UYGUN SOSYAL BİLGİLER 7 SPOTLU SORU BANKASI. Sadık UYGUN Koordinatör. Hazırlayanlar Özlem ASLAN. : Kemal METİNOĞLU, Halil DERVİŞ

(1)

Sadık UYGUN Koordinatör Hazırlayanlar Özlem ASLAN

Bu kitabın sunum ve formatı noter tarafından tasdiklidir, alıntı yapılamaz.

SOSYAL BİLGİLER 7

® SPOTLU SORU BANKASI

UYGUN ^®

AR-GE : Kemal METİNOĞLU, Halil DERVİŞ Gürkan GÜLENER, Mert SERBES Editör : Dr. Özgür UYGUN AYDIN

Prg. Gel. Uzm. : Özden TAŞAR Pedagog : Hilâl GENÇAY

Dan›şman : Psikiyatr Agâh AYDIN Dizgi : Sad›k Uygun E€itim Yay›nlar›

Bask› : Yaz›n Matbaas› / ‹stanbul ISBN : 978-605-9390-28-6

SADIK UYGUN EĞİTİM YAYINLARI

Camikebir Mah. Sanayi 20. Sokak Nu.:2 Seferihisar / İZMİR Tel.: (0232) 743 55 43 www.sadikuygun.com.tr

Bu kitap Millî Eğitim Bakanlığı öğretim programına uygun olarak hazırlanmış

olup, 7. sınıf öğrencilerine tavsiye olunur.

(2)

KONU TESTİ

SPOT BİLGİLER

BİREY VE TOPLUM 1. Ünite

17 UYGUN SOSYAL BİLGİLER 7 SPOTLU SORU BANKASI

2

İNSANDAN İNSANA GİDEN YOL/İLETİŞİMİN GÜCÜ

7. İletişim kurarken emir vermek, karşımızdakinin duygu ve düşüncelerini yok saydığımızı ve ona önem vermediğimizi gös- terir.

8. Ben dili, bireyin duygula- rını ifade eder ve bireyin davranışlarını hedef alır.

9. Sen dili; bireyi yargılar, suçlar, eleştirir. Bireyin kişiliğini hedef alır.

10. Dinleyicinin, anlatılanı yalnızca duyması değil, aynı zamanda doğru olarak anladığını iletebilme- sine imkân sağlayan açık iletişimin ön koşuluna ka- tılımlı dinleme denir.

11. Etkili bir iletişimde sabır ve anlayış çok önemlidir.

1 – Anneciğim, bugün oyun oynarken düştüm. Herkes bana güldü.

– Anladım canım. Bu durum seni üzdü değil mi?

– Evet anneciğim, özellikle Eda’nın gülmesine çok kırıldım.

– En iyi arkadaşın Eda olduğundan bunu ondan beklemiyordun sanırım.

– Evet, gelip bana yardımcı olabilirdi.

Verilen diyalogda, iletişimin sağlık- lı kurulmasında aşağıdaki faktör- lerden hangisi etkili olmuştur?

SB.7.1.2 A) Jest ve mimikleri doğru kullanmak B) Öğüt vermek

C) Etkili (katılımlı) dinlemek D) Konuyu saptırmak

(Spot 10'a göre)

2

Aylin

Beni hiç anlamıyorsun.

Git burdan!

Dilek

Beraber ders çalışabilir miyiz?

Aykut Biraz daha açık konu- şabilir misin?

Emir Bana bir kalem

verebilir misiniz?

Yukarıdaki öğrencilerden hangisinin sözleri etkili iletişime örnek gösteri-

lemez? SB.7.1.2

A) Aylin B) Aykut C) Dilek D) Emir

(Spot 7, 8 ve 9'a göre)

3 Tamam, sen anlat, ben dinliyorum.

Baba, beni dinlemiyorsun.

Yukarıdaki diyalogda iletişimi en- gelleyen faktörlerden hangisine vurgu yapılmıştır? SB.7.1.2 A) Emir vermek

B) Dinlerken başka bir işle uğraşmak C) Öğüt vermek

D) Eleştirmek

(Spot 10'a göre)

4

Ali

Kemal Bey

Ödevlerim var ancak kendimi iyi hissetmiyo- rum. Canım zaten ders çalışmak da istemiyor.

Şikayet edip duruyor- sun. Neden hep bunu yapıyorsun?

Yukarıda Ali ve babası Kemal Bey arasındaki diyalogda iletişimi en- gelleyen faktörlerden hangisi için bir örnek verilmiştir? SB.7.1.2 A) Ali sorununu iyi anlatmıştır.

B) Kemal Bey, oğluyla empati kur- muştur.

C) Kemal Bey düşüncelerini ifade ederken yargılayıcı bir dil kullan- mıştır.

D) Ali empati kurmamıştır.

(Spot 9'a göre)

35 UYGUN SOSYAL BİLGİLER 7 SPOTLU SORU BANKASI ETKİNLİK

2. Ünite KÜLTÜR VE MİRAS

10

Verilen açıklamalara göre bulmacayı doldurun.

