BAUTEN DER INDUSTRIE
(Endüstri İnşaatı)Prof. İns. Walter HENN
2 cild, 540 sahife, 2000 resim ve foto. Neşreden:
Verlag Georg D.W. CALLWEY MÜNCHEN- Allemagne İkinci Dünya Harbinden sonra tün memleketlerde, endüstri inşaatı bü-yük bir faaliyete mazhar olmuş ve yeni doğan endüstri şehirlerinde büyük in-şaat yapılmıştır.
Bu inşaatta bir çok yeni malzeme ve inşa metodları tatbik edilmektedir.
Çeşitli endüstrinin ihtiyacı olan bi-nalar, kullanılacakları maksatlara uygun olarak hazırlanması bir zarurettir.
Prof. Dr. İng. W. Henn son seneler-de bir çok memleketlerseneler-de endüstriye ait yapılmış müntehab binaları, plân, fotoğ-raf ve bilhassa inşaat detaylariyle iki cild teşkil eden kitabına koymuş, ve bunlara günümüzün mimarî nazariyatı-nı da eklemiştir.
Bu kitap endüstri sahasında son se-nelerde neşredilmiş en mühim bir eser addedilebilir. Aşağıda vereceğimiz fihrist-ten de anlaşılacağı veçhile, müfihrist-tenevvi endüstri binalarına ait sarih ve iyi ha-zırlanmış dokümanları ihtiva etmektedir.
Bu itibarla, endüstriyel inşaatla meşgul mimar ve mühendislerin bu
eser-den büyük faideler sağlayacaklarına emi-niz.
Kitabı hararetle tavsiye ederiz. Kitabın muhteviyatı:
I nci cildde :
BD. I Endüstri inşaatının planlan-ması ve şekillendirilmesi (hülâsa).
ESASLAR :
İşyerinin diagramı ve istihsal seyri-eserin hacmi - mekân programı.
MEVKİ :
Ham maddeler ve enerji - Su ihti-yacı - Pis sular - Ticaret şebekesi - Müs-tahdem sayısı.
ARAZİNİN SEÇİLMESİ:
Ticaret şebekesi (Demiryolu bağlan-tıları)
İkamet yerleri durumu - resmî tali-mat ve esaslar.
UMUMÎ PLÂN ESASLARI: Yangın ve yıldırımdan korunma ted-birleri.
Işıklandırma - pencereler - kapılar-merdivenler - asansörler - vinçler - ısıt-ma ve havalandırısıt-ma - mekanik teçhiz-ler - revirteçhiz-ler - sosyal odalar - hususî yer-ler (antrepolar, laboratuarlar v.s.)
UMUMÎ KONSTRUKSİYON ESAS-LARI :
Yük kabulü tesisler destekler duvarlar tavan ve zeminler damlar -sese ve sallantıya karşı tedbirler.
FAZLA KATLI BİNALAR : Kesit ve plân - Çelik beton iskeleti • çelik iskeleti - merdivenler - imdat merdivenleri uzantı bağlantıları damlar -iç odalar.
SALONLAR:
İnşa maddeleri statik sistemler -vinç teçhizatı - ışıklandırma ve havalan-dırma - damlar.
UFKÎ BİNALAR:
Sistemler ve inşa nevileri (çelik, çelik betondan kalıplar).
SHED İNŞAATI:
Yukarıdan ışık tertibatı - suyun bo-şaltılması.
BD: 1/2 Endüstri inşaatının icrası için ansiklopedik malûmat (hülâsa).
ESAS KAİDER - DIŞ TESİSLER: Fabrika kapıları - bisiklet dayama yerleri.
ENDÜSTRİ HAT İRTİBATLARI: Birleşmeler ve ayrılmalar - arsaların inşaata hazırlanması - yükleme yerleri ve teshin tesisleri - hat yarıçapı - hat-ların birleşimi - hat mesafesi - rampalar.
(B5) Vagonları hatlara sokan meka-nizmalar.
