DÜZENLEME İŞLEMLER: (Noterlik Kanunu 89.madde)
1- Niteliği bakımından tapuda işlem yapılmasını gerektiren sözleşme ve vekaletnameler 2- Vasiyetname
3- Mülkiyeti muhafaza kaydıyla satış ve buna ilişkin vekaletname
4- Gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi (DEĞER gösterilmesi zorunludur.) 5- Vakıf senedi
6- Evlenme mukavelesi(Yeni Medeni Yasadaki tanımı gereği mal rejimi sözleşmesi) 7- Tanıma
8- Mirasın taksimi sözleşmesi
9- Diğer Kanunlarda öngörülen sair işlemler (Örneğin zilyetlik devir sözleşmesi , ölünceye kadar bakma akdi (BK 512.md) , mirasçılıktan çıkarma,mal rejimi sözleşmesi(Not :TMK 205 md.gereği onaylama şeklinde de yapılabilir.), vefa (BK 213.md.), İştira , Bağışlama vaadi (BK 238.md.) , v.s.
düzenleme şeklinde yapılır)
FOTOĞRAF YAPIŞTIRILMASI ZORUNLU OLAN İŞLEMLER
Noterlik Kanunu Yönetmeliğinin 93.maddesi ve genelgeler gereğince:
1- Niteliği bakımından tapuda işlem yapılmasını gerektiren sözleşmeler, 2- Niteliği bakımından tapuda işlem yapılmasını gerektiren vekaletnameler, 3- Vasiyetname,
4- Mülkiyeti muhafaza kaydıyla satış, 5- Gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi, 6- Vakıf senedi,
7- Evlenme mukavelesi,(Yeni TMK geregi mal rejimi sözleşmeleri) 8- Evlat edinme (Yeni TMK ile evlat edinme artık noterde yapılamaz) 9- Tanıma,
10- Mirasın taksimi sözleşmesi,
11- Boşanma davaları için düzenlenecek vekaletnameler
12- Araç satış vekaletnamesi(Genelge ile zorunlu hale getirilmiştir.)
Asıllarına fotoğraf yapıştırılması zorunlu noterlik işlemlerinin, çıkartılacak örneklerine de fotoğraf yapıştırılması zorunludur.
-2008/12- Genel yazı : "...Bir noterlik işleminin vekaleten yapılması durumunda, vekalet pulunun, avukat tarafından noterliğe sunulan vekaletnameye yapıştırılmasının yeterli olduğu, noterlik işleminin örneklerine Noterlik Kanununun 79. maddesi uyarınca dayanak olarak eklenen vekaletnamelere ise yapıştırılmasının gerekmediği düşünülmektedir."
-2008/87- Genel yazı : "...Noterliklerde vekaletname düzenlenmesi sırasında, vekil tayin edilen kişinin kimlik bilgilerinin mümkün olduğunca temin edilmesi ile ana ve baba adı ile doğum tarihinin ve T.C. kimlik numarasının vekaletnamelere yazılmasına.."
-2006/10- Genelge :"....bir şahsın aynı vekaletnamede birbirinden farklı işler için ayrı ayrı şahısları vekil tayin etmesi durumunda, düzenlenen vekaletnamede yer alan farklı işlerin her biri için harç alınmasıgerekmektedir."
-2007/145- Genel yazı : Genel-Özel ayırımı hk."...uygulamada devam eden farklılıkları gidermek açısından bir yorum yapmak gerekir ise;
Somut herhangi bir belirleme yapmadan, birden çok objeye ilişkin, birden çok konuda, bir, birden çok veya her türlü hukuki işlemin vekalet yoluyla gerçekleştirilmesini öngören vekaletnamelerin genel vekaletname,
Nitelik ve özellikleri belirtilmek suretiyle somutlaştırılmış bulunan, tek bir objeye (taşınır, taşınmaz, banka hesabı v.s.) ya da konuya ilişkin bir veya birden çok hukuki işlemin vekalet yoluyla gerçekleştirilmesini öngören vekaletnamelerin özel vekaletname olarak değerlendirilebileceği düşünülmektedir." (Ada. Bak. lığı görüşü)
-2006/3- Genelge :"1581sayılı Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birlikleri Kanununun 19.
maddesinde, "Bu Kanuna göre kurulacak ve kurulmuş sayılan kooperatiflere ortak olmak üzere başvuran üreticilerle, ortakların kooperatifleriyle yapacakları her türlü işlemler ve bunlarla ilgili kağıt, belge, senet, beyanname, taahhütname, vekaletname, makbuz, kooperatif lehine yapacakları ipotek ve rehinler her türlü resim, harç ve vergiden muaftır." hükmü yer almaktadır.
Maddenin incelenmesinden görüleceği üzere, istisna hükmü kooperatiflere ortak olmak üzere başvuran üreticiler ile ortakların münhasıran kooperatifleriyle yapacakları işlemler için geçerli olup, bu işlemlerin ortağın nam ve hesabına olmak kaydıyla, üçüncü kişiler tarafından yapılması durumunda da uygulanacaktır. Ancak, kooperatif ortağı ile üçüncü kişiler arasında yapılacak işlemlerin söz konusu istisnadan yararlandırılması mümkün değildir.
Buna göre, yazınıza konu olayda söz edilen ve kooperatif işlemlerini yürütmek üzere ortaklarca üçüncü kişiler adına düzenlenen vekaletnamelerin harca tabi tutulması gerekmektedir."
-2006/2- Genelge : 492 sayılı Kanunun 123 üncü maddesi ile kredi kuruluşlarınca kullandırılan kredinin kredi kuruluşuna geri dönüşüne kadar geçecek süreçte bu Kanun hükümlerine göre doğacak harçların aranılmaması öngörülmektedir.
-2003/19- Genelge :"- İmza ve temsil yetkisine sahip gerçek kişilerin, ana sözleşmelerdeki
"müşterek imza ile temsil" hükmünü bertaraf etmek amacıyla, şirketle ilgili temsil yetkilerinin kullanılmasını sağlayacak vekâletnameyi diğer imza yetkilisine vermek istemesi, "kendisine asaleten diğer yetkiliye vekâleten" tüzel kişiliği temsili mümkün bulunmamaktadır. Ancak anonim şirkette T. Ticaret Kanunu'nun 317, 319 ve 321/3. maddeleri itibarıyla, bir imza ile temsil yetkisi ana sözleşme ile verilebildiğinden bu tür temsile yetki belgesi düzenlenirken buna cevaz veren ana sözleşme maddesinin mutlak surette iş kâğıdına eklenmesi gerekir."
-2003/11- Genelge :"...Asilin resminin bulunduğu vekaletname örneği tevkil belgesine Kanun gereğince eklendiğinden, tevkil yetkisine dayanarak vekilin başka bir avukatı tevkil etmesi halinde vekilin resminin yapıştırılmasına gerek olmadığına.. araç satışı için tevkil yoluyla verilen vekaletnamede de gerek olmadığına...."
-2004/56- Genel Yazı :"...vekaletnâme tanziminde;
PTT merkezlerinden emekli maaş veya vergi iadesi almak üzere başvuran vekillerin ibraz ettiği vekaletnâmelerinde "PTT işyerlerinden ödenecektir" ibaresinin bulunması icabettiği ve aksi halde ödeme yapılmayacağı belirtildiğinden mutlak surette bu ifadeye yer verilmesi,
Aylık Prim ve Hizmet Belgesini İnternet ortamında vermekle zorunlu tutulan ya da kendi isteği ile bu yolu seçen işverenlerin vereceği vekaletnâmelerde ise: "Adıma Sosyal Sigortalar Kurumuna internet ortamında Aylık Prim ve Hizmet Belgesi vermeye, bu konuda başvuruda bulunmaya, e-bildirge sözleşmelerini imzalamaya, kullanıcı kodu ve kullanıcı şifresi zarfını teslim almaya mezun ve yetkili olmak üzere.." şeklinde
Taşınır ve taşınmaz malların belli bir bedelle satılmasına veya alınmasına yetki veren vekâletnamelerden maktu harç alınması, damga vergisine tabi tutulmaması gerektiği hk. 1981/80 sayılı genelge.
Vekâletnamelerin belli parayı ihtiva edip etmediğine bakılmaksızın, maktu harca tabi tutulması gerektiği hk. 1984/57 - 2004/39 sayılı genelgeler.
Bütün imzaların tasdiki kanunen şart olan muamelelerin, vekâleten imza edilmesi halinde, vekilin imzasından alınacak harcın temsil ettiği kişilerin sayısınca çoğaltılacağı hk. TNB 1993/39 sayılı genelge.
Vekâletname onayında birden fazla kişileri temsil edenlerden alınacak harç hk. TNB 1993/59 sayılı genelge.
Bir limitet şirket kurmak üzere iki kişi şirkete ortak olmayan bir kişiyi vekil olarak tayin etmeleri ve anonim şirket kurulması anında bir kişinin birkaç kişiyi veya tüm kurucuları vekâleten temsil etmesi hk. TNB 1991/70 sayılı genelge.
Aynı vekâletnamede birden fazla şahsa farklı işler için yetki verilmesi halinde farklı işlerin her biri için harç alınması hk.
TNB 2006/10 sayılı genelge.
2510 sayılı İskan Kanunu hükümleri gereğince düzenlenen vekaletnamelerin harçtan istisna edilmesi hk. TNB 1991/61 sayılı genelge.
Muvazzaf veya yedek er ve erbaşlara ait vekâletnamelerde harç istisnası hk. TNB 2003/8 sayılı genelge.
YAPILMASI YASAK OLAN VEKALETLER
1.Ana-baba ile çocuğun çıkarları çatışıyorsa,bir vasinin iştiraki ile hakimin onayı alınarak vekalet yapılır.Bu durumda veli hakkında vesayet hükümleri uygulanır.
