İŞSİZLİK SİGORTASI FONU

(1)

İŞSİZLİK SİGORTASI FONU

AYLIK BASIN BÜLTENİ NO:39 OCAK 2004

T.C.

ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Tel: (0 312) 418 99 86 e-posta: [email protected]

İşsizlik Sigortası Fonunun faaliyetleri hakkında kamuoyunu bilgilendirmek amacıyla her ayın ilk haftasının son günü “İşsizlik Sigortası Fonu Aylık Basın Bülteni” yayımlanmaktadır. Bülten basın kuruluşlarına faksla gönderildiği gibi Türkiye İş Kurumunun (İŞKUR) http://www.iskur.gov.tr internet sayfasında da yer almaktadır.

I. FONUN DENETİMİ

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun 53. maddesi hükmü gereği, İşsizlik Sigortası Fonunun 2000, 2001 ve 2002 yıllarına ilişkin Yeminli Mali Müşavir tarafından hazırlanmış olan Denetim Raporları http://www.iskur.gov.tr sayfasında yer almaktadır. 2003 yılı ilk altı aylık dönemine ilişkin denetim devam etmektedir.

II. İŞSİZLİK SİGORTASI HİZMETLERİ

İşsizlik sigortası prim kesintileri 1 Haziran 2000 tarihinde başlamıştır. Hizmet akdinin sona ermesinden önceki son 3 yıl içinde; son 120 günü sürekli çalışmış, kendi istek ve kusuru olmaksızın işini kaybetmiş olanlardan; 600 gün çalışmış sigortalılar 180 gün, 900 gün çalışmış sigortalılar 240 gün, 1080 gün çalışmış sigortalılar 300 gün süre ile;

ü İşsizlik ödeneğinden,

ü Sağlık sigortası hizmetlerinden,

ü Danışmanlık ve işe yerleştirme hizmetlerinden, ü Mesleki eğitim hizmetlerinden,

yararlanabileceklerdir. Bunun için, hizmet akdinin sona erdiği tarihi izleyen günden itibaren 30 gün içerisinde İşten Ayrılma Bildirgesi ile birlikte İŞKUR ünitelerine başvurmaları gerekmektedir.

İlk işsizlik ödemeleri Mart 2002 ayında başlamış olup, yararlanan kişi sayısı ve ödemelerle ilgili bilgiler aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

İŞSİZLİK SİGORTASI ÖDEMELERİ

KK –– QQ T TSSEE--IISSOO--EENN

9 9000000

OCAK ŞUBAT MART NİSAN MAYIS HAZİRAN TEMMUZ AĞUSTOS EYLÜL EKİM KASIM ARALIK

İÖ Alan

Sayısı .- .- 5.710 13.126 20.463 26.472 32.902 36.068 39.333 39.692 40.637 41.953 Ödeme

Miktarı .- .- 1.254,9 2.413,8 3.212,9 3.842,8 4.914,8 5.150,4 6.204,3 6.391,7 6.566,1 6.862,9 İÖ Alan

Sayısı 42.882 55.161 51.870 61.907 60.928 60.139 58.969 62.335 60.398 56.664 57.475 52.965 Ödeme

Miktarı 7.091,2 9.941,6 9.519,8 12.347,0 11.047,1 10.746,0 10.673,7 11.720,0 10.851,1 10.703,0 10.745,8 10.591,9 2002

2003

(2)

İŞSİZLİK SİGORTASI FONU

T.C.

III. ÜCRET GARANTİ FONU

10.06.2003 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 4857 sayılı İş Kanununun 33. maddesi gereği; işverenin konkordato ilan etmesi, işveren için aciz vesikası alınması veya iflası nedeni ile işverenin ödeme güçlüğüne düştüğü hallerde geçerli olmak üzere, işçilerin iş ilişkisinden kaynaklanan son üç aylık ücret alacaklarını karşılamak amacıyla, İşsizlik Sigortası Fonu kapsamında Ücret Garanti Fonu oluşturulmuştur. Kanun gereği, Ücret Garanti Fonu işverence işsizlik sigortası primi olarak yapılan ödemelerin yıllık toplamının yüzde biridir.

Ağustos 2003 ayından başlamak üzere, SSK tarafından tahsilatı yapılarak Fona aktarılan primlerden işveren payı olarak hesaplanan miktarın yüzde biri, Ücret Garanti Fonu tutarı olarak İşsizlik Sigortası Fonu içinde değerlendirilmektedir. İşsizlik Sigortası Fonunun aylık getiri oranı Ücret Garanti Fonu aylık tutarına yansıtılmaktadır. Buna göre, 31 Aralık 2003 tarihi itibariyle Ücret

Garanti Fonu; prim geliri 3 trilyon 321 milyar TL, faiz geliri 305 milyar TL olmak üzere toplam 3 trilyon 626 milyar TL’dir. Ücret Garanti Fonunun oluşumu ve uygulanması ile ilgili usul ve esaslar

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenecektir.