1. Osmanlı Devleti ile Bizans arasında yapılan ilk savaştır.

2. Osmanlı Devleti'nde askeri bir sınıftır.

3. Osmanlı Devleti'nin Rumeli fetihlerinde askeri üs olarak kullandığı kaledir.

4. Balkanların güneyine verilen addır.

5. Osmanlı ordusunun en kalabalık gücünü oluşturur.

6. Adalet ve eğitim işlerinden sorumlu divan üyesidir.

7. Fatih Sultan Mehmet'in şiir yazarken kullandığı takma isimdir.

8. Osmanlı Devleti'nde askeri ve ilmiye sınıfı dışında kalan kesime denir.

9. Osmanlılar'ın mensup olduğu boydur.

10. Osmanlı Devleti'nde hükümet işlerinin görüşüldüğü kurumdur.

11. Osmanlı Devleti'nde asker veya yönetici olarak görev yapmak üzere fethedilen yerlerdeki bazı Hristiyan çocuklarının seçilip merkeze getirilmesiyle oluşan sistemdir.

12. Babadan oğula geçen yöntem usulüdür.

13. Bizans askeri valilerine verilen addır.

14. Bu beyliğin alınmasıyla Osmanlı Devleti'nde denizcilik faaliyetleri başladı.

15. Toprağın gelirlerine göre bölümlere ayrılmasıdır.

16. I. Murat'ın kullandığı unvandır.

17. Divan toplantılarında alınan kararlara padişahın tuğrasını çeken divan üyesidir.

18. Anadolu Selçuklu Devleti'nin Kösedağ Savaşı'nda yenildiği devlettir.

19. Osmanlı Devleti'nin Bizans sınırında kurulduğu için aldığı addır.

20. Yıldırım Bayezid'in İstanbul'u kuşatmak için yaptırdığı mimari yapıdır.

21. Osmanlı Devleti'nin adını aldığı padişahtır.

22. Hoşgörü anlayışına dayanan, farklı dine ve milliyete mensup kişilerin bir arada, huzur içerisinde yaşadığı sistemdir.

23. İslam dinini yaymak için yapılan fetihlere verilen addır.

24. Osmanlı Devleti'nin son başkentidir.

25. Yıldırım Bayezid'in ölümünden sonra oğulları arasında taht kavgalarıyla geçen dönemdir.

BEYLİKTEN CİHAN DEVLETİNE

7 20

24

11 19 6

16

18

15

22 5

25 17

12

3 8

4 10

9 13

23 21

2 1

14

EN ÖNEMLİ VE ÖZET BİLGİLER

BENDE!

SADIK UYGUN YAYINLARI © SADIK UYGUN YAYINLARI © SADIK UYGUN YAYINLARI © SADIK UYGUN YAYINLARI © SADIK UYGUN YAYINLARI © SADIK UYGUN YAYINLARI © SADIK UYGUN YAYINLARI © SADIK UYGUN YAYINLARI

ÜNİTE TESTİ 3. Ünite

İNSANLAR, YERLER

VE ÇEVRELER 57

1 Ülkemizde nüfus dağılışına ba- kıldığında, iç bölgelerden kıyı bölgelere doğru gidildikçe nüfus yoğunluğunun arttığı görülür.

Bu duruma nüfusun dağılışını etkileyen faktörlerden hangi- sinin daha fazla neden olduğu söylenebilir? SB.7.3.2 A) Yer şekilleri

B) Bitki örtüsü C) İklim şartları D) Yer altı kaynakları

2

• I

• IV

• III

• II

Ülkemizde ulaşım ağının geliş- mediği yerlerde nüfus miktarı genel olarak azdır.

Buna göre haritada numara- lanarak verilen alanların han- gisinde ulaşım faaliyetlerinin nüfus üzerinde olumsuz bir etkiye sahip olduğu söylenebi-

lir? ^SB.7.3.2

A) I B) II C) III D) IV

3 İnsanların ülke içinde bir yerden başka bir yere ekonomik, sosyal, siyasi ya da doğal nedenlerden dolayı yer değiştirmesine iç göç denir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi iç göçün nedenlerin- den biri değildir? SB.7.3.2 A) Toprakların miras yoluyla bö-

lünmesi

B) Nüfusun ülke içinde dengesiz dağılması

C) Kırsal alanlarda yeterli ekonomik gelirin olmaması D) Tarımda makineleşmenin art-

ması

4 Adana'da nüfus yoğunluğu- nun fazla olmasında;

I. turizm, II. tarımsal faaliyet, III. sanayi

gibi faktörlerden hangileri daha etkili olmuştur? SB.7.3.1 A) Yalnız I B) I ve II C) II ve III D) I, II ve III

5 Aşağıdaki grafikte, ülkemizin nü- fusunun bölgelere göre dağılımı gösterilmiştir.

%26

%12

%13

%17%12

%9%10

Marmara Ege Doğu Anadolu Güneydoğu Anadolu Karadeniz İç Anadolu Akdeniz

Verilen grafikten yararlanarak aşağıdakilerden hangisine ula-

şılamaz? SB.7.3.2

A) Ülkemizin en fazla nüfusa sahip bölgesi Marmara'dır.

B) Nüfusun büyük bir kısmı de- nize kıyısı olan bölgelerde ya- şamaktadır.

C) Ülkemizde kadın nüfusu, er- kek nüfusundan daha fazladır.

D) Nüfus, ülke içine dengeli bir şekilde dağılmamıştır.

6 Tarım, nüfusun dağılışını etkileyen doğal faktörlerden biridir.

Ülkemizde nüfus sayımları on yılda bir RTÜK tarafın- dan yapılmaktadır.

Nüfus sayımları sonucunda elde edilen veriler, kalkınma planlarının hazırlanmasında kullanılmaktadır.