VASİ -VELİ(Küçük ile çıkarları çatışırsa) -bağış,yapamaz,vakıf kuramaz.Kefalet edemez. ve bu konularda vekalet düzenleyemez.(MK.269, 271, 392 md.)
2.VASİ_KAYYUM,MK.405-406.mad.göre,hakimden izin almadıkça küçük ve mahcur adına vekalet yapamaz.
3.Şahsa sıkı sıkıya bağlı işlerde vekaletname tanzim edilemez. .(MK.16/2 md.) 4.Evlilik akdi,nişan için vekalet yapılmaz.(MK 97-109 md).
5.Evlilik dışı çocuğun tanınması beyanı için vekalet olmaz.Velayet hakkının kullanılması için vekalet olmaz.
6.Vasiyetname için vekaletname düzenlenemez.(MK.680 md. vd.)
7.Yemin,yüzleştirme,sulh teşebbüsü,vesaire kanunun şahsen yapmasını istediği işler.
8.Meslek sırrının korunması için şahsen yapılması gereken işlerde vekalet olmaz.
9.Şirket ve derneklerin temsil hususu saptandıktan sonra vekalet yapılır.
10.KANUNA AYKIRI,AHLAKA,KAMU DÜZENİNE AYKIRI işler için vekaletname olmaz.(BK.19 md) 11.Maddi fiil icrası için vekaletname olmaz.
12.Ölüme bağlı tasarruf için vekaletname olmaz.
13.Haksız fiil icrası için vekaletname olmaz.
14.Mahkemeler de normal iş dışı, avukatların yetkileri için vekalet yapılamaz.
15.Cayma şartlı vekalet yasak.NH.C.3.509.
16.Üçüncü şahsın noter personelini vekil etmesi halinde vekalet yapılır.( 93/61 sy gen)
ÖZEL YETKİ GEREKTİREN DURUMLAR
(NH.C3 528-D-3, TNB 1984/38sy gen.) 1.Dava açmak.
2.Bağışlamak.
3.Tevkil yetkisi 4.Hakimin reddi.
5.Ahzu kabza.
6.Mirasın reddi.
7.Hakime tazminat.
8.Islah.
9.Yargılamanın iadesi.
10.Haciz ve Haczin fekki.
11.Sulh olmak 12.Tahkim.
13.İbra.
14.Davayı kabul,feragat,vazgeçme.
15.Anayasa mahkemesinde dava açmak.
16.Konkordato talebi,muvafakat.
17.Yemin kabul veya reddi
18.Zina suçundan şikayet.C.3.526.
19.Kambiyo taahhüdü,senet izini almak.
20.Taşınmaz devri, irtifak, vesaire 21.Tapuya şerh olacak kira sözleşmesi.
Özel yetki gerektiren durumlardır.. Matbu vekaletnamelerde yer almaz.
ÖLÜMDEN SONRA GEÇERLİ VEKALET
-Yapılır.Vekalet içine 'Ölümden sonra geçerli olmak üzere diye yazılır. Ölüm halinde mirasçılar mirası reddetmezse mirasçıları da bağlar.Fakat azil yetkileri vardır..
Borçlar kanununun 397 nci maddesinin genel ifadesi uyarınca, tüm vekaletnamelere ölümden sonra
da geçerli olacağına dair hüküm konulabilir.TNB 1995/28 sayılı genelge NH C3.517
VEKÂLET (İRADİ TEMSİL), VEKÂLETNAME VE VEKİLİN TASARRUFLARI
Kişilerin hukuksal işlemlerini bizzat yapmaları yerine, bir başkası
aracılığıyla yapmaları bir ihtiyaç olabilir. Bu durumda hukuksal işlemin tarafları ile bunu yapanlar farklı kişilerdir. Hukuki işlem temsilci tarafından yapıldığı halde, hüküm ve sonuçları temsil olunana ait olacaktır.
Temsil kurumu hukuksal işlemlerde özellikle sözleşmelerde büyük bir önem taşımaktadır. Bu nedenle BK.32–40. maddeleri arasında temsil kurumunu düzenlemiş bulunmaktadır.
Borçlar Kanunumuzun temsil ile ilgili hükümleri TMK. md. 5’deki yollama nedeniyle tüm Medeni Hukuk alanındaki iradi temsil halleri için uygulama bulabilir.(6)
Vekâletname bir kimsenin kendisi adına hukuki işlemler yapmak üzere tayin ettiği vekilini ve o vekilin yapabileceği işleri gösteren resmi belgedir.
Noterlik işlemlerimizin büyük kısmını oluşturan ve çağdaş yaşamın her alanında vazgeçilmez olan vekâletname BK.386–398 de ‘akit’ olarak yer almıştır.
İlgilinin gerçek arzusunun öğrenilmesi:
Noter, NK. Md. 1 gereğince hukuki güvenliği sağlama ve anlaşmazlıkları önleme görevini yerine getirirken, vekâletname tanzimi için noterliğe gelen ilgilinin gerçek iradesini öğrenmek zorundadır.
Temsil olunan kişi temsilciye vereceği genel yetkiyi yer, miktar, süre, kişi, konu ve buna benzer diğer bakımlardan sınırlandırabilir. Yasa koyuca bazı hukuksal işlemler için temsilciye özel yetkiler verilmesini öngörmüş olduğundan, yapılmak istenen vekâletnameye göre özel yetkileri ve yetkilerin mahiyetlerini açıklamalı, yukarıda belirtilen sınırlandırmalar konusundaki isteklerini öğrenmelidir. İlgilinin gerçek irade ve arzusu kesin olarak öğrenildikten sonra, vekâletname şeklini tespit ederek, isteğe uygun vekâletnameyi hazırlamalıdır (NK.72).
İlgilinin kimlik ve adresinin tespiti:
NK. Y. 90. maddesine göre, noter, ilgili ile işleme katılanların kimliklerini tespit için nüfus hüviyet cüzdanı, buna dayalı olarak resmi mercilerce verilmiş olan pasaport, sürücü belgesi, fotoğraflı kimlik kartı ve sair kimlik belirten belgeleri aramak zorundadır. Bu belgelerin gösterilmemesi veya noterin gerekli görmesi halinde, tanık dinlemek yoluyla da kimlik tespit olunabilinir.
İlgili, okuryazar, kör, sağır dilsiz ise, bu işlemin tanık ve gerekirse tercüman huzurunda yapılması gerekir. Onaylama vekâletnamelerde okuryazar olmayan ilgilinin işleminin tanıksız yapılabileceği Adalet Bakanlığı’nca onaylanan işlem formülleri ile zımnen kabul edilmişse de düzenleme işlemlerde, bu durumda tanık zorunludur. İlgili Türkçe bilmiyorsa, işlemin düzenlenmesi sırasında yeminli bir tercüman da bulundurulmalı ve işleme katılmalıdır.
İlgilinin adresinin de eksiksiz bir biçimde belirlenip, vekâletnameye yazılması gerekir (NK.72).
Avukat vekâletnamelerinde vekâlet verenin T.C. kimlik numarasının yazılması, TNB’nin 2005/ 15 no’lu genelgesiyle zorunlu hale gelmekle birlikte, tüm vekâletnamelerde kimlik numarasının yazılması kimlik tespitini tamamlayıcı bir öğe işlevi görecektir.
TNB. nin 11.05.2006 t. Huk. 7687 sayılı genel yazısı ile “vekâletnamelerde vekâleti veren kişinin anne adına da yer verilmesi” gerektiği bildirilmiştir.
Vekâletnamelerde özel yetki gerektiren işler:
Vekâletname verenin gerçek iradesi esas alınarak genel yetkiler yanında istediği özel
yetkiler de yazılmalıdır.
Yasalarda yer alan özel yetkiler:
Dava açmak, bağışlamada bulunmak, taşınmazların devri ve ayni haklarla sınırlandırılması (Tapu Sicil Tüzüğü md. 13/4’ e göre tescil talebi için özel yetki şart.) , kambiyo taahhüdünde bulunmak, sulh olmak, tahkim sözleşmesi yapmak, ibra, davadan feragat, davayı kabul, yemin kabulü ya da karşı tarafa reddi, ahzu kabz, haczin fekki, hâkimin reddi (HUMK md.33/2), tevkil ( alt vekâlet verme) (BK md.390/3, Av.K.171), Anayasa Mahkemesi’nde dava açmak (2949 sayılı Anayasa Mahkemesi’nin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkındaki Kanun md.32), mirasın reddi olarak sayılabilir (BK.388/3, HUMK.63 ve özel yasalar).
Yargısal, bilimsel içtihatlara göre özel yetkiler:
Hâkimlere karşı tazminat davası açmak, yargılamanın iadesi, davanın ıslahı, iflâs anlaşması teklif etmek ve iflas anlaşmasına muvafakat etmek olarak sayılabilir. (7)
Vekâletnamede Şekil:
Doktrinde kabul gören görüş, vekâletin hiçbir hukuki şekle tabi olmadığı, temsil yetkisinin yazılı olarak verilmesinin usul hukuku açısından bir ispat aracı olduğudur.
Buna karşın bazı özel yasalarda ve NK.’da özel ve yazılı şekil öngörülmüştür (TST.13/
4, NK. 84,89, TKGM. 1294 s.G. ). Noterlik Kanununa göre, tapuda işlem yapılmasını gerektiren vekâletname ile sayılan diğer işlemlerde resmi şekil şartı öngörülmüş, bu işlemlerin düzenleme şeklinde yapılacağı belirtilmiştir.
N.K., noter tarafından yapılacak işlemlerin şekil şartlarını 84. ve devamı maddelerinde
‘düzenleme’ , 90. ve devamında da ‘onaylama’ olarak tespit etmiş ve göstermiştir.