KAT İNŞAATI:
Hava alımı - Tespit noktalan (mer-divenler, asansörler) - çelik iskelet
(ge-T U R İ Z M !
(Cumhuriyetten) Turizm danışma bürosunun verdiği bilgiye göre, içinde bulunduğumuz turist mevsimi sonuna kadar şehrimizi ziyaret edecek turistlerin sayısı 100 bini aşacak-tır.
Bu mevsim Türkiyeye gelecek tu-ristlerin ekserisini Arab memleketlerin-den gelecekler teşkil edecektir. Ayrıca Fransa ve Avusturya'dan şehrimize gel-mek istiyen çok sayıda turist, Belediye Turizm Danışma bürosuna başvurarak Marmara sahilinde kamp yeri teminini istemişlerdir.
Önümüzdeki iki ay zarfında şehrimi-zi şehrimi-ziyaret edecek seyyahları barındır-mak, iki güzel ve yeni otelin tamamlan-mış olmasına rağmen, pek kolay olmaya-caktır. İlgililer bir diğer şehrimizde tat-bik edildiği gibi pansiyon işletenlerin muayyen mevsimler müddetince vergi-deen muaf tutulmaları suretiyle otel buhranının önlenebileceği fikrindedirler. Bilhassa Avrupalı turistlerin rağbet
ede-cekleri kamp yerleri tesisinin güç olmı-yacağı tahmin edilmektedir. Avrupalı turristlerin çadır kurarak oturabilecek-leri sahillere, diğer memleketlerde oldu-ğu gibi telefon ve elektrik hattı çekil-mesi de mümkün görülmektedir.
Önümüzdeki seneler otel ihtiyacının tamamiyle karşılanacağı ümid edilmek-tedir. Hususî şahıslar tarafından Yeşil-köy ve Boğaziçinde inşasına başlanan otellerden başka, biri Kalamışta, diğeri Taksim civarında iki muazzam otelin inşaatına başlanacaktır.
Yeni otellerin inşaatına dair haber-ler bilhassa Atina ve Kahiredeki turis-tik tesisler sahiplerini ilgilendirmekte, bunlar bu yoldaki faaliyeti yakından ta-kib etmektedirler. Öğrendiğimize göre, önümüzdeki seneler Türkiyeye vuku bu-lacak turist akınını kendi memleketleri-ne çekmek istiyen yabancı turist müesse-seleri şimdiden faaliyete geçmişlerdir.
Buna mukabil, bilhassa Arab mem-leketlerinden Türkiyeye daha fazla sayı-da seyyah çekebilecektir. Bu arasayı-da Ema-nat-ı Mukaddeselerin teşhirinin düşünü-lebileceği belirtilmektedir.
Bu takdirde Türkiye, müslüman
sey-yahların görmek istiyecekleri cazib mem-leketlerin başında gelecektir.
Bir çok Avrupa memleketlerinin ge-çiminin bir kısmını karşılıyan turizm sa-nayiinin Türkiyede de gelişmesini kolay-laştırmak için alınacak tedbirlerin bir an önce tatbik mevkiine konulması beklen-mektedir.
KRUPP, KARABÜK FABRİKALARINI TEVSİ EDECEK
1959 yılına kadar, 4 milyon 300 bin dolara 4 yeni fırın inşa edilecektir:
Essen, Almanya 20 (AP) — Krupp firması bugün Türkiyedeki Karabük de-mir-çelik fabrikalarını tevsi işini, yaban-cı firmaların kuvvetli rekabeti karşısın-da, kazanmaya muvaffak olduğunu açık-lamıştır.
Krupp idarecileri, fabrikanın, yıllık kapasitesinin yılda 180.000 tondan, 959 yılına kadar 400.000 ton gayrimamul çe-liğe çıkarılacağını söylemişlerdir.
