SOSYAL GÜVENLİK KURUMU

GYS ²⁰²¹

AKADEMİ PEGEM

SORU BANKASI

SOSYAL GÜVENLİK KURUMU

GÖREVDE YÜKSELME VE UNVAN DEĞİŞİKLİĞİ SINAVI

Bazı soruların çözümlerine aşağıdaki karekodu okutarak

ulaşabilirsiniz.

Komisyon

SOSYAL GÜVENLİK KURUMU GÖREVDE YÜKSELME VE UNVAN DEĞİŞİKLİĞİ SINAVLARI İÇİN SORU BANKASI

ISBN 978-0-2021-9261-1

Kitapta yer alan bölümlerin tüm sorumluluğu yazarlarına aittir.

Bu kitabın basım, yayım ve satış hakları Pegem Akademi Yay. Eğt. Dan. Hizm. Tic. A.Ş.’ye aittir. Anılan kuruluşun izni alınmadan kitabın tümü ya da bölümleri, kapak tasarımı; mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik kayıt ya da başka yöntemlerle çoğaltılamaz, basılamaz ve dağıtılamaz. Bu kitap, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı bandrolü ile satılmaktadır. Okuyucularımızın bandrolü olmayan kitaplar hakkında

yayınevimize bilgi vermesini ve bandrolsüz yayınları satın almamasını diliyoruz.

Pegem Akademi Yayıncılık, 1998 yılından bugüne uluslararası düzeyde düzenli faaliyet yürüten uluslararası akademik bir yayınevidir. Yayımladığı kitaplar; Yükseköğretim Kurulunca tanınan

yükseköğretim kurumlarının kataloglarında yer almaktadır. Dünyadaki en büyük çevrimiçi kamu erişim kataloğu olan WorldCat ve ayrıca Türkiye’de kurulan Turcademy.com tarafından yayınları taranmaktadır, indekslenmektedir. Aynı alanda farklı yazarlara ait 1000’in üzerinde yayını

bulunmaktadır. Pegem Akademi Yayınları ile ilgili detaylı bilgilere http://pegem.net adresinden ulaşılabilmektedir.

1. Baskı: 2021, Ankara Yayın-Proje: Özge Türk Dizgi-Grafik Tasarım: Tolga Durğun

Kapak Tasarımı: Pegem Akademi

Baskı: Sonçağ Yayıncılık Matbaacılık Reklam San Tic. Ltd. Şti.

İstanbul Cad. İstanbul Çarşısı 48/48 İskitler - Ankara Tel: (0312) 341 36 67

Yayıncı Sertifika No: 36306 Matbaa Sertifika No: 47865

İletişim

Macun Mah. 204. Cad. No: 141/A-33 Yenimahalle/ANKARA Yayınevi: 0312 430 67 50 Dağıtım: 0312 434 54 24 Hazırlık Kursları: 0312 419 05 60

İnternet: www.pegem.net

E-ileti: [email protected]

WhatsApp Hattı: 0538 594 92 40

ÖN SÖZ

Değerli Okuyucularımız;

Sosyal Güvenlik Kurumu Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Sınavlarına Hazırlık Soru Bankası kitabımız, en son yayımlanan sınav ilanındaki konular kapsamında, alanında uzman yazar komisyonumuz tarafından hazırlanmıştır.

Sınava girecek olan adaylarımızın, yayınımızda bulunan mevzuat konularında yer alan Ek Form veya Örnek Formlara (http://www.mevzuat.gov.tr/) İnternet adresinden ilgili Kanun, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, Kanun Hükmünde Kararname, Yönetmelik, Tebliğ vb. içeriklerinden erişebileceğinizi belirtiriz. Kitabımızdaki konularda teorik çerçeve net bir şekilde çizilmiş, çözümlü ve cevaplı testler ile pratiğe ilişkin çok sayıda örneğe yer verilmiştir.

Anlatılan konuların zihinde somutlaşması için konuların arasına yazar notları, şemalar ve tablolar da eklenmiştir.

Okuyucuların toplam iş yükü gözetilerek, öz ve net bilgilerden uzaklaşmadan, güncel ve çalışmalarını pekiştirecek yöntemleri sunmak amacıyla özenle hazırlanan bu yayınımızın sınava hazırlanan siz değerli okuyucularımıza katkı sağlamasını diliyoruz. Kitaba ilişkin sorularınızı [email protected] adresine e-posta yoluyla ya da 0538 594 92 40 numaralı telefona WhatsApp üzerinden iletmeniz yeterli olacaktır.

Kitabın baskı tarihinden sonra gerçekleşen değişiklere aşağıda yer alan kodu okutarak ulaşabilirsiniz.

PEGEM Akademi Yayıncılık

pegem.net’ten ulaşmak için https://depo.pegem.net/sgk-sb-cozum.pdf Kitap içerisindeki bazı

testlerin çözümleri için QR kodu okutunuz.