Onaylama biçiminde yapılan her vekâletname (işlem) düzenleme şeklinde de yapılabilir;
oysa düzenleme şeklinde yapılması zorunlu olan vekâletnameler ( işlemler) için bu durum mümkün değildir.
Her iki şekilde de işlem yaparken noter, öncelikle NK.79, NK. Y. 90–92, MK.8-9.
maddelerin gerektirdiği öncelikli koşulları, varsa her türlü belgeyi isteyecek ve inceleyecektir.
Düzenleme Şeklinde Vekâletname Tanzimi (NK.84-89):
Genel olarak düzenleme işlem, işlemi tanzim eden makamın (noterin) de işleme katılmasını gerektirmekte olup, bir tutanak şeklinde yapılır; tutanağın, kanunun öngördüğü unsurları taşıması zorunludur. İşlemi isteyen kişinin okuryazar, kör, sağır, dilsiz olup olmadığı, Türkçe bilip bilmediği durumları öncelikle tespit edilerek gerekiyorsa işleme tanık veya tercüman da katılır.
Düzenleme şeklinde yapılan vekâletnamenin (tüm düzenleme işlemlerde) işlemi yapan kişinin imzasını taşıyan aslı noterlik dairesinde saklanır ve aslına uygunluğu onanmış diğer örnekleri (noterin imza ve mührünü taşır) ilgilisine verilir. Ancak 1999/24 s.
Genelgeye göre ilgilisi istediği takdirde, bir’den çok sayıda asıl (ilgilinin imzasını taşıyan) düzenlenebileceği, ilgilisine de imzalısından verilebileceği belirtilmiştir; ne var ki, bu durumda her imzalı kâğıt ayrı bir işlem kabul edilerek ayrı harç alınması gerekecektir.
Tapuda işlem yapmaya yetki veren vekâletnamede bulunması gereken özellikler şöyledir:
Yetkili makamlarca düzenlenmiş olması,
Düzenleme şeklinde tanzimi (NK.84, T.K.G.M.1294 s.g.),
Vekâlet verenin fotoğrafının bulunması (fotoğrafın zımba teliyle tespiti yeterli olmayıp, yapıştırılması gerekir (T.K.G.M.1487 s.g.).
Kimlik tespitinin, nüfus hüviyet cüzdanı veya pasaporta göre yapılması (T.K.G.M.
24.1.1979 t. 31,5186–3193 s.g.y.),
İşleme yetkinin tam olması,
Şekli noksanlıkların olmaması (imza, mühür, tarih, yevmiye g.b) çıkıntı ve düzeltmeler varsa noter imzası ve mührüyle onanması, ayrıca suret vekâletnamelerde, tanzim eden makam tarafından alıkonulan aslının aynı olduğunun belirtilmesi,
Vekilin bir başkasını vekil tayini halinde ilk vekâletnamenin ibrazı,(TST.13/d),
İşleme konu taşınmaz belirtilmemişse, taşınmazın ada, parsel, mahalle, köy gibi bilgilerinin açık ve anlaşılır olması,
Onaylama Şeklinde Vekâletname Tanzimi ( NK.90–93):
Onaylama işlem şeklinde noter işleme katılmaz, sadece işlem sahibinin imzasını onaylar, şerhle belgelendirir.
İşlemin tarihi rakam ve yazı ile yapıldığı yer, ilgilisinin adresi, kimliği ve adresi, kimliğinin ispat belgesi, imzanın huzurda veya dışarıda atılıp da huzurda ilgili kabul etmişse beyanı, işleme katılanların imzalarını ve noterin imza ve mührünü taşımalıdır. İmza yerine geçen el işaret veya parmak izi kullanılmışsa aynı şekilde şerhte yer alması zorunludur.
Vekil ve mümessillerin temsil ettikleri kişiler birden çok ise, temsil ettikleri
tüm kişilerin ad ve soyadlarının vekaletnameye yazılması ve dayanak olarak ibraz edilecek belge ya da belgelerin bu kişilerin tamamını kapsaması şarttır.
NK. Y. md. 92’de dayanak olarak kullanılacak belgeler sıralanmıştır:
1. Vekil için, vekâletname.
2. Veli için, kendisinin veya velayeti altında bulunan küçüğün nüfus hüviyet cüzdanı.
3. Vasi ve kayyım için, mahkeme kararı ve nüfus cüzdanları.
4. Mirasçı için, veraset belgesi ve nüfus hüviyet cüzdanı.
5. Mümessiller için, temsil veya izin kâğıdı
6. Köy tüzel kişiliğini temsil yetkisini haiz muhtarlar için, yetkili idari makamların usulüne uygun verecekleri, yetki belgeleri.
NK. md. 79 / 2 gereğince sözü edilen belgelerin gösterildiği, vekaletnameye yazılır, işlemle ilgili kısımları ve nereden, hangi tarih ve sırayla verilmiş olduğunu gösteren birer örneği, harçsız ve vergisiz olarak gerek ilgilisine verilecek, gerek dairede saklanacak asıl ve örneklerine bağlanır.
Vekâletname verilemeyecek haller:
Vekâlet ya da temsil yetkisi ancak hukuki işlem ya da hukuki işlem benzeri fiillerin icrası için verilir. Maddi fiillerin icrası için vekâlet verilemez. Haksız eylemde temsil olmadığı gibi, hukuka ve ahlaka aykırı konularda da temsil mümkün değildir.
Şahsa sıkı sıkıya bağlı hakların kullanılmasına karar verme yetkisi vekâlet vermek suretiyle bir başkasına bırakılamaz (Örneğin nişanlanma, evlenme, evlat edinme, vasiyetname yapma gibi). Fakat hak sahibi, hakkını kullanmaya karar verdikten sonra, yasal yönlerin tamamlanması için hakkın kullanımıyla ilgili işlemleri yapmak üzere vekil tayin edebilir.
Bu bağlamda, kendisinden vekâletname düzenlenmesi istenen noter, öncelikle, vekâlet yoluyla gördürülmesi istenen işin nitelik itibariyle bu yolla icrasının mümkün olup olmadığını gözetmek ve iş nitelik itibariyle vekâletin caiz olduğu bir alana ilişkin değilse, vekâletname düzenlemekten kaçınmak zorundadır.
Vekâletname tanzim ve tasdik yetkisi:
Hukukumuzda yurt içinde vekâletname tanzim ve tasdik yetkisi noterlere verilmiş olmakla birlikte, dava vekâleti ile asker şahıslar açısından durum farklılık göstermektedir.
A. Dava vekâleti tanzim mercileri:
a. HUMK md.65’e göre:
1. Noterlikler.
2. Sulh hâkimleri huzurunda görülecek davalar için verilecek olan vekâletnamelerin, nahiye meclisi, ihtiyar heyeti veya sulh hâkimi tarafından tasdiki yeterlidir.
3. Resmi dairelerin vekillerine, mensup oldukları daire amiri tarafından usulüne uygun olarak verilen vekâletnameler geçerlidir. (8)
b. Av.K. 56’ya göre:
Avukatlı Kanunu madde 56/1 deki düzenlemesiyle, avukatlara noterliklerce tanzim ve tasdik kılınan vekâletnamelerin örneğini tasdik yetkisi vermiştir. Aynı maddeye 2001 yılında beşinci fıkra eklenerek, noterliklerce tanzim ve tasdik edilmiş vekâletnamelerde tevkil yetkisi bulunması halinde, avukata, başka bir avukatı görevlendirmek için, vekâletname tanzim ve tasdik yetkisi verilmiştir.
B. Askerlik K. md. 61’e göre vekâlet:
Hazarda ve seferde silâhaltına çağrılan muvazzaf ve ihtiyat eratın kıtaya katıldıktan sonra verecekleri vekâletnameler, askeri adli hâkimler, bölük komutanları veya bulundukları müessese amirleri tarafından düzenlenir ve onaylanır. Bu vekâletnameler hiçbir harca tabi değildir. Bu vekâletnameler, terhisten iki ay sonrasına kadar geçerlidir.
Muvazzaf veya yedek erbaş ve erler noterlikte vekâletname tanzim ve tasdik ettirmeleri halinde de TNB’nin 2003 / 8 no.lu genelgesi gereğince bu vekâletnamelerin harçtan istisna edilmesi gerekmektedir.
Yabancı Ülkelerde Düzenlenen Vekâletnameler (NK. Md. 191, 192):
Yabancı ülkelerde bulunan Türk’lere o ülkedeki Türk konsoloslukları ile o ülkenin vekâlet tanzimine yetkili makamlarınca düzenlenen vekâletnameler kural olarak geçerlidir.
Yabancı uyrukluların vekâletnamelerini de Türkiye’de noterlere, ya da bulundukları ülke makamlarına tanzim ettirmeleri mümkündür. Vekaletin, Türk konsolosluğunca tanzimi halinde yeni bir işlem uygulamak gerekmez; fakat eğer yabancı ülke makamlarınca tanzim edilmişse bunlara bazı işlemlerin tatbiki gerekir ve bunlar; (T.K.G.M. Yabancı İşl.D. Bşkl.2.2.1996 t.1369-3/890 s.g.y)
Vekâletnamede “Apostille” şerhinin bulunması halinde vekâletname kabul edilebilir durumdadır; şerh yoksa vekâletname o yer Türk konsolosluğunca onaylanması gerekir.(Söz konusu tasdik, vekâletnamenin düzenlendiği ülkenin Türkiye’deki konsolosluğunca yapılamamaktadır.)
Vekâletname Türkçe değilse Türkiye’de noter tarafından (yurt dışında Türk konsolosluğunda) tercümesinin yapılarak aslına uygun olduğu tasdikinin yapılması gerekir.