Krupp, 4 fırını yeniden inşa edecek 4.300.000 dolara çıkacağı tahmin edilen tevsi işi firmaya krom cevheriyle ödene-cektir.
nişlik statik inşa) destek vaziyetleri -destek direkleri - konstruktif inşa - dü-ğüm noktaları - çelik kat inşaları (örnekler) çelik beton iskeleti, genişlikler -destek vaziyetleri - tavan genişliği yön-leri - çelik betondan katlar inşaatı.
SALONLAR:
Statik esas şekiller - basit ve çift bükülmüş kalıplar - kalıp tipleri - rüzgâr
bağlantıları - çerçeve ve yay taşıyıcıları Çelik, beton ve tahatadan salonlar.
Düz (yassı) inşaatlar - şematik bir bakış - çelikten düz satıhlı binalar.
Çelik betondan düz satıhlı binalar -Çelikten shet yapıları - çelik betondan shed yapıları - gaz ve su boruları yerleş-tirilmesi.
UMUMÎ İNŞAAT ESASLARI: Lâzım olan maddeler - tavanlar (çe-lik beton, çe(çe-lik) - ara duvarları - dış duvarlar.
CAM (umumî bilgi) : Paratoner.
SOSYAL YERLER:
Tuvaletler elbise değiştirme ve
-yıkanma yerleri - mutfaklar - Normları havi (sayfalar) (tablolar), reçeteler -kanunlar - cild II Detay projelerinden örnekler: (hülâsa).
Tekstil ve sentetik mamuller endüs-trisi :
Arnhem'de iplik fabrikası, Tektil fabrikası B. Rawe Co., Nordhorn Schoel-ler, Eitorf iplik fabrikası.
Stuttgart'ta çamaşır yıkama fabrika-sı ve appretur G.m.b.H. - Valkeakoski de Sateri Oy sun'î ipek fabrikası - Madrit'de Perlon fabrikası - Londra'da naylon fab-rikası - Fürstenau'da işlenmiş eşya (ku-maş) fabrikası - AB Slitmanfabriken meslek elbiseleri fabrikası - Heidenheim' de halı ve mobilya örtüsü fabrikası AG. -de yün battaniye fabrikası - Ebergassing' Gossau'da lâstik bağ dokuma fabrikası AG. - Köping'de somya fabrikası.
MADEN ENDÜSTRİSİ :
Steel Company of Wales, Margam Demag AG., Duisburg - Stahhverke
Bo-chum - Stahhverke (çelik mamulât) Braunschweig - Eisengieberei (Demir dökümhanesi) Emmenbrücke - Gincinna-ti - makine fabrikası, Vlaardingen - Sig-mund - Pumps-Ltd, (Gateshead.)-Köln-Ehrenfelder - Makina fabrikası - Makina fabrikası Voith, Heidenheim - İplik ma-kinaları, Ingolstadt - Dişli fabrikası, Kestermann - Bad Oeynhausen - Traktör fabrikası, Esson - Mafsal fabrikası, Essen Maschinenfabrik, Stathmos, Eskilstuna. Stahlbauwerk Garner Gundelfingen (Çe-lik inşa fabrikası). Eser ayriyetten aşa-ğıdaki endüstrilerden de örnekleri ihti-va etmektedir.
Yiyecek maddeleri İçki ve tütün Nakil araçları Elektrik ve radyo -Optik.
Taş ve toprak Kimya Farmazotik -Lastik - Tahta ve selüloz - Kâğıt - Grafik endüstrileri.
Muhtelif endüstri dalları - Muhtelif şey-ler inşa eden fabrikalar - Antrepo inşa-atları - Sosyal binalar - Barajlar.
NA OORLOGSE BOUWKUNST'in
NEDERLAND
I.P. MierasS I L 0 S
TRAITE THEORİQUE
ET PRATÎQUE
Marcel Reimbert ve Andre Reimbert
EYROLLES neşriyatı. 61, Boulevard Saint-Germain-PARIS-Ve METHODES PRATİQUES DE DIMENSIONNEMENT DESOUVRAGES en BETON ARME B. Löser, tarafından
Dresde Technisehe Hochschule profesörü Tercüme eden: P. CHARON İngenieur des Arts et Manufactures.
