PERFORMANCE LEVEL

Aktif Öğrenme

Aktif öğrenme,



Öğrenene öğrenme sürecinin çeşitli

yönleriyle ilgili karar alma fırsatlarının verildiği,



Öğrencinin öğrenme sırasında zihinsel

yeteneklerini kullanmaya zorlandığı bir

öğrenme sürecidir.

Aktif Öğrenmenin Temel Düşünceleri



Öğrenen, öğrenme sürecinin aktif bir

ögesidir.



Öğrenme birikimli bir süreçtir.



Öğrenmede çevreyle aktif etkileşim

önemlidir.



Öğrencinin öğrenme becerileri

geliştirilebilir.



Öğretimsel işler önemlidir.

Aktif öğrenmede öğretmenin rolü

Kendi kararlarını uygulamak yerine öğrencilere yol göstermek,

önerilerde bulunmak, gerekli

durumlarda açıklama yapmak, fikir

vermek, rehber olmak ve onların

gelişimlerini gözlemektir.

Aktif öğrenmede öğrencinin rolü



Bilgiyi nerede kullanabileceğini tasarlar, niçin öğrendiğini bilir.



Kendi öğrenmesini inceler, iyi ve kötü olduğu noktaları keşfetmeye çalışır.



Öğrenciler birbirleriyle etkileşimde bulunur, sorunları ve bilgileri

birbirleriyle paylaşır.



Aktif öğrenmenin en yaygın uygulama biçimlerinden biri işbirlikli

öğrenmedir.

İşbirlikli

Öğrenme

İşbirliğine Dayalı Öğrenme / Kubaşık Öğrenme



“Cooperative Learning” denilen çalışmayı,



Açıkgöz (2000), Senemoğlu (2000), Bilen (1997) ve Saban (2000), İşbirliğine Dayalı Öğrenme olarak adlandırırken;



Gömleksiz (1997), Çalışkan (2000), Büyükkaragöz

ve Çivi (1999) Kubaşık Öğrenme adını vermekte,

ancak İşbirliğine Dayalı Öğrenme ile Kubaşık

İşbirliğine Dayalı / Kubaşık Öğrenme



Farklılıkları bilgi ve destekleme (güçlendirme) olarak sınıflandırılmıştır:

 Basit küme çalışması ya da kubaşık öğrenme geleneksel olarak belli konularda bir bilgi kazanma çabası olurken,

 İşbirlikli öğrenme sosyal yapılandırıcıların bakış açısına göre bir bakış açısına sahip olup; bilgi onlara göre sosyal bir yapıdır.

İşbirliğine Dayalı / Kubaşık Öğrenme

 İşbirliğine dayalı öğrenme, kubaşık öğrenme sınıflarına göre,

 Daha üst sınıf öğrencilerinde ve

 Daha az ön bilgi gerektiren sınıflarda kullanılmaktadır.

 Öğretmenin rolü ise:

 Geleneksel öğrenmede öğretmen sınıftaki bir otoritedir,

 Grup görevleri genellikle daha kısa sürede biter, genellikle belirli cevapları vardır.

 İşbirliğine dayalı/Kubaşık öğrenme ile öğretmen;

* kendi otoritesinden vazgeçer,

*uzun sürede bitecek ve karmaşık görevler verilen küçük grupları güçlendirir, destekler.

İşbirliğine Dayalı / Kubaşık Öğrenme

Öğrencilerin küçük gruplar oluşturarak bir sorunu çözümlemek ya da bir görevi yerine getirmek üze- re ortak bir amaç için birlikte çalışma yaklaşımıdır.

İşbirliğine Dayalı Öğrenme / Kubaşık Öğrenme

MODELİN DAYANAĞI

İşbirliğine dayalı beceriler öğrenilebilir.

Öğrenciler işbirliği yaparak çalışma alışkanlığını kendi kendilerine kazanamazlar, ancak bu beceriler kolayca öğretilebilir.

 Sınıfın fiziksel olarak düzeni bu tür çalışmayı etkiler.

 İşbirliğinin yapılması sırasında öğrenciler yüz yüze iletişim kurmaktan ve karşılıklı konuş- maktan zevk alırlar.

 Grup üyeleri arasındaki yardımlaşmalar ve grup dinamiği bu tür çalışmalarda önemlidir.

 Sorumlulukların paylaşılması, karşılıklı

yardımlaşmayı öğrenmeleri bu yolla daha iyi kazanılabilir.

Johnson & Johnson’a Göre İşbirlikli Beceri Grupları

1. Grup Oluşturma : Bu beceriyi kazanan gruplar diğerlerini rahatsız etmeden alçak sesle konuşur, birbirlerine isimleriyle hitap eder ve grup etkinliklerine katılırlar.

