AFET YÖNETİMİ
YRD.DOÇ.DR. NEHİR VAROL YRD.DOÇ.DR. NEHİR VAROL
KAYNAK: ANONİM
KAYNAK: ANONİM
Doğal Afetler
Kuraklık
Sel
Toprak Kayması
Volkan Patlaması
Rüzgar Deprem
Kasırga
Nükleer ve Kimyasal Kazalar
Büyük Yangınlar
Kanundışı Yapılaşma
Terör Olayları
Savaşlar
Barajların Yıkılması
Enerji veya Malzeme yokluğu İnsan Kaynaklı
veya
Teknolojik Afetler
Afetler
Afet Yönetimi Afet Yönetimi
Afet Öncesi
Afet Öncesi (Afet meydana gelmeden (Afet meydana gelmeden önceki
önceki
faaliyetler) faaliyetler)
(Risk Yönetimi) (Risk Yönetimi)
Riski azaltma önlemleri Riski azaltma önlemleri Afet Sonrası
Afet Sonrası (Afet anında ve sonrasında (Afet anında ve sonrasında yapılan
yapılan
faaliyetler) faaliyetler)
(Kriz Yönetimi) (Kriz Yönetimi)
Müdahale önlemleri
Müdahale önlemleri
AFET YÖNETİM AFET YÖNETİM
SİSTEMİNİN EVRELERİ SİSTEMİNİN EVRELERİ
Önlem (zarar azaltma) Önlem (zarar azaltma)
Hazırlıklı Olma Hazırlıklı Olma
Müdahale Müdahale
İyileştirme İyileştirme
Afet Yönetim Sistemi Afet Yönetim Sistemi
Afet Öncesi Aşama
Afet Öncesi Aşama Afet Afet Sonrası Aşama
Sonrası Aşama Önceden Hazırlık
Önceden Hazırlık Müdahale Müdahale Risk Azaltma
Risk Azaltma Müdahale Önlemleri Müdahale Önlemleri Önlemleri
Önlemleri
Zarar Azaltma
Zarar Azaltma İyileştirme İyileştirme
Zarar Azaltma Zarar Azaltma
Bu safhada yapılacak çalışmalar;
Bu safhada yapılacak çalışmalar;
Afet anında uygulanacak yasal mevzuatın gözden Afet anında uygulanacak yasal mevzuatın gözden geçirilmesi ve ihtiyaç halinde yeniden düzenlenmesi geçirilmesi ve ihtiyaç halinde yeniden düzenlenmesi
Yapı ve Deprem Yönetmelikleri, alan kullanım Yapı ve Deprem Yönetmelikleri, alan kullanım
yönetmeliklerinin gözden geçirilmesi ve gerekiyorsa yönetmeliklerinin gözden geçirilmesi ve gerekiyorsa
yeniden düzenlenmesi yeniden düzenlenmesi
Afet tehlikesi ve riskinin makro ve mikro ölçekte yeniden Afet tehlikesi ve riskinin makro ve mikro ölçekte yeniden belirlenmesi, geliştirilmesi ve tehlike haritalarının
belirlenmesi, geliştirilmesi ve tehlike haritalarının hazırlanması
hazırlanması
İhtiyaç duyulan bilimsel ve teknik araştırma-geliştirme İhtiyaç duyulan bilimsel ve teknik araştırma-geliştirme faaliyetlerinin planlanması ve uygulanması ve projelerin faaliyetlerinin planlanması ve uygulanması ve projelerin
gerçekleştirilmesi için maddi destek verilmesi.
gerçekleştirilmesi için maddi destek verilmesi.
Önlem (Zarar Azaltma) Önlem (Zarar Azaltma)
Yapılacak faaliyetler;
Yapılacak faaliyetler;
Merkezi düzeyde afet yönetimi ile ilgili Merkezi düzeyde afet yönetimi ile ilgili planların hazırlanması ve geliştirilmesi, planların hazırlanması ve geliştirilmesi,
İl düzeyinde “Kurtarma ve Acil Yardım” İl düzeyinde “Kurtarma ve Acil Yardım”
planlarının hazırlanması ve geliştirilmesi, planlarının hazırlanması ve geliştirilmesi,
Bu planlarda görev ve sorumluluk verilen Bu planlarda görev ve sorumluluk verilen personelin eğitim ve tatbikatlarla bilgi
personelin eğitim ve tatbikatlarla bilgi düzeylerinin geliştirilmesi,
düzeylerinin geliştirilmesi,
Gerektiğinde bölge teçhizat merkezleri Gerektiğinde bölge teçhizat merkezleri
kurulması ve kritik malzemelerin stoklanması.
kurulması ve kritik malzemelerin stoklanması.
