HUKUK BAŞLANGICI 10
Tanımlayıcı hukuk kuralları
ÖRNEK 1: ikametgahın (yerleşim yerinin) tanımına ilişkin Medeni Kanun düzenlemesi:
Madde 19/1- Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.
ÖRNEK 2: işçi, işveren, iş yeri tanımlarını veren İş Kanunu düzenlemesi:
Madde 2 /1 - Bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir.
İşveren tarafından mal veya hizmet üretmek amacıyla maddî olan ve olmayan unsurlar ile işçinin birlikte örgütlendiği birime işyeri denir.
Tanımlayıcı hukuk kuralları
ÖRNEK 3: Kira sözleşmesinin tanımına ilişkin Borçlar Kanunu düzenlemesi:
MADDE 299- Kira sözleşmesi, kiraya verenin bir şeyin kullanılmasını veya kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.
ÖRNEK 4: Nişanlanmayı tanımlayan Medeni Kanun hükmü:
Madde 118-Nişanlanma, evlenme vaadiyle olur.
Nişanlanma, yasal temsilcilerinin rızası olmadıkça küçüğü veya kısıtlıyı bağlamaz.
Tamamlayıcı hukuk kuralları
• Tarafların serbest iradeleri ile bir hususu düzenlemedikleri takdirde uygulanacak hukuk kurallarıdır.
• Taraflar tamamlayıcı kuralların belirttiklerinden başka şekilde bir düzenleme, bir sözleşme yapabilirler; ancak böyle bir sözleşme yapılmamışsa doğacak boşluk tamamlayıcı hukuk kuralları ile doldurulur.
• Bazı ifadeler bu türden kuralların varlığını tespite yardımcıdırlar.
Örneğin; hilafına hüküm bulunmadıkça, aksi kararlaştırılmadıkça, hilafına mukavele yoksa v.b.
Tamamlayıcı hukuk kuralları
ÖRNEK 1: eşler arasında yasal mal rejimini düzenlemeye ilişkin Medeni Kanun düzenlemesi:
Madde 202- Eşler arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin uygulanması asıldır.
Eşler, mal rejimi sözleşmesiyle kanunda belirlenen diğer rejimlerden birini kabul edebilirler.
• (mal ayrılığı, paylaşmalı mal ayrılığı, mal ortaklığı)
ÖRNEK 2: Borcun ifasında süre uzatımına ilişkin düzenleme
MADDE 95- Süre uzatılmış ise yeni süre, aksi kararlaştırılmış olmadıkça, önceki sürenin sona ermesini izleyen birinci günden başlar.
KANUN KOYUCULUK ÖDEVİ
• Kanun Koyucunun Anlamı
• -Dar Anlamda
• -Geniş Anlamda
• Kanun koyuculuk ödevi üç kısımdan oluşur:
• A.Hukuken Belirtilen Sınırlamalara Uygun Davranma
• B. Objektiflik-Bilgiye bağlama
c.8 ilkeye uygun olarak kanunları çıkarma -genellik,
-çelişmeme -açıklık
-geçmişe yürümezlik -yayınlanma
-Akla yatkın olma -süreklilik
-hukuka uygunluk
