İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... 7 İÇİNDEKİLER... 9 KISALTMALAR LİSTESİ GİRİŞ...15

(1)

İÇİNDEKİLER

ÖNSÖZ... 7

İÇİNDEKİLER... 9

KISALTMALAR LİSTESİ... 13

GİRİŞ ...15

BİRİNCİ BÖLÜM TÜRKİYE’DE ADLİ VE İDARİ KOLLUK I. GENEL OLARAK KOLLUK ... 19

II. KOLLUK TÜRLERİ... 25

A. Genel Olarak... 25

1. İdari Kolluk ve Adli Kolluk Ayrımı... 25

2. Genel Kolluk ve Özel Kolluk Ayrımı... 31

a) Genel Kolluk... 34

aa) Polis... 35

bb) Jandarma ... 38

cc) Sahil Güvenlik Komutanlığı ... 40

dd) Çarşı ve Mahalle Bekçileri... 41

b) Özel Kolluk ... 44

aa) Belediye Zabıtası... 45

bb) Çiftçi Malları Koruma Kolluğu ... 46

cc) Köy Korucuları... 47

dd) Orman Kolluğu... 48

ee) Gümrük Kolluğu ... 49

ff) Limanlar Kolluğu ... 49

gg) Kara Avcılığı Kolluğu... 50

c) Özel Güvenlik... 51

(2)

İçindekiler 10

d) Kolluk Yetkisi Kullanan Diğer Kamu Görevlileri... 55

3. Silah Kullanmaya Yetkili Olan Kolluk ve Silah Kullanmaya Yetkili Olmayan Kolluk Ayrımı ... 57

III. KOLLUK VE ASKER (TSK) ARASINDAKİ FARK ... 58

İKİNCİ BÖLÜM TÜRK HUKUKUNDA KOLLUĞUN ZOR VE SİLAH KULLANMA YETKİSİ I. GENEL OLARAK... 63

II. ZOR KULLANMA YETKİSİ İLE SİLAH KULLANMA YETKİSİ ARASINDAKİ İLİŞKİ... 67

III. KANUN HÜKMÜNÜ YERİNE GETİRME VE AMİRİN EMRİNİ İFA... 73

IV. KANUN HÜKMÜNÜ YERİNE GETİRME VE AMİRİN EMRİNİ İFA KAPSAMINDA KOLLUĞUN ZOR VE SİLAH KULLANMA YETKİSİ ... 84

A. Kolluğun Zor Kullanma Yetkisi... 84

1. Zor Kullanmanın Tanımı ... 84

2. Zor Kullanmanın Genel Şartları ... 86

a) Kanunilik... 86

b) Zorunluluk ... 86

c) Orantılılık ... 87

3. Türk Hukukunda Kolluğun Zor Kullanma Yetkisine İlişkin Düzenlemeler ... 87

a) Polisin Zor Kullanma Yetkisi... 87

b) Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu Kapsamında Zor Kullanma... 99

c) Kolluğun Zor Kullanma Yetkisine İlişkin Diğer Düzenlemeler.... 102

B. Kolluğun Silah Kullanma Yetkisi... 106

1. Genel Olarak... 106

2. Kolluğun Silah Kullanma Yetkisi Bağlamında Silah ... 106

3. Türk Hukukunda Kolluğun Silah Kullanma Yetkisine İlişkin Düzenlemeler ... 112

a) PVSK’ya Göre Silah Kullanma Yetkisi ... 112

b) 1481 Sayılı Asayişe Müessir Bazı Fiillerin Önlenmesi Hakkında Kanun’a Göre Silah Kullanma Yetkisi ... 129

c) Terörle Mücadele Kanunu’na Göre Silah Kullanma Yetkisi ... 130

(3)

İçindekiler 11

d) Olağanüstü Hal Kanunu’na Göre Silah Kullanma Yetkisi... 135

e) Kolluğun Silah Kullanma Yetkisine İlişkin Diğer Düzenlemeler... 136

V. KOLLUĞUN ZOR VE SİLAH KULLANMA YETKİSİNDE SINIRIN AŞILMASI VE HATA HALLERİ ... 138

VI. ASKERİN ZOR VE SİLAH KULLANMA YETKİSİ... 152

A. Askerin Zor ve Silah Kullanma Yetkisinin Kolluğun Zor ve Silah Kullanma Yetkisi ile Karşılaştırılması... 156

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM AİHM VE AYM KARARLARINDA KOLLUĞUN ZOR VE SİLAH KULLANMA YETKİSİ VE SINIRLARI I. GENEL OLARAK... 159

II. YAŞAM HAKKI KAPSAMINDA KOLLUĞUN ZOR VE SİLAH KULLANMA YETKİSİ VE SINIRLARI ... 164

A. Genel Olarak Yaşam Hakkı... 164

B. Kolluğun Zor ve Silah Kullanma Yetkisi ve Sınırları ... 170

1. Meşru Savunma... 171

2. Yakalamanın Sağlanması veya Kaçmanın Önlenmesi ... 172

3. Ayaklanma ve İsyanın Bastırılması... 173

4. Yasal Güç Kullanımına İlişkin İlkeler... 174

a) Yasallık ... 174

b) Mutlak Gereklilik... 178

c) Orantılılık ... 192

C. Kolluk Tarafından Gerçekleştirilen Müdahalenin Planlanması ve İcrası ... 203

D. Etkin Soruşturma Yükümlülüğü ... 209

E. Türk Hukukunda Yaşam Hakkı Bakımından Özellik Arz Eden Durumlar ... 216

SONUÇ ...227

YARARLANILAN KAYNAKLAR...235

EKLER...251

(4)

(5)

KISALTMALAR LİSTESİ

a.g.e. : Adı Geçen Eser

AİHM : Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi AİHS : Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi AK : Avrupa Konseyi

AKY : Adli Kolluk Yönetmeliği

AMFÖHK : Asayişe Müessir Bazı Fiillerin Önlenmesi Hakkında Kanun ASBDAHY : Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında

Yönetmelik

AsCK : Askeri Ceza Kanunu

AY : Anayasa

AYM : Anayasa Mahkemesi

AYMKBB : Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası BM : Birleşmiş Milletler