IV. FONUN MALİ DURUMU İşsizlik Sigortası Fonunun Gelirleri

4447 sayılı Yasa gereğince fonun gelirleri; sigortalının prime esas aylık brüt kazancı üzerinden hesaplanan %3 işveren, % 2 sigortalı kesintileri ve %2 Devlet payı ile primlerin değerlendirilmesinden elde edilen kazanç ve iratlar, işverenlerden alınan ceza, gecikme zammı ve faizlerden oluşmaktadır. İşsizlik sigortası prim oranları, 2002 ve 2003 yıllarında işveren payı %2, sigortalı payı %1 ve Devlet payı %1 olarak uygulanmış olup, 24.12.2003 tarih ve 25330 Mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2004 Mali Yılı Bütçe Kanunu’nun 49/e maddesine göre 2004 yılında da aynı oranların uygulanmasına devam edilmektedir.

İşsizlik Sigortası Fonunun Giderleri

Fonun giderleri; sigortalı işsizlere verilen ödeneklerden, hastalık ve analık sigortası primlerinden, meslek geliştirme, edindirme ve yetiştirme eğitimi giderlerinden, işsizlik sigortası hizmetlerinin yerine getirilebilmesi için Yönetim Kurulunun onayı üzerine İŞKUR tarafından yapılan giderlerden oluşmaktadır.

Fon Kaynaklarının Değerlendirilmesi

Fon, yönetmelik gereği “serbest piyasa koşullarında, yatırım araçlarının riskleri, vadeleri ve fonun nakit akış durumu dikkate alınarak” yönetim kurulunca profesyonel bir anlayışla yönetilmektedir.

Fon Toplam Varlığı

İşsizlik sigortasına ilişkin olarak, Yasanın uygulanmaya başlandığı 1 Haziran 2000 tarihinden itibaren SSK tarafından tahsilatı yapılarak fona aktarılan primler ve gecikme zamları, Hazine tarafından aktarılan devlet payı, işverenlerden alınan idari para cezaları ve fonun değerlendirilmesi ile elde edilen faiz gelirlerine ilişkin bilgiler aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

9 9000000

(3)

İŞSİZLİK SİGORTASI FONU

T.C.

FON GELİR - GİDER TABLOSU

MİLYAR TL

31 Aralık 2003 tarihi itibariyle, Fonun toplam gelirleri; 2 katrilyon 860 trilyon TL işçi ve işveren primi (gecikme zammı dahil), 1 katrilyon 16 trilyon TL Devlet Katkısı, 3 trilyon 54 milyar TL İdari Para Cezası ve 5 katrilyon 259 trilyon TL faiz geliri olmak üzere toplam 9 katrilyon 138 trilyon TL olarak gerçekleşmiştir. Fonun toplam varlığı, işsizlik sigortası giderleri 209 trilyon 503 milyar TL, düşüldükten sonra 8 katrilyon 928 trilyon TL’dir. Toplam fon varlığına 3 trilyon 626 milyar TL olarak hesaplanan Ücret Garanti Fonu da dahildir.

FON PORTFÖYÜNÜN YATIRIM ARAÇLARI İTİBARİYLE DAĞILIMI (31.12.2003)

31 Aralık 2003 tarihi itibariyle toplam fon varlığının %5,38’i mevduat, %2,17’si döviz tevdiat

9 9000000

30 KASIM 2003

tarihi itibariyle ARALIK 31 ARALIK 2003 tarihi itibariyle

İŞÇİ İŞVEREN PRİMLERİ 2.704.501,93 110.185,04 2.814.686,98

GECİKME ZAMMI 42.339,83 3.319,78 45.659,61

DEVLET KATKISI 979.562,51 36.450,48 1.016.012,99

FAİZ GELİRİ 5.007.037,30 252.036,77 5.259.074,07

İDARİ PARA CEZALARI 2.832,85 222,08 3.054,94

TOPLAM 8.736.274,42 9.138.488,58

GİDERLER (-) 196.924,04 12.579,61 209.503,65

ÜCRET GARANTİ FONU 3.626,07

İŞSİZLİK SİGORTASI FONU 8.925.358,85

TOPLAM FON VARLIĞI 8.539.350,38 8.928.984,92

Tahvil (% 20,80) D övize Endeksli

Tahvil (%6,85)

Mevduat

(% 5,38) Döviz Tevdiat Hesabı (TL karşılığı) (%2,17)

Bono (%64,79)

(4)

İŞSİZLİK SİGORTASI FONU

T.C.

