Türkiye'de 50 yıldır faaliyet gösteren dünya ilaç devi Pfizer'in, aynı etken maddeyi içeren ilacını iki farklı isim ve farklı dozajlarla kutulayarak büyük fiyat farkıyla pazarladığı ortaya çıktı. Şirketin Türkiye Sağlık Politikaları Koordinatörlüğü'nü, 2004-2006 yılları arasında Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Başkanı olan ve neoliberal dönüşümün önemli isimlerinden Ahmet Tuncay Teksöz yürütüyor.
Tıp Kurumu Derneği'nin belirlemelerine göre firma ve iştiraki Pharmacia tarafından pazarlanan Cabaser ve
Dostinex'in her ikisinin de etken maddesi olan "cabergoline" in fiyatı, ambalajına göre 8 kat yükselebiliyor. Böylelikle daha düşük dozlarda kullanım alanı bulan ve kadın doğumda kullanılan Dostinex tablet, başta parkinson olmak üzere çok daha yüksek dozlarda ve sürekli kullanılan Cabaser'e göre tam 8 kat pahalıya geliyor.
Kadınlara ek fatura
Tıp Kurumu'nun belirlemelerine göre Pfizer Türkiye firması, kadın doğum ve endokrinoloji alanında da etken maddesi yine Cabergoline/Kabergolin olan ilacı Dostinex tablet adıyla satışa sunuyor. Güçlü ve uzun süreli prolaktin düşürücü etkiye sahip Dostinex tablet, prolaktin hormonu (süt hormonu) inhibitörü olarak laktasyonun (süt vermenin)
baskılanması için kullanılıyor. Dostinex tabletin uzun salınımlı olduğu savlanıyor. Oysa ki Parkinson hastalığı için pazarlanan Cabaser ile etken maddesi aynı.
Farklılık fiyatta ortaya çıkıyor. Dostinex 0.5 mg'ın 1 tableti 8.37 YTL'ye, Cabaser 1 mg'ın 1 tableti 2.14 YTL'ye satılıyor. Böylece Dostinex 1 mg. (0.5 mg. x 2 tablet) 16.74 YTL'ye, Cabaser 1 mg. (1 mg. x 1 tablet) ise 2.14 YTL'ye satılmış oluyor.
Kamu zararı 30 milyon YTL
Kasım 2007 itibarıyla bu ilaçların Türkiye ciroları Dostinex'te 6,7 milyon YTL, Cabaser'de ise 18,1 milyon YTL'yi buluyor. Bu iki ilaçta aynı etken maddenin iki farklı fiyatla satılması uygulaması Eylül 2001'den beri sürüyor. Her iki ilacın yıllık cirolarına göre yapılan hesaplamada Sosyal Güvenlik Kurumları tarafından yapılan alımlarda kamunun en az 30 milyon YTL zarara uğradığı belirtiliyor.
Akıl hocası eski SGK Başkanı Pfizer şirketinin Türkiye
Sağlık Politikaları Koordinatörlüğü'nü, 2004-2006 yılları arasında Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Başkanı olan Ahmet Tuncay Teksöz, Mart 2007'den bu yana sürdürüyor. Teksöz, dünyada ve Türkiye'deki sağlık politikaları ile ilgili gelişmeleri takip ederek Pfizer Türkiye'nin değişen koşullara en hızlı ve etkili şekilde uyumunu sağlama konusunda çalışıyor.
Teksöz, sosyal güvenlikte tek çatı ve hazırlıkları süren reformun hazırlanmasında önemli rol oynayan, 11 yıl deneyimi olan bir sosyal güvenlik uzmanı. Teksöz, Kurum Başkanlığı'ndan sürpriz bir biçimde Eylül 2006'da istifa etmişti. Bilindiği gibi 2531 sayılı yasaya göre kamu görevlerinden ayrılanların yapamayacağı işler tanımlanıyor. Buna göre görevlerinden hangi sebeple olursa olsun ayrılanlar, ayrıldıkları tarihten önceki iki yıl içinde hizmetinde bulundukları daire, idare, kurum ve kuruluşlara karşı ayrıldıkları tarihten başlayarak 3 yıl süreyle, o daire, idare, kurum ve
kuruluştaki görev ve faaliyet alanlarıyla ilgili konularda doğrudan doğruya veya dolaylı olarak görev ve iş alamazlar, taahhüde giremezler, komisyonculuk ve temsilcilik yapamazlar.
Türkiye'de ilaç pazarının çok büyük bir kısmını sosyal güvenlik kurumlarına satış oluşturuyor.
Teksöz'ün SGK Başkanlığı döneminde kamu için avantajlı ilaç adım modellerinden biri olan SSK ilaç alım modeli ilgili taraflarla imzalanan Kamu İlaç Alım Protokolüyle tasfiye edilmişti. Protokolün imzalandığı 2004 yılı Aralık ayında 2.7 milyar YTL olan SSK ilaç harcaması 2007 yılı sonunda 5.8 milyar YTL'ye, 6.6 milyar YTL olan SSK toplam sağlık harcaması da 14 milyar YTL'ye sıçradı.
04/01/2008 sendika.org
