Prof. Dr. A. Sülün ÜSTÜN
Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü
( Ders Notları) ( Ders Notları)
BİY 304 BİTKİ FİZYOLOJİSİ
KAYNAKLAR KAYNAKLAR
1. Genel Bitki Fizyolojisi, 1. Genel Bitki Fizyolojisi, Prof. Dr. Burhan Kacar, Prof. Dr. Burhan Kacar, A.Ü. Ziraat F. A.Ü. Ziraat F.
2. Bitkilerin Metabolizma Fizyolojisi, 2. Bitkilerin Metabolizma Fizyolojisi, Prof. Dr. Nurten Önder, Prof. Dr. Semahat Prof. Dr. Nurten Önder, Prof. Dr. Semahat Yentür,
Yentür, İstanbul Üniversitesi F. F. , Biyoloji B. İstanbul Üniversitesi F. F. , Biyoloji B.
3. Photosynthesis : Molecular, Physiological and Enviromental Prosses. , 3. Photosynthesis : Molecular, Physiological and Enviromental Prosses. , D. W. D. W.
Lawlor Lawlor
4. Genel Bitki Fizyolojisi . 4. Genel Bitki Fizyolojisi . Prof. Dr. Nurten Önder,Prof. Dr. Nurten Önder, İ. Ü. F. F., Biyoloji B. İ. Ü. F. F., Biyoloji B.
5. Bitki Fizyolojisi 5. Bitki Fizyolojisi , , Prof. Dr. Suna Bozcuk, Hacettepe Ü. , Biyoloji B. , AnkaraProf. Dr. Suna Bozcuk, Hacettepe Ü. , Biyoloji B. , Ankara
6. Plant PHYSİOLOGY , L6. Plant PHYSİOLOGY , L. Taiz ve E. Zeiger. Taiz ve E. Zeiger
7. Plant PHYSİOLOGY, F. B. 7. Plant PHYSİOLOGY, F. B. Salisbury ve C. W. RossSalisbury ve C. W. Ross
8. Bitki Fizyolojisi, 8. Bitki Fizyolojisi, Prof . Dr. Yusuf Vardar veProf . Dr. Yusuf Vardar ve Prof. Dr. Avni Güven, Prof. Dr. Avni Güven, Ege Ege Üniversitesi, İzmir
Üniversitesi, İzmir
9. Solute Transport 9. Solute Transport in Plants, in Plants, T. J. Flowers ve T. J. Flowers ve A. R. YeoA. R. Yeo
10.Bitki 10.Bitki FFizyolojisiizyolojisi. Prof. Dr. Asım KADIOĞLU, . Prof. Dr. Asım KADIOĞLU, KTÜ-Fen ve Ed. Fak.,TRABZONKTÜ-Fen ve Ed. Fak.,TRABZON
* Metabolizma Fizyolojisi
* Metabolizma Fizyolojisi
* Büyüme ve Gelişme Fizyolojisi
* Büyüme ve Gelişme Fizyolojisi
* Hareket Fizyolojisi
* Hareket Fizyolojisi
-Bazı cıvık mantarların protoplazma kütlesi % 70-94-Bazı cıvık mantarların protoplazma kütlesi % 70-94
-Birçok algler % 98-Birçok algler % 98
-Yüksek bitkilerin otsu kısımları % 80- 90-Yüksek bitkilerin otsu kısımları % 80- 90
(yapraklar)(yapraklar)
-Yüksek bitkilerde etli meyveler( salatalık) % 95-Yüksek bitkilerde etli meyveler( salatalık) % 95
-Yüksek bitkilerde odunsu dokular % 50-Yüksek bitkilerde odunsu dokular % 50
-Kuru Tohumlar -Kuru Tohumlar %13- 14%13- 14
BİTKİBİTKİ % 75 su % 75 su
% 25 kuru madde% 25 kuru madde
% 90 organik% 90 organik
%10 inorganik%10 inorganik
% 79 Su
% 1.8 Protein
% 0.5 Lipid
% 17.5 Karbonhidrat
% 1.2 İnorganik tuzlar
ÖRNEK
Mısır’da :
ORGAN BİTKİ % su miktarı
Yaprak Mesembryanthemum Tilia
Abies
94. 3 74. 3 55. 3 Gövde Elodea
Pelargonium Pinus
93. 7 83. 5 49. 3 Meyve ve
tohum Cucumis
Corylus Triticum
96. 4 8. 5 9. 5
Element % Kuru ağ.
Element % Kuru ağ.
C O H NS P Ca
43.6 44.6 6.2 1.50.18 0.20 0.23
K Mg Fe MnSi Al Cl Diğer
0.92 0.18 0.08 0.041.17 0.11 0.14 0.93
TABLO: Mısır bitkisinde organik ve inorganik elementlerin analizi
Ca K Mg N P Ayçiçeği 1.68 3.47 0.73 1.47 0.02 Fasulye 1.46 1.19 0.57 1.48 0.05 Buğday 0.46 4.16 0.22 2.26 0.06 Arpa 0.68 4.04 0.29 1.94 0.12
TABLO : Aynı toprakta yetişen bitkilerde bazı
elementlerin % si
MAKRO BESİN MAKRO BESİN
C: H: O: P: N: S: K: Ca: Mg: Fe C: H: O: P: N: S: K: Ca: Mg: Fe
MİKRO BESİN MİKRO BESİN
B: Zn: Mn: Cl: Cu: Si: Na: Al: Co: Se B: Zn: Mn: Cl: Cu: Si: Na: Al: Co: Se
DİFÜZYON DİFÜZYON
ŞEKİL : Difüzyonda moleküllerin kinetik hareketi ŞEKİL : Difüzyonda moleküllerin kinetik hareketi önemlidir
önemlidir
Gazların difüzyon hızına etki eden etmenler
•Gazların yoğunluğu
•Sıcaklık
•Difüzyonun oluştugu ortam
•Difüzyon Basıncı Gradienti( D.B.G)
Difüzyon ortamı Dif.ort.Mol.ağ. Bağıl dif. hızı
Su 18 1.53
1.5 mol sakkaroz 342 0.50
2.0 mol sakkaroz 342 0.25
5.0 mol gliserin 92 0.50
7.5 mol gliserin 92 0.20
TABLO: Difüzyon hızı, difüzyon ortamı yoğunluğuna ve molekül ağırlığına bağlıdır
OSMOZ OSMOZ
E. K= O.B – T.B E. K= Emme Kuvveti O. B = Osmotik Basınç T. B = Turgor Basıncı O. B > T. B su alımı devam eder
O.B = T. B E. K = 0 olur
ŞEKİL : Bir bitki hücresinde osmotik basınç, turgor basıncı ve difüzyon basıncı farkı arasındaki ilişki
TABLO: Çeşitli bitki tohumlarının TABLO: Çeşitli bitki tohumlarının şişme sırasında aldıkları su miktarı şişme sırasında aldıkları su miktarı
Bitki
tohumları Kuru ağır. %’sine göre alınan su miktarı
Mısır 144
Buğday 169
Bezelye 195
TABLO: Kuru nişastanın şişmesi TABLO: Kuru nişastanın şişmesi
sonucu ortaya çıkan ısı enerjisi sonucu ortaya çıkan ısı enerjisi
Şişme için alınan su
miktarı % Açığa çıkan ısı ener.
g.cal/ 1 g niş.
0. 23 28.11
2. 39 22. 60
6. 27 15.17
11. 65 8. 43
19. 52 2. 91