Başlık: SIĞIRLARDA BOVINE VİRAL DIARRHEA (BVD) VİRUS ENFEKSİYONUNA KARŞI ANTİKOR VARLIĞININ ARAŞTIRILMASINDA NÖTRALİZASYON İMMUNPEROKSİDAZ (NPLA) VE SERUM NÖTRALİZASYON (SN) TESTLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASIYazar(lar):ÇABALAR, Mehmet;KARAOĞLU, TanerCilt: 46 S

(1)

Ankara Üniv Veı Fak Derg 46,249-255.1999

SIGIRLARDA

BOVINE VİRAL DIARRHEA

(BVD) VİRUS

ENFEKSİYONUNA

KARŞI ANTİKOR VARLIGININ

ARAŞTıRıLMASıNDA

NÖTRALİZASYON

İMMUNPEROKSİDAZ

(NPLA) VE SERUM

NÖTRALİZASYON

(SN) TESTLERİNİN

KARŞILAŞTIRILMASI

Mehmet ÇABALARı

Taner KARAOGLU

ı

Comparison of Neutralization

Peroxidase-Lilıked

Antihody (NPLA) assay and

Serum Neutralization

(SN) test for deteetion of antihodies to Bovine Viral

Diarrhea (BVD) virus in eattle sera

Summary:

/n this study,

47/ serum samples collected ./i"om dairy eattle

which were housed in govermental

and private herds located in Eastern and

Southeastern

ol' Anatolia.

Turkey

were

tested for

presence

ol' BVD

virus

neutraliz.ing antibodies with NPLA assay and SN test. respectively.

A

comparison was made between NPLA assay and SN testfor the detection ol'

BVDV neutraliz.ing antibodies in serum samples. Out ol' 47/ serum samples tested.

456 (96.8 %)

were positive by the NPLA assay white

373 (79.2 %)

were positive by

the SN test. 83 (/7.6

%)

serum specimens detected as seronegative by means ol'SN

test. were found

to be seropositive

at the end ol' the NPLA test. However.

15 (3.18%) serum samples were seronegativefor

both tests.

As a result. NPLA assay was found to be more sensitive and rapid than SN

test interms ol' detection ol'antibodies against BVD virus.

Key words: BVD virus. NPLA assay. SN test.

Özet: Bu çalt,çmada. Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesinde

kamuya ait

i,ı-letmelerden ve halk elinde bulunan sığırlardan 471 adet serum örneklendi ve bu

serum örneklerinde BVD virus nötraliz.an antikorlannın

tesbiti için Nötralizasyon

Immunperoksidaz

(NPLA) ve Serum Nötralizasyon (SN) testleri uygulandı.

NPLA testi ile

456

adet

(% 96.8)

sığu-da seropozitiflik

saptanırken.

aynı

hayvanların

serum örneklerine uygulanan SN testi sonucunda

373

adet

(o/c 79.2)

sığır seropozitil' olarak tespit edildi. SN testinde seronegatil' olarak değerlendirilen

83 adet serum örneği

(%

17.6) NPLA testinde sempozitil' olarak bulundu. Bununla

birlikte.

15

adet

(%3.18)

serum örneği her iki test te de seronegatil'olarak

saptandı.

Sonuç

olarak.

NPLA

testinin

BVD

virus antikorlarının

tesbiti

için SN

testinden daha duyarlı ve çabuk bir yöntem olduğu kanısına varıldı.

Anahtar kelimeler: BVD virus. NPLA testi. SN testi.

I. Yrd. Doç. Dr. Yliziincli Yıl Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Viroloji Bilim Dalı. Van. 2. Ara~ Gör Dr. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Viroloji Anabilim Dalı, Ankara.

(2)

2Sll

Giriş

Hovine viral diarrhea (BVD) ve Mucosal disease (MD)'e neden olan bovine viral diarrhea virus (BVDV) enfeksiyonu tüm dünyada yay-gın olarak görülmektedir. Pestiviruslar gru-bunda sınınandırılan etken, sığırlarda BVD ola-rak kabul edilen ve hafıf klinik değişikliklere sebep olan iyi seyirli bir enfeksiyon oluş-turabildiği gibi öldürücü MD'e de neden ola-bilmektedir (27).