Karekod okutmak için tavsiye edilen uygulamalar

QR Droid Qrafter

iv

DİKKAT

Bilindiği üzere, 4/07/2018 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 477 Sayılı Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişik- lik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’de (KHK), Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemi’ne yönelik

“Bakanlar Kurulu, Başbakan” ibarelerine yönelik düzenlemeler yer aldı.

Söz konusu düzenlemeyle;

“Yürütme maddeleri

MADDE 72 – (1) Yürürlükte bulunan kanun ve kanun hükmünde kararnameler ile 10/5/2018 tarihli ve 7142 sayılı Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnamelerin yürütme maddelerinde Bakanlar Kurulu ve bakanlara yapılmış olan atıflar Cumhurbaşkanına yapılmış sayılır.

Tüzükler, Bakanlar Kurulu kararları ve yönetmelikleri

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, bu Kanun Hük- münde Kararname ile değişiklik yapılan kanunların ilgili maddeleri gereğince yürürlüğe konulmuş olan tüzükler, nizamnameler, Başbakanlık ve Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikler ile diğer işlemler yürürlükten kaldırılmadıkça geçerliliğini sürdürür.” hükümlerine yer verilmiştir.

T.C. anayasasının Geçici 21’inci maddesinde ise “Kanunlar ve diğer mevzuat ile Başbakanlık ve Bakanlar Kuru- luna verilen yetkiler, ilgili mevzuatta değişiklik yapılıncaya kadar Cumhurbaşkanı tarafından kullanılır” hükmüne yer verilmiştir.

Diğer taraftan, kitabımızda, Sahil Güvenlik Komutanlığı Yükselme Sınavına yönelik yer verilen konular http://www.mevzuat.gov.tr/ internet adresinden güncel olduğu düşünülerek aynısına yer verilmiştir. Ancak, bazı mevzuatlarda “Bakanlar Kurulu, Başbakan ve bakanlık isimleri” gibi ibarelerin güncellenmediği görülmüştür.

Okuyucularımızın, kitapta yer alan bazı mevzuatlarda ve çıkmış sorularda “Bakanlar Kurulu, Başbakan ve bakan- lık isimleri” gibi ibarelerin yer alması halinde yukarıdaki kanun hükmünün göz önüne alınarak değerlendirmeleri gerekmektedir...

v

İÇİNDEKİLER

1. Bölüm: T.C. Anayasası ... 1

2. Bölüm: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi ... 11

3. Bölüm: Resmi Yazışmalarda Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ... 23

4. Bölüm: Genel Kültür 25 5. Bölüm: 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu ... 38

6. Bölüm: 4483 Sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun ... 68

7. Bölüm: 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ... 74

8. Bölüm: 6138 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ... 135

9. Bölüm: 4982 Sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu 138 10. Bölüm: 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu ... 143

11. Bölüm: 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ... 152

12. Bölüm: 3201 Sayılı Yurt Dışında Geçen Sürelerin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun ... 165

13. Bölüm: 1479 Sayılı Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu .... 167

14. Bölüm: 506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ... 169

15. Bölüm: 5434 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ... 171

16. Bölüm: 4 Sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar İle Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi 5502 Sayılı Sosyal Güvenlik Kurumuna İlişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Otuzuncu Bölüm ... 174

17. Bölüm: 5502 Sayılı Sosyal Güvenlik Kurumuna İlişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun ... 176

18. Bölüm: 4857 Sayılı İş Kanunu ... 178

19. Bölüm: 4447 Sayılı İşsizlik Kanunu ... 183

1

T.C. ANAYASASI

TEST - 1

1. “Dil,din,ırk ayrımı yapılmaksızın Türkiye Cumhuriyeti’ne vatandaşlık bağıyla bağlı olan herkes Türk’tür” ifadesi 1982 Anayasa’nın aşağıdaki ilkelerinden hangisinin gereğidir?

A) Üniter devlet

B) Atatürk milliyetçiliğine bağlı devlet C) Hukuk devleti

D) Sosyal devlet

2. Aşağıdakilerden hangisi 1982 Anayasası’nın başlangıçta sayılan ilkelerinden biri değildir?

A) Atatürk inkılap ve ilkelerine bağlılık B) Yasama yetkisinin TBMM’ye ait olması C) Atatürk medeniyetçiliği

D) Çağdaş medeniyet düzeyine ulaşma azmi

3. Aşağıdakilerden hangisi 1982 Anayasası’nın 2.

maddesinde yer alan Cumhuriyet’in niteliklerin- den değildir?

A) İnsan haklarına dayalı devlet B) Atatürk milliyetçiliğine bağlı devlet C) Hukuk devleti

D) Demokratik devlet

4. Aşağıdakilerden hangisi 1982 Anayasası’nın 3.

maddesinde yer alan unsurlardan değildir?