C : Cilt

CD : Ceza Dairesi CGK : Ceza Genel Kurulu

CK : Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi CMK : Ceza Muhakemesi Kanunu CMUK : Ceza Muhakemeleri Usul Kanunu ÇMBK : Çarşı ve Mahalle Bekçileri Kanunu

ÇMKHK : Çiftçi Mallarının Korunması Hakkında Kanun EGM : Emniyet Genel Müdürlüğü

ETK : Emniyet Teşkilatı Kanunu

HUDOC : Human Rights Documents Database IRA : Irish Republican Army

JTGYK : Jandarma Teşkilatı Görev ve Yetkileri Kanunu JTGYY : Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Yönetmeliği

(6)

Kısaltmalar 14

K. : Karar

KAK : Kara Avcılığı Kanunu

KHK : Kanun Hükmünde Kararname KK : Köy Kanunu

KMK : Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu m. : Madde

MİT : Milli İstihbarat Teşkilatı OHK : Olağanüstü Hal Kanunu

ÖGHDK : Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun parag. : Paragraf

PVSK : Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu PVST : Polis Vazife Salahiyet Tüzüğü SGK : Sahil Güvenlik Komutanlığı

SGKK : Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanunu

SŞDÖDK : Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun TBK : Türk Borçlar Kanunu

TCK : Türk Ceza Kanunu TCY : Türk Ceza Yasası TDK : Türk Dil Kurumu

TeMK : Terörle Mücadele Kanunu

TGYK : Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu TSK : Türk Silahlı Kuvvetleri

TSKİHK : Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu TTK : Türk Ticaret Kanunu

UÇKHYKDK : Uluslararası Çocuk Kaçırmanın Hukuki Yön ve Kapsamına Dair Kanun

v. : Versus v.d. : Ve diğerleri vb. : Ve benzeri vd. : Ve devamı

YCGK : Yargıtay Ceza Genel Kurulu

(7)

GİRİŞ

Devletin kamusal düzeni sağlamak ve bu düzenin bozulması halinde kamusal düzeni yeniden tesis etmek amacıyla girişmiş ol- duğu tüm faaliyetlere kolluk faaliyeti denir. Yine kolluk, bu faaliyetleri yerine getiren personeli de ifade etmektedir. Ancak öğretide yerleşik bir kolluk tanımı bulunmadığından eserlerde kolluğun birbirinden farklı birçok tanımına rastlanmaktadır. Hem idare hukuku hem de ceza ve ceza muhakemesi hukuku açısında çok önemli bir konu olan kolluk, bugün halen belli açılardan öğretide tartışılmak- tadır. Şüphesiz ki bu tartışmaların başında kolluğun yetkilerinin sınırları ve adli kolluk ve idari kolluğun teşkilat olarak birbirinden ayrılmasının gerekip gerekmediği tartışması gelmektedir.

Kolluğun kamu düzenini sağlarken veya bozulan kamu düzenini eski hale getirirken kullanmış olduğu en önemli yetkilerden birisi, zor ve silah kullanma yetkisidir. Kolluğun zor kullanma yetkisi ile silah kullanma yetkisi birbirinden ayrı yetkiler olsa da çoğu zaman bu iki yetki somut bir olayda birbirini takip etmektedir. Kolluk, kamu düze- nini sağlamak ya da bozulan kamu düzenini eski hale getirmek için giriştiği bir faaliyette önce zor kullanma yetkisini ardından da silah kullanma yetkisini kullanabilmektedir. Bu sebeple biz de bu çalışma- mızda kolluğun zor kullanma yetkisiyle silah kullanma yetkisini birlikte ele alacağız ve çalışmamızda sıklıkla bu iki yetkiyi birlikte ifade etmek için “zor ve silah kullanma yetkisi” ifadesini kullanacağız.

Kolluğun zor ve silah kullanma yetkisi ile insan hakları arasın- da önemli bir ilişki vardır. Zira kolluk zor ve silah kullanırken temel hak ve özgürlüklere müdahale etmektedir. Bu sebeple kolluğun zor ve silah kullanma yetkisini, özellikle yaşam hakkı bağlamında de- ğerlendirmek gerekmektedir. Zira kolluğun zor ve silah kullanması neticesinde yaşam hakkının ihlal edildiğine ilişiklin hem AİHM’in hem de AYM’nin birçok kararı mevcuttur.

(8)

Giriş 16

Çalışmamızın birinci bölümünde kolluk kavramı üzerinde duru- lacaktır. Öncelikle bu bölümde, idare hukuku ve ceza ve ceza muhakemesi hukuku bakımından kolluğu tanımlayacağız. Yine bu bölüm- de, kolluk türlerinin sınıflandırılmasına değinerek özellikle halen tartışılmakta olan müstakil bir adli kolluk teşkilatı kurulması gerekip gerekmediğine ilişin hususu ele alacağız. Ayrıca çalışmamızda uygulamada sıklıkla karşılaştığımız bazı kolluk türlerine de yer vereceğiz.

Bununla birlikte çalışmamızın ilk bölümde bugüne kadar yapılan çoğu çalışmadan farklı olarak asker ve kolluk ayrımına da değinece- ğiz. Bu ayrıma değinmemizin temel sebebi ülkemizde mevcut olan iki silahlı kuvvet arasındaki temel farkları izah etme ve askeri, kollukla karşılaştırmalı olarak hukuki manada tanımla ihtiyacıdır.

Çalışmamızın ikinci bölümünde kolluğun zor ve silah kullanma yetkisine ilişkin Türk Mevzuatındaki düzenlemeler ele alınacaktır.

Bu bölümde özellikle kanun hükmünü yerine getirme ve amirin emrini ifa kapsamında kolluğun zor ve silah kullanma yetkisi incelenecektir. Bu inceleme kapsamında ilgili Yargıtay kararlarından da bahsedilecektir. Ayrıca çalışmamızın bu bölümünde zor kullanma yetkisi ile silah kullanma yetkisi arasındaki ilişkiye değinilecek olup silah kullanma yetkisi bağlamında silahtan ne anlaşılması gerektiği- ne değinilecektir. Yine bu bölümde kollukla karşılaştırmalı olarak askerin zor ve silah kullanma yetkisine ilişkin düzenlemelerden de kısaca bahsedilecektir.