SığırlÜl'da BVD virus enfeksiyonu daha çok suhklinik olarak seyretmekte, hastalığın bu torımında kısa süreli iştahsızlık, depresyon, ateş, hafif ishal, geçici bir lökopeni ve hazen birkaç gün içinde iyileşme görülmektedir

(5,25,27). 1mmunkompotent virus negatif hay-vanl~ırda postnatal pestivirus enfeksiyonlan ge-nellikle klinik olarak tespit edilememekte, serum nötraliıan antikorların gelişimini takiben "inısun eliminasyonu oluşmakta ve bu durumda çok sayıda hayvan scropozitif olarak sap-tanmaktadır (I 2). 1mmuntolerant persiste en-kkte hayvanların aynı virusun sitopatojen bi-yotipi ile süperenfeksiyonu sonucunda ise öldürücü MD gelişmekte (11,27) ve şiddetli ishal. hurun akıntısı, aşırı salivasyon gihi ağır klinik bulgular i le 2 hafta içinde öli.imler mey-dana gelmektedir (2,27).

Enkksiyonun hem sürü içinde hem de sü-rüler arasında yayılmasında persiste enfekte hayvanlar önemli roloynamaktadır (11,21,28). Persiste enfeksiyon bir jeneralize enfeksiyondur ve virus birçok dokuda, özellikle epiteliyal ve endoteliyal sistem hücrelerinde bulunmakta, burun akıntısı, gözyaşı, tükrük, süt, semen, gaita, idrar gihi tüm sekrct ve ekskretler ile sa-çılmaktadır (3,21,27). Uterus akıntısı, am-niyotik sı\'! ve virus ile kontamine plasenta da hulaşmada ml oynamaktadır (2R).

Sığır pestiviı:us enfeksiyonlarının kesin teş-hisi lahoratuvar çalışmaları ile mümkün ola-bilmektedir. Direkt teşhiste, 1mmunfloresan (iF) (2,6), Pemxidase Linked Antibody (PLA) (6, iX), En/yme Linked Immunosorbent Assay (EUSA) (2,14, i6, i9), Elektronmikroskopi (EM) (9), Po\ymerasc Chain Reaction (PCR) (20), Indirekt teşhiste ise, Serum nötralizasyon

M.ÇABALAR. T.KAV,OGLLJ

(SN) (2,7), İndirekt İmmunonoresan (lIF)

(23,24), ELlSA (2,16), Nötralizasyon

1m-munperoksidaz (NPLA) (13, i5) testlerinden ya-rarlanılmaktadır.

Bu araştırmada, BVDV enfeksiyonuna

karşı serolojik taramalarda yaygın olarak

kul-lanılan NPLA ve SN testlerinin

kar-şılaştırılmasının yapılması amaçlanmış ve

ör-neklemenin yapıldığı Doğu ve Güneydoğu

Anadolu bölgesi sığırlarında B VD virus en-feksiyonunun seroprevalansının teshitine ça-lışılmıştır.

Materyal ve Metot

Materyal

Hücre Kültürü: Araştırmada B VD virus yönünden negatif olduğu saptanan FöuI dana böbrek (FDB) hücre kültüründen yaralanıldı. Gerek bu hücrelerin üretilmesinde kullanılan

konvansiyonel dana serumu ve gerekse

se-rolojik testlerde kullanılan Fötal dana senımu

(FOS) (Paesel, Gmbh and Co., Frankfurt.

Ger-many)

BVD virusun varlığı yönünden kontrol edildi ve negatif oldukları saptananlar belirtilen amaçlar için kullanıldı.

Araştırmada Kullanılan Hayvanlar:

Kan

serumu örnekleri Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesinde bulunan

S

ilin 17 farklı yerleşim bi-rimindeki süt sığırcılığı işletmelerinden

top-landı. Örnekleme yapılan bölgeler ve

ör-neklenen hayvan sayısı Tablo 1. 'de gösterildi. BVD virus spesifik antikorlarının varlığını tes-pit etmek üzere pulverize kaolin içeren tüplere

(Greiner,

NuertinKen,

German)')

alınan kan-ların serumları ayrılarak steril serum tüplerine aktarıldı ve 56°C'de 30 dakika süre ile inak-tive edildi. Serum örnekleri test edilinceye kadar -20°C' de saklandı.

