŞTIRMA
Aşağıdaki cümlelerdeki geçiş ve bağlantı ifadelerini bularak altlarındaki boş alana yazınız.
Toplantı yapacaktık fakat yeterli katılım olmadı . [………..]
Hızlı çalışmak önemlidir ama işimizide doğru yapmalıyız.
[………..]
Yeni mahalleye taşındık lâkin evimiz öncekinden küçük . [………..]
Yapmayı istediğim çok şey var ne var ki zamanım kısıtlı.
[………..]
Sonuçlar olumsuz, yine de çalışmaya devam ediyor . [………..]
Başarıyı isteyenler ilk olarak kendini motive etmelidir.
[………..]
Projeye başlamak için öncelikle planlamayı yapmalıyım.
[………..]
Okuduğum hikaye için son olarak çok harikaydı diyebilirim.
[………..]
Çalışmamda mıknatıs veya çif taraflı bant kullanacağım.
[………..]
Derslerine odada ya da balkonda çalışır.
[………..]
Oyunumuza katılabilirsin yalnız ebe sen olacaksın.
[………..]
Dersi dinledim buna rağmen bu konuyu anlayamadım.
[………..]
Parayı götürdüm ancak başvurular sonaermiş.
[………..]
Tarladan verim alamadık oysaki her şeyi yapmıştık.
[………..]
Önceden çok sinirlenirdi artık sabretmeyi öğrendi.
[………..]
Empati yapıyorum başka bir değişle sizi anlamaya çalışıyorum.
[………..]
GEÇİŞ VE BAĞLANTI İFADELERİ
ETKİNLİK :
Aşağıdaki boşluklara uygun olan geçiş ve bağlantı ifadelerini yazınız.
başka bir deyişle, fakat, özellikle, ilk olarak, yani
Yazılı yirmi kasımda ………..…..… kasımın son haftasında yapılacak.
Türkçede anlamı aynı olan ……….……….. anlamdaş kelimeler vardır.
Mantar toplarken dikkatli olmalıyız ……….. zehirli olanlar konusundabilinçli davranmalıyız.
Fındık bu yıl çok oldu ………. para etmedi.
Kalabalık bir ortama girince ………. selam vermemiz gerekir.
Aşağıdaki geçiş ve bağlantı ifadeleriyle ilgili cümle kurunuz.
Açıkçası: ………
……….
Yalnız: ………
……….
Özellikle: ………
……….
Buna rağmen: ………
……….
Aşağıdaki cümlelerin geçiş ve bağlantı bölümünden sonrasını tamamlayınız.
Hafta sonunu özellikle ………
……….
Saat gelmişti fakat ………
……….
Üç dersten proje almak istedim lakin ……….
……….
Bu konuda araştırma yapmak için ilk olarak ………..
……….
Okumamı hızlandıramıyorum halbuki ………
……….
: TEST
1. Aşağıdakilerden hangisinde geçiş ve bağlantı ifadesi kullanılmamıştır?
A) Halkı özellikle ellerin temizliğiyle ilgili uyardılar.
B) Eşyaşar kalitesizdi ayrıca fiyatı çok ucuz değildi.
C) Çok çalıştık lâkin işleri bir türlü yetiştiremedik . D) Bol su için sağlığınızı korumak istiyorsanız.
(I) Güneş güzel gözüküyordu ama hava yine de soğuktu . (II) Baharın geldiğini bundan anlıyorsunuz. (III) Yapraklar sararıp dökülüyor. (IV) Orman sakinleri kış için son hazırlıklarını telaş içinde yapıyorlar.
2. Yukarıdaki metindeki hangi cümlede geçiş ve bağlantı ifadesi kullanılmıştır?
A) I B) II C) III D) IV
3. Aşağıdaki cümlelerdeki altı çizili sözcüklerden hangisi bağlama anlamı katmamıştır?
A) Sabah uyanınca öncelikle perdeleri açarım.
B) Öğretmenler odasına uğradı ve dosyasını alıp çıktı.
C) Sınıftan içeri girince ilk olarak hepimize “Günaydın” der.
D) Geçerken selam vermedi oysaki beni tanıyor.
4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde geçiş ve bağlantı ifadesi bulunmamaktadır?
A) Metne başlamadan öncelikle bilmediğim kelimeleri işaretlerim.
B) İnsanın eğitimi ilk olarak duyguları tanımakla başlamalıdır.
C) Bütün eşyaları kamyona yükledi, Samsun’a yola çıktı.
D) Yarışmayı kazandı ama ödülünü hala almamış.
5. Aşağıdaki ifadelerden hangisi geçiş ve bağlantı ifadesi değildir?
A) buna rağmen B) halbuki C) son olarak D) değil
6. “özellikle” ifadesi aşağıdakilerden hangisine yazılırsa tam olarak doğru bir ifade kurulmuş olur?
A) Etraftaki ağaç dallarını ……… kuru olanları toplayın.
B) Samsun’daki fuara gittim ………... fuar çok kalabalıktı.
C) Paragraf sorularını çözmek için ……… soruyu okumakla başlamalısınız.
D) Okul ödevlerini yaptım ……….. test kitabından da soru çözdüm.
7. Aşağıdakilerden hangisi geçiş ve bağlantı ifadesidir?
A) bence B) açıkçası C) ilgili C) gibi