BETONARME YAPILARIN EBATLANDIRILMASINDA
PRATİK METODLAR
Betonarme yapıların etüdü bir hayli etüd ve tatonmanı icap ettirir.
Bu eser, hesapları basitleştirmek, ta-tonmanları azaltmak, aynî hesapçıların zamanlarını kazandırmak için hazırlan-mıştır. Gerek Almanca ve gerek diğer dillerde yazılmış olan bu eser bütün dünyaca tanınmış olup, pratik metodları dolayısiyle bugün Fransız pratisyenleri-ne de arz olunmuştur.
Kitap sadece metinlerden ibaret olmayıp, misalleri de muhtevidir. Bu sa-yede teoriden kolayca tatbikata geçmek mümkündür.
Birinci kısım mukavemete hasredil-miş olup, formül ve makta hesabına ait tablolar sunulmuştur. Makta hesabı için verilen tablolar nümerik olup gayet kı-sa bir zamanda ve basit bir formülle hesap yapmayı temin etmektedir. Yal-nız tercüme eden tarafından bu tablolar tamamlanıp (m = 10, m = 15) içinde nazarı itibara alınmıştır.
Basit tazyik, mürekkep tazyik, kısma kuvveti ve ait mufassal tablolar bir hayli hesap kolaylığı temin etmektedirler.
Nihayet bir çok tatbiki misaller, kitabla meşgul olanlar çabucak betonar-meye alıştırmaktadır.
M. Charon tarafından Fransız norm ve nizamnamelerine göre adopte edilen bu eser betonarmeciler için şayanı tavsi-yedir.
Neşreden: Editions EYROLLES 61, Boulevard Saint-Germain Paris (Ve)
(Hollanda, harp sonrası Mimarîsi) Neşreden: KOSMOS - Amsterdam.
Hollanda, mimarlar Cemiyeti tara-fından hazırlanan bu kitap harpten son-ra, Hollanda'da inşa edilen binalar ara-sından seçilmiş örnekleri ihtiva etmekte olup, bu memlekette inşa san'atmın ve mimarînin modern temayüllerini göster-mesi itibariyle şayanı dikkattir.
TÜRK SAN'ATI TARİHİ
Fasikül IVCelâl Esad ARSEVEN G.S. Akademisi profesörlerinden ve Türk
San'at tarihi enstitüsü âzası. Maarif Vekâleti yayınlarından
Yeni çıkan bu fasikül evvelki-nin devamı olup, Anadolu ve Rumeli'de Bursa ekolüne göre yapılmış camilerden bahsetmektedir. (1350 -1490).
Türk dinî mimarîsinin ilk ve klâsik devrini teşkil eden Bursa ekolü bir çok inşaî hususiyetleri haizdi.
Bu fasikül de başlıca İznik'teki Ye-şil Cami (1378-1391), Bursa'da YeYe-şil ve Ulu Camiler (1349-1399), Edirne'de IInci Beyazıt (1488) ve Üç Şerefeli ca-mii ve nihayet İstanbul'da Mahmut Pa-şa Beyazıt ve Sultan Selim (1522), Üs-küdarda Mihrimah camii (1547), bu ara-da bir çok küçük camiler, incelenmek-tedir.
Bu mühim eseri tavsiye ederiz.
Marcel Reimbert ve Andre Reimbert ta-rafından hazırlanmış olan bu eserde 15,5 X 24 280 sahife, 245 şekil, 90 resim mevcuttur.
Eser, silo hesapları mevzuunda, bu-gün için mevcut eserlerin en mühimmi gibidir.
Muhtelif yazarlar bu mevzuda bir çok kısımlar hakkında müteferrik yazı-lar yazmışyazı-larsa da, toplu bir halde mü-hendis ve inşaatçılara faydalı olacak şe-kilde bir eser meydana getirilmemiştir.