Metot

Nötralizasyon İmmunperoksidaz

(NPLA)

Testi:

NPLA testi Holm Jensen (l3)'in

bil-dirdiği yönteme göre yapıldı. Her serum ör-neğinin IIS'lik sulandırmaları hazırlandıktan

sonra 96 gözlü mikropleytlerin

(Gre-iner, Nuertiııgeıı, Gennaııy)

2'şer gözüne 0.05 ml konuldu. Serum örneklerinin üzerine Frey ve

(3)

SIGIRLARDA BOVINE VIRAL DIARRHEA (BVD) VIRUS ENFEKSIYONUNA KARŞI ANTIKOR VARLlGININ 251

ARAŞTıRıLMASıNDA NÖTRALlZASYON IMMUNPEROKSIDAZ (NPLA) VE SERUM NÖTRALlZASYON Tablo i. Örnekleme yapılan merkezler ve örneklenen hayvan sayısı.

Table i. Localization of herd and nıımber of animals sampled within them.

İşletme No Bmgeler Örneklenen Hayvan Sayısı

OL VAN Dönerdere (H) 26

02 Tarım Meslek Lisesi (K) 28

03 Bardakçı (K) 70 04 Altındere (K) 26 OS Merkez ıH) 22 06 Otlııcaııll) 13 ()7 Otlııca2 (H) 12 OR Otluca, (H) 19 09 Oılııca. (ll) 21 LO Köprüköyü OL) 32 ii AGRI Merkez (H) 3i 12 ŞANLIURFA Ceylanpınar (K) 100 13 DIYARBAKıR Seyrantepe (Kı 14 14 Kamışek (H) 21 15 Fiskaya (Hı 14 16 GAZIANTEP Beylerheyi (H) 12 17 KızıIhisar (H) LO TOPLAM 471

(H) Halk elinde bıılıınan küçük işletmeler. (K): Kamu işletmelerine aiı sürüler

Liess (7)'in bildirdiği yönteme göre titresi he-saplanan BY]) virusun referens suşu NA OL (I OODKIDso: 10.23/0.05 ml)'dan eşit hacimde

ilave edildi ve i saat 37°C'de % S C02'li etüv-de nötralizasyona bırakıldı. FDB hücre kültürü, ELA

+

EMEM (Biochrom Kg, Berlin,

Ger-man\')

+

% LO FOS 'lu vasat ile 300.000 hücrel ml olacak ~ekilde sulandırıldı ve tüm gözlere O.OS ml konuldu. Mikropleytler 37°C'ye ayarlı

'k S' C02'li etüve kaldırılarak 48 saat inkube edildi. Süre sonunda mikropleytlerin içeriği dö-küldü ve hücre yüzeyleri 1I3'lük PBS ile 3 kez yıkandı. Pleytlcr, gözleri a~ağı gelecek şekilde ~O°C'de i saat süreyle fikzasyona tabi tutuldu ve daha sonra hücre yüzeyleri PBS tween20 ile ıs-latıldı. Her göze heterotipik poliklonal BVD vırus anıikorunun horseradish peroxidase (HRP) ile i~aretli konjugatından O.OS ml ko-mılarak oda sıcaklığında i saat bekletildi. Süre sonunda konjugat ortamdan uzaklaştınlarak hücre yüzeyleri 1I3'li.ik PBS ile 3 kez yıkandı. Testin değerlendirilmesi için her göze O. i M Asetat tamponu (pH S.O) içinde hazırlanan substrattan (3-amino 9-etil karbalOl

i

AEC) 0.05 ml konuldu ve oda sıcaklığında 30 dakika inkubasyonu takiben reaksiyon su ile

dur-duruldu. Test, pleyt gözlerinin doku kültHrü

mikroskobunda (Olympus,Tokyo,Japan)

in-celenmesi ile değerlendirildi.

Serum Nötralizasyon (SN) Testi: Serum nötralizasyon testi, Frey ve Liess (7) tarafından bildirilen yönteme göre yapıldı. Her serum nu-munesinin IIS'lik sulandırmalan hazırlandıktan sonra 96 gözlü mikropleytlcrin 2'şer gözüne

O.OS ml konuldu. BYD virusun sitopatojen re-ferens suşu olan NADL, yine aynı araştırıcılar (7) tarafından bildirilen yöntemle titresi (lOODKIDso: i

o.

2o/ml) hesaplandıktan sonra her göze eşit hacimde serum örnekleri üzerine ilave edildi. Mikroplcytler 37°C, % S C02'li etüve kaldırıldı ve i saat nötralizasyona bı~ rakıldı. Süre sonunda fötal dana böbrek hücre kültürü ELA

+

EMEM

+

% LO FOS' lu vasat ile 300.000 hücreımı olacak şekilde sulandırıldı ve tüm gözlere O.OS ml konuldu. Mikropleytkr 37°C, % S C02'li etHve kaldırıldı ve virus kontrol için ayrılan gözlerde cpe tesbit edi-linceye kadar (3-4 gün) inkube edildi. Hüc-relerde meydana gelen morfolojik değişiklikler doku kültürü mikroskobu ile değerlendirildi.