Yukarıdaki ifadelerden doğru olanların yanına (D), yanlış olanların yanına (Y) yazıldığın- da hangisi doğru olur?

SB.7.3.2 A) D

D Y

B) D Y D

C) Y D Y

D) Y Y D

SPOT BİLGİYLE İLGİLİ SORU

ÇÖZMENİ SAĞLARIM.

KONUYLA İLGİLİ HER SORUYU

İÇERİRİM.

KONUYU BENİMLE

ÖĞRENEBİLİRSİN! BENİMLE PRATİK

YAPABİLİR, KONU TESTLERİNE HAZIRLANABİLİRSİN.

NEYİ ÖĞRENMEN GEREKTİĞİNİ BEN SÖYLERİM.

(3)

İSTİKLÂL MARŞI

Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak;

Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak.

O benim milletimin yıldızıdır, parlayacak;

O benimdir, o benim milletimindir ancak.

Çatma, kurban olayım, çehreni ey nazlı hilâl!

Kahraman ırkıma bir gül! Ne bu şiddet, bu celâl?

Sana olmaz dökülen kanlarımız sonra helâl...

Hakkıdır, Hakk'a tapan, milletimin istiklâl!

Ben ezelden beridir hür yaşadım, hür yaşarım.

Hangi çılgın bana zincir vuracakmış? Şaşarım!

Kükremiş sel gibiyim, bendimi çiğner, aşarım.

Yırtarım dağları, enginlere sığmam, taşarım.

Garbın âfâkını sarmışsa çelik zırhlı duvar, Benim iman dolu göğsüm gibi serhaddim var.

Ulusun, korkma! Nasıl böyle bir îmânı boğar,

"Medeniyet!" dediğin tek dişi kalmış canavar?

Arkadaş! Yurduma alçakları uğratma, sakın.

Siper et gövdeni, dursun bu hayâsızca akın.

Doğacaktır sana va'dettiği günler Hakk'ın...

Kim bilir, belki yarın, belki yarından da yakın.

Bastığın yerleri "toprak!" diyerek geçme, tanı:

Düşün altındaki binlerce kefensiz yatanı.

Sen şehid oğlusun, incitme, yazıktır, atanı:

Verme, dünyaları alsan da, bu cennet vatanı.

Kim bu cennet vatanın uğruna olmaz ki fedâ?

Şühedâ fışkıracak toprağı sıksan, şühedâ!

Cânı, cânânı, bütün varımı alsın da Huda, Etmesin tek vatanımdan beni dünyada cüdâ.

Ruhumun senden, İlâhi, şudur ancak emeli:

Değmesin mabedimin göğsüne nâ-mahrem eli.

Bu ezanlar -ki şehadetleri dînin temeli- Ebedî yurdumun üstünde benim inlemeli.

O zaman vecd ile bin secde eder -varsa- taşım, Her cerîhamdan, İlâhi, boşanıp kanlı yaşım, Fışkırır ruh-ı mücerred gibi yerden na'şım;

O zaman yükselerek arşa değer belki başım.

Dalgalan sen de şafaklar gibi ey şanlı hilâl!

Olsun artık dökülen kanlarımın hepsi helâl.

Ebediyen sana yok, ırkıma yok izmihlâl:

Hakkıdır, hür yaşamış, bayrağımın hürriyet;

Hakkıdır, Hakk'a tapan, milletimin istiklâl!

Mehmet Âkif Ersoy

(4)

ÜNİTE 1 BİREY VE TOPLUM

İNSANDAN İNSANA GİDEN YOL - İLETİŞİMİN GÜCÜ

Etkinlik 1 14

Etkinlik 2 15

Konu Testi 1 16

Konu Testi 2 17

HIZLI İLEŞİTİM GÜÇLÜ TOPLUM

Etkinlik 3 18

Etkinlik 4 19

Konu Testi 3 20

Konu Testi 4 21

İLETİŞİM ÖZGÜRLÜĞÜ

Etkinlik 5 22

Etkinlik 6 23

Konu Testi 5 24

Konu Testi 6 25

Ünite Testi 7 26

İÇİNDEKİLER

(5)

ÜNİTE 2 KÜLTÜR VE MİRAS

BEYLİKTEN CİHAN DEVLETİNE

Etkinlik 7 32

Etkinlik 8 33

Etkinlik 9 34

Etkinlik 10 35

Konu Testi 11 36

İNSANI YAŞAT Kİ DEVLET YAŞASIN

Etkinlik 11 44

Etkinlik 12 45

Etkinlik 13 46

Etkinlik 14 47

Etkinlik 15 56

Etkinlik 16 57

İÇİNDEKİLER

(6)

ÜNİTE 2 KÜLTÜR VE MİRAS

AVRUPA’DA UYANIŞ

Etkinlik 17 60

Etkinlik 18 61

DEĞİŞEN DÜNYADA DEĞİŞEN OSMANLI

Etkinlik 19 66

Etkinlik 20 67

OSMANLI’DAN KALAN MİRASIMIZ

Etkinlik 21 70

Etkinlik 22 71

Etkinlik 23 76

Etkinlik 24 77

İÇİNDEKİLER

(7)

NEREYE YERLEŞELİM?

Etkinlik 25 88

Etkinlik 26 89

TABLO VE GRAFİKLERLE ÜLKEMİZ

Etkinlik 27 92

Etkinlik 28 93

DOĞDUĞUN YER Mİ, DOYDUĞUN YER Mİ?