Esasen şimdiye kadar neşredilmiş olan eserlerde tecrübî esaslara az ehem-miyet verilmiş olmasına mukabil müel-lifler büyük bir presizyonla laboratuar tecrübeleri üzerinde çalışmış bilhassa doldurma ve boşaltma esnasında ha-sıl olan tesir ve cidarlarda tevlit ettiği gerilmeler hassasiyetle ölçülmüştür.
Kitapta her türlü silo teşkilleri için hesap esasları ve inşaat şekilleri ele alın-mıştır. Hesaplar gerek teorik esaslar ve gerek tecrübî esaslara istinat ettiğine göre, elde edilmeleri, hesaplarda yürü-me yolları gayet vazıh bir şekilde ve nümerik misallerle gösterilmiştir. İnşaî esaslardan bilgi verilmek suretiyle inşa-atçıların da istifadesi sağlanmıştır.
SİLO HESAPLARI : Umumî teo-riler — gayri müsait tesirlerin he-sabı — Cidarlarda eğilme momenti ve kesme kuvvetleri hesabı-Cidar mak-talarının tayini —siloyu taşıyan ayak-lar— cidar teçhizatının konması.
MODERN SİLOLARIN HESABI: Peteklerin tertibi - Siloların büyük tas-nifi - Tatbik - Betonarme silolar.
WOOD
GUIDE PRATIQUE DE VANTILATION
W.C. OSBORNE ve C.G. TURNER İngilizceden tercüme edenler: D.Lava-raclc ve C. Schimpf
HOCHBAUKONSTRUKTÎON
Prof. Heinrich SCHMİTTNeşreden:
Otto Maier, Verlag, Ravensburg Yeni bir meslek kitabı neşredildiği zaman, onu almak istiyen kimse, bu kitabın yeni görüşleri ve branşını kadar eden mevzuların bütünlüğüyle alâ-kalı malûmatı ihtiva ettiğinden emin ol-malıdır.
Mimar profesör Heinrich Schmitt'in HOCHBAUKONSTRUKTÎON «Yüksek bina konstruksiyonu» adlı eseri bu şart-lara uygundur.
Evvelâ bu eserin hazırlanması sene-ler sürmüş, yazar, kendi mimarî bürosu-nun yaptığı sayısız inşaatlardan ziyade-siyle faydalanmıştır.
Zamanımızda yapılmış inşaatların yazara verdiği tecrübe, bu meslek kita-bının itimada lâyık olduğunu garanti et-mektedir.
Bundan başka Prof. Schmitt Karls-ruhedeki TH. da doçenttir. Ve mimarlık ve inşaat tekniği öğrenen mimarlar ve mühendisler gibi işleri başından aşmış kimseler için test konsantrasyonunun ehemmiyetini bilmektedir. Kitaptaki dik-katle seçilmiş mevzular elverişli bir şe-kilde sıralanmışlardır.
Metinler sade, açık ve anlaşılması kolay bir vaziyette hazırlanmışlardır. Ya-zar Norm komitesinde çalıştığı için Norm kaidelerini ve modern mimarî araştırmalarının neticelerini lâyıkiyle tanımakta ve bunları kendi günlük ha-yatında ve işinde kullandığı için en yeni bilgileri dâhi pratik olarak verebilmek-tedir.
Çok sayıdaki inşaat normlarının pra-tik kısmı bir çok tabelâ ve hülâsalar
ha-Havalandırma ve ısıtma aynlamıya-cak bir şekilde, birbirlerine bağlı mev-zulardır. Bir hacimde hararet kadar ha-vanın kuruluk veya rutubeti de mühim-dir.
Soğuk mevsimde havalandırma ısıt-ma ile birleşir. Sıcak mevsimde ise se-rintilmek ister. Bu sistemin bütün hal-lere tatbiki için uzun tecrübelerden is-tifade edilmiş, zamanla inkişaf etmiştir. Teknisyenler muhtelif makinelerden is-tifade etmektedirler, bildiğimiz tek van-tilâtör de bu meyandadır.