(4)

252

Bulgular

BVD virus spesifik antikorlann varlığını tespit etmek amacıyla örneklenen 471 adet süt sığırının serum örneklerine uygulanan NP LA testi sonucunda 456 adet (% 96.8) sığırda se-ropozitiflik saptandı. Aynı hayvanların serum örneklerine uygulanan SN testi sonucunda ise, 373 adet (79.2) sığır seropozitif olarak tespit edildi. İşletmelere göre saptanan seroprevalans değerleri Tablo 2.'de gösterildi ..

Seropozitif olarak değerlendirilen 456 adet serum örneğinin 373 adedi (% 79.2) hem NPLA, hem de SN testi ile seropozitif olarak tespit edilirken, 83 adet (% 17.6) serum örneği yalnızca NPLA testi ile seropozitif olarak sap-tandı. Onbeş adet (% 3.18) serum örneği ise her iki test sonucunda da seronegatif olarak de-ğerlendirildi (Tablo 3).

Tartışma ve Sonuç

Bu araştırmada, sığırlarda BVD virus

en-kksiyonuna karşı spesifik nötralizan

an-tikorların varlığını tespit etmek amacıyla

top-lanan 471 adet serum örneğine NPLA ve SN

M.ÇABALAR, T.KARAOGLU

testleri uygulandı. NPLA testi sonucunda 471 adet serum örneğinin 456 adedinde (% 96.8) antikor varlığı tespit edildi. Aynı serum ör-neklerine uygulanan SN testinde ise 373 adet (% 79.2) serum örneği scropozitif olarak sap-tandı. Sürüler bazında NPLA testi ile B VD virusuna karşı scropozitifliğin %80-% i00 ara-sında olduğu, bu oranın SN testinde ise o/r) i4.3-% 100 arasında değişim gösterdiği belirlendi. NP LA testi ile seropozitif olarak tespit edilen 83 adet (% 17.6) serum örneği SN testinde se-ranegatif olarak değerlendirildi. Onbeş adet

(%3.18) serum Örneği hem NPLA hem de SN

testinde seronegatif olarak tespit edilirken, 83 adet serum örneği her iki test sonucunda fark-lılıklar gösterdi ve bu iki test arasında % 17.6

(83/471) fark/uyumsuzluk olduğu görüldü. Top-lam 388 serum örneği ise her iki testte de aynı sonucu verdi. Bu da her iki test sonuçları ara-sında %82.4 (388/471) oranında uyumluluk ol-duğunu göstermektedir.

NPLA testi ile SN testi arasındaki bu farkı uyumsuzluk her iki test prosedürli arasındaki farklılıktan ve testi değerlendirme

kriterlerin-den kaynaklanmaktadır. NPLA testinin

de-ğerlendirilmesi 3. günde yapılırken, test

göz-Tablo 2. Test edilen sürülerde NPLA ve SN ile tespit edilen BVDV seroprevalans değerleri. Table 2. BVDV seroprevalence in the herds ıısing NPLA and SN assays.

İşletme Örneklenen NPLA SN

No Serum Sayısı Ak(+) % Ak(+) %

Ol 26 26 100.0 16 61.5 ()2 ₂₈ ₂₃ _82.1 ₄ ₁₄₃ 03 70 70 100.0 69 98.6 04 26 23 88.5 21 8J.() OS 22 22 !OO.O 22 iOLU) 06 13 12 92.3 ii 846 07 12 !o 3.3 8 66.6 08 19 19 100.0 19 100.0 09 21 21 100.0 21 100.0 LO 32 31 96.9 21 65.6 II 31 30 96.8 30 96.8 12 i()(L ₁₀₀ _100.0 ₇₁ _71.0 13 14 14 ino.o 13 928 14 21 21 !On. O 21 100.0 15 14 14 100.0 14 ino.o 16 12 12 100.0 8 666 17 LO 8 80.0 4 40.0 Toplam 471 456 96.8 373 79.2

(5)

SIGIRLARDA BOVINE VIRAL DIARRHEA (BVD) VIRUS ENFEKSIYONUNA KARŞI ANTIKOR VARllGINI'" 253 ARAŞTıRıLMASıNDA NÖTRALlZASYON IMMUNPEROKSIDAZ (NPLA) VE SERUM NÖTRALlZASYON.