Çalışmamızın üçüncü bölümünde kolluğun zor ve silah kullanma yetkisi, yaşam hakkı bağlamında değerlendirilecektir. Kollu- ğun zor ve silah kullanması en sık yaşam hakkını ve işkence ve kötü muamele yasağını ihlal edebilmektedir. Ancak işkence ve kötü muamele yasağını ihlal edecek bir güç kullanma hiçbir şekilde meşru kabul edilemeyecektir. Bu sebeple de bu yasak kolluğun meşru zor ve silah kullanmasının dışında kalmaktadır. Ayrıca yaşam hakkı kapsamında kolluğun zor ve silah kullanma yetkisine ilişkin tartış- malar daha geniş ve tüm dünyada terörle mücadelenin geldiği nokta açısından daha günceldir. Bu nedenlerle çalışmamız kapsamında kolluğun zor ve silah kullanma yetkisini yaşam hakkı kapsamında inceleyeceğiz.

(9)

Giriş 17 İlk önce Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Anayasa’da yaşam hakkına ilişkin düzenlemeler incelenecek olup daha sonra kolluğun zor ve silah kullanma yetkisine ve bu yetkinin sınırlarına ilişkin AİHM ve AYM kararları ele alınacaktır. Ayrıca bu bölümde kollu- ğun zor ve silah kullanma yetkisine ilişkin AİHM tarafından ortaya konulmuş olan ilkeler ayrıntılı bir şekilde incelenecektir. Son olarak bu bölümde Türk Hukukunda yaşam hakkı bakımından özellik arz eden durumlar ele alınacak olup bu düzenlemelerin AİHS’ye uygun olup olmadığı tartışılacaktır.

(10)

YARARLANILAN KAYNAKLAR

Ak, Tarık ve Avaner, Tekin (2019), “Silahlı İnsansız Hava Araçlarının Ulus- lararası Alanda ve İç Güvenlikte Sevk ve İdaresine İlişkin Hukuki Saptamalar”, Savunma Bilimleri Dergisi, 18(36), 43-66.

Akbulut, Berrin (2019), Ceza Hukuku Genel Hükümler, 6. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

_____________ (2019), Türk Ceza Hukuku Temel Bilgiler, 1. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Akgüner, Tayfun (2011), “Milli Güvenlik Kavramı Üzerine Bazı Düşünce- ler”, İdare Hukuku ve İlimleri Dergisi, 6(1-3), 16-13.

Akgül, Aydın (2016), Genel İdari Kolluk Faaliyetleri ve Yargısal Deneti- mi, Adalet Yayınevi, Ankara.

Akkurt, Ali (2013), “Yetkili Amirin Emrini İfa ve İfadan Doğan Sorumluluk”, Antalya Bilim Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 1(1), 55-75.

Akman, Elvettin ve Bayram, Tuğçe (2018), “Özel Kolluk Kuvveti Olarak Belediye Zabıtası: Zabıtaların Temel Sorunlarının Isparta Ölçeğinde Nitel Bir Analizi”, Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 1(3), 348-356.

Aksungur, Ali Burak (2018), Türk İdare Geleneğinde Yerel Güvenlik:

Mahalle Bekçilerine Dair Bir İnceleme, Yayınlanmamış Yüksek Li- sans Tezi, Selçuk Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Aktaş, Nuri Ahmet ve Polat, Mevlüt (2009), Genel Kolluk Özel Güvenlik İlişkisi, 1. Baskı, Divan Kitap, Ankara.

Aladağ Görentaş, Itır (2015), “Türkiye’de İnsan Hakları: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Yarım Asırlık İmtihan”, Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 0(29), 57-69.

Alçalar, Mustafa (2006), Kolluğun Zor Kullanma Yetkisi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi - Sosyal Bilimler Ensti- tüsü.

(11)

Yararlanılan Kaynaklar 236

Alderson, J. (1984), İnsan Hakları ve Polis, (Çev. İhsan Kuntbay), Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitü Yayınları, No 232, Ankara.

Alpar, Güray (2013), “Güvenliğin Sağlanmasında Bir Kolluk Kuvveti Olan Jandarmanın Geçmişten Günümüze Rolü ve Dünyadaki Konumu”, Güvenlik Bilimleri Dergisi, 2(1), 79-106.

Altıparmak, Kerem vd. (2007), Polis Vazife Ve Salahiyet Kanununda Deği- şiklik: Durdurma - Kimlik Sorma - Arama Parmak İzi Alınması Si- lah Kullanma,, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İnsan Hakları Merkezi, İnsan Hakları Çalışma Metinleri: V, Sayı 11, Ankara.

Ana Salinas de Frias (2013), Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İçtihadın- da Terörle Mücadele ve İnsan Hakları, Ahmet Hamdi Topal (Çev.

Ed.), Kamu Düzeni ve Güvenliği Müsteşarlığı Yayını: 10, Ankara.

Apaydın, Cengiz (2017), “Ceza Hukukunda Fiili Hata”, Terazi Hukuk Dergisi, 12(135), 52-61.

Araç, İbrahim ve İba, Şeref (2003), “Türkiye’de Yasa Önerisi Hazırlama ve Norm Koyma Tekniği ve Yasamacı Mesleğinin Nitelikleri Üzerine”, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 58(3), 35-59.

Arslan, Kahan Onur (2015), “İnsan Onuru Kavramı Ve Koruma Tedbirleri Bağlamında Temel Bir İlke Olarak İnsan Onurunun Korunması”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 28(120), 155-172.

Akyılmaz, Bahtiyar vd. (2017), Türk İdare Hukuku, 8. Baskı, Seçkin Yayın- cılık, Ankara.

Artuk, M. Emin vd. (2019), Ceza Hukuku Genel Hükümler, 13. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

Artuk, M. Emin vd. (2014); Türk Ceza Kanunu Şerhi, Cilt 1, 2. Baskı, Ada- let Yayınevi, Ankara.

Atar, Yavuz (2019), Türk Anayasa Hukuku, 13. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Atay, Ender Ethem (2018), İdare Hukuku, 6. Baskı, Turhan Kitapevi, Ankara.

Avcı, Ali (2011), Özel Kolluğun Zor Kullanma Yetkisi, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Polis Akademisi, Güvenlik Bilimleri Enstitüsü.

Ayaydın, Cem (2008), İdare Hukuku’na Giriş 2, Yenilik Basımevi, İstanbul.

Aydın, Devrim (2015a), “Toplumsal Olaylarda Biber Gazı Kullanılmasının Hukuki Standartları”, Ankara Barosu Dergisi, 0(1), 241-261.

(12)

Yararlanılan Kaynaklar 237 ____________ (2015b), “Zor Kullanma Yetkisine İlişkin Sınırın Aşılması Suçu”, Prof. Dr. Nevzat Toroslu’ ya Armağan, Cilt 1, Ankara Üni- versitesi Yayınları,137-174.

____________ (2016), “Toplantı ve Gösteri Yürüyüşlerine Müdahalenin Esasları”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 65(4), 3283-3308.

Bahadır, Oktay (2009), Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Türk Huku- kunda Yaşama Hakkı, 1. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

____________ (2015), Yaşama Hakkı, 1. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Bahadır, Oktay ve Kıldan, İsmail Turgut (2013), “Özel Güvenlik Görevlile- rinin Zor Kullanma Yetkisi”, Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, 0(3), 274-310.

Balkan, Erdinç ve Yılmaz, Aydın Murat (2013), “Sahil Güvenliğin Görevleri İle Teşkilat Özelliklerini Belirleyen Faktörlerin Dünyadaki Örnekler Paralelinde İncelenmesi”, Türk İdare Dergisi, 0(477), 205-222.

Baştürk, Ömer Özmen (2019), Milli İstihbarat Teşkilatı’na Ait Bilgi, Belge ve Kimliklere Karşı Suçlar, Adalet Yayınevi, Ankara.

Bayraklı, Hasan Hüseyin (2014), İdare Hukuku, Celepler Matbaası, Trabzon.

Baytaz, Abdullah Batuhan (2015), “6638 Sayılı Kanun İle PVSK ve CMK’da Yapılan Değişikliklerin Değerlendirilmesi”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası, 73(2), 29-47.

Bıçak, Vahit (2018), Ceza Muhakemesi Hukuku, 4. Baskı, Seçkin Yayınları, Ankara.

Bilge, Burak (2014), “AİHM İçtihatları Bağlamında Etkin Soruşturma Yüküm- lülüğü”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 5(2), 367-406.

Bilgiç, Alper (2019), Çoklu Kolluk Sisteminin Yönetimi, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Birdsall, Andrea (2018) “Drone Warfare in Counterterrorism and Normati- ve Change: US Policy and the Politics of International Law”, Global Society, 32(3), 241-262.

Blake, Cillian (2019), “The consequentialist reasoning of the security State and the contemporary interpretation of Article 2 by the European Court of Human Rights: eroding the lethal force principles in poli- cing operations”, The International Journal of Human Rights, 23(10), 1693-1717.

(13)

Bodur, Nurullah ve Özkul, Eshat (2019), Uygulamada Terör Örgütü ve Terör Suçları, 4. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Centel, Nur vd. (2016), Türk Ceza Hukukuna Giriş, 9. Baskı, Beta Yayıncı- lık, İstanbul.

Chevalier-Watts, Juliet (2010), “A rock and a hard place: has the European Court of Human Rights permitted discrepancies to evolve in their scrutiny of right to life cases?”, The International Journal of Human Rights, 14(2), 300-318.

Cin, Emine (2008), Türk Hukukunda Kolluk Yetkisinin Kullanılması ve Sınırları, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kırıkkale Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Cin, Mehmet Onursal (2000), “Kolluğun Zor Kullanma Yetkisi”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 8(1-2), 665 – 686.

Cin, Turgay (2019), İnsan Hakları ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, 2.

Baskı, Ege Üniversitesi Yayınları, İktisat ve İdari Bilimler Fakültesi Yayın No 9, İzmir.

Çağlayan, Ramazan (2019), İdare Hukuku Dersleri, 7. Baskı, Adalet Yayı- nevi, Ankara.

Çam, Ali Rıza (2015), Adli Kolluk ve Bilişim, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul.

Çaycı, Sadi (2016), “Türkiye’nin Milli Güvenliği”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 65(4), 3327-3344.

Çeçen, Anıl (2015), İnsan Hakları, 4. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Çelik, Adem (2015), “Özgürlük ve Güvenlik Bağlamında İç Güvenlik Pake- tinde Yer Alan Bazı Maddelerinin Değerlendirilmesi”, Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, 0(5), 235-263.

Çiftçioğlu, Cengiz Topel (2012), “Yaşama Hakkı”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 0(103), 137-168.

Değerli, Yavuz Selim (2015), Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin Dava Sonuçlandırma Yöntemleri, 1. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

Değirmenci, Olgun (2016), Askeri Ceza ve Disiplin Hukuku, 3. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Demir, Cenker Korhan vd. (2015), “Hukuki Metinlerden Uygulamaya Kolluk Zor Kullanma Modeli”, Güvenlik Çalışmaları Dergisi, 17(1), 91-115.

(14)

Yararlanılan Kaynaklar 239 Demirbaş, Timur (2019a), Ceza Hukuku Genel Hükümler, 14. Baskı, Seç-

kin Yayıncılık, Ankara.

______________ (2019b), İnfaz Hukuku, 6. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Derdiman, Ramazan Cengiz (2003), Türkiye İdaresinin Hukuksal Yönü ve Yapısı, Alfa Basım Yayım Dağıtım, İstanbul.

______________________ (2007), Polis Yönetimi ve Hukuku, 3. Baskı, No- bel Akademik Yayıncılık, Ankara.

Deveci, Ali (2014), Yaşam Hakkı ve İşkence Yasağı İhlallerinde Etkin Soruşturma Yapma Yükümlülüğü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Dikici, Fatih (2005), İdare Hukuku – İdare Yargılama Usul Hukuku, 6.

Baskı, Agon Bilgi Akademisi, Ankara.

Dinçer, Celal (2009), “Kolluk Kuvvetlerinin Zor Kullanma Yetkisi”, Türk İdare Dergisi, 0(462), 37-68.

Doğan, İlyas (2015), İnsan Hakları Hukuku, 2. Baskı, Astana Yayınları, Ankara.