Yurt dışında tanzim edilmiş vekâletnamenin, ülkemiz şekil kurallarına uyması beklenemeyeceğinden, şekil nedeniyle reddedilemeyecek ancak ilgilisinin kimlik tespitinin şüpheye yer bırakmayacak şekilde yapılmış olması aranmalıdır.
Temsilci sayısı bakımından vekâlet türleri:
Temsil yetkisi yalnızca bir kişiye verilmişse münferit vekâletten, birden çok kişiye verilmişse toplu vekâletten söz edilir. Toplu vekâlet de kendi içerisinde müşterek veya müteselsil vekâlet niteliğinde olabilir. Müteselsil vekâlette vekillerden her biri diğerlerinden bağımsız olarak hukuki işlemi gerçekleştirebildiği halde müşterek vekâlette hukuki işleminin sonuçlanması birlikte harekete ya da her birinin irade beyanının ikmaliyle tamamlanır. ( 8 a),(8 b) Müteselsil vekâlet bir bakıma münferit vekâleti andırmaktadır. Müteselsil vekâlette vekilleler birbirlerine alt vekâlet veremezler. (8 c) Dava vekâletnamelerinde HUMK md. 64 nedeniyle özel bir durum vardır. Müşterek vekâletname tanzim edilmiş olsa bile her bir vekil münferiden yetkili olup yalnız
başlarına vekâlet edebilirler. (9) Genel ve Özel Vekâlet Türleri:
Bu ayrım vekâletnamenin taşıdığı yetkilerin kapsamı ile ilgilidir. Bir iş veya bir konuda bir veya birkaç hukuki işlemi gerçekleştirmek üzere verilmiş ise özel vekâletten, birden çok konuda verilmişse genel vekâletten söz edilebilir. Bu ayrım, alınacak harcın farklı olması nedeniyledir.
Noterlik mevzuatındaki görüş, “münhasıran bir işin yapılması ve sonuçlandırılması için düzenlenen yetki belgesinin, özel vekâlet sayılacağı dikkate alınarak, buna göre harç tahsil edilmesi.” şeklindedir.
Süreli Vekâlet – Süresiz Vekâlet:
Vekâlet ya da temsil yetkisi belirli bir süreyle sınırlı olarak verilebileceği gibi süresiz olarak da verilebilinir. Yine vekâletin, belirli bir tarihten sonra hüküm ifade etmek üzere ya da belirli bir şartın gerçekleşmesine bağlı olarak da verilmesi mümkündür. Süreli vekâletnameler hukuken geçerlidir ve öngörülen sürenin dolmasıyla birlikte de geçerliliklerini kendiliğinden yitirirler.
Vekâlet veren süreyle ilgili herhangi bir kayıt getirmediği sürece, vekâletname, düzenleme tarihinden İtibaren on yıl geçmiş olsa bile, ilke olarak, vekâlet verenin ölümüne kadar hukuken geçerliliğini koruyacak ve yapılacak olan hukuki işlemlere de temel teşkil edebilecektir. Borçlar Kanunu 125. maddedeki on yıllık genel zaman aşımı burada uygulanmaz.
Vekilin Vekili (Alt Vekâlet):
Vekilin, kendisine verilmiş vekâletnameyle ilgili olarak bir başkasını vekil tayin etmesi ile alt vekâlet ilişkisinin kurulabilmesi, ilk vekile, vekâletnamede bu yetkinin (tevkil yetkisinin) tereddütsüz bir biçimde verilmiş olması koşuluna bağlıdır.
Alt vekâletin kapsamı, kısmi ya da tamamı için olabileceği gibi; tevkil iradesinin vekâletnamede açıklandığı yere (metin içerisindeki yerine) bakmalı, hangi yetkiler için verilmiş olduğunu anlamalıdır. Tevkil yetkisinin yazılmasından önce yer alan işlemleri kapsadığı sonucuna karine olarak varmalı, tevkil yetkisinden sonra yazılmış yetkileri kapsamadığını düşünmelidir. Asıl iş sahibi, alt vekili azledebilir. Alt vekâlet vermiş olan vekil de azil yetkisi varsa alt vekili azledebilir. Alt vekil, kendisine vekâlet vermiş olan vekili (asıl iş sahibi yeni bir yetki vermezse) azledemez, yani azil yetkisi yoktur. Alt vekil istifa yoluyla ilişkiyi sonlandırabilir. Zincirleme alt vekâlet ilişkilerinin varlığı halinde, alt vekâlet verenlerden birisinin ölümü, alt vekâlet ilişkisinin de sona ermesi sonucunu doğurmaz. Çünkü alt vekil, alt vekâlet veren(ler)in değil, müvekkilin yani asıl iş sahibinin vekili konumundadır. (10)
Harç tahakkuku açısından dikkat edilmesi gereken nokta vekâlet, tevkile dayanarak aynı iş için verilmişse Harçlar K. 44/1 gereğince harcı, temsil edilen sayısı kadar artırmaya gerek yoktur.
Ancak tevkile dayanarak devredilen vekâletlerde yeni vekil aynı kişi olsa bile devredilen vekâletler ayrı işler için verilmişse, müvekkil ya da vekâlet sayısınca harca esas imzanın varlığı kabul edilmelidir.( Bu durum daha çok avukatların devam eden işlerine ait vekâletleri, başka bir avukata devretmesi halinde görülmektedir ).(11)
Ölümden Sonra da Geçerli Olmak Üzere Verilen Vekâletnameler (Mandatum post mortem):
Vekâlet verenin ölümü ile vekâlet akdi sona erer. (BK.35) . Ancak vekâletnamede ölümden sonra da geçerli olacağı yazılmış ise kendiliğinden sona ermez; ancak ölenin mirasçıları tarafından azledilmekle sona erer. (BK.397,T.K.G.M.1002 s.g.)
Vekâletnamelere Fotoğraf Yapıştırılması:
NK.80, NK.Y.93. md.ler noterlik işlemlerine fotoğraf yapıştırılması hakkındaki maddeler
olup buna göre fotoğraf yapıştırılması zorunlu işlemler yönetmelikte gösterilmiş olup noter gerekli görürse, zorunlu işlemlerin dışındaki işlemlere de ilgilinin fotoğrafını yapıştırabilir.
NK. Y. 93/b ve k, 93/III gereği tapuda işlem yapılmasını gerektiren düzenleme vekâletnameler ile boşanma davası için yetki veren vekâletnamelere (genellikle onaylama) fotoğraf yapıştırılması zorunludur. Taşıt satışına yetki veren vekâletnamelere de fotoğraf yapıştırılacaktır. (1993/81 s.g.)
Özellik gösteren bir konu da, T.C. Merkez Bankasınca verilen kredi mektuplarına ilişkin vekâletnamelere ilgilinin pasaportunun ve kredi mektubunun tarih ve numarasının yazılarak fotokopisinin de eklenmesi, fotoğraf yapıştırılması gerektiğidir.(1985/90 s.g.) Vekâletname İle İlgili Hatırlanması Gereken Diğer Notlar:
intifa hakkı sahibinin intifa hakkından, çıplak mülkiyet sahibi veya mirasçısı lehine bedelli veya bedelsiz feragat etme beyanının açıkça yazılması gerekmektedir.(1990/1 ve 24 g.)
Evlatlık muamelesi yapılması konusunda vekilin yetkili olduğunun ve evlat edinenle evlatlığın açık künyelerinin vekâletnamede gösterilmiş olması gereklidir.(1987/ 25 g.) Bir şahıs aynı vekâletnamede farklı işler için ayrı şahısları
Vekil tayin edebilir. Ancak bu işlemler “birbiriyle ilgili işler” olarak kabul edilemez.(2006/10 g.)
4708 sayılı yasa kapsamındaki vekâletnamelerde yapı sahibi, yapım işi için anlaşma yaptığı yapı müteahhidini hiçbir şekilde vekil tayin edemez.(2005/ 34 g.)
Yapılacak tapu işlemi bir den fazla veya birbirine bağımlı olsa dahi, yapılacak işlemler vekâletnamede ayrı ayrı yer almalıdır.
Genel anlamda, vekilin tapu sicil müdürlüğündeki bütün
tapu işlemlerini yapabileceğine dair bir yetki ile işlem yapması mümkün değildir.
Özellikle yapılması istenen tapu işlemi, vekâletnamede açıkça belirtilmelidir. Bu nedenle satış için verilmiş vekâletname ile taksim, taksim için verilmiş vekâletname ile satış işleminin yapılması mümkün değildir (BK.388). Ancak maddenin 2. fıkrası, verilen yetkinin kullanılabilmesi için, önceden yapılması zorunlu işlemler varsa (aynı taşınmazla ilgili olarak, satıştan önce intikal işlemini yapmak veya isim yanlışını düzeltmek gibi), vekil bunları da yapmaya yetkili sayılır ve vekâletnamede yazmasa bile yapabilir (BK.388/2,TKGM.1021 s.g.).
Yine intikalden edinilen taşınmazlarda, ölümle iktisap söz konusu olduğundan, ölümden sonra verilmiş vekâletnamelerde, satış yetkisinin bulunması halinde intikal yetkisi aranmaksızın işlem yapılabileceği düşünülmektedir. Bu husus tescilsiz iktisabın söz konusu olduğu diğer durumlarda da aynıdır (cebri icra gb.)