Tablo 3. Örneklenen sürülerde NPLA ve SN test sonuçlarının karşılaştırılması. Tahlc 3. Comparİson of the results of NPLA assay and SN test.

İşletme Örneklenen Ak(+) Toplam NPLA Ak(+) NPLAAk(+) NPLA Ak(-)

No Serum sayısı Serum sayısı SN Ak(+) SN Ak(-) SN Ak(-)

OL 26 26 16 LO 02 28 23 4 19 5 03 70 70 69 i 04 26 23 21 2 3 05 22 22 22 -06 13 12 i i i i 07 12 LO 8 2 2 OS 19 19 19 09 21 21 21 LO 32 31 21 10 i ii 31 30 30 - i 12 100 100 71 29 13 14 14 13

ı

-14 21 21 21 -15 14 14 14 -16 12 12 8 4 17 LO 8 4 4 2 Toplam 471 456 373 83 IS (%) 96.8 79.2 17.6 3.18

lerinde

hücre

içi viral

antİjenin

tesbiti

ko-laylıkla yapılabilmekte,

tek bir enfekte hücrenin

dahi görülmesi o numunenin scronegatif olarak

değerlendirilebilmesi

için

yeterli

olmaktadır.

SN testinde ise değerlendirmenin

yapılabilmesi,

testtc kullanılan

cp referens BVD virusun

si-topatolojik etkisini göstermesine bağlı olmakta,

hu da

testİn

değerlendirilme

süresini

uzat-maktadır.

SN

testinde,

hücrelerde

meydana

gelen patolojik değişiklikler doku kültürü

mik-roskohu ile tesbit edildiğinde o örnek test

pro-sedürü

gereği

seronegatif

olarak

de-ğerlendirilmektedir.

Bu da sitopatolojik etkinin

görülebilmesi

ve

testin

değerlendirilebilmesi

için sürenin gecikmesine neden olmaktadır. SN

testinin 'bir başka dezavantajı, hücrelerde

mey-dana gelen morfolojik

değişikliklerin

yalnızca

virusun

varlığına

bağlı olarak

meydana

gel-memesi,

farklı

birtaklm

faktörlerden

kay-naklanabilecek

morfolojik

değişikliklerin

de

viral cpe olarak değerlendirilebilmesidir.

Testi

değerlendiren

araştırıcının

testİ okumasındaki

yorum hatası (29), testte kullanılan hücrelerin

yaşlı olması (10,22) ve test örneği içinde

bu-lunabilecek

toksik

etkili substanslardan

kay-naklanabilecek

morfolojik

hücre değişiklikleri

viral cpe olarak değerlendirilcbilmekte,

bu da

NPLA

testi

ilc

SN

testİ

arasındaki

farkıl

uyumsuzluğu doğurmaktadır.

Oysa NPLA

tes-tinde bu olumsuz faktörlerin hiçbirisi testin

de-ğerlendirilmesinde

rol oynamamakta,

tek bir

enfekte

hücre

bile

teshit

edilebilmektedir.

Gerek testİn değerlendirme

süresinin

kısa

ol-ması ve gerekse testin değerlendirilmesindeki

hata payının neredeyse

hiç olmaması,

NPLA

testini, SN testinin önüne geçirmekte

ve onu

daha avantajlı hale getirmektedir.

Bu

çalışmanın

sonuçlarına

henzer

hir

sonuç Hyera ve ark.(15)'

nın yaptıkları hir

ça-lışmada da elde edilmiş, araştırıcılar

425 adet

sığır serumuna

NPLA ve SN testlerini

uy-gulamışlar ve NPLA testİ ile

%

48 olarak

sap-tanan seropozitif1ik oranını, SN testinde

%

45 olarak tespit etmişlerdir.

Aynı araştırıcılar,

de-neyselalarak

BVD virusu ilc intranasal yolla

enfekte

ettikleri

hayvanlarda

nötralizan

an-tikorların SN testine oranla NPLA testi ilc çok

daha erken saptanabileceğini

de hildirmişlerdir.

Bu çalışma, aynı zamanda Doğu ve

Gü-neydoğu

Anadolu

bölgesi

sığırlarında

BVD

virus enfeksiyonunun

seroprevalansını

da

kap-samlı olarak ortaya koymaktadır.

Türkiye'de

(6)

254

BVD virus enfeksiyonunun varlığına yönelik çqitli çalışmalar yapılmıştır (I ,4,8, 17,26). Alkan ve Burgu (I) tarafından yapılan ça-lı~mada B VD virus antikorlarının tespiti için SN testi kullanılmış ve 639 adet sığır se-rumunun 203 (%3

ı.