Etkinlik 29 96

Etkinlik 30 97

YERLEŞME VE SEYAHAT ÖZGÜRLÜĞÜM VAR

Etkinlik 31 100

Etkinlik 32 101

Konu Testi 53 102

Konu Testi 54 103

Ünite Testi 55 104

Ünite Testi 56 105

Ünite Testi 57 106

Ünite Testi 58 107

ÜNİTE 3

İNSANLAR, YERLER VE ÇEVRELER

(8)

KİL TABLETLERDEN AKILLI TABLETLERE

Etkinlik 33 110

Etkinlik 34 111

Konu Testi 59 112

Konu Testi 60 113

BİLİMİN ÖNCÜLERİ / HER YENİLİK GELECEĞİMİZE BİR KATKIDIR / ÖZGÜR DÜŞÜNCENİN BİLİME KATKISI

Etkinlik 35 114

Etkinlik 36 115

Konu Testi 61 116

Konu Testi 62 117

Konu Testi 63 118

Konu Testi 64 119

Ünite Testi 65 120

Ünite Testi 66 121

Ünite Testi 67 122

Ünite Testi 68 123

ÜNİTE 4 BİLİM, TEKNOLOJİ

VE TOPLUM

(9)

ÜNİTE 5 ÜRETİM, DAĞITIM

VE TÜKETİM

TOPRAKTAN ÜRETİR, TOPRAĞI YÖNETİRİZ

Etkinlik 37 126

Etkinlik 38 127

Konu Testi 69 128

Konu Testi 70 129

ÜRETİM TEKNOLOJİSİ HAYATIMIZI ETKİLİYOR

Etkinlik 39 130

Etkinlik 40 131

Konu Testi 71 132

Konu Testi 72 133

VAKIF DEMEK MEDENİYET DEMEK

Etkinlik 41 134

Etkinlik 42 135

Konu Testi 73 136

Konu Testi 74 137

İŞİNİN EHLİ İNSAN YETİŞTİRMEK / GELECEĞİN SENİN ELLERİNDE / DİJİTAL TEKNOLOJİ ÇAĞINDAYIZ

Etkinlik 43 138

Etkinlik 44 139

Konu Testi 75 140

Konu Testi 76 141

Ünite Testi 77 142

Ünite Testi 78 143

Ünite Testi 79 144

Ünite Testi 80 145

(10)

İÇİNDEKİLER

ÜNİTE 6

ETKİN VATANDAŞLIK

DEMOKRASİ SERÜVENİ

Etkinlik 45 148

Etkinlik 46 149

Konu Testi 81 150

Konu Testi 82 151

ATATÜRK’TEN MİLLETİMİZE ARMAĞAN

Etkinlik 47 152

Etkinlik 48 153

Konu Testi 83 154

Konu Testi 84 155

CUMHURİYETİ SEVİYORUZ

Etkinlik 49 156

Etkinlik 50 157

Konu Testi 85 158

Konu Testi 86 159

HAKİMİYET MİLLETİNDİR!

Etkinlik 51 160

Etkinlik 52 161

Konu Testi 87 162

Konu Testi 88 163

Ünite Testi 89 164

Ünite Testi 90 165

Ünite Testi 91 166

Ünite Testi 92 167

Ünite Testi 93 168

Ünite Testi 94 169

(11)

TÜRKİYE’DE VE DÜNYADA BARIŞ

Etkinlik 53 172

Etkinlik 54 173

Konu Testi 95 174

Konu Testi 96 175

EKONOMİYE YÖN VEREN KURULUŞLAR / KÜRESEL SORUNLARA ÇÖZÜM ÜRETİYORUM / İNSANLARI NASIL TANIYORUZ?

Etkinlik 55 176

Etkinlik 56 177

Konu Testi 97 178

Konu Testi 98 179

Konu Testi 99 180

Konu Testi 100 181

Ünite Testi 101 182

Ünite Testi 102 183

Ünite Testi 103 184

Ünite Testi 104 185

ETKİNLİK YANIT ANAHTARI 186

YANIT ANAHTARI 200

ÜNİTE 7

KÜRESEL BAĞLANTILAR

(12)

Hey! SANA bin SIR vereceğim!

Bu sırlar seni hedefine ulaştıracak!!!

ÜNİTE 1

Graham Bell, iletişimi en çok geliştiren icatlardan biri olan telefonun muci-

didir.

(13)

ÜNİTE 1

ÜNİTE KONULAR KAZANIMLAR

BİREY VE TOPLUM

İnsandan İnsana Giden Yol - İletişimin

Gücü

SB.7.1.1. İletişimi etkileyen tutum ve davranışları analiz ederek kendi tutum ve davranışlarını sorgular.

SB.7.1.2. Bireysel ve toplumsal ilişkilerde olumlu iletişim yollarını kullanır.

Hızlı İletişim - Güçlü Toplum

SB.7.1.3. Medyanın sosyal değişim ve etkileşimdeki rolünü tartışır.

İletişim Özgürlüğü

^SB.7.1.4. İletişim araçlarından yararlanırken haklarını kul- lanır ve sorumluluklarını yerine getirir.

$

(14)

1

ETKİNLİK

14

1. Ünite

BİREY VE TOPLUM

1 Numaralanmış ifadeleri ilişkili olduğu cümlelerle eş- leştirin.

Öğüt vermek

1 2 Yargılamak

Uyarmak

3 4 Emir vermek

Oyalamak

5 6 Sorgulamak

Nutuk çekmek

7 8 Tehdit Etmek

Teşhis, tanı koymak

9 10 Ad takmak

Yeter artık, sus!