Vekâletname verenin, kendi borcuna karşılık taşınmazının ipotek edilmesinde, söz konusu işlemin vekâletnamede belirtilmesi yeterli olmaktadır. Ancak; taşınmazın üçüncü bir kişinin veya vekilin borcuna karşılık ipotek edilmesinde ise, bu hususun vekâletnamede açıkça yer alması gerekecektir.(Y.H.G.K.’nun 4.4.1962 t.1/127–136 s.k.) Vekâletnamede bir’den fazla kişi vekil tayin edilmişse, vekillerin temsil yetkilerinin, birlikte veya ayrı kullanılacağı hususunun belirtilmesi gerekir. Belirtilmemişse, tüm vekillerin birlikte temsile yetkili oldukları anlaşılır.
Vekâletnamede “dilediğine dilediği bedel ve şartlarla satmaya” şeklinde yetkilendirilmiş bir vekilin, vekâlete konu taşınmazı kendisinin satın alabilmesi için, vekâletnamede tevkil yetkisi olması ve ayrıca söz konusu taşınmazın vekil tarafından da satın alınabileceği hususunun vekâletnamede belirtilmesi lazımdır. Bu durumda satış için tanzim edilecek resmi senedin bir tarafını alıcı sıfatıyla vekil, diğer tarafını da satıcı sıfatıyla vekile vekil oluşturacaktır (TST.13).(12)
Bir vekâlette iki ayrı vekil bulunup münferiden satış yapmaya ve “ dilediğine dilediği bedel ve şartlarla satmaya” şeklinde geniş yetkilendirilmişse, vekillerden biri diğer vekile satış yapabilir.(13)
Vekâletnamede kayıt, şart ve mükellefiyet bulunması halinde, talebin karşılanabilmesi için o kayıt, şart veya mükellefiyetin yerine getirildiği yazılı olarak belgelenmelidir.(14) Vekâletnamede başka bir vekâlet, veraset senedi veya belgeye atıf yapılmışsa o belge de talebe eklenmelidir.(15)
Vekâletnamede bulunan taşınmaz satış yetkisi, kamulaştırmayı da kapsar;
kamulaştırma suretiyle ferağ verebilmek için başkaca yetki aramaya gerek yoktur.(16) Vekâletnamedeki tapu işlemlerini yapabilme yetkisi, bilgi, belge alabilme ve aplikasyonu da kapsar.(17)
Avukatların tapu idaresine ibraz ettikleri vekâletnamelerde TBB. nin bastırdığı pulun yapıştırılmış olması aranmalıdır (Av.K.27).(18)
Vekâletname tarihinin çok eski olması veya vekâletname verenin öldüğüne dair emare olması durumunda nüfus idaresinden, şahsın yaşayıp yaşamadığı hususu sorulmalıdır.(19)
Vekâletnamede “sahibi bulunduğum taşınmaz mallarımı satmaya” yetkisi verilmişse ve vekâlet verenin miras bırakanı bu tarihten önce ölmüşse, bu yetki, miras mallarının satışını da kapsar; çünkü vekâlet tarihinde tescilsiz olarak kazanılmış durumdadır.(20) Vekâletnamedeki yetki, “vekâletin verildiği tarihten sonra edinilecek mallar için “de verilmişse vekil, müvekkilinin sonradan edindiği mallar için de yetkili olacaktır.(21)
VEKALETNAME (NH.C3.508)
Borçlar Kanunumuzun 386 ile 398. maddeleri arasında düzenlenmiştir.
TANIMI
Gerçek veya tüzel kişilerin Herhangi bir veya daha fazla işlemin kendi adına yapılıp sonuçlandırılması için bir başka şahsa yetki veren tek taraflı yazılı irade beyanına denir.
Sözlük anlamına göre vekaletname bir vekalet belgesidir.
VEKALET AKDİ :
Vekalet akdi ise öyle bir akittir ki; onunla vekil sözleşme dairesinde kendisine verilen işleri ve hizmetleri görme borcu altına girer, vekil bu akit ile sözleşme dairesinde yüklendiği işi idareyi ya da taahhüt ettiği hizmetleri borçlanır".
Kendisine vekalet verilen kimse yani vekil, bu vekaletnameyi açık veya zımni olarak kabul ettiğini beyan ettiği anda vekalet akdi ortaya çıkar.
Vekalet akdi Türk Hukukundaki diğer tüm akitler gibi şekle tabi değildir.
ÇEŞİTLERİ
a.) Yapılışına göre
1.Düzenleme şeklinde vekaletname
NK84 - 89 Md uyarınca ilgilinin nüfus cüzdanı veya pasaport’u esas alınarak resen yapılan ve içeriği tamamen noterlikçe tutanak şeklinde yazılan vekaletnamelere denir.
Bizzat noter tarafından noterlik dairesinde veya mahallinde tutanak şeklinde yapılır.
Düzenleme vekaletler 1 asıl olur, bu asıl ilgilinin imzasını taşır ve dairede saklanır. İlgililere verilenler genel olarak surettir. Surette ilgilinin imzası olmaz.
İlgilinin kimliği vekalete eklenir. Nüfus kaydı ile düzenleme vekaletname
düzenlenemez. ( TNB 1978/19. sy gen)
İlgili isterse daha fazla asıl yapılabilir. Fakat bu durumda asıl için alınan harçlar verilen asıl sayısı kadar çoğaltılır.
NK 80 Md ve NK. Yön.93 Md uyarınca tapuda yapılacak işlemlerle ilgili verilecek vekaletnameler ile diğer yasalarca fotoğraflı olması öngörülen vekaletnamelere fotoğraf yapıştırılır.
Düzenleme olarak yapılacak vekaletnameler;
1.Tapuda yapılması gereken işlemler için verilen vekaletler. (Mutlaka nüfus cüzdanı veya pasaporta göre yapılır.)
2. Düzenleme yapılacak işlemler için verilen vekaletler.
3. Onaylama yapılması gereken vekaleti ilgili düzenleme yapılmasını isterse.
4. Düzenleme vekaletten tevkil yoluyla yapılan yeni vekalet de düzenleme olur.
DÜZENLEME VEKALETNAMELERDE 1 - Noterin Adı Soyadı ve noterliğin ismi
2- Vekaletnamenin yapıldığı yer ve tarihi (rakam ve yazı ile)
3- Vekaletnameyi verenin varsa tercümanın veya bilirkişinin kimlik ve adreslerini, 4- Vekaletnameyi verenin hakiki arzusu hakkındaki beyanını,
5- Vekaletnameyi verenin, işleme katılanların ve noterin imza ve mühürü.
Yer alması gerekir.
2. Onaylama vekaletname
Vekaletname içeriği dışarıda yazılarak veya noterlikte ilgilisince yazdırılan ve sadece vekaletname içeriği değil, vekaletname altındaki ilgili yada ilgililere ait imzanın NK 90 – 93 Md ‘ler uyarıca onanması yoluyla yapılan vekaletnamelerdir.
En az 2 asıl olur, bunlar ilgili tarafından imzalanır. Aslılardan biri bizde kalır, bir aslı ilgiliye verilir,diğer nüshalar ise suret olarak yapılır.Suretlerde ilgilinin imzası yerine aslında imzası vardır. İbaresi yer alır.
İlgililer isterse daha fazla asıl yapılabilir. Bu halde verilen fazla her asıl için asılın vergileri kadar artırılarak vergi alınır.
ONAYLAMA ŞERHİNDE
1-Vekaletnamenin yapıldığı yer ve tarihi (Rakam ve yazı ile) 2- Vekaleti verenin kimliği ve adresi,
3- Vekaletnameyi verenin kimliği hakkında gösterilen ispat belgesini,
4- Vekaletnameyi imzalayanın imzasını daire dışında mı, huzurda mı veya atılmış olan imzanın kendisine ait olduğunun kabul beyanını,
5- işleme katılanların imzalarını ve noterin imza ve mührünün bulunması gerekir.
b.)Verilen yetkilere ve içeriğine göre 1.Genel vekaletname (1.1)
İçeriğinde birden fazla yetki bulunan ve birden fazla işin yapılması ve neticelendirilmesi için kullanılabilen vekaletnamelere denir
2. Özel vekaletname (1.2)
Belli bir işi sonuçlandırmak için verilen vekalet özel vekalettir. B.K 386 ve sonrası ve HUMK'nun 62 ve 63 maddeleri uyarınca, münhasıran bir işin yapılması ve neticelendirilmesi için yetki veren vekalet belgesine denir. Emekli maaşı,SSK para çekme, telefon bağlatma vesaire için ayrı ayrı verilen vekaletnameler özel vekalettir.
3.Taahhüt içeren vekaletnameler (1.3)
Örneğin “vekilin azli halinde durumu vergi dairesine bildireceğimi, bildirmeme
halinde bundan doğan zararı peşinen kabul ettiğimi ve bu nedenle vergi dairesinden herhangi bir talepte bulunmayacağımı kabul ve taahhüt ederim”
şeklinde vekalet içinde ilgili aynı zamanda taahhüt de bulunan vekaletnamelere denir. Maktu damga vergisi alınır.01.01.2005 tarihinden sonra maktu damga vergisi uygulaması kaldırılmıştır. (TNB 1989/62 sayılı genelge)
Söz konusu vekâletname ve bu vekaletname üzerinde yer alan ve diğer gösterilmesi zorunlu kağıtlar meyanın da bulunmayan taahhüt metni, iki ayrı hukuki muameleyi ihtiva etmekle birlikte bu kağıtla, ilgili işlemlerin, 492 sayılı Kanunun 46 ncı maddesindeki (birbirleriyle ilgili işler bir arada bulunursa en yüksek harç alınmasını gerektiren iş üzerinden bir harç alınır) hükmü çerçevesinde, harca tabi tutulması gerekir.
c.)Süreye göre
1.Süresiz vekaletname
Herhangi bir süre sınırlaması olmayan ve azil olmadığı sürece geçerli olan vekaletnamelerdir.