Eser evvelce bu, mevzu ile alâkadar olmamış okuyucular için de faydalı
ola-bilmektedir. İlâve edilen muhtelif mi-sallerle daha tatbikî bir hale getirilmiş pratik bir eser haline sokulmuştur.
Eser, mühendis, mimar, müteahhit ve inşaatçılara büyük hizmette bulun-makta ve pratikte geniş faydalar sağla-maktadır.
Eser, mühendis, mimar, müteahhit ve inşaatçılara büyük hizmette bulun-makta ve pratikte geniş faydalar sağla-maktadır.
Neşreden: DUNOD - Editeur 92 Rue Bonaparte Paris (6 eme)
F A R B İ G E R A U M E
(Renklendirilmiş salonlar) Neşreden: G. Callwey - München Mimarın renkli tezyinatın yapılmasıişinde akıl danışacak birine ihtiyacı var-dır. Mimarı sanatındaki ideallerin ger-çekleşmesi işinde dekoratörün tekrar mi-marın yardımcısı olmasının zamanı gel-miştir.
Her ikisinin de renk psikologlarının fabrika, atelye, mektep ve hastane, kul-lanılan renklerinin insanlar üzerinde rol oynadığı fikrini nazarı dikkate almak lâzımdır.
Renkli tezyinatın tanzimi lâyıkı veç-hile tayin edildiği takdirde yukarıda adı geçen yerlerde, his ve muhayyileyi teş-vik edecek imkânlar mevcuttur.
Dünyada bu mevzudaki çalışmalara bir bakış, bize kuvvetli hamlelerin mev-cudiyetini gösterir. Fakat bunların hep-si ayni neticeyi vermemektedir. Renkli-liğe doğru inkişaf, bugünkü inşaat zih-niyetinde fazla mühim bir semptom ol-muştur. Bunun için mevzuun dikkatle tetkiki iktiza eder.
linde verilmiştir.
Kitapta 3500 den fazla mikyaslı ve izahlı resimler mevcuttur ve bu resim-larin altında alâkalı metnin bulunması çalışmayı kolaylaştırmaktadır.
Kitabın fihristine bir bakış, yeni yüksek bina konstruksiyonuna ait her sorumun cevabının bu kitapta yer aldı-ğını gösterecektir.
«Farbige Raume» (renkli salonlar), adlı eserde muhtelif memleketlerden ör-nekler verilmekle iktifa edilmemiş, ay-rıca bütün tekniklerde izah edilmiştir.
Bir çok mimarların, dekoratörlerin eserlerinin özeti olup, gayesi bu yolda çalışmaları teşvik etmektir..
Mimarîde yenilikler olduğu zaman ressamın faaliyeti muvakkaten geriler. Beyaz devirdeki (die we Ben Paris'de) çalışmalar bunu tasdik etmektedir. Neo-realizm mimarîde rengi ve ressamın ro-lünü ihmâl etmiştir.
Ancak şu son senelerde bir değişik-lik göze çarpmaktadır. Bütün bina cep-helerinde ve salonlarında tekrar rengin kullanılmağa başladığını görmekteyiz.
Artık, yalnız bir zamanlar parola ha-line gelmiş «cadde resminde renk» gibi tesiri kuvvetli deneyler değil, ayni za-manda, dikkatle, her zaman rağbet göre-cek hal çareleri aranmaktadır.
Bu çalışmalarda mimar ve ressamı elele görmekteyiz.
Renklerin yalnız badana ve boya ile değil, kumaşlar, duvar kâğıtları, süs-lemler, ve muhtelif teknik usulleriyle
el-de edilmektedir.
Anlaşılıyor ki, renkli tezyinat yerin-de kullandığı takdiryerin-de lüzumsuz bir şey olmayıp, bilâkis mekân fikrini en iyi bir şekilde yükseltmek ve derinleştir-mek imkânını verderinleştir-mektedir.