Doğmuş, Simay (2018), AİHS Işığında Devletlerin Yaşama Hakkına İliş- kin Pozitif Yükümlülükleri, 1. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Doğru, Osman (2018), Yaşama Hakkı, Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru El Kitapları Serisi – 5, MRK Baskı ve Tanıtım, Ankara.

Doğru, Osman ve Nalbant, Atilla (2016), İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi Açıklama ve Önemli Kararlar, Cilt 1, 2. Baskı, Legal Yayıncılık, İstanbul.

Dönmezer, Sulhi (2003), Genel Ceza Hukuku Dersleri, Bahçeşehir Üniver- sitesi Yayınları, İstanbul.

______________ (2005), “Kolluğun Zor Kullanma Yetkisi ve İnsan Hakları”, Kolluğun Silah Kullanma Yetkisi, 1. Baskı içinde (9-25), Beta Basım Yayım Dağıtım, Ceza Hukuku Derneği Yayınları No 6, İstanbul.

Dönmezer, Sulhi ve Erman, Sahir (1997), Nazari ve Tatbiki Ceza Hukuku, Cilt 2, 11. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul.

Duran, Gökhan Yaşar (2019), “Askerî Ceza Kanununda Emre İtaatsizlikte Israr Suçu”, Ceza Hukuku Dergisi, 14(41), 655-721.

Dursun, Selman (2014), “Türk Ceza Hukuku’nda Emrin İfasının Hukuki Niteliğinin Alman ve İtalyan Ceza Hukuku’yla Karşılaştırmalı Ola- rak İncelenmesi”, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 18(2), 203-252.

(15)

Dülger, Murat Volkan (2014), “Hukuka Uygunluk Nedenleri ile Mazeret Nedenleri Arasındaki Ayrımın Tarihçesi, Niteliği ve Gerekliliği Üzeri- ne Karşılaştırmalı Bir Deneme”, Ceza Hukuku Dergisi, 9(24), 121-180.

Efe, Metin (2016), Anayasa Mahkemesi Uygulamaları Kapsamında: Birey- sel Başvuruda Kabul Edilebilirlik Şartları, 1. Baskı, Seçkin Yayıncı- lık, Ankara.

Elban, Hasan Kemal (2008), “Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi İlişkileri“, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 0(77), 167-190.

Enemark, Christian (2019): “On the Responsible Use of Armed Drones: The Prospective Moral Responsibilities of States”, The International Jo- urnal of Human Rights, 1-21.

Erarslan, Fatih (2019), “Askeri Kolluktan Sivil Kolluğa Uzanan Süreçte”

Jandarma Genel Komutanlığının Yönetimsel Değişimi, Yayınlan- mamış Yüksek Lisans Tezi, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi - Sos- yal Bilimler Enstitüsü.

Erdem, Mustafa Ruhan (2007), “Malvarlığına Yönelik Saldırılara Karşı Meşru Savunma İçin İnsan Öldürme ve Yaşam Hakkı (AİHS m. 2)”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 9(0), 987-998.

Erdoğan, Mustafa (2015a), İnsan Hakları Teorisi ve Hukuku, 4. Baskı, Orion Kitapevi, Ankara.

______________ (2015b), “Silahlı Kuvvetlerin Türk Anayasa Düzeni İçinde- ki Yeri”, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 45(1), 309-334.

Erkmen, Serkan Emir (2005), Türk Devletlerinde Savaş Araç-Gereçleri (X- XIV. asırlar), Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversi- tesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Ermeydan, İdris (2014), “Yargıtay Kararları Işığında Meşru Savunmada Sınırın Aşılması”, FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimle- ri Dergisi, 0(3), 170-131.

Ermiş, Münip (2007), “Terörle Mücadele Kanunu ve İnsan Hakları”, Ceza Hukuku Dergisi, 2(4), 305-335.

Ersan, Aykut (2013), Ceza Hukukunda Meşru Savunma ve Meşru Savun- mada Sınırın Aşılması, 1. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul.

Eryılmaz, M. Bedri ve Bozlak, Ayhan (2009), “Hukukumuzda Zor ve Silah Kullanma Yetkisi”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 0(83), 223-277.

(16)

Yararlanılan Kaynaklar 241 Esendemir, Ferit Deniz (2018), Emniyet, Jandarma ve Sahil Güvenlik Teş-

kilatlarında Meslekten Çıkarma Disiplin Cezası, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Esser, Robert (2018), “The Police and The Right To Life“, Ralf Alleweldt ve Guido Fickenscher (Ed.), The Police and International Human Rights Law, 1. Baskı içinde (43-61), Springer International Publishing.

Fendoğlu, Hasan Tahsin (1998), “İnsan Hakları ve Adli Kolluk”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Prof. Dr. Süleyman Arslan’ a Armağan, 6(1-2), 113-123.

Gerçeker, Hasan (2018), Yorumlu & Uygulamalı Türk Ceza Kanunu, Cilt 1, 4. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Giritli, İsmet vd. (2015), İdare Hukuku, 7. Baskı, Der Yayınları, İstanbul.

Gözler, Kemal (2018), İnsan Hakları Hukuku, 2. Baskı, Ekin Basım Yayım Dağıtım, Bursa.

____________ (2019), İdare Hukuku, 3. Baskı, Cilt 2, Ekin Basım Yayın Da- ğıtım, Bursa.

Gözübüyük, Şeref vd. (2019), Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Uygu- laması, 12. Baskı, Turhan Kitapevi, Ankara.

Gözübüyük, Şeref ve Tan, Turgut (2018), İdare Hukuku, Cilt 1, Genel Esas- lar, 12. Baskı, Turhan Kitapevi, Ankara.

Günday, Metin (2013), İdare Hukuku, 10. Baskı, İmaj Yayınevi, Ankara.

Güner, Selda (2011), Kolluğun Zor ve Silah Kullanması, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Kültür Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Gürbüz, Reşit (2011), İdare Hukuku, Turhan Kitapevi, Ankara.

Güven, Gülşah (2014), “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İçtihadı Işığında Kamu Görevlileri Tarafından Gerçekleştirilen Yaşam Hakkı İhlalle- rinde Etkin Soruşturma Yükümlülüğü Sorunsalı”, İstanbul Barosu Dergisi, 88(5), 364-377.