7)' ünde seropozitiflik sap-tanı11l~tlr.

Gelferd (8) Türkiye'nin çe~itli

böl-gelerinden elde ettiği serum örneklerinde NP LA testi ile BVD virusuna karşı spesifik an-tikor varlığını % 74 olarak bildirmiştir. Burgu ve Özkul (4) 50 adet gebe sığırın kan se-rumiarına uyguladıkları SN testi sonucunda, 40 adet (%80) sığırda BVD virusu nötralizan an-tikor varlığını tespit etmi~lerdir. Özkul ve ark. (26) yaptıkları çalışmada ise, NPLA testi kul-lanarak Türkiye' nin farklı bölgelerinden ör-nekledikleri 538 adet sığırın 370 adedinde (%68.7) seropozitil1ik saptamışlardır. Karaoğlu (I 7), yine aynı yöntemle farklı bölgelerden ör-neklediği i 83 adet sığır serum örneğinin 136 adedinde (~.74.3) BVD virus antikoru tespit et-mi~tir.

Gerek bu ara~tırmada elde edilen serolojik bulgular ve gerekse Türkiye'de bu konuda ça-lışma yapmı~ diğer ara~tırıcıların (i ,4,8,17,26)

elde ettikleri serolojik veriler ülkemizde

BVDV enfeksiyonunun yaygın olarak

gö-riildüğünü ve hayvanların büyük bölümünün se-ropo/itif olduğunu ortaya koymaktadır. Bir sü-rüde yüksek düzeyde seropozitil1iğin tespit edilmesi o sürü içinde persiste enfekte hay-vanların varlığını dü~ündürmekte ve persiste enfekte hayvanların varlığı ise sürü içinde yük-sek düzeyde BVD virus prevalansına neden ol-maktadır. Meyling ve ark. (21) yaptıkları ça-lı~mada persiste enfekte hayvanların bulunduğu sürülerde BVD virus antikor prevalansını % 87, persiste enfekte hayvanların bulunmadığı sü-rülerde ise antikor prevalansını % 43 olarak saptamışlardır. Harkness ve ark. (12), yaptıkları

serolojik taramalarda i yaşın üzerindeki

SI-ğırların ~.' 60-80'inin virus nötralizan antikor taşıdığını göstermi~, bu kadar yüksek se-ropozitiniğin sürüdeki persiste enfekte hay-vanların varlığına hağlı olduğunu bildirmi~tir. Sürü içinde bulunan persiste enfekte hay-vanların transplasental enfeksiyonlara neden olabileceği, bu hayvanların sürü içinde başka

M.ÇABALAR. T.KA~:AOGLU

persiste enfekte hayvanların oluşmasında önem-li roloynadığı ve persiste enfekte hayvanların epidemiyolojik önemleri gözönüne alındığında, sürü içindeki persiste enfekte hayvanların

tes-bitine ve bu hayvanların sürüden

uzak-la~tırılmalarına yönelik çalışmaların yapılması gerekliliği ortaya çıkmaktadır. Bu çalı~manın da bir sonucu olarak, sürü içinde persiste en-fekte hayvanların teshitine yönelik olarak ger-çekleştirilecek prosedürde NPLA testi daha

du-yarlı olması ve daha kısa sürede

değerlendirilebilmesi nedeniyle öncelikli olarak tercih edilmelidir. Ancak bu testin uygulama olanağının bulunmadığı durumlarda S:"J' testi, sözkonusu dezavantajları gözönüne alınarak uy-gulanabilecek serolojik bir yöntem olarak öne-rilmektedir.

Kaynaklar

ı.

Alkan,F., Burgu,

i. (ı

993). liıvesli/i({liolı (1/1 ıh/" ~/1-eidenet' of BOi'ine Viral Diarrhea Virus iıı c({lvt's honı wiıh eneephalopaıhy iıı Turkey. Dısclı Tıcrarzrlclıl Wselır. ]()O: 107-109.

2. Baker, ".e. (ı987). Bovine Viral Diarrh/"{/ Vırus. ii

rewit'w. J Am Vet Med Assoc.

ı90 ( i ı)

ı44<)- 145S.