Vekaletname tek taraflı irade beyanı olması nedeniyle sözleşmelerle ilgili 10 yıllık zamanaşımı süresi burada uygulanmaz.
2. Süreli vekaletname
Belli bir süre geçerli olmak üzere verilen ve süre sonunda geçerliliğini yitiren vekaletnamelerdir.
Başlık kısmında DİKKAT SÜRELİDİR yazılması yararlı olur..Süreli vekaletlerde mutlaka süre hem rakamla hem de yazıyla işlem metninin içerisine yazılır.Çelişkili bir durum yaratmamak için son günün mesai günü olmasına dikkat edilip vekaletnameye “son günün mesai saati bitimine kadar geçerlidir..” şeklinde şerh yazılmalıdır.. Belirli tarihler arası süre de yazılabilir. Süre vekalet metni içerisine yazılmalıdır.( TNB 1990/53 ,1991/65 sy gen)
DİGER ÇEŞİTLERİ
** A **
ARAÇLA İLGİLİ VEKALETLER ARAÇ SATIŞ VEKALETİ
Fotoğraflı yapılır. 1993/81. (Fotoğrafsız yapılması disiplin suçudur.(19.4.2001 TNB.
DKK)
İlgilinin kimliği eklenir. TNB1996/1 sayılı genelge, Bandrol yapışır. TNB 1990/1 sayılı genelge.
Araç vekaletleri, Matbu olarak yapılamaz. Yazılar arasında, kağıt içinde boşluk bırakılamaz. Alıcı isminde çıkıntı yapılamaz, TNB 1990/1,1991/56 sayılı genelge Vekalet süreli olacaksa vekaletin üst kısmına dikkat çekecek şekilde DİKKAT SÜRELİDİR yazılır. Vekaletin içine”.../.../...(rakamla)-ayrıca....yılı,....ayı....günü (yazıyla) mesai bitimine kadar geçerlidir” diye yazılır. TNB 1990/53.sayılı genelge -TESCİLE tabi bir motorlu aracı satmaya yetkili bulunan vekilin,bu aracın bir bölümünün satması için açık yetki olmalıdır. “TNB 1992/14 sayılı genelge
-Faturalı satışta plaka çıkmadıysa tescil vekaleti yazılır,plakasız olarak satmaya yetki veren vekaletname yazılabilir.Trafik bu vekalete yeni plakayı yazar ve satışta buna göre yapılabilir.
MÜLKİYETİ MUHAFAZALI SATIŞ VEKALETİ
-Asıl sözleşmenin düzenleme şeklinde yapılması zorunlu olması nedeniyle vekaletnamenin de Düzenleme şeklinde yapılması gerekir.
MOTORLU ARAÇ satış ticareti yapan faaliyet belgesine sahip özel ve tüzel kişilerin fatura ile satışını yaptıkları araçların mülkiyeti muhafaza kaydı ile
satışının yapılması için verecekleri vekalete motorlu araç satış faaliyet belgesinin bir örneğinin müstenidat olarak eklenmesi gerekir.(1992/23 say. Gen)
MALÜL ARACI SATIŞ VEKALETİ ve SATIŞ İŞLEMLERİ:
İçişleri Bakanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü'nün 09.07.2001 tarih ve 168997 sayılı yazıda;
"Konu ile ilgili olarak kuruluşlarımıza gönderilen 15.06.2001 tarih ve 109 sayılı genelgemizde; malul ve sakatlar tarafından ithal edilerek getirilen araçların malul ve sakat olmayanlara gümrük vergileri tahsil edilmeden satışı, hibesi ve devrinin mümkün olmadığı, ayrıca bu araçların intifaının mülkiyeti muhafaza kaydıyla veya sair şekillerde akden devri ile tasarruf hakkının vekaletnameye istinaden devredilmesi, satış hükmünde olup, noter ve trafik kuruluşları bu konuda herhangi bir işlem yapmadan Maliye ve Gümrük Bakanlığının iznini aramak zorunda oldukları hususu belirtilmiştir.
ARAÇ KULLANMAYA YETKİ VEREN VEKALETNAME
Gümrük Müsteşarlığı, Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğünün bu konudaki 8.12.1994 tarihli Trp. Tak. Şb. Md. Ks. 2-8581 sayılı yazılarında;
Belirli bir süre için geçici olarak yurda sokulan, müddeti dolduğunda yurtdışına çıkarılması gereken ve ithal işlemi görmeden yurtiçinde satışı mümkün olmayan yabancılara ait mavi plakalı kara nakil vasıtaları, esas itibariyle aile ünitesinin kullanmasına yöneliktir. Ruhsat sahibine gördüğü hizmet gereği tahsil edilen böyle bir aracın, o kişinin eşi veya beraber oturduğu çocukları haricinde başkaları tarafından kullanılmasının mümkün olmadığı 15.3.1990 gün ve 68 sayılı genelge ile açıklanmış ve aynı gerekçelerle vekaletname verilmek suretiyle taşıt kullandırılmasının söz konusu olamaz.(Mavi plakalı aracı kullandırma vekaleti olmaz.)TNB 1995/5 sayılı genelge
Yabancılara verilen (MA – MZ) arasındaki grup plakalı araçlar tescil belgesi dışındaki şahıslarca kullanılamayacağından bu guruptaki araçların başka kişi veya kuruluşlarca kullanılmasına yetki veren vekaletnamelerin Noterliklerde düzenlenmemesi gerekir. TNB 2003/14 sayılı genelge
ARAÇI YURTDIŞINA ÇIKARMA VEKALETİ
MÜLKİYETİ MUHAFAZALI-REHİNLİ-ŞERHLİ ARACI YURT DIŞINA ÇIKARMA VEKALETİ
Mülkiyeti muhafazalı ve rehinli araçların yurtdışına çıkarılmasına yetki veren vekaletnamelerin noterliklerde yapılabilir,
Sadece aracın yurtdışına götürülüp getirilmesine, gümrük idareleri nezdindesi işlemlerin takip ve sonuçlandırılmasına ve taşıtla ilgili işlemlerin taşıt sahibi adına yapılmasına yetki veren vekaletnameler yapılabilir. Ancak araç üzerinde herhangi bir tasarruf hakkının devrine yetki veren vekaletnamelerin yapılması için ise mutlak surette alacaklının izninin alınması gerekir. TNB 1995/6 sayılı genelge HACİZLİ TAŞITIN YURT DIŞINAN ÇIKARILMASI VEKALETİ
Hacizli araçların yurtdışına çıkarılmasına yetki veren vekaletnamelerin ise İcra ve İflas Kanunun 86. maddesi uyarınca, alacaklının muvafakat ve icra müdürlüğünün izniyle yapılabilir. TNB 1995/6 sayılı genelge.
ARAÇ ALIM VEKALETİ
Taşıt Alımı konusunda verilen vekaletnamelere, vekalet verenin kimlik fotokopilerinin eklenmesi gerekmektedir. TNB1997/44 sy genelge
Bandrol yapışır.Bilhassa bandrollerin sıra numarasını takip eder şekilde kullanılmasına dikkat edecektir TNB 1990/1 sy genelge
MÜLKİYETİ MUHAFAZALI TAŞIT ALIM VEKALETİ
Mülkiyeti muhafazalı satış işlemi düzenleme şeklinde olması nedeniyle, İşlemin yapılmasını sağlayacak vekaletnamelerinde Düzenleme şeklinde yapılması gerekir.
Resim yapıştırılır NK Yön 93 Md.
.ARAÇ TESCİL VEKALETİ:
Onaylama şeklinde yapılır.
Sadece bandrol yapışır. Resim yapıştırılmaz ve kimlik fotokopisi eklemeye gerek yoktur.
AVUKAT VEKALETNAMESİ Onaylama genel vekalettir.
Boşanma davaları ile ilgili vekaletnamelere FOTOĞRAF yapıştırılması zorunlu olup fotoğrafsız düzenlenmemelidir. NK 80 Md ile NK Yön. 93 Md. K fıkrası (TNB 1993/81 say.genelge )
Fakat asilin resminin bulunduğu vekaletname örneği tevkil belgesine Kanun gereğince eklendiğinden, tevkil yetkisine dayanarak vekilin başka bir avukatı tevkil etmesi halinde vekilin resminin yapıştırılmasına gerek yoktur. (TNB.1998/13.
sayılı gen.)
Aynı sıfatla hareket edenlerde imza tektir.
Değişik sıfatlarla hareket edilirse her sıfat için ayrı imza verilir. ( Örneğin Kendi adına asaleten,bir başkası için vekaleten veya temsilen hareket ediliyorsa iki imza vardır.)
Bir avukatın değişik işler için aldığı vekaletnameleri başka bir avukata devretmesi halinde, devredilen her bir vekaletname ayrı işlem kabul edilerek ayrı ayrı harç alınması gerekmektedir TNB. 1993/39. sy. genelge
197 sıra nolu gelir vergisi tebliğine göre avukat vekaletnamelerinde 1989 yılından itibaren
a. Vekaletname verilenin adı, soyadı, unvanı, adresi,
b. Vekaletname verilenin varsa geliri veya kurumlar vergisi yönünden bağlı bulunduğu vergi dairesi, vergi dairesi sicil (hesap) numarası,
c. Vekaletname verilenin adı, soyadı, unvanı, adresi,
d. Vekaletname verilenin varsa bağlı bulunduğu vergi dairesi, vergi dairesi sicil (hesap) numarası,
e. Vekaletname verilen avukat ise, bağlı bulunduğu baro, ile ilgili bilgilerin de,vekaletnamelerde bulunması mecburidir.TNB.1995/44 sayılı genelge.