Güveyi, Ümit (2019), Anayasa Hukuku Boyutuyla Milli Güvenlik, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Güzel, İdris (2019), “İnsan Hakları Bakımından Kolluğun Zor ve Silah Kul- lanma Yetkisi”, Fasikül Hukuk Dergisi, 11(111), 483-510.

(17)

Güzeloğlu, Turan (2008), Kolluğun Kuvvet ve Silah Kullanma Yetkisi, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Hafızoğulları, Zeki (1995), “İnsan Hakları, Polis Görevi ve Yetkisi”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 44(1-4), 564-585.

_______________ (1996), “Polisin Zor Kullanma Görevi ve Yetkisi”, Polis Akademisi Seminer, Konferans, Sempozyum Bildirileri Dizisi: 2, içinde (14-20), Ankara.

Hakeri, Hakan (2019), Ceza Hukuku Genel Hükümler, 22. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

Hamdemir, Berkan (2018), Anayasa Mahkemesi’ne Bireysel Başvuru, 2.

Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Heinrich, Bernd (2014), Ceza Hukuku Genel Kısım I, Yener Ünver (Ed.), 1.

Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

Hoşgül, Batuhan (2019), Etkin Soruşturma Yükümlülüğü, 1. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Işıktaç, Yasemin (2010), Hukuk Başlangıcı, Filiz Kitapevi, İstanbul.

İçel, Kayıhan (2016), Ceza Hukuku Genel Hükümler, Yenilenmiş Bası, Beta Yayıncılık, İstanbul.

İçer, Mehmet Fatih (2019), Uygulamada Karşılaşılan Tereddütlü Yönleriy- le Yaralama ve Öldürme Suçları, 1. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

İnceoğlu, Sibel (2013), İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi ve Anayasa, Beta Basım Yayım, İstanbul.

İşgören, Ali (2016), Türk Hukukunda Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri, 3.Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

İşten, İnanç (2019), Terörle Mücadelede İnsan Haklarının Sınırlandırıl- ması, 1. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Kalabalık, Halil (2016), Kısa İdare Hukuku, 2. Baskı, Sayram Yayınları, Konya.

_____________ (2017), İnsan Hakları Hukuku, 5. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

_____________ (2019a), İdare Hukuku Dersleri, Cilt 2, 4. Baskı, Seçkin Ya- yıncılık, Ankara.

_____________ (2019b), Kısa İdare Hukuku, 3. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

(18)

Yararlanılan Kaynaklar 243 Karagöz, Ahmet (2005), “Özel Güvenlik Kuruluşları Eğitimi, Görev ve Yet-

kileri”, Kolluğun Silah Kullanma Yetkisi, 1. Baskı içinde (45-81), Be- ta Basım Yayım Dağıtım, Ceza Hukuku Derneği Yayınları No 6, İs- tanbul.

Karakaş, Işıl (2002), “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Yaşam Hakkı:

‘McCann’den ‘Kaya’ ve Ötesine”, Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 0(1), 58-70.

Karaosmanoğlu, Fatih (2012), İnsan Hakları, 2. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Karlı, Mehmet ve Kurtdarcan, Bleda R. (2016), “İnsan Hakları Hukuku Altında Askeri Kuvvetlerin İç Güvenlik Faaliyetlerine Katılması: Te- rörizm ve İç Karışıklıklarla Müdahalede Başvurulabilecek Kuvvet Kullanımı Kurallarına İlişkin Bir Çalışma”, Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 11(141), 47-77.

Kaya, Mehmet Orhan (2007), “Özel Güvenlik Görevlisinin Görev, Yetki ve Hakları”, Ceza Hukuku Dergisi, 2(5), 255-278.

Kaya, Seyithan (2018), Anayasa Yargısı ve Bireysel Başvuru, 1. Baskı, Ada- let Yayınevi, Ankara.

Kaygusuz, Ziyaettin (2016), Kolluğun Zor ve Silah Kullanma Uygulama- larında Ölçülülük İlkesi: Bir Model Öneri Olarak Ge-El-Or Ölçü Testi, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Polis Akademisi, Güvenlik Bi- limleri Enstitüsü.

Kaymaz, Seydi (2014), “Malvarlığına Yönelik Saldırılara Karşı Meşru Sa- vunma ve Yaşam Hakkı”, Prof. Dr. Feridun Yenisey’e Armağan, Cilt 1, içinde (229-269), Beta Basım Yayım, İstanbul.

Kelep Pekmez, Tuba (2015), AİHM İçtihatları Bağlamında Türk ve Anglo Sakson Hukukunda Kolluğun Silah Kullanma Yetkisi, On İki Lev- ha Yayıncılık, İstanbul.

Kıldan, İsmail ve Akdemir, Togay (2015), “Kasten Yaralama Suçunda Silah Kavramının Yargıtay Kararları Doğrultusunda İncelenmesi”, Uyuş- mazlık Mahkemesi Dergisi, 0(6), 227-246.

Koca, Mahmut ve Üzülmez, İlhan (2019a), Türk Ceza Hukuku Genel Hü- kümler, 12. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

____________________________ (2019b), Türk Ceza Hukuku Özel Hüküm- ler, 6. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

(19)

Koç, Cihan ve Gündoğan, Kadir (2019), Jandarma Polis Sahil Güvenlik Hukuku, 1. Baskı, Sözkesen Matbaası, Ankara.

Koç, Muharrem İlhan (2016), “Bireysel Başvuru Kararlarının İcrasına İlişkin Düzenlemeler ve Kurumsal Yapılanma İhtiyacı“, Anayasa Yargısı Dergisi, 33(0), 133-141.

Koyuncu Gülseven, Ayşe Seda (2008), Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararlarında Yaşam Hakkı ve Yaşam Hakkı İhlallerinde İhlalin Niteliği, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İnsan Hakları Merkezi, İnsan Hakları Çalışma Metinleri: IX, Ankara.

Kuyaksil, Ali (2017), Demokratik Polislik ve İnsan Hakları, 1. Baskı, Hu- kuk Yayınları, Ankara.

Kürk, Erkin (2016), Ceza Muhakemesi ve Kolluk Uygulamaları, 5. Baskı, Coşkun Yayıncılık, İstanbul.

Leverick, Fiona (2006), Killing in Self-Defence, 1. Baskı, Oxford University Press, New York.