3. Brownlie,j., Clarke, M.e., Howard, c..J .. Pocock,

D.H. (I 987). Paıho/ienesis and epıdemlOlogr of Bo-vine Viral Diarrhea Virus infeeıirJll of wl/il'. Annl, Reeh Veı. ı8: 157-166

4. Burgu,t., Özkul,A. (ı993). f)t'It'Clion of B(lviıı/" Vırus Diarrhea (BVD) Virus jiı//owin/i field lIZf.'C1lOll' i/1 caııle and ıheir feluses in Turkey. Dısclı Tier~ir7.ılehl Wsehr. 100: 36

ı-363.

5. Fenner,F."., Gibbs,E.P.J., Murphy,F.A., Rott,R., Studdert,M."., White, 0.0. (ı993). Vt'leruzun Vi-rolo/i.""" 2no Ed .. Academic Press. Ine .. San Dıago. 441-455.

6. Fernandez, A., Hewicker, M., Trautwein,G .. Poh-lcnz,j., Liess, 8.(ı989) Viral wıti/it'1l di.ıırıhwioıı iıı ıhe et'lzıral Ilt:'l'VOIlS sysıem of C(lIlle pasisıt'lll/\' iıı-.Ieeıed wiıh boviııe virus diarrhea virus. Veı Patlıol. 26

26-32.

7. Frey,H.R., Liess,B. (ı97ı). Venn/"hl'Ulıg.ıkillt'llk IIlld Verwendbarkeıı eiııer zyıopUlho/ie/zelı Vf)-Mf) Vı-russlammes Iür di(//iIWSliehe Ulllersuehlıızgl'll 1111/ del' Mikroıiler- meıhode. Zbl V Cl Med. B.

ı

s

(ı1-71. 8. Gelferd, c.e. (ı99ı). Epidemiolo/iiıche

ull-lersuehUll/ielı über die VerIJreilUll/i d/<s BVı). virus IJ/"ı

Riııdenı iıı der Türkei. Inaugmal Dis<;crlalion. Tierarztlieh Hoclı. Hannover

9. Gillespie, ".H., Sciafer, D.H., Foote, R.H., Quick,S., Dongherty, K, SchilT.K, Alien,S. (I')<)0).

Com-parisoıı of persisleııct' of sevt'1l bm'iıı/" viruses oll ho-riııe embnyos li)llowilıX iıı viım nposure. Drselı Tierarztl Wsehr, 97(2): 65-6S.

(7)

SIGIRLARO/\ BOVINE VIRAL DIARRHEA (BVO) VIRUS ENFEKSIYOI'.'UNA KARŞI ANTIKOR VARLlGli\IN 255 I\Ri\ŞTIRILMASINOA NÖTRALlZASYON IMMUNPEROKSloAZ (NPLA) VE SERUM NÖTRALlZASYON

i ()Hafez, S.M. (1967). ClıarakıerisierUlıg und durs-1"1!1II1;;des Virus der 'Virusdiurrlıoea-Mucosul Di-esme' des Rıııd"s (VD-Vırus). Inaugııral Oissertation. Tıer.ırztlıch Hoch. Hannover

II. Harkness, J.W., Roeder, P.L., Wood, L. (1984). Mu-('{}sal dısease iıı clllll/:'. Vet Ree, 115 (8): 186. 12. Harkness, J.W., Sands,J.J., Richards,M.S. (I 978).

Semlogieal sıudies oj' mucosul dis/:'use virus England aııd IValn Res Vet Sei. 24: 98-103.

13. Holm Jensen, M. ( 1981). D/:'In;/ion oj' Ulılihodies ugu-ııısl hol{ cholna virus wıd hovine viral diıırrlıoeu virus

iii l){Jreiııe s"runı. A comparaıiv/:' /:'xaminalimı usinl{ Ci-". I'LA aııd NPl.A assu\,s. Aeta Vet Scand, 22: 85-')8

14. Huward,C.J .• Brownlie,J., Clarke, M.C. (I 987).

Ag-ncııliur" Pf'Slivirus inli'clioııs ı!j' ruminunls. As/:'-mıııar in ıh/:' Ct;C programme of coordinuıion of re-s"arclı 011lInimalhushwıdry. 69-77.

15. Hyera,J.M.K., Liess, B., Frey, H.-R. (1987). A direcı ll"uımllZllll{ Pf'I"oxidas/:' Liııked Allıihody Assuy./f)r de-In.ııım aııd lilmıiOlI of Wllihodies lo hovini' viral di-arlıof'({ I'irus. J Vet Med, 34: 227-229.

16 Kahrs, R.F. ( 1973) I~flecls of hovine viral düm'lıea on iilt' devt'lopilıl{ Ii'ıus J Am Vet Med Ass, 163 (7) 877-878.