A) Yönetim şeklinin Cumhuriyet olduğu B) Devletin, ülkesi ve milletiyle bölünmez bütün

olduğu

C) Dilinin Türkçe olduğu

D) Millî marşının İstiklal Marşı olduğu

5. Aşağıdakilerden hangisi 1982 Anayasası’nın değiştirilemeyecek hükümleri arasında yer almaz?

A) Atatürk milliyetçiliğine bağlılık B) Laiklik ilkesi

C) Parlamenter hükûmet sistemi D) Üniter devlet yapısı

6. “Kaynağını ulustan almayan bir devlet başkanlığı kurumu kabul edilemez.” ifadesi aşağıdaki ilkelerden hangisinin sonucudur?

A) Sosyal devlet ilkesi B) Üniter devlet ilkesi C) Cumhuriyetçilik ilkesi D) Laik devlet ilkesi

7. Mustafa Kemal Atatürk’ün milliyetçilik anlayışıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Irkçılığa ve şovenizme karşıdır.

B) Dünya uluslarının eşitliğini savunur.

C) Diğer uluslarla ilişkide bağımsız karakterin korunması gerekliliğini de içerir.

D) Nesnel temel eksenli objektif milliyetçilik teme- line dayanır.

8. Aşağıdakilerden hangisi Atatürk milliyetçiliğine bağlılık ilkesinin sonuçları arasında

gösterilemez?

A) Türkiye Cumhuriyeti’nin resmî dilinin Türkçe olması

B) Vatandaşların dilekçe yoluyla TBMM’ye başvu- rabilmesi

C) Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütün olması

D) Türk Devletine vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkesin Türk olması

9. Aşağıdakilerden hangisi yarı doğrudan demokrasi araçlarından değildir?

A) Referandum B) Halk feshi

C) Halk vetosu D) Halk girişimi

2

T.C. ANAYASASI

10. Aşağıdakilerden hangisi demokratik devletin evrensel unsurlarından değildir?

A) Siyasal mercilerin seçimlerle belirlenmesi B) Seçimlerin periyodik olarak tekrarlanması C) Seçimlerin serbest, genel, eşit, gizli oya

dayanması

D) Seçimlerin yasamanın denetiminde yapılması

11. Aşağıdakilerden hangisi demokratik devletin unsurlarından değildir?

A) Serbest oya dayalı seçimler B) Seçilmişlerin üstünlüğü

C) Egemenliğin belli sınıf ya da zümre yararına kullanılmaması

D) İktidarın talebine bağlı olarak seçim ilkelerinin düzenlenmesi

12.

I. Eşit oy II. Genel oy III. Gizli sayım IV. Tek dereceli olma

Yukarıdakilerden hangileri Türkiye’de yapılan genel seçimlerin niteliklerindendir?

A) Yalnız II B) I ve III C) II ve IV D) I, II ve IV

13. Aşağıdakilerden hangisi “Sosyal Devlet’’in özelliklerinden biri değildir?

A) Amacı sosyal barışı ve sosyal adaleti sağla- maktır.

B) Bireylerin insan haysiyetine yaraşır bir konutta barınmasını sağlamak için toplu konut yapar.

C) Fırsat eşitliği anlayışıyla hareket eder.

D) Yasaların anayasaya uygunluğunu denetler.

14. Aşağıdakilerden hangisi 1982 Anayasasına göre “sosyal devlet” anlayışı için kullanılan müdahale araçlarından değildir?

A) Vergilendirme B) Kamulaştırma C) Devletleştirme D) Özelleştirme

15. Aşağıdakilerden hangisi hukuk devletinin ge- reklerinden biri değildir?

A) Temel hak ve özgürlüklerin güvenceye alın- ması

B) İdarenin işlemlerinin yargı denetimine tabi olması

C) İkili yargı sistemi D) Adil yargılanma

16. “Kazanılmış haklara saygı” ilkesi aşağıdaki ilke- lerden hangisinin bir gereğidir?

A) Demokratik devlet ilkesi B) Hukuk devleti ilkesi C) Sosyal devlet ilkesi D) Kanunilik ilkesi

17. 1982 Anayasası’nın eşitlik ilkesine, pozitif ayrımcılık yapılabilecek belli kesimlere yer verilmiştir.

Aşağıdakilerden hangisi 2010 yılında düzenle- nen bu kesimlerden biri değildir?

A) Yoksullar B) Çocuklar C) Yaşlılar

D) Harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri

1. B 2. B 3. A 4. A 5. C 6. C 7. D 8. B 9. B 10. D 11. D 12. D 13. D 14. D 15. C 16. B 17. A

3

T.C. ANAYASASI

TEST - 2

1. 1982 Anayasası’na göre,temel hak ve hürriyetler aşağıdakilerden hangisi ile sınırlanır?