2. Görevi Yerine Getirme : Grup içinde iyi ilişkiler kurmak ve grup etkinliklerini yerine getirilme şeklini bilmek gerekir.

3. Grup Çalışmalarını Formüle Etme: Kalıcı izli beceri kazanmak için grubun diğer öğeleriyle yardımlaşmak gerekir. Bu amaçla

özet çıkarma, önemli yerleri not alma, önceki öğrenmelerle ilişki kurma gibi etkinliklere yer verilir.

4. Olgunlaştırma : Üzerinde çalışılan öğretim aracını dikkatlice inceleme, grup üyelerinin görüşlerini alma ve bir görüş oluştur- mada onlara yardım etmektir.

Johnson ve Johnson’a Göre İşbirlikli Beceri Grupları

 ÖĞRENCİLER,

 Grup çalışmalarının Değerini Anlamalılar :

Geleneksel sınıf ortamına alışık kimi öğrenciler bu tür çalışmalara tepki gösterebilirler.

Oysa, özellikle yabancı dil derslerinde iletişim becerisi kazanmada oldukça yarar sağlayabilir. Bu konuda

Bu Becerilerin Kazandırılmasında İzlenecek Yollar

 Uyguladıkları Becerilerin Ne Olduğunu Bilmeliler :

Grup üyeleri, grubun bir bütün olduğunu, grubun başarısından ya da başarısızlığından her üyenin aynı ölçüde sorumlu olduğunu bilmesi gerekir.

Farklı yetenek ve özgeçmişleri olan öğrenciler ortak amaç için işbirliğinin farkında olmalılar.

Bu Becerilerin Kazandırılmasında İzlenecek Yollar

Bu Becerilerin Kazandırılmasında İzlenecek Yollar

 Öğrendikleri Becerileri Uygulamalılar:

Öğretmen, grup uygulama durum ve koşullarını önceden planlamalı, öğrencilerin etkin olacağı düzenlemelere gitmelidir.

Sınıfta Gruplar Oluşturulurken Öğrenciler;

- 2-5 kişilik çalışma gruplarına ayrılır.

- Gruplar farklı yetenek ve kişilik özel-

Öğretmenin Rolü;

-Öğrencileri yönlendirme, -Gruplar arası ilişkileri

Yakınsal Gelişim Alanı

(Zone of Proximal Development)

Kendi başıma

bu kadar öğrenirim

Arkadaşlarımla beraber bu kadar daha öğrenirim ZPD

YGA

Yarışmacı (Competitive) Öğrenme Rekabete Dayalı Öğrenme

 Bazı öğrencilerin kazanırken diğer bazılarının kaybettiği ve kimin“en iyi” olduğunu ortaya çıkarmak için öğrencilerin birbiriyle yarıştığı öğrenme ortamı.

 Örneğin, üniversite giriş sınavları

Bireysel (Individualistic) Öğrenme

 Diğerlerinin ne yaptığıyla ilgilenmeksizin kendi amaçlarını gerçekleştirmek üzere öğrencilerin tek başına çalıştığı öğrenme ortamı.

 Başarı ya da başarısızlık bireye özgüdür.

İşbirliğine Dayalı Öğrenme

 Sonuca göre grup üyelerinin ya birlikte kazandığı ya da birlikte kaybettiği, ortak amaçlar çerçevesinde birlikte çalışmayı gerektiren öğrenme ortamı.

Her Grup Çalışması İşbirliğine Dayalı Öğrenme Değildir;

 Yarışmalı öğrenme; işbirliğine dayalı öğrenmenin tersine, bir grubun başarısızlığını gerektirir.

 Bireysel yarışmada, tek bir kazanan vardır.

 Grup-içi yarışmada grubun en iyisi belirlenir.

Her Grup Çalışması İşbirliğine Dayalı Öğrenme Değildir;



Gruplar arası yarışmada, grup halinde kazanma ve kaybetme söz konusu olduğu için üyeler herkesin başarılı olması için çalışırlar.

 Çünkü grupta herhangi bir üyenin başarısızlığı grubun başarısız olmasına yol açacaktır.