Mahmutoğlu, Fatih Selami ve Karadeniz, Serra (2017), Türk Ceza Kanunu Genel Hükümler Şerhi, 1. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul.

Majno (1977), Ceza Kanunu Şerhi Türk ve İtalyan Ceza Kanunları, Cilt 1, Yargıtay Yayınları No: 3, Sevinç Matbaası, Ankara.

Memiş, Emin (2017), Genel İdare Hukuku, 2. Baskı, Filiz Kitapevi, İstanbul.

Meraklı, Serkan (2017), Ceza Hukukunda Kusur, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Meran, Necati (2013), Zimmet – Rüşvet – İrtikap ve Görevi Kötüye Kul- lanma Suçları, 3. Baskı, Seçkin Yayınları, Ankara.

Mil, Halil İbrahim (2014), “Türkiye’de İç Güvenlik Teşkilatları ve Özellikle- ri”, Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 5 (11), 40-61.

Murray, Daragh Murray (2016), Practitioners’ Guide to Human Rights Law in Armed Conflict, 1. Baskı, Oxford University Press, New York.

Onar, Sıddık Sami (1966), İdare Hukukunun Umumi Esasları, Cilt 3, 3.

Baskı, İsmail Akgün Matbaası, İstanbul.

Osmanoğlu, M. Kerem (2012), Polisin Zor Kullanma Yetkisi ve İnsan Hakları, 1. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul.

Öncü, Servet ve Cevizliler, Erkan (2013), “Avrupa Bütünleşmesi İçin Önemli Bir Adım: “Avrupa Konseyi’’ ve Türkiye’ nin Konseye Üye- liği Meselesi”, Gazi Akademik Bakış, 7(13), 15-44.

(20)

Önder, Ayhan (1992), Ceza Hukuku Dersleri, Filiz Kitapevi, İstanbul.

Önder, Mehmet Seyman (2015), Devlet ve PKK İkileminde Korucular, 1.

Baskı, İletişim Yayınları, İstanbul.

Özay, İl Han (1981), “İdari Kolluk Eylemlerinde ‘Amaç’”, İstanbul Üniver- sitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası, 45(1-4), 315-319.

Özbek, Veli Özer (2019), İnfaz Hukuku, 11. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Özbek, Veli Özer vd. (2019a), Ceza Genel Hukuku Temel Bilgiler, 10.

________________ (2019b), Ceza Muhakemesi Hukuku, 12. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

________________ (2019c), Ceza Muhakemesi Hukuku Temel Bilgiler, 10.

________________ (2019d), Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 10. Bas- kı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Özbek, Veli Özer ve Tepe, İlker (2010), TCK İzmir Şerhi Türk Ceza Kanu- nun Anlamı, Cilt 1, Baskı 4, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Özbey, Özcan (2008), Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine Başvuru Yön- temleri, 2. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

Özbudun, Ergun (2012), Türk Anayasa Hukuku, 13. Baskı, Yetkin Yayınla- rı, Ankara.

Özcan, Ahmet (2013), “Osmanlı Devleti’nde Jandarma Teşkilatı Kurulma- sının Gündeme İlk Defa Gelişi (1839)”, Tarih Araştırmaları Dergisi, 32(53), 173-194.

Özen, Mustafa (2019), Ceza Hukuku Genel Hükümler Dersleri, 4. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

Özgenç, İzzet (2005), Türk Ceza Kanunu Gazi Şerhi Genel Hükümler, 2.

____________ (2019a), Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 15. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

____________ (2019b), Suç Örgütleri, 12. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Özgenç, İzzet ve Üzülmez, İlhan (2019), Ceza Genel Hukuku, 2. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

(21)

Özgür, Erdem (2019), Devlet ve Jandarma Güvenlik ve Kolluk Perspekti- finde Jandarma Personel Sistemi, Gazi Kitapevi, Ankara.

Özkan, Ersan (2015), “Geleneksel Polislik”, Ekrem Muş ve M. Alper Sözer (Ed.), Çağdaş Kolluk Stratejileri, 1. Baskı içinde (9-33), Adalet Yayı- nevi, Ankara.

Özkan Duvan, Ayşe (2018), “Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 2. Maddesi Çerçevesinde Yaşam Hakkının Korunmasında Devletin Yükümlülü- ğü”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 24(2), 660-681.

Öztürk, Bahri (2019), Nazari ve Uygulamalı Ceza Muhakemesi Hukuku, 13. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Öztürk, Bahri vd. (2017), Ceza Muhakemesi Hukukunda Koruma Tedbir- leri, 2. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Öztürk, Bahri ve Erdem, Mustafa Ruhan (2019), Ceza Hukuku ve Güven- lik Tedbirleri Hukuku, 19. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Parlar, Ali (2015a), Ceza Hukukunda Meşru Savunma ve Haksız Tahrik, 1. Baskı, Bilge Yayınevi, Ankara.

_________ (2015b), Türk Ceza Kanunu Şerhi, Cilt 1, Bilge Yayınevi, Ankara.

Polat, Oğuz (2017), Klinik Adli Tıp, 8. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Sami, Şemseddin (2015), Kamus-ı Türki, Çağrı Yayınları, İstanbul.

Sancakdar, Oğuz vd. (2019), İdare Hukuku Teorik Çalışma Kitabı, 8. Bas- kı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Sangero, Boaz (2006), Self-Defence in Criminal Law, Hart Publishing, Oregon.

Seçkin, Mehmet Beyhan (2016), “Anayasa Mahkemesinin Bireysel Başvuru Kararları Işığında, Yaşam Hakkından Kaynaklanan Kamu Gücü İh- lallerinin Değerlendirilmesi“, Ankara Barosu Dergisi, 0(2), 419-439.

Şahin, Adil (2005), Türkiye’de İnsan Kaynakları Siyasal Parti Programla- rı, Hükümet Programları ve Uygulama (1920-2003), 1. Baskı, Beta Basım Yayım, İstanbul.

__________ (2018), Burjuvazi ve Bürokrasi Kıskacında Özgürlük Versus İktidar, Celepler Matbaacılık, Trabzon.

Şahin, Cumhur ve Göktürk, Neslihan (2019), Ceza Muhakemesi Hukuku I, 10. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

(22)

Yararlanılan Kaynaklar 247 Şenol, Cem (2011), “Etkin Soruşturma Yükümlülüğü ve Etkili Başvuru Hakkı”, Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 1(1), 35-53.