FON PORTFÖYÜNÜN GETİRİSİ

Değişim Oranı % FON TEFE DÖVİZ SEPETİ

Bir Önceki Aya Göre 3,0 0,6 -2,3

Aralık 2002-Aralık 2003 Dönemi (Yıllık) 49,6 13,9 -7,0

Temmuz 2000-Aralık 2003 Dönemi 545,5 215,4 155,4

♦ Fonun DİBS, repo ve mevduat yatırım araçlarında uzun dönemli plasmanlar da dikkate alınarak hesaplanan 2003 yılı Aralık ayı getirisi % 3 olmuştur. Fonun Aralık ayı getirisi, döviz sepeti (%-2,3) değişiminin ve TEFE (%0,6) değişiminin üstünde gerçekleşmiştir.

♦ Fonun yıllık getirisi % 49,6 olmuştur. Aynı dönem itibariyle TEFE artışı % 13,9 olurken, döviz sepeti değişimi ise % -7 olarak gerçekleşmiştir.

♦ Fonun ilk faiz gelirini elde etmeye başladığı ay olan Temmuz 2000’den itibaren 42 aylık getirisi toplam % 545,5’tir. Aynı dönem itibariyle TEFE artışı % 215,4 ve döviz sepeti artışı

%155,4 olarak gerçekleşmiştir.

Kamuoyuna saygıyla duyurulur.

Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü

9 9000000

(5)

AYLIK DEĞİŞİM ORANLARI (%)

1,7

2,8 3,0

-2,3 0,1 0,6

-1,9

-0,5 2,6

-0,2

0,6 1,8

-0,6 3,1

5,6

3,1 3,2 1,6

3,5 3,2

2,9

4,6 4,2

3,2

4,8

4,0

3,1 2,7

3,7 4,8

3,3

-1,0 1,9

-7,2

-3,8 0,1

-6,5 6,2

-2,2

9,6

0,6 1,5

-2,2

-6,4 8,2

-10,0 -8,0 -6,0 -4,0 -2,0 0,0 2,0 4,0 6,0 8,0 10,0 12,0

2002-10 2002-11 2002-12 2003-1 2003-2 2003-3 2003-4 2003-5 2003-6 2003-7 2003-8 2003-9 2003-10 2003-11 2003-12

TEFE FON DÖV. SEP.

(6)

TEFE, DÖVİZ SEPETİ VE İŞSİZLİK SİGORTASI FONU YATIRIM GELİRİ DEĞİŞİM ORANLARI (%, 42 AY)

9,8 11,9 17,5 29,4 48,0

82,4

102,8111,1

134,1

8,1 65,4

144,1151,7 133,1125,2

51,2 63,6

125,2

217,6 215,2

213,5 208,3 207,9 206,1 206,7

208,3 214,2 216,1 210,5 200,9 191,9 176,4

67,2 73,1 94,6

130,0 125,7 120,0

169,4

165,1 157,2 149,4 144,3 137,9 135,1

1,0 2,0

57,3 61,9 7,3

4,3 14,5

155,4 164,2

161,4 141,0

139,6 149,1 149,0 154,5 172,0 190,7 173,7 179,8

110,4 107,6

174,6

104,8 117,2

153,8 173,5 165,9169,3 175,4 162,6

126,7 117,1

105,9 83,4 79,095,5

3,95,0 6,1 7,0 44,0

2,6 1,2

545,5 509,8

526,9 485,4 466,9 449,5 429,7 411,8 397,4

145,0155,8165,2 178,2

265,0 190,0

384,1 362,6 348,9 331,7 312,0 299,4 280,9 250,9 235,0

203,3

28,8

100,7112,9 137,6

6,2 10,1 13,918,0 23,3 86,1 3,2

40,0

76,6

0,0 100,0 200,0 300,0 400,0 500,0 600,0

2000-7 2000-8

2000-9 2000-10

2000-11 2000-12

2001-1 2001-2

2001-3 2001-4

2001-5 2001-6

2001-7 2001-8

2001-9 2001-10

2001-11 2001-12

2002-1 2002-2

2002-3 2002-4

2002-5 2002-6

2002-7 2002-8

2002-9 2002-10

2002-11 2002-12

2003-1 2003-2

2003-3 2003-4

2003-5 2003-6

2003-7 2003-8

2003-9 2003-10

2003-11 2003-12

% ARTIŞ

TEFE DÖV. SEP. FON

.

Temmuz 2000’den beri İşsizlik Sigortası Fonunun 42 aylık getirisi yüzde 545,5 olmuştur.

.

Aynı dönem itibariyle TEFE artışı yüzde 215,4 ve döviz sepeti artışı ise yüzde 155,4 olarak gerçekleşmiştir.

.

42 aylık dönemde, İşsizlik Sigortası Fonu yatırım gelirleri, belirli bir trend doğrultusunda istikrarlı hareket etmiştir.