Pseudo-group

Traditional Group

Cooperative Group

High-performing Cooperative Group

Individual Members

PERFORMANCE LEVEL

TYPE OF GROUP

Teamwork

Geleneksel

Öğrenme Grubu İş Birliğine Dayalı Öğrenme Grubu Yüksek

Performanslı

İşbirliğine Dayalı Öğrenme Grubu

1.Yapay (Sahte) Öğrenme Grubu

 En belirgin özelliği,

 Grubun, grup üyelerinin ilgi ve istekleri göz önünde bulundurulmaksızın birlikte çalışmak üzere oluşturulması ve

 En başarılıdan başarısıza doğru sıralanmak suretiyle bireysel olarak değerlendirileceklerine

1. Yapay (Sahte) Öğrenme Grubu

 Böyle bir grupta grup üyeleri birbirine güvenmezler. Birbirini yanlış yönlendirir ve bilgiyi paylaşmaktan kaçınırlar.

1. Yapay (Sahte) Öğrenme Grubu



Sonuçta elde edilen verim grup üyelerinin bireysel potansiyellerinin çok altındadır.



Eğer üyeler bireysel olarak çalışıyor olsalar elde

edecekleri verim daha fazla olacaktır.

2. Geleneksel Öğrenme Grubu



En belirgin özelliği,

 Grubun, grup üyelerinin kendi istekleri doğrultusunda birlikte çalışmak üzere oluşturulması ve

 Başarının grup üyeleri olarak değil, bireysel olarak değerlendirilmesi ve ödüllendirilmesidir.

2. Geleneksel Öğrenme Grubu

 Grup üyeleri birbirinden bilgi almayı arzu ederler ancak kendi bilgilerini paylaşmayı istemezler.

 Bazı üyeler kendilerine düşen görevleri yerine getirmeksizin, kurnazca grubun başarısından yararlanmaya çalışırlar.

2. Geleneksel Öğrenme Grubu



Sonuçta elde edilen verim

 Grup üyelerinin bazılarının bireysel çalışmayla elde edebileceğinden fazla olmakla birlikte,

 Zeki ve çalışkan üyelerin bireysel çalışması hâlinde elde edebilecekleri verimden daha düşüktür.

3. İşbirliğine Dayalı Öğrenme Grubu

 Ortak öğrenme amaçlarını gerçekleştirmek ve elde edilen verimden tüm üyelerin yarar sağlaması esasına dayanan öğrenme grubudur.

 Grup üyeleri öğrenilecek materyali anlama ve daha fazla çalışma konusunda birbirini teşvik eder, konuları aralarında tartışarak bilgi

3. İşbirliğine Dayalı Öğrenme Grubu

 Bütün üyelerin öğrenmesi ve diğerlerinin öğrenmesine katkı sağlaması esas olduğu için bireysel performans düzenli biçimde kontrol edilir.

 Hiçbir üyenin çaba harcamaksızın grup başarısından yararlanmasına izin verilmez.

3. İşbirliğine Dayalı Öğrenme Grubu



Sonuçta elde edilen verim,

 Grup üyelerinin bireysel performansının toplamından büyüktür.

 Bütün üyelerin bireysel çalışma yapmaları durumunda elde edebilecekleri verimin daha fazlasını, böyle bir grup çalışmasıyla elde

4. Yüksek Performanslı-İşbirliğine Dayalı Öğrenme Grubu

 İşbirliğine dayalı öğrenme yönteminden en verimli sonucun alınabileceği grup çeşitlidir.

 Böyle bir grubu diğerlerinden üstün yapan en belirgin özelliği,

 grup üyelerinin birlikte çalışma ve üretme isteğinin ve birbirine olan bağlılıklarının üst düzeyde olmasıdır.

4. Yüksek Performanslı İşbirliğine Dayalı Öğrenme Grubu

 İş birliğine dayalı öğrenme gruplarının çok azı bu özelliklere sahiptir.

T e m e l Ö ğ e l e r

 Olumlu Dayanışma / Bağımlılık (Positive Interdependence)

 Bireysel Sorumluluk (Individual Accountability)

 Yüz yüze Etkileşim (Face-to-face Interaction)

 Sosyal / Toplumsal Beceriler (SocialSkills)

 Grubun Kendini Değerlendirmesi (Group Processing)

İşbirliğine Dayalı Öğrenme Teknikleri

 Takım Oyun Turnuvaları Tekniği

 Öğrenci Takımları Başarı Grupları Tekniği

 Ayrılıp Birleşme Tekniği (Jigsaw)

 Küçük Grupla Öğrenme Tekniği

 Grup Araştırması Yöntemi

İşbirliğine Dayalı Öğrenmenin Uygulanması (Takım Oyun Turnuvaları Tekniği)

 Öğrenciler; beceri, cinsiyet ve yarışçı özelliklerine göre 4-5 kişilik takımlara ayrılır.

 Her hafta turnuva yapılır ve her takımın görevi turnuvaya katılacak arkadaşını hazırlamaktır.