17. Kanıoğlu, T. (1996). Salımluıı izole i'dilen hovine vıml diarrlıf'({ virus (BVDV) su,~/urınlfl immunpluk lesI vurdımı ile hiyoıip karaklerlerinin (Sitopulojen -ep ve sil0l'aıojeıı olmaywı-ncp) slıpWnmusl. Ankara Üniv

Sağlık Bil Enst Doktora tezi

iX. KatzJ.B., Ludemann, L., Pemberton, .1., Sehmerr, M.J. (1987). /)eleuion oj'hovine vırus diurrheıı virus

Ol eel! cullure usiııg an immUlıpt'm.üdlıse lechııique.

Vel Mıerobıol, 13: 153-157.

19. Le Comtc,

c.,

Pin,.I.J., Moerlooze, L.D., Van-derberg, D., Lambert, A .•..., Pastoret, 1'.1'., Chap-puis,G. (199()). EL/SA delecıimı of hovine viral di-arr!ıI!t'1I vırus spt'sific anlihodies usiııg recomhirwnı aıı/il{t'1I aııd 1I111/loclOlWIWllihodies. Vet Microbio!, 23 193-2()J.

2(). Lopez.O ..J.,Osorio, •...A., Donis, R.O. (I 99 I). Rupid de/nııoıı ()/hovıııe viral diarrht'lI I'irus hy polymerast' clı,ıın rt'lIcIIIJlI J elin Microbio!' 29 (3) 578-582.

2 I. Meyling, A., Houe,H., Jensen, A.M. (199()). Epl-demiology of hoviııe virus diurrhoell I'ırııs. Rev Seı Tech

orr

Int Epiz, 9(i):75-93.

22. MilIs,H., Luginbuhl,R.E. (1965): Third paısagt' ho-viııe kidney eel! eulıures. An exeeııent system for pro-parating the Oregon C24V MlIcosal dısease agenı. Corneıı Vet, 55:344-354.

23. Mogar, R.,Minoneha, H.C., Montpetit,C., Carman, P.S., Leeomte, J. (I 998). Typing of cvıopathic and nOlıcytopuıhic hovine viral diurrht'lI virus rt'lermu-' und CwwdiUlı/ie/d, slrains usiııg a nt'uıralising mo-noclonal all/ibod)'. Can J Vet Res, 52: 42-45. 24. Muvavarirwa,P., Munjeri,:'l. (1992). A uınıpıırisoıı

or lWo meıhods .for denıOllsımrulg ııııııhodıes lo ıhe virus orhaviııe virus diarrhoea-mucosal disease

conıp-It'x.Zimbabwe Vet 1,23(4): 137-139.

25.0Iafson,P., Me Callum,A.D., Fox, F.H. (1946). Aıı uppurenıly ııew ıransmissible dist'ase or cal/le. Conıell Vet, 36: 205-213.

26. Özkul,A., Çabalar,M., Bilge,S., Akça,Y., Burgu,İ. (I 995). Sül slifırcdlRI i,~/etmeleriııde msılallilll !BR/ IPV ve BVD virus t'ııji-'ksiyoıılanııııı ıııler/ili!e 01-!Çularllıdaki rolü. Ankara L:niv Veteriner Fdk Derg, 42: 381-387.

27. Radostits,O.M., Littlejohns,I.R. (ı988). New coıı-ceplS in ılıe palhogellt'sis. Diagııosis aııd coıı/ml oL disease caused by boviııe viml diarr!ıea virus. Can Vet

J,29513-528.

28. Roeder, 1'.1-., Drew, T.W. (I 984) MUCllsal disease ol cal/le: A lule s/:'quel to fe/(ll inli-'clioJl. Vet Rec, i14: 309-3i3.

29. Sehepers,.J. (I 990): 130vilıe Virus Diarrlıoert Sucht' ııach 'l/l(l{chill!Ç Pairs' z."ıopaılıogeııt'l' uııd

IıldJ/-zyıopatlıagt'/ıer Virusisolatt' ht'i ıııdiı'ıduelleıı Uıııdt'l'lI uııd ihre Analvse mil/els moııııklıııwla Aııııkrirpt'r Inaııgııral Oissertation, Tier~irztlich Hoelısck Han-novel'

Yazışma Adresi: /Jr. Taner Karaoiflu

Ankara Üııiversiıesi, Vt'ıeriner Fakülıesı Vimloji Aııahilim Dalı,