A) Genelge B) Yönetmelik

C) İçtihadı birleştirme kararı D) Kanun

2. Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi ile ilgili ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Kimse eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz.

B) Öğrenim hakkının kapsamını okullar,aileyle beraber tespit edip düzenler.

C) İlköğretim, kız ve erkek bütün vatandaşlar için zorunludur.

D) İlköğretim devlet okullarında parasızdır.

3. Kişinin devlet tarafından aşılamayacak ve dokunulamayacak özel alanının sınırlarını çizen hak ve hürriyetlere ne ad verilir?

A) Devredilemeyen haklar B) Mutlak haklar

C) Aktif statü hakları D) Negatif statü hakları

4. “Hiç kimsenin üstü,özel kağıtları ve eşyası aranamaz ve bunlara el konulamaz” hükmü aşağıdakilerden hangisinin kapsamında yer alır?

A) Özel hayatın gizliliği

B) Yerleşme ve seyahat hürriyeti C) Din ve vicdan hürriyeti D) Kişi hürriyeti ve güvenliği

5. Aşağıdakilerden hangisi temel hak ve özgürlüklerin sınırlanmasıyla ilgili olarak Anayasa’da yer alan niteliklerden değildir?

A) Hakkın özüne dokunmama B) Laik cumhuriyete aykırı olmama C) Ölçülülük ilkesi

D) Yönetmeliğe aykırı olmama

6. Aşağıdakilerden hangisi çekirdek haklardan biri değildir?

A) Masumiyet karinesi B) Yaşam hakkı C) Konut dokunulmazlığı

D) Suç ve cezaların geriye yürümezliği

7. Aşağıdakilerden hangisi karşılıklı olmak kaydıyla yabancıların da kullanabileceği siyasi haklardandır?

A) Sendika kurma hakkı B) Dilekçe hakkı C) Mal bildirimi ödevi D) Seçme hakkı

8. Temel hak ve özgürlüklerin sınırlanmasından elde edilecek yarar ile doğacak zarar arasında denge olması aşağıdaki ilkelerden hangisinin gereğidir?

A) Hakkın özüne dokunmama B) Ölçülülük ilkesi

C) Anayasa’nın ruhuna aykırı olmama D) Kanunla sınırlama

4

T.C. ANAYASASI

9. Bir temel hak ve özgürlüğün ancak anayasada belirtilen sebeplerle sınırlanabilmesi

aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

A) Ölçülü olma

B) Hakkın özüne dokunmama C) Eşitliğe aykırı olmama D) Özel sebeplerle sınırlama

10.

I. Konut Hakkı II. Mülkiyet Hakkı III. Basın Hürriyeti IV. Toprak Mülkiyeti V. Konut Dokunulmazlığı

Yukarıdakilerden hangileri kişinin hak ve ödev- lerinden değildir?

A) I ve II B) I ve IV C) I ve V D) II ve IV

11.

I. Dernek Kurma Hürriyeti II. Sendika Kurma Hakkı

III. Çalışma ve Sözleşme Hürriyeti IV. Seçme Hakkı

V. Grev Hakkı ve Lokavt

Yukarıdakilerden hangileri sosyal ve ekonomik hak ve ödevlerdendir?

A) I ve II B) II ve V C) I, III ve V D) II, III ve V

12. Aşağıdakilerden hangisi siyasi hak ve ödevlerden değildir?

A) Kamu hizmetlerine girme hakkı B) Mal bildirimi

C) Vergi ödevi

D) Düzeltme ve cevap hakkı

13. “Bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” aşağıdakilerden hangisinin kapsamında düzenlenmiştir?

A) Ekonomik ve sosyal haklar B) Siyasi haklar

C) Kişi hakları D) Medeni haklar

14. “Kanuni hâkim güvencesi” aşağıdaki haklardan hangisinin kapsamında düzenlenmiştir?

A) Mutlak haklar B) Sosyal haklar C) Kişi hakları D) Siyasi haklar

15. Anayasa’ya göre hiç kimsenin kanunen tabî olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaması aşağıdakilerden hangisiyle ifade edilir?

A) Kanuni hâkim güvencesi B) Yargının bağımsızlığı C) Hâkimlik ve savcılık teminatı D) Hak arama hürriyeti

16.

I. Kişinin maddi ve manevi varlığının bütünlüğü II. Din, vicdan, düşünce ve kanaat özgürlüğü III. Zorla çalıştırılamama

Yukarıdakilerden hangileri savaş ve olağanüstü hâl dahi olsa dokunulamayacak haklardandır?

A) Yalnız I B) Yalnız III C) I ve II D) II ve III

1. D 2. B 3. D 4. A 5. D 6. C 7. B 8. B 9. D 10. B 11. D 12. D 13. B 14. C 15. A 16. C