Bir avukata veya bir işverene bağlı olarak çalıştığı için Vergi Dairesi mükellefiyet kaydı olmayan avukatlara (stajyer avukatlar dahil) vekâletname verildiği takdirde, vekâlet alan avukatın (veya stajyer avukatın) adı ve soyadı ile birlikte, bağlı olarak çalıştığı avukatın veya işverenin adı, soyadı (unvanı), bağlı bulunduğu vergi dairesi ve sicil numarası da vekalet-nameye yazılacaktır.
TNB.1990/34 sayılı genelge
Ortak avukatlarda vergi dairesine kayıtlı avukatın vergi dairesi ve vergi numarası,diğer avukatların SSK numarası yazılır. TNB. 1991/86,1995/44,1996/28 sayılı genelgeler.
Boşanma ve nafaka davaları vekaleti FOTOĞRAFLI olur. (TNB 1993/81 sayılı genelge) Ve vekaletname metnine bu yetkiler özel olarak yazılır.,
Bu itibarla, ileride herhangi bir ihtilafa meydan verilmemesi bakımından bu çeşit matbu vekaletnamelerde «başkalarını tevkil etme yetkisinin tüm yetkilerin en sonuna yazılması veya daha önce yazılmış ise. bu cümleden sonra verilecek diğer
yetkileri de devredebileceği hususunun açık bir şekilde metinde ifade 'edilmesi gerekir.
Borçlar Kanununun 388/3 ncü maddesi hükmü karşısında avukat tutma yetkisinin dava açma yetkisini kapsamadığı sonucuna varılmış olup bu hususada dikkat edilmesi yerinde olur.
(TNB 1988/80 sayılı genelge)
HÜKÜMLÜLERİN VERDİGİ VEKALET
1 (Bir) yıldan az hüküm giyenlerle ile hükümlü olmayan tutukluların vekaletnameleri yapılabilir. 1 Yıldan fazla ceza alanlara vasi tayini gerekir. Bu işlem savcılıkça resen yapılmaktadır. Yapılmamış ise vasi tayin ettirilip vekaletnameyi vasi verir.
TMK Madde 407.- (Eski 357 Md ) Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkûm olan her ergin kısıtlanır.
Cezayı yerine getirmekle görevli makam, böyle bir hükümlünün cezasını çekmeye başladığını, kendisine vasi atanmak üzere hemen yetkili vesayet makamına bildirmekle yükümlüdür.
TUTUKLULARIN VERECEĞİ VEKALET
JANDARMA GENEL KOMUTANLIĞI ‘nın ISTH. : 06121-561-85/Em. ve Asyş. Sayılı 19 Aralık 1985 tarihli yazısına göre
1 - Karakollarda herhangi bir nedenle gözaltına alınan şahısların noter kanalı ile avukatlarına veya diğer şahıslara vermek istedikleri vekaletnamenin, ilgililerce ilk tahkikatın gizli olmasından bahisle izin verilmediği, Adalet Bakanlığından bildirilmiştir.
2 - Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunun 136. maddesinde, maznun, tahkikatın herhal ve derecesinde bir veya birden fazla müdafilin yardımına müracaat edebilir hükmü mevcuttur. Kanunun bu maddesi ile tanınan hakkın kullanılması hazırlık tahkikatının gizliliğini bozmamaktadır.
3 - Bu itibarla, Jandarma Karakollarında herhangi bir sebeple gözaltına alınan ve hazırlık soruşturması yürütülen şahısların istemleri halinde, Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 136. maddesi hükmü ışığında müdafii olarak bir avukatı karakolda ve karakol komutanı veya yardımcısının huzurunda, noter kanalı ile vekaletname verilmesinin sağlanmasını rica ederim. Denilmekte olup sanıklar göz altında iken avukata vekalet verebilirler. TNB 1986/9 sy genelge
ÖZEL HALLER
Dava işlerini takip için sadece avukat vekil olur. Dava işi dışındaki idari işleri avukat dışı kişiler takip edebilir.
1136 sayılı Kanunun 1238 sayılı Kanunla değişik 35. maddesinin 1. fıkrasında
«kanun işlerinde ve hukuki meselelerde mütalâa vermek mahkeme, hakem ve yargı yetkisini haiz bulunan diğer organları huzurunda gerçek ve tüzel kişilere ait haklan dava etmek ve savunmak, adli işlemleri takip etmek, bu işlere ait bütün evrakı düzenlemek yetkisinin «yalnız baroda yazılı avukatlara verildiği belirtildikten sonra, aynı maddenin ikinci fıkrasında, «baroda yazık avukatlar birinci fıkradakiler dışında kalan resmi dairelerdeki bütün işleri de takip edebilirler» hükmü getirilmiş bulunmaktadır.
Kanunda avukatlar dışında kalan kişilerin vekaletnameye dayanarak resmi dairelerde iş takibini yasaklayan ve bu yetkiyi yalnızca avukatlara tanıyan bir hüküm yoktur.
Bu durum karşısında;
1136 sayılı Kanunun 1238 sayılı kanunla değişik 35. maddesine ve bu maddenin gerekçesine uygun olarak,
İş sahiplerinin yargı mercileri ve adalet dairelerindeki işleri dışında, resmi dairelerdeki çekişmeli ve çekişmesiz işlerini vekaletname vermek suretiyle üçüncü kişiler tarafından takip ettirebilmeleri uygun görülmektedir.
TNB 1982/40 sayılı genelge ve Avukatlık Yasası
Vekâletnamelerde bulunması istenilen bilgiler, mahkemelerin yazı işleri müdürlükleri ile icra ve iflâs işleri müdürlükleri tarafından bilgi formu ile Bakanlığımıza bildirildiğinden, ayrıca NOTERLER TARAFINDAN BİLGİ VERİLMESİ VEYA VEKÂLETNAME ÖRNEKLERİNİN BAKANLIĞA GÖNDERİLMESİ GEREKMEMEKTEDİR. TNB 1990/3 sayılı genelge.
Kadastro mahkemesinde eşlerin birbirine vekalet vermesi mümkündür .Menfaat çatışması olmaması gerekir, eşlere bu konu sorulmalıdır. (Ziya Gökçe NH C3 ..405, 509.sy)
ÖZEL YETKİ GEREKTİREN DURUMLAR da genel yetki yeterli olmaz.
BKZ.(NOTERLİKAÇASINDAN VEKALET-TEMSİL KİTABI-(2000 YILI).NH C4.528/D- -Özel yetki gereken konularda özel yetki yoksa vekil işlem yapamaz. Özel yetkiler tek tek sayılmalıdır.NH C3.528-D3.
Türkiye'de, Yargılama ile ilgili vekaletnamelerde vekaletnamenin şekli Hukuk Usul* Muhakemeleri Kanununda belirlenmiştir. (HUMK 65. m.) Vekilin (Avukatın) vekaletnamesi geçerli olabilmesi için vekaletnameyi imza eden müvekkilin imzasına noterler veya noterliğin görevini ifa etmeye yetkili resmi makamlar tarafından düzenleme veya onaylama olarak tanzim ve tasdik edilmesi gerekmektedir. Vekil vekaletnamenin aslını veya onaylanmış suretini dava dosyasına konulmak üzere mahkemeye ibraz etmek zorundadır. Noterler dışında kalan yetkili makamlarca tanzim edilecek vekaletnameler ancak sulh hukuk mahkemelerinde görülecek davalarda geçerlidir. Diğer konular için noterden verilmesi zorunluluğu vardır.
1.Dava açmak.Tevkille vekil olan dava açamaz.
2.Bağışta bulunmak.
3.Tevkil yetkisi.
4.Hakimi red.
5.Ahzu kabz.
6.Mirası red.
7.Hakime tazminat.
8.Davayı Islah.
9.Yargılamanın iadesi.
10.Haczin fekki.
11.Sulh.
12.Tahkim.
13.İbra.
14.Davayı kabul,feragat,vazgeçme.
15.Anayasa Mahkemesin.de dava açmak.
16.Konkordato talebi,muvafakat.
17.Yemin teklifi.,yemin kabulü.
18.Zina suçundan şikayet.
19.Kambiyo taahhüdü,senet izin almak.
20.Taşınmaz devri,irtifak..v.s.
21.Tapuya şerh olacak kira sözleşmesi.
22.Duruşmadan vareste tutulma talebi(ceza davasında).Ziya Gökçe NH C3.525.sf -Sanığın gıyapta cereyan edecek duruşmalara katılma yetkisi v.s.yazılır. yukarıda sayılan özel durumlar için özel yetki gerekmekte olup bu yetkileri verip vermediği ilgililere sorulmalıdır.
AVUKATIN VEKALET ÖRNEĞİNİ ONAYLAMASI HALİNDE NOTERLİKTE BU VEKALETNAMELER MÜSTENİT OLARAK KULLANILABİLİR..
Bu vekaletnameler kullanılırken baro pulu yapıştırtıp sonra noterde kullandırılır..Bu belge Resmi evrak sayılır TNB 1976/8 sayılı genelge
1136 sayılı "Avukatlık Kanununun 56. maddesi «... Avukatın çıkardığı vekaletname örnekleri bütün yargı mercileri, resmi daire ve kurumlar ile gerçek ve tüzel kişiler için resmi örnek hükmündedir» hükmünü getirmiştir.
Bu hüküm gereğince, avukat tarafından sureti çıkarılıp onanmış vekâletnameyi müstenidat olarak kabul edip, işlem yapılması gereğinin bilinmesini rica ederim.
TNB 1984/8 ve 1984/49.sy genelgeler
ALMANYADAN İHTİYARLIK SİGORTA PRİMLERİNİ ALMAK İÇİN VEKALET:
Onaylama olarak yapılır.
İsteğe bağlı olarak vergi ve kesintilerin alınması yazılabilir.