Sulu göz, sen zaten her şeyde böyle ağlıyorsun.

Aman boş ver. Parti kaçta başlıyor?

Ders çalışırken başka şeylerle ilgilenmemelisin.

Bu sorunu nasıl çözmeyi düşünüyorsun?

Doğru söylemiyorsun.

Bence özür dilemelisin.

Hep söylüyorum acele karar veriyorsun.

Derslerine çalışmazsan sonuçlarına katlanırsın.

Anlaşılan bir süre daha burada kalmamı isteyeceksin.

2 Aşağıdaki cümleleri kutularda bulunan uygun söz- cükleri kullanarak tamamlayın.

İletişim Farklılıklara

saygılı olmak

Katılımlı dinleme Beden dili

Bireysel farklılıkları Sessizlik

Empati Sen dili

Ben dili Dinleyici

1 ..., konuşma sıra- sında dikkatini verirse iyi ve etkili bir iletişim kurul- muş olur.

2 ...; duygu, düşün- ce veya bilgilerin değişik yollarla aktarılmasıdır.

3 ..., insan- ların birbirleriyle sağlıklı iletişim kurmasını sağlar.

4 ..., iletişim sırasın- da dinleyicinin dikkat etmesi gereken hususlardan biridir.

5 ..., açık iletişi- min ön koşuludur.

6 ..., insanın kendini başkasının yerine koyarak o kişinin duygu ve dü- şüncelerini anlamasıdır.

7 ..., konuşma ya da yazma olmadan iletişim kurulmasını sağlar.

8 ... anlamak iletişi- mi doğru yönde etkiler.

9 ... karşımızdaki kişiyi suçlayıcı bir şekilde konuşmadır. İletişimi olumsuz etkiler.

10 ..., iletişim sırasın- da karşı tarafı suçlamadan, kırmadan konuşma şeklidir.

(15)

ETKİNLİK

1. Ünite

2 BİREY VE TOPLUM

1 Aşağıdaki cümleleri doğru (D) ve yanlış (Y) olarak değerlendirin.

İnsanların iletişimde seçtikleri dilin pek bir önemi yoktur.

İletişim sırasında dinleyici sessiz bir şekilde dinlemelidir.

Sağlıklı iletişimin şartlarından biri de kendini karşıdakinin yerine koymaktır.

İnsanların karşısında duruş ve insanlara karşı mesafemizi ayarlamamız iletişimi etkilemez.

Hiç tanımadığımız insanlara daha yakın dur- malıyız.

İletişim sırasında yargılayıcı bir tutum sergile- mek iletişimi olumsuz etkiler.

2 Aşağıda verilen cümlelerde farklı renkte yazılmış olan ifadelerin hangisi tercih edilirse olumlu ileti- şim kurulmuş olur? Uygun sözcüğün altını çizin.

Çok samimi olmadıkça karşıdaki kişiler ile sen dili / ben dili ile konuşulmalıdır.

1

Konuşma sırasında dinleyen kişinin dikkatini dağıtmamak için sabit bir yere bakılmama- lıdır. / sabit bir yere bakılmalıdır.

2

Etkili bir iletişim kurabilmek için duygu ve düşünceler olduğu gibi / dolaylı yollardan ifade edilmelidir.

3

Kişinin kendisini karşısındakinin yerine koyarak düşünmesi ve buna göre davranmasına empati / sorumluluk denir.

4

3 Aşağıda ben dili ve sen dili ile ilgili cümleler yer almak- tadır.

Ben dili ile ilgili olan cümlelere , sen dili ile ilgili olan cümlelere işareti yerleştirin.

Problemlerimizi konuşarak çöze- bileceğimize inanıyorum.

Düşüncelerime saygı duymadığı- nı düşünüyorum.

Benimle ilgilenmediğin zaman üzülüyorum.

Tartışmaktan başka bir şey bilmi- yorsun.

Benimle bağırarak konuşamaz- sın.

Bana tombik dediğin için kırılıyo- rum.

Sınıfta sürekli sorun çıkarıyorsun.

Sen çok kötü bir arkadaşsın.

2

6 4

8 1

5 3

7

4 Aşağıdaki soruları yanıtlayın.

Etkili bir iletişim sırasında konuşmacının dikkat etmesi gereken noktalar nelerdir?

1

İyi bir dinleyicinin özellikleri nelerdir?

2

...

(16)

1 SPOT BİLGİLER

KONU TESTİ

1. Ünite

16

BİREY VE TOPLUM

İNSANDAN İNSANA GİDEN YOL/İLETİŞİMİN GÜCÜ 1

Hande

Önceden çok istediğim hâlde keman çalmakta zorlanıyordum. Şimdi an- layış ve sabırla yaklaşan öğretmenim sayesinde çalmayı başarabiliyorum.

Sizce Hande’nin keman çalmasın- da öğretmeninin hangi hareketi önemli rol oynamıştır? ^SB.7.1.1 A) Uygulamış olduğu baskıcı tutum B) Kurmuş olduğu etkili iletişim C) Bu konu ile ilgili yeteneği

D) Yeteneksiz olduğunu iyi bir dille an- latması

(Spot 11'e göre)

2 İletişim ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır? ^SB.7.1.1 A) Çevremizle sürekli iletişim ve etki-

leşim hâlinde bulunuruz.

B) İletişim yaşam boyu sürer.

