[30 Ağustos 1924’de Dumlupınar’da yapılan ilk anma töreninde Hamdullah Suphi Tanrıöver'in, Atatürk ve eşi Latife Hanım, Afyonlular, köylü hanımlar, çiftçiler, erlerimiz ve subaylarımıza hitabı]

■

41

}

çıplak ayaklariyle köylülerin çocukları görünüyor. Dağ baslarındaki yaylalardan içtimaa onlarda gelmişler. İçtima tamam- dır . Burada olanlar kadar burada olamı- yaııfar da burada ; Tü rk milletinin ruhu bu harp meydanının kenarında (dbağla -

mis duruyor ._o

t

.-Efendileri İki ordu çarpışırken çarpı­

şan iki fikirdir . Aylarca senelerce ıniid -_{<> *}

det bu yamac’arda , bu boğazlarla bu

vadilerde yunanlılık fikri ile Türk-ük _*■

fikri iki pehlivan gibi birbirleriyle çarpı­ şıp durdu . Bu 30 Ağustos bir inhidama şahittir . 30 Ağustos, o gün,yani bugün, yunanlılık fikri bu topraklarda Türklük fikrine ınağlui) olarak yerlere sürüldü. 30 Ağustos î Sen kac inhidama sabitsin î

1453 te Bizans surlarından kaçan

yunanlılık , yeni bir devlet , yeni bir ordu halinde İzmir yollarından İstanbula dönüyordu . Bu ordunun başında ismi remiz mahiyetinde olan bir Kayser vardı. İstila burada k ırıld ı, Kayser îstanlmlla- beraber Atinavı da burada kaybetti. Ihılın

Türkiyeyi yemekten ibaret olan vaıiüin _{«/ «' «/ « **}

ve kan delisi bir başvekil ve onun (hadis­ ten izlerinde yürüyen sark siyaseti bura- da , kendini >e siyasetini deviren bir ölüm darbası yedi . Burada İngillerenin İstanbul boğazları üstüne bina elliği yeni Cehelüttarık yıkıldı. İzmir cephesi İstan- bula giden geçitleri kapamış bir din a rd ı. 30 Ağustos bu duvarı temellerinden söktü. îzmire buradan kavuştuk . İzmire olduğu kadar Bursava , İstanbula ve lülirneve

buradan k a u ıstu k . 30 Ağustos: Tiirkiinj t 1

demirine musallat olmuş ne kadar pas \aısa senin umumi tasfiye yapan

ınuba-rek ateşinde eridi . Düşman müttefiki ve hıyanetin dostu , karanlığın yo ld aşı,

çürüyen ve çürüten nekadaı* köhne

müessese varsa , 30 Ağustos , senin b ir misli olımyan gününde bir daha doğrul­ mamak üzre burada temellerinden ko ­ parıldı.Başkumandan muharebesi! Birgün içinde kac muzafferiydin vardır. Kazan- dığın zaferler arasında en büyüğü maziyi4 karşı kazandığın zaferdir. Başkumandan muharebesi ! Sen kurtuluş günüsün . Başkumandan muharebesi ! Sen ceza günüsün. Yunanlılık ve onun hıyaneti

nekadaı* müthiş idiyse senin cezan da

onun istihkak ettiği kadar mütlıis oldu .

Başkumandan muharebesi ! _{i t} Cokuzım_•>

süren bir günaha kahredici , mahvedici

bir ceza v e rd in . Bu ceza, istikbal için_{■l «}

bir derstir . Anadolu)a ayak basmak

kalacaktır . « Basmıyın , el uzatmıyın , {('kin do^ildiı* î » div<‘ mütemadiyen haykıracaktır. Duyuyor musunuz? Ruhun

gözleri farketmiyor mu ? hu gözlerin

irimle ne ürpermeler , bu toprakların irinde ne titremeler var! Haslarımızın üstünde belki bir geçit mevrut . Bu

rüzgarların sesinde , gözlerin içinde

ucusun v ır t ık , yanık gaza bayraklarının bir faaliyeti yok m u? Eski gazilerin bay-

raklarivle K ars , İnönü , Sakarya

bayrakları bu kurtuluş gününün, bu en büvük muharebenin ve zaferin bası

urun-t 0 ¥

da bej)birden belki simdi dalga dalga

tuğyan e d iv o r. Aııadolunun bu kösesin-deki şehitlerim iz, bu topraklarda oldu­ ğu kadar gönüllerimizde vatan

sebit'eri-* t * •*

iniz , başlarınızın urunda toplananlara

içinde örlülti bes kin içene dişleri arasındao ^ f ■ u bir sev sayıklıyorlar. « Ev Türk milleti!

t » t *

senin için diyar diyar , iklim iklim butun_o

* *

-o boğuşmalar , o mücahedeler ve bu_{O a}

ölüm , ey Türk milleti senin için , senin

için .. Daha dün denecek kadar yakın_{o *}

bir zemanda burada bir kıyamet koptu. Ateş kasırgalarının dönemeçler yaptığı şehit kanlarının parça parça kızardığı bu verde unutkan tabiat ne derin bir sükıı- *

na dalmış . Şimdi her tarafta boz, ma\i lâci\ert dağ çiçekleri istiklâl şehitlerinin gene naaşları üstüne yayla baharının renk renk örtüsünü çekmiş . Aziz şehit­ lerimiz î İnönü , Sakarya ,

Dumlupmar-daki ıneshetlerimiz bir müsellesin uçları_{<> •>}

gibi duruyor . bu müsellesin üstünde

* - V

yeni Tü rkiye bir ehram gibi yükseldi .

En yukarda , ta tepede dalgalanan istik­ lal ve inkılap bayrağı \aı* . Eserimi/.«! sadıkız , sadık kalacağız . O bayrağı diktiğimiz yüksek tepeden indirt ıniyece- ğiz ...

o

Sevgili ( îa z i! Hu alacalı köylü kalaba- lığı içinde seni seyrediyorum , kendine bundan daha fazla yakışan bir çerçeve

nerede bulabilirsin ? Sevgili (îazi î Tabin en karanlık günlerindi' ismin bir Çoban yıldızı olmuştu . Hepimiz ona bakarak vol aldık. Yolu uzun üstünde yeni doğan bir güneşin aydı ula Ilığı bir dağ başı gibi herkesten evci ışık alan esrarengiz basın­ la yüksek bir fikrin şahikasının ; Türk milletinin cihat bayrağısın , hür bir istiklalin bütün işaretleri

senin yüzünden okunur._«

kueaklıyan , gözlerinde

, haber eri hep Seni gözleriyle sana dua eksik

olmıyan bu halk kütlesinin ortasında , türkü söyliyeıı bu yerlerde sen ne ulvi­ sin ? Kurtuluş gününü seninle beraber

hatırlıyan bu silah arkadaşların, kuman-_{t/ O 7}

daniann \e zabitlerin arasında rubuıı sezdiği en asil bir güzellikle giize'sin . Yolunda eok nec kalinis bir milleti hamle hamle hür ve nıes’ut bir istikbale doğru götüren bu zafer ve sulh güneşi -nin altında sana tekrar edivoruz : Bütün

cihadında ha vat yollarının sonuna kadar _{• <}

yanındayız; bunu sana inanmış ve seni çok sevmiş milliyetperver bir gençlik

namına bir defa daha işit ! »

Ham dullah S u jd ıi