__________ (2013), Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararlarında Etkin Soruşturma Yükümlülüğü, 1. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul.

Şimşek Akın, Havva (2014), Kolluğun Yapısı ve Sivil Gözetimi, Yayın- lanmamış Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Şirin, Osman (2005), “Silah Kullanan Kolluk Görevlileri Hakkında Verilen Yargıtay Kararları (Olaylar-Hatalar)”, Kolluğun Silah Kullanma Yetkisi, 1. Baskı içinde (81-95), Beta Yayıncılık, Ceza Hukuku Derne- ği Yayınları No 6, İstanbul.

Şirin, Tolga (2013), Türkiye’de Anayasa Şikayeti (Bireysel Başvuru), 1.

Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul.

Tan, Turgut (2018), İdare Hukuku, 7. Baskı, Turhan Kitapevi, Ankara.

Taner, M. Tahir (1953), Ceza Hukuku Umumi Kısım, 3. Baskı, İsmail Ak- gün Matbaası, İstanbul.

Tekin, Abdurrahman (2017), “Polisin Zor Kullanma Yetkisi”, Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 7(1), 27-58.

Tezcan, Durmuş vd. (2019), İnsan Hakları El Kitabı, 8. Baskı, Seçkin Ya- yıncılık, Ankara.

Toroslu, Nevzat ve Toroslu, Haluk (2018), Ceza Hukuku Genel Kısım, 24.

Baskı, Savaş Yayınevi, Ankara.

Tosun, Öztekin (1967), Gazetecilik Enstitüsü İçin Suç Hukuku Dersleri, Sermet Matbaası, İstanbul.

Tunçer, Polat (2017), Ceza Hukukuna Giriş Genel Hükümler, 1. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

Turabi, Selami (2017), Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru Rehberi, 3. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Türk Hukuk Kurumu (1991), Türk Hukuk Lügati, 3. Baskı, Başbakanlık Basımevi Türk Hukuk Lügati.

Ulukanlıgil, Metin (2001), Askeri Yargıda İtaatsizlik Suçları, Yayınlan- mamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

(23)

Ulusoy, Engin (2011), Zor Kullanma Yetkisine İlişkin Sınırın Aşılması Suçu (TCK. Madde 256), Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Mar- mara Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

URL, “Çarşı ve Mahalle Bekçileriyle Sokaklar Artık Daha Huzurlu”, https://www.icisleri. gov.tr/carsi-ve-mahalle-bekcileriyle-sokaklar- artik-daha-huzurlu (27.11.2019).

____, https://mevzuat.tbmm.gov.tr/mevzuat/faces/maddebilgisi?psira=

18792&psorgukriteri =256 (16.02.2020).

____, https://www.tbmm.gov.tr/sirasayi/donem22/yil01/ss1437m.htm (29.01.2020).

____, https://www.tbmm.gov.tr/sirasayi/donem22/yil01/ss1437m.htm (03.02.2020).

____, https://mevzuat.tbmm.gov.tr/mevzuat/faces/kanunmaddeleri?

pkanunlarno=54050&pkanunnu marasi=5681 (06.07.2020).

____, https://mevzuat.tbmm.gov.tr/mevzuat/faces/maddebilgisi?psira=

121029&psorgukriteri= (04.02.2020).

pkanunlarno=42577& pkanunnumarasi= 5532 (05.02.2020).

pkanunlarno=24110& pkanunnumarasi=5237 (28.08.2020) ____, https://sozluk.gov.tr/

____, https://www.un.org/ruleoflaw/files/BASICP~3.PDF (12.03.2020).

Yaşar, Hasan Nuri (2016), İdare Hukuku, 3. Baskı, Der Yayınları, İstanbul.

Yaşar, Osman vd. (2014), Yorumlu Uygulamalı Türk Ceza Kanunu, Cilt 1, 2. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara.

Yayla, Yıldızhan (2010), İdare Hukuku, 2. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul.

Yenisey, Feridun (1993), Uygulanan ve Olması Gereken Ceza Muhakeme- si Hukuku Hazırlık Soruşturması ve Polis, 3. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul.

(24)

Yararlanılan Kaynaklar 249 _____________ (2007), “Seminerin 2’nci Günü Soru-Cevap Bölümü”, Feridun Yenisey (Ed.), Kolluk Görevleri Açısından TCK-CMK Semineri ve 5681 Sayılı Kanunla Değişen Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu, 1.

Baskı içinde (148-149), Bahçeşehir Üniversitesi Yayınları, İstanbul.

_____________ (2015), Kolluk Hukuku, 2. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul.

Yenisey, Feridun ve Nuhoğlu, Ayşe (2019), Ceza Muhakemesi Hukuku, 7.

Yıldırım, Ramazan (2015), Türk İdari Rejimine Giriş, 1. Baskı, Astana Ya- yınları, Ankara.

Yıldırım, Turan (2018), İdare Hukuku, 7. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul.

Yılmaz, Mustafa (2007), Polisin Zor Kullanma Yetkisi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Dicle Üniversitesi - Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Yokuş, Sevtap (Ed.) (2015), Türkiye’de Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru (Anayasa Şikayeti), 2. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.

Yokuş Sevük, Handan (2012), “Kolluk Görevlilerinin Silah Kullanma Yetki- si ve Yaşam Hakkı”, Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergi- si, Prof. Dr. Duygun YARSUVAT’a Armağan, 9(2), 239-286.

Yurtsal, Erdal Servet (2016), Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararla- rında Yaşam Hakkı İhlalleri ve Kolluğun Zor ve Silah Kullanma Yetkisi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kara Harp Okulu - Sa- vunma Bilimleri Enstitüsü.

Zafer, Hamide (2013), Ceza Hukuku Genel Hükümler TCK m. 1-75, Beta Basım Yayım, 3. Baskı, İstanbul.

Zabunoğlu, Yahya Kazım (2012), İdare Hukuku, Cilt 1, Yetkin Yayınları, Ankara.

Zorlu, Süheyla (2018), Özel Güvenlik Sözleşmesi, Adalet Yayınevi, Ankara.