C) İletişimde duygu ve düşünceleri- mizi karşı tarafa zorla aktarabiliriz.

D) İletişim temel bir ihtiyaçtır.

(Spot 2 ve 3'e göre)

3 Aşağıdakilerden hangisi olumlu iletişim becerileri arasında gösteri-

lemez? ^SB.7.1.2

A) Empati kurmak B) Beden dilini kullanmak C) Farklılıklara saygı göstermek D) Alay etmek

(Spot 6'ya göre)

4

Karagöz: Merhaba Hacı Cavcav.

Hacivat: Ooo, merhaba merhaba!

Dükkânıma hoş geldin, sefalar getirdin.

Karagöz: Sopalar filan getirmedim.

Hacivat: Hele otur biraz dertleşelim.

Karagöz: Hay hay biraz dert eşelim.

Yukarıdaki diyalogda Hacivat ve Karagöz arasında geçen iletişim için hangisi söylenebilir? ^SB.7.1.2 A) Olumlu bir iletişim kurmuşlardır.

B) Karagöz iyi bir dinleyicidir.

C) Hacivat, Karagöz'e hitap ederken

"ben dili" kullanmıştır.

D) Karagöz, olumsuz bir iletişim kur- maktadır.

(Spot 1, 5 ve 6'ya göre)

5

Hey, kapıyı kapat!

Aras

Aras'ın arkadaşına söylediği bu sözler;

I. Emir vermek II. Sorgulamak III. Alay etmek

iletişim hatalarından hangilerine örnek gösterilebilir? ^SB.7.1.1 A) Yalnız I B) I ve II

C) II ve III D) Yalnız III

(Spot 7'ye göre) 1. İletişim; duygu, düşünce

veya bilgilerin akla ge- lebilecek her türlü yolla başkalarına aktarılması- dır.

2. İletişim yaşam boyu sü- ren ve bütün faaliyetleri- mizi kapsayan bir ihtiyaç- tır.

3. Doğduğumuz andan iti- baren çevremizle sürekli iletişim ve etkileşim hâ- linde oluruz.

4. Duygu ve düşüncelerimi- zi iletişim yoluyla payla- şırız.

5. Olumsuz iletişimin bir se- bebi de karşı tarafı dinle- memektir.

6. Farklılıklara saygı, dil, dinleme, empati ve beden dili iletişim becerile- rinden bazılarını oluştu- rur.

(17)

KONU TESTİ

SPOT BİLGİLER

BİREY VE TOPLUM 1. Ünite

2

İNSANDAN İNSANA GİDEN YOL/İLETİŞİMİN GÜCÜ

7. İletişim kurarken emir vermek, karşımızdakinin duygu ve düşüncelerini yok saydığımızı ve ona önem vermediğimizi gös- terir.

8. Ben dili, bireyin duygula- rını ifade eder ve bireyin davranışlarını hedef alır.

9. Sen dili; bireyi yargılar, suçlar, eleştirir. Bireyin kişiliğini hedef alır.

10. Dinleyicinin, anlatılanı yalnızca duyması değil, aynı zamanda doğru olarak anladığını iletebilme- sine imkân sağlayan açık iletişimin ön koşuluna ka- tılımlı dinleme denir.

11. Etkili bir iletişimde sabır ve anlayış çok önemlidir.

1 – Anneciğim, bugün oyun oynarken düştüm. Herkes bana güldü.

– Anladım canım. Bu durum seni üzdü değil mi?

– Evet anneciğim, özellikle Eda’nın gülmesine çok kırıldım.

– En iyi arkadaşın Eda olduğundan bunu ondan beklemiyordun sanırım.

– Evet, gelip bana yardımcı olabilirdi.

Verilen diyalogda, iletişimin sağlık- lı kurulmasında aşağıdaki faktör- lerden hangisi etkili olmuştur?

SB.7.1.2

A) Jest ve mimikleri doğru kullanmak B) Öğüt vermek

C) Etkili (katılımlı) dinlemek D) Konuyu saptırmak

(Spot 10'a göre)

2

Aylin

Beni hiç anlamıyorsun.

Git burdan!

Dilek

Beraber ders çalışabilir miyiz?

Aykut Biraz daha açık konu-

şabilir misin?

Emir Bana bir kalem

verebilir misiniz?

Yukarıdaki öğrencilerden hangisinin sözleri etkili iletişime örnek gösteri-

lemez? ^SB.7.1.2

A) Aylin B) Aykut C) Dilek D) Emir

(Spot 7, 8 ve 9'a göre)

3 Tamam, sen anlat, ben dinliyorum.

Baba, beni dinlemiyorsun.

Yukarıdaki diyalogda iletişimi en- gelleyen faktörlerden hangisine vurgu yapılmıştır? ^SB.7.1.2 A) Emir vermek

B) Dinlerken başka bir işle uğraşmak C) Öğüt vermek

D) Eleştirmek

(Spot 10'a göre)

4

Ali

Kemal Bey

Ödevlerim var ancak kendimi iyi hissetmiyo- rum. Canım zaten ders çalışmak da istemiyor.

Şikayet edip duruyor- sun. Neden hep bunu yapıyorsun?

Yukarıda Ali ve babası Kemal Bey arasındaki diyalogda iletişimi en- gelleyen faktörlerden hangisi için bir örnek verilmiştir? ^SB.7.1.2 A) Ali sorununu iyi anlatmıştır.

B) Kemal Bey, oğluyla empati kur- muştur.

C) Kemal Bey düşüncelerini ifade ederken yargılayıcı bir dil kullan- mıştır.

D) Ali empati kurmamıştır.

(Spot 9'a göre)

(18)

ETKİNLİK

18

1. Ünite BİREY VE TOPLUM

3

1 Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere uygun sözcükleri yazın.

kitle iletişim

Medya eğitim - öğretim Televizyon iletişim

kamuoyu oluşturmak

1 Televizyon, internet, radyo ve gazete ...

... aracıdır.

2 Duygu, düşünce veya bilgilerin akla gelebile- cek her türlü yolla başkasına aktarılmasına ... denir.

3 Kitle iletişim araçlarının en önemli rollerinden biri ... tır.

4 Kitle iletişim araçları insanların yeni şeyler öğren- melerini sağladığı için bir ...

aracı da sayılır.

5 En yaygın kitle iletişim aracı ...dur.

6 ...; gazete, dergi, radyo, TV, İnter- net gibi kitle iletişim araçlarının tümünü kapsayan genel bir terimdir.

2 Kurtuluş Savaşı yıllarında görev yapan ve bu- günkü kitle iletişim araçlarına sahip bir komutan olduğunuzu düşünün. Aşağıdaki soruları buna göre yanıtlayın.

a Hangi haberleşme araçlarını kullanırdın?

...

b Kullandığınız araçlar savaşın seyrini nasıl etkiler- di? Değerlendirin.

...

3 Aşağıdaki açıklamaları, verilen kavramlarla eşleştirin.

1

Dünya çapında yaygın olan ve sürekli büyüyen bir iletişim ağıdır.

2

Kamu çıkarlarını ilgilen- diren bir konu hakkında genel kanaat oluşturmak- tadır.

3

Bir haberin aynı anda bir- den çok kişiye ulaştırılma- sıdır.

4

Radyo, televizyon, gazete gibi elektronik veya yazı- lı organları anlatmak için kullanılan terimdir.

5

İnsanların çeşitli araçlar kullanarak birbirleriyle kur- dukları iletişime denir.

Kamuoyu Haberleşme Basın

İnternet Kitle iletişim

4 Basın - yayın çalışanlarının meslek ve çalışma ilke- leriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına "✔", yanlış olanların yanına "✘" işareti ko- yun.

Tarafsız ve güvenilir haber yapmaya çalışırlar.

Bireylerin temel haklarını ihlal ederler.

Siyasi partilerin isteği doğrultusunda haber yaparlar.

Kaynağını bilmedikleri bilgi ve haberleri ya- yınlayamazlar.

Ayrımcılığı savunan yayın yaparlar.

Şiddete özendirici ve kışkırtıcı yayın yapma- maya dikkat ederler.

Türk toplumunun, aile yapısına uygun haber- ler yaparlar.

Cumhuriyetin bölünmez bütünlüğünü tehdit edecek haber yapamazlar.

HIZLI İLETİŞİM GÜÇLÜ TOPLUM

(19)

ETKİNLİK

1. Ünite BİREY VE TOPLUM

4

1 Aşağıda verilen cümleler doğru ise "D", yanlış ise

"Y" yazın.

Radyo, dergi ve televizyon kitle iletişim araç- larındandır.

TRT’nin çalışmalara başladığı ilk kitle iletişim aracı televizyondur.

Kitle iletişim araçları ekonomik ve toplumsal gereksinimleri karşılar.

Günümüzde teknolojinin gelişmesine bağlı olarak kitle iletişim araçlarına duyulan ihtiyaç azalmıştır.

İletişimde geniş bir kitleye ulaşmak amacıy- la yararlanılan araçlara kitle iletişim araçları denir.

2 TRT’nin görev ve yayın ilkeleri doğrultusunda aşa- ğıda verilen cümlelerden doğru olanlara "D" yanlış olanlara "Y" yazın.

Atatürk ilke ve inkılaplarına bağlı kalmak

Yapılan haber ve yorumların kaynaklarını açıklamak

Kargaşa ve çatışmalara neden olabilecek ya- yınlar yapmamak

Kişilerin sahip olduğu temel haklara müdaha- lede bulunmak

Kolay, anlaşılır ve doğru bir Türkçe kullanmak

Tarafsız habercilik anlayışını benimsemek

3 Aşağıdaki bulmacayı doldurun.

3 1

4

5 2

1) İletişimde geniş bir kesime ulaşmak amacıyla ya- rarlanılan araçlar.

2) Hem görsel hem de işitsel bir kitle iletişim aracı.

3) TRT’nin çalışmalara başladığı ilk kitle iletişim aracı.

4) Devlet adına radyo ve televizyon yayınlarını ger- çekleştirmek amacıyla kurulan kuruluş.

5) Türkçenin doğru kullanımından dolayı TRT’ye ödül veren kurum.

4 Kitle iletişim araçlarından olan televizyon, internet ve gazetenin olumlu ve olumsuz yönlerini birer cümley- le açıklayın.