 Öğretmen ön bilgi verdikten sonra konu ile ilgili materyali dağıtır.

 Her grup kendisini temsil edecek olanı hazırlar.

 Turnuva masaları hazırlanır

 Her takımdan bir veya iki öğrenci yarışır ve aldıkları puan takımın puan hesabına yazılır.

İşbirliğine Dayalı Öğrenmenin Uygulanması (Öğrenci Takımları Başarı Grupları Tekniği)

 Öğrenciler 4-5 kişilik takımlara ayrılır.

 Takımlar kendi içlerinde çalıştıktan sonra bir test uygulanır.

 Öğrenciler testten aldıkları puana göre başarı sırasına dizilir.

 En başarılı 6 öğrenci 1. grup, sonraki 2. grup vb. olarak ayrılır.

• 1. gruptakiler takımlarına 8,

• 2. gruptakiler örneğin takımlarına 6,

• 3. gruptakiler örneğin takımlarına 4 puan kazandırırlar.

Her öğrenci becerisi ve başarısı oranında takımına katkı

İşbirliğine Dayalı Öğrenmenin Uygulanması (Küçük Grupla Öğrenme Tekniği)

 2-6 kişilik gruplar, öğretmenin belirlediği ana konunun alt konularından birini seçerek araştırırlar.

 Grubun her üyesi alt konunun bir bölümünü alır.

 Kendi grup arkadaşlarıyla tartışırlar.

 Sınıfa sunu yaparlar.

 Öğrenciler bu sunuyu değerlendirir.

İşbirliğine Dayalı Öğrenmenin Uygulanması (Grup Araştırması Yöntemi)

 Bir konu alt konulara ayrılarak gruplara dağıtılır

 Grup üyeleri bu alt konuyu bölümlere ayrılır ve iş bölümü yapılır.

 Her bir grup üyesi diğer grup üyelerinin çalışmasına bağımlıdır.

 Öğrenciler arası iletişim sağlanır

 İletişim ve sosyal becerilerinin gelişmesi için etkinlikler yapılabilir

İşbirliğine Dayalı Öğrenmenin Uygulanması (Grup Araştırması Yöntemi)



Burada Öğrenciler;

 Bir plan geliştirerek bu planı uygularlar

 Bilgi toplayarak, bir probleme çözüm getirirler

 Araştırmalarından elde ettikleri bilgileri paylaşırlar.

İşbirliğine Dayalı Öğrenmenin Uygulanması (Jigsaw)

 Takımların oluşturulması

 Isınma etkinlikleri

 Takımlarda konu ve görev dağılımının yapılması

 Diğer gruplarla etkileşim

 Takım içi etkinlikler

Takımların Oluşturulması

 2-6 kişiden oluşan takımlar

 Takımlar heterojen olmalıdır, tüm takımların başarı düzeyleri birbirine yakın olmalıdır

Isınma Etkinlikleri

 Gruba ad verme,

 Grubun sloganını belirleme

 Düşün-tartış-yaz-paylaş

Takımlarda Konu Ve Görev Dağılımının Yapılması

 Konu alt bölümlere ayrılır ve öğrencilere bu alt konular verilir.

 Takım içerisinde görevler belirlenir: Lider, Kaynak sağlayıcı, Denetçi, Özetleyici, Araştırmacı, Kayıtçı, Destekleyici, Gözlemci-sorun giderici

 Her oturumda bu görevler değişmelidir.

Diğer Gruplarla Etkileşim

 Aynı alt bölümden sorumlu olan, farklı takımlardaki öğrencilerin birleşerek etkileşim grupları oluşturması

 Elde ettikleri kazanımları özetlerler.

Takım İçi Etkinlikler

 Etkileşim gruplarında çalışan öğrencilerin elde ettikleri kazanımları takımlara dönerek diğer

arkadaşlarına aktarmaları ve tartışmalarıdır.

D e ğ e r l e n d i r m e

 Takım içerisindeki etkinliklerin öğrenciler tarafından değerlendirilmesi,

 Bireysel değerlendirme; yapılan bir sınavla öğrencilerin bireysel olarak değerlendirilerek elde ettikleri puanların takım lehine yazılması

Etkili Ders Tasarımı

Öğrenciler

Değerlendirme

Ders adı Bloom’un

Taksonomisi

Derse özel amaçlar ve hedefler

İşbirliğine dayalı öğrenme

Dersler Diğer

deneyimler

Sınıfı değerlendirme teknikleri

Testler

Ö ğ r e t i m

Diğer ölçmeler Teknoloji

(Felder & Brent, 1999)

Hedefler