** B **
BANKADAN PARA ÇEKMEK
1- Gerek oto satışı, gerekse oto satışına veya bankalardan para çekmeye yetki veren vekaletnamelerin düzenlenmesi sırasında ve hatta gayrimenkul satışına yetki veren vekaletnamelerin düzenlenmesi sırasında ibraz edilen kimliklerin esaslı bir surette kontrol edilmesi, bu kimliklerin gerçek olduğundan emin olunması halinde bu hususun işlem kağıdına yazılması ve ayrıca gideri iş sahibinden alınmak üzere çıkartılacak fotokopisinin 1512 sayılı Noterlik Kanununun 88/1 nci maddesi gereğince müstenidat olarak kabulü ile HARÇSIZ VE VERGİSİZ olarak işlemin tüm nüsha ve örneklerine eklenmesi yerinde olacaktır.
2- İşlem vekil tarafından yapılıyorsa, bu takdirde de vekaletnamenin veya yetki belgesinin dikkatle incelenmesi, vekaletnamenin kuşkuya yer vermeyecek şekilde işlem yaptırmak isteyen kişiye ait olduğunun anlaşılması halinde, vekaletname veya yetki belgesinin ilgili kısımlarının çıkartılacak örneklerinin 1512 sayılı Kanunun 88/1 nci maddesi gereğince işlemin tüm nüsha ve örneklerine HARÇSIZ VE VERGİSİZ olarak eklenmesi gerekmektedir.
3- Bakanlık yazılarında ayrıca, birinci bent de ibraz edilen kimliklerin, ikinci bent de ise ibraz olunan vekaletnamenin müstenidat olarak kabul edilmesi karşısında, 1512 sayılı Kanunun 79 ncu maddesinde öngörülen koşulların da yerine getirilmesi gerekeceği tabiidir. Yani, belgenin gösterildiğinin ve bu belgenin hangi makam ve merciden verildiği ile tarih ve sayısının işlem kağıtlarına yazılması zorunlu bulunmaktadır.
TNB 1996/1 sayılı genelge
** C **
CEP TELEFONU VEKALETİ Onaylama olarak yapılır.
Fotoğraflı olur. İçinde taahhüt geçse de vekalet olarak kabul edilir. Değer içermeyen taahhütler için maktu damga alınır. Ve veznede (1.3) damgalı vekaletnameden makbuz kesilir.
** D **
** E **
EMEKLİ MAAŞI İÇİN VEKALET Onaylama olarak yapılır.
Maaş alınan kurum, ilgili bankalar ve Şubeler yazılır.
Banka ile ilgili olması nedeniyle ilgilinin kimliği eklenir. (TNB.1996/1 sayılı genelge )
Şeref aylığı ,Vatani hizmet tertibinden bağlanır.
EVLENME İÇİN VEKALET Onaylama olarak yapılır.
Evlenme kararı için vekaletname düzenlenemez. Evrak takibi için vekaletname yapılabilir.
EVLAT EDİNME VEKALETİ
Bu konuda işlemin vekil tarafından yapılması mümkündür.(TNB 1987/25 Sayılı genelge ) Yargıtay 2.HD 46/45 Es, 46/451 Kar. Uyarınca bu yetkinin sarih alarak yazılması gerekir.
İşlem aslı düzenleme olarak yapılması gerekeceği için vekaletname DÜZENLEME şeklinde özel vekaletname olarak düzenlenmesi ve evlatlık ile evlat edinenin açık kimliğinin vekaletnameye yazılması gerekir Yetki ve taraf kimlik dökümleri açıkça yazılır. Mahkeme kararından sonra düzenlenmesi yararlı olur.
Fotoğraf yapışır. (NK 80 Md, NK Yön. Md 93).
Kimlik eklenir.
ECZANE DEVRİ VEKALETİ
Eczacıların, eczanenin mülkiyet, işletme, kârına iştirak ve benzeri konularda eczacılık mesleğini icraya yetkili olmayan kimselerle eczane açıp işletme yönünde bir sözleşme yapılamayacağına ilişkin olarak Danıştay Genel Kurulunun 25.6.1958 tarih ve 58/1712/178 sayılı kararı ile bu karara atıf yapan 5.12.1958 gün ve 19/17682 sayılı Bakanlığımız genelgesinden de söz edilerek yukarıda izah edilen konuda sözleşme yapılmasa bile bu sözleşmeyi yapmak üzere bir başkasına vekaletname verme isteği ile noterliğe başvurulması halinde bu vekaletnamenin düzenlenmesinin aynı genelge çerçevesinde mütalaa edilip edilemeyeceği, sonuç olarak böyle bir vekaletname düzenlenmesinde bir sakınca bulunup bulunmadığı konusunda Diyarbakır 2. Noterliğinin bir yazısına atfen ilgi yazınızda Bakanlığımız görüşü sorulmaktadır.
Danıştay Genel Kurulunun yukarıda sözü edilen 26.6.1958 tarihli kararı ile bu kararın genelde dayandığı 25.1.1956 tarih ve 6643 sayılı Kanunun 20/a madde ve fıkrası hükmü halen geçerli bulunmaktadır. Bu nedenle de konuyla ilgili 5.12.1358 günlü genelgemiz doğrultusunda işlem yapılması gerekmektedir.
Bu açıklamadan da anlaşılacağı üzere esasına ilişkin sözleşmenin yapılamayacağı bir konuda, bir kişiye yetkiler tanıyan vekaletname düzenlenmesi de hukuki bir sonuç ve yarar sağlamayacaktır.
Bu itibarla, hukuki bir sonuca götürmeyecek ve ilgililere yarar sağlamayacak olan vekaletname düzenleme işleminin sırf iş yapmış olmak için ifasına gerek bulunmadığı düşünülmektedir.
TNB .1991/48 sayılı genelge
** F **
FERAĞ -TAAHHÜT VEKALETİ .Düzenleme olarak yapılır.
Resim yapıştırılır, (NK 80 Md, NK Yön. Md 93).
** G **
GÜMRÜK İŞLERİ VEKALETİ
4458 sayılı GÜMRÜK KANUNU ile Resmi Gazete'nin 20 Ocak 2000 gün ve 23939 sayılı mükerrer nüshasında yayımlanan GÜMRÜK YÖNETMELİĞİ'nin 5 nci maddesi "Bütün kişiler, gümrük mevzuatı ile öngörülen tasarrufları ve işlemleri gerçekleştirmek üzere gümrük idarelerindeki işleri için bir temsilci tayin edebilirler.
Transit taşımacılık yapan veya arızi olarak beyanda bulunan kişiler hariç olmak üzere, temsilci Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik bulunan kişilerdir.
Temsil, doğrudan veya dolaylı olabilir. Temsilci, doğrudan temsil durumunda başkasının adına hareket eder. Dolaylı temsil durumunda ise kendi adına, ancak başkasının hesabına hareket eder. Temsilci, temsil edilen kişi namına hareket ettiğini beyan etmek, temsilin doğrudan veya dolaylı olduğunu belirtmek ve sahip olduğu temsil yetki belgesini gümrük idarelerine ibraz etmek zorundadır.
Bir başka kişi adına veya hesabına hareket ettiğini beyan etmeyen ya da bir temsil yetkisine sahip olmadığı halde, başka bir kişi adına ya da hesabına hareket eden kişi, kendi adına ve kendi hesabına hareket ediyor sayılır.
... Gümrük Kanunu'nun 225 nci maddesinin 1 nci fıkrasında belirtilen kişiler gümrük idarelerinde dolaylı temsilci olarak iş takip edebilirler."
TNB .2000/13 sayılı genelge
GÖZALTINDAKİLERİN VERDİĞİ VEKALET
İlgili yerlerin amirinden ilgilinin orda tutulduğuna dair beyan alınır.
Gıyapta cereyan edecek duruşmalara katılma yetkisi vesaire yazılır.
Emniyet Genel Müdürlüğü ifadeli 20 Kasım 1978 gün ve Asayiş A.
63211-1/293750 sayılı yazılarında «Herhangi bir olay nedeniyle karakollara celbedilen şahısların, zabıtaca sürdürülen araştırma ve soruşturmanın seyri icabı sanık sıfatı belirlenip, göz altına alınmış bulunanların Karakol Amirleri nezaretinde noter vasıtasıyla avukatlarına vekâlet vermelerinin mümkün görüldüğü yolunda bir örneği ilişik 5.5.1977 tarih ve 113593 sayılı yazımızla Valiliklere gerekli talimat verilmiştir. Denilmektedir. TNB 1978/43 ve 1986/9 sayılı genelgeler.
JANDARMA GENEL KOMUTANLIĞI ‘nın ISTH. : 06121-561-85/Em. ve Asyş. Sayılı 19 Aralık 1985 tarihli yazısına göre
1 - Karakollarda herhangi bir nedenle gözaltına alınan şahısların noter kanalı ile avukatlarına veya diğer şahıslara vermek istedikleri vekaletnamenin, ilgililerce ilk tahkikatın gizli olmasından bahisle izin verilmediği, Adalet Bakanlığından bildirilmiştir.
2 - Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunun 136. maddesinde, maznun, tahkikatın herhal ve derecesinde bir veya birden fazla müdafilin yardımına müracaat edebilir hükmü mevcuttur. Kanunun bu maddesi ile tanınan hakkın kullanılması hazırlık tahkikatının gizliliğini bozmamaktadır.
3 - Bu itibarla, Jandarma Karakollarında herhangi bir sebeple gözaltına alınan ve hazırlık soruşturması yürütülen şahısların istemleri halinde, Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 136. maddesi hükmü ışığında müdafii olarak bir avukatı karakolda ve karakol komutanı veya yardımcısının huzurunda, noter kanalı ile vekaletname verilmesinin sağlanmasını rica ederim. Denilmekte olup sanıklar göz
