M
üzik tarzları arasında h a la ta z e liğ in i s ü rd ü re n “ k a rş ı d u rm an ın ve yaşam a d u yu lan b a ğ lılığ ın ta d ıld ığ ı bir ta rz ”a gelin kısaca gözatalım. Bir müzisyenin yüzyıl larca kendine sorduğu “Na
s ıl? ” s o ru s u n u n g e rç e k te “ N iç in ” olm ası g e re k tiğ in i
fark etmiş bir tarza, Caz’a... Tüm tadı ve yaşanmışlığıy la caz m üziğinin belli başlı özellikleri halen bazı kesim lerce yadırganm aktadır. Bu tepkinin önem li se be p le rin den bir tanesi de müzikte ev rensellik ruhunun henüz ye te rin ce ka bu lle n ilm e m e sin - den kaynaklanmaktadır. Mü zik üzerine sıkça gösterilen bu tepki azaltılması bir parça araştırmacı yaklaşımla sağla
nabilir. Çünkü bilinmeyen dai- çaya ya kın bir dil kullanan
ma ürkütür. “Hausa” yerlilerinin
basitleş-Ö ncelikle caz sözcüğünün tir ile r e k “c a z ” k e lim e s in e anlamı üzerinde duralım. Çe- u la ş ıld ığ ın ın s a v u n u ld u ğ u şitli teo rilerin bulunduğu bu başka bir teori var. Bu teori- sözcüğün batı Afrika’da arap- lerin yanısıra “caz”
kelimesi-Ünlü besteci Arif Mardin, ülkemizin ABD'deki gururu...
SAYFA 16 FIESTA - 11 EYLÜL 1994
nin fra n s ız c a d a k i “J a s e r ” (k o n u ş m a k , g e v e z e lik e t mek) kelim esinden kaynak landığı da ileri sürülmektedir. Kom ik am a belki de top lu - m u m u zd a k u lla n ıla n “ C az yapm ak” deyişinin örtüştüğü teori sonuncusudur.
A frika’dan getirilen kölele rin A m erika’nın güneyindeki tarla larda , dem iryo lla rın da , h a p is h a n e le rd e ç a lış ırk e n söyledikleri, yaşama koşulla rının zorluğundan bahseden insan sesinin tüm genişliği i- le kullanıldığı şarkılardan olu şan “blues” müziğinin cazın atalarından biri olduğu her kes tarafından bilinmektedir. Coşkusu dinmeyen caz mü z iğ in in g e liş im in i sağlaya n bir başka öğe de marş çalan bandoların kurulmasıdır. Bu
İstanbul Şehir Üniversitesi Kütüphanesi Taha Toros Arşivi