Televizyon

Gazete

İnternet HIZLI İLETİŞİM GÜÇLÜ TOPLUM

(20)

SPOT BİLGİLER

KONU TESTİ

1. Ünite

20

BİREY VE TOPLUM 3

1 Radyo, televizyon, gazete ve internet günümüzde daha yaygın olarak kulla- nılan kitle iletişim araçlarındandır.

Kitle iletişim araçlarının kullanım amacı düşünüldüğünde aşağıdaki- lerden hangisi kamuoyu oluşturmak için haber niteliği taşımaz? ^SB.7.1.3 A) Türkiye’nin, Suriye ile olan siyasi

problemlerinin ana haber bültenin- de yayınlanması

B) Ülkenin çeşitli bölgelerindeki te- rör olayları konusunda gün içinde farklı saatlerde vatandaşları uyarmak için anons geçilmesi

C) Herhangi bir iş adamının sahibi olduğu TV kanalında kendi hayatı ile ilgili bilgi vermesi

D) Mecliste tartışılan bir kanun tasa- rısının nasıl tartışıldığının internet üzerinden canlı gösterilmesi

(Spot 1'e göre)

2

Yabancı bir gazeteci Kurtuluş Sava- şı'ndan sonra M. Kemal Atatürk'le yaptığı görüşmede: "Zaferi nasıl ka- zandınız?" diye sorunca Atatürk şu yanıtı verir: "Telgraf telleriyle..."

M. Kemal Atatürk'ün basın-yayın organlarıyla ilgili sözüne bakılarak aşağıdakilerden hangisine ulaşıla-

bilir? ^SB.7.1.3

A) Kamuoyu oluşturmak B) Yargılama yapmak C) Şiddete başvurmak

D) İnsanlara tepki vermeyi öğretmek

(Spot 1 ve 2’ye göre)

3

Sevgili kızım Ayşe, ben ve baban seni çok özledik.

Lütfen bilgisayarını bırakıp aşağıya gel, yemek yiyoruz.

Bu diyaloğa bakılarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

SB.7.1.3

A) Kitle iletişim araçlarının olumsuz yanları daha fazladır.

B) Kitle iletişim araçları insanlar ara- sındaki sosyal ilişkileri zayıflatmak- tadır.

C) Kitle iletişim araçları aile içi iletişi- mi geliştirmiştir.

D) Kitle iletişim araçlarının kullanıl- ması sosyalleşmeyi sağlar.

(Spot 4'e göre)

4 Japonya’da meydana gelen depre- mi duymuştum. Olanları çevremde- ki insanlar anlatıyordu. Merak ettim ve akşam televizyondaki ana haber bültenini seyrettim. Gördüklerim beni çok üzmüştü. Ertesi gün bankaya gidip insanlara yardım için katkıda bulundum.

Verilen parçaya aşağıdaki başlık- lardan hangisinin getirilmesi uy-

gun olur? ^SB.7.1.3

A) Kitle İletişim Araçlarının Kamuoyu Oluşturmadaki Önemi

B) Televizyonun İletişimdeki Rolü C) Yardımlaşmanın Önemi D) Haberlerin İçeriklerinin Etkileri

(Spot 5'e göre) 1. Kitle iletişim araçlarının

en önemli rolü kamuoyu oluşturmaktır.

2. Atatürk, Kurtuluş Sava- şı’nda Türk ve dünya ka- muoyunu oluşturmak için basın - yayın organlarını kullandı.

3. Kitle iletişim araçları bazı teknikleri kullanarak çok sayıda kişiyi etkiler.

4. Kitle iletişim araçlarının olumlu yanlarının yanı sıra olumsuz yanları da vardır.

Özellikle amaç dışı kul- lanıldıklarında ruhsal ve bedensel sorunlarla karşı- laşılabilir.

5. Kitle iletişim araçları do- ğal afetlerin ve sosyal sorunların kamuoyu- na duyurulmasında da önemlidir.

HIZLI İLETİŞİM GÜÇLÜ TOPLUM

UYGUN SOSYAL BİLGİLER 7 SPOTLU SORU BANKASI. Sadık UYGUN Koordinatör. Hazırlayanlar Özlem ASLAN. : Kemal METİNOĞLU, Halil DERVİŞ

Sadık UYGUN Koordinatör Hazırlayanlar Özlem ASLAN

Bu kitabın sunum ve formatı noter tarafından tasdiklidir, alıntı yapılamaz.

SOSYAL BİLGİLER 7

® SPOTLU SORU BANKASI

UYGUN ®

SADIK UYGUN EĞİTİM YAYINLARI

Bu kitap Millî Eğitim Bakanlığı öğretim programına uygun olarak hazırlanmış

olup, 7. sınıf öğrencilerine tavsiye olunur.

İSTİKLÂL MARŞI

İÇİNDEKİLER

İÇİNDEKİLER

İÇİNDEKİLER

İÇİNDEKİLER

Hey! SANA bin SIR vereceğim!

Bu sırlar seni hedefine ulaştıracak!!!

ÜNİTE 1

Graham Bell, iletişimi en çok geliştiren icatlardan biri olan telefonun muci-

didir.

ÜNİTE 1

ÜNİTE KONULAR KAZANIMLAR

BİREY VE TOPLUM

İnsandan İnsana Giden Yol - İletişimin

Gücü

Hızlı İletişim - Güçlü Toplum

İletişim Özgürlüğü

$

$

$

1

1. Ünite

BİREY VE TOPLUM

1. Ünite

2

BİREY VE TOPLUM

1

SPOT BİLGİLER

1. Ünite

BİREY VE TOPLUM

SPOT BİLGİLER

BİREY VE TOPLUM 1. Ünite

2

1. Ünite BİREY VE TOPLUM

3

1. Ünite BİREY VE TOPLUM

4

SPOT BİLGİLER

1. Ünite

BİREY VE TOPLUM 3

UYGUN ^®