MÜDAHALE
KAMU HİZMETLERİ
Güvenli giriş ve çıkışların sağlanması (Emniyet Kuvvetleri)
Yangınları söndürme (İtfaiye)
Yaralılara yardım
(Sağlık hizmetleri)
Müdahale Müdahale
Bu aşamada yapılan faaliyetler arasında;
Bu aşamada yapılan faaliyetler arasında;
Haber alma ve ulaşım, Haber alma ve ulaşım,
İhtiyaçların belirlenmesi, İhtiyaçların belirlenmesi,
Arama ve kurtarma, Arama ve kurtarma,
İlk yardım, İlk yardım,
Tedavi, Tedavi,
Tahliye Tahliye
Geçici iskan Geçici iskan
Yiyecek, içecek, giyecek, yakacak Yiyecek, içecek, giyecek, yakacak temini,
temini,
Güvenlik, Güvenlik,
Çevre sağlığı ve koruyucu Çevre sağlığı ve koruyucu hekimlik,
hekimlik,
Hasar tespiti, Hasar tespiti,
Tehlikeli yıkıntıların kaldırılması. Tehlikeli yıkıntıların kaldırılması.
İyileştirme İyileştirme
Bu safhada yürütülen faaliyetlerin Bu safhada yürütülen faaliyetlerin
ana hedefi, afete uğramış ana hedefi, afete uğramış
toplulukların haberleşme, ulaşım, toplulukların haberleşme, ulaşım,
su, elektrik, kanalizasyon, eğitim, su, elektrik, kanalizasyon, eğitim,
uzun süreli geçici iskan, ekonomik uzun süreli geçici iskan, ekonomik
ve sosyal faaliyetler vb. gibi hayati ve sosyal faaliyetler vb. gibi hayati
aktivitelerinin minimum düzeyde aktivitelerinin minimum düzeyde
karşılanabilmesi için gereken tüm karşılanabilmesi için gereken tüm
çalışmaları yapmaktır.
çalışmaları yapmaktır.
• Ekonomik iyileştirme
• Fiziksel iyileştirme
• Psikolojik iyileştirme
İyileştirme
İyileştirme
Neden zarar azaltma ve önceden Neden zarar azaltma ve önceden
hazırlıklı olma safhaları, müdahale ve hazırlıklı olma safhaları, müdahale ve
iyileştirme safhalarına göre daha iyileştirme safhalarına göre daha
önemlidir?
önemlidir?
Çünkü:
Çünkü:
☻ Afetlere hazırlıklı olunursa, tabii ve kültürel Afetlere hazırlıklı olunursa, tabii ve kültürel değerler korunabilir.
değerler korunabilir.
☻ Önceden hazırlıklı olunması, afetin yol Önceden hazırlıklı olunması, afetin yol açabileceği can ve mal kaybının en az açabileceği can ve mal kaybının en az
seviyede olmasını sağlar.
seviyede olmasını sağlar.
☻ Afete hazırlıklı olunması, daha insancıl Afete hazırlıklı olunması, daha insancıl
olmasının yanında, aynı zamanda daha az olmasının yanında, aynı zamanda daha az
maliyetlidir.
maliyetlidir.
Most Countries Ideal System
High preparedness thro’
reinforced disaster mgmt policy
US style
High level mitigation thro’
quake-resistant construction methods
Japan style
Low preparedness with
only post-disaster mgmt Improved Mitigation &
Reinforced Disaster Mgmt (Integrated Emergency Management)
Disaster Prevention Systems around World
Birçok ülkede İdeal Sistem
İleri düzeyde hazırlıklı olma faaliyetleri
ABD Sistemi
Yüksek düzeyde zarar azaltma faaliyetleri
Japonya Sistemi
Düşük düzeyde hazırlıklı olma,
sadece afet sonrası yönetim İleri düzeyde zarar azaltma ve
Dengeli afet yönetimi (Entegre Afet Yönetim Sistemi)