BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ SOSYAL HİZMET BÖLÜMÜ ÖĞRETİM PLANI 3. SINIF DERS İÇERİKLERİ
5. YARILYIL GÜZ DÖNEMİ
ZORUNLU DERSLER TEORİK- PRATİK- KREDİ- AKTS SHB301 Sosyal Hizmet Müdahalesi ve Uygulaması I 3 0 3 4
Bu ders, mesleki ilişki, sosyal hizmet müdahalesinin aktörleri, müracaatçı sistemi – sosyal hizmet uzmanı ve çevre ilişkisi, kuram - uygulama ilişkisi, planlı değişme süreci (genelci sosyal hizmet müdahalesi), süpervizyon, otovizyon ve konsültasyon, etik ilke ve standartlar, havale, ekip çalışması, müdahaleyi kayıt altına alma ve raporlaştırma, oryantasyon ve sosyal hizmetin temel kavramları, genelci sosyal hizmet uygulama modelinin ortaya çıkışı, temel özellikleri, sosyal hizmetin bilgi temeli (sistem kuramı, ekolojik yaklaşım, güçlendirme yaklaşımı), sosyal hizmetin beceri temeli (sosyal hizmette mikro düzeyde beceriler), genelci sosyal hizmet yaklaşımında planlı değişim modelinin aşamaları (tanışma, ön değerlendirme, planlama, uygulama, son değerlendirme, sonlandırma ve izleme), mesleki ilişki kurma, bireyle sosyal hizmette mülakat ilke ve teknikleri, sosyal inceleme, bireyle sosyal hizmet müdahalesinde etik konular ve ikilemler, bireyle sosyal hizmet müdahalesinde kayıt tutma, vaka örnekleri konularını içerir.
SHB303 Birey ve Ailelerle Sosyal Hizmet 2 4 4 6
Bu dersin içeriği ile bireylerle ve ailelerle sosyal hizmet dersi öğrencinin birey, aile ve gruplarla çalışmada doğrudan uygulama becerisi kazanmasını amaçlamaktadır. Mikro ve mezzo düzeylerde de mesleki bilginin uygulamaya aktarılmasına katkı sağlanması hedeflenmektedir. Ayrıca sosyal hizmet teori ve yöntemlerinin, analiz edilerek göz önünde bulundurulması suretiyle mikro ve mezzo düzeyde müracaatçıların sosyal adalet, insan onuru, bireysel güçlendirme ve kapasite geliştirme süreçlerine katkı verilmesi hedeflenmektedir.
Aynı zamanda bu ders aile kavramı, aile tipleri ve ailenin işlevleri, aile yapısı, aile yaşam döngüsü ve gelişimsel özellikleri, aile içi ilişkiler ve iletişim, evlilik sistemi, aile teorileri, ailede sorun yaratan durumlar: göç, yoksulluk, işsizlik, kentleşme, boşanma, tek ebeveynli ve parçalanmış aileler, ailede istismar ve şiddet, aile politikaları, Türkiye'de çocuklar için politika ve hizmetler, aile ve çocuklarla sosyal hizmet uygulamaları konularını, aile ve
çocuklara yönelik risk alanları, riskler ve sorunlar karşısındaki sosyal hizmet uygulamalarını içerir.
SHB305 Çocuk Refahı ve Sosyal Hizmet 2 0 2 3
Bu ders çocuk kavramı, modern ve postmodern çocukluk olgusu, çocuk istismarı ve ihmali, risk altındaki çocuklar, evden kaçma ve terk davranışı, çocuk işçiliği, çocuk hakları, çocuk hukuku, sokakta yaşayan veya çalışan çocuk, okul ortamındaki çocuklar, çocuklarla iletişim, Türkiye’de çocuk koruma ve bakım sistemi, çocuk için aile ortamında bakım seçenekleri, çocuk için kurum ortamında bakım seçenekleri, tarihsel gelişim boyunca çocuk ve çocuk haklarının, çocuğa yönelik hizmetlerin ele alınmasını içerir. Aynı zamanda Kanıta dayalı uygulamanın hem müracaatçı hem de uzman için ne şekilde faydalı olabileceğinin anlaşılmasını sağlamayı, aynı zamanda özel durumlarda ve farklı nüfus gruplarından çocuklarla çalışırken nasıl bir müdahale yöntemi geliştirmek gerektiği konusunda anlayış geliştirmeyi içerir.
SHB307 Gençlik Refahı ve Sosyal Hizmet 2 0 2 3
Bu ders gençlik dönemi ve özellikleri, gençlik döneminde yaşanan sorunlar, gençlerin toplumsal katılımı, Dünyada ve Türkiye’de gençlik politikaları, gençlik refahı hizmetleri, gençlere yönelik sosyal hizmet müdahale stratejileri, gençlere hizmet sunumunda vaka yönetimi, bir gelişimsel dönem olarak gençlik (fiziksel büyüme, cinsel olgunlaşma, dürtülerde artış, eyleme dönüklük, gelişimsel görevler, bilişsel gelişim, ahlaki gelişim), dünyada ve Türkiye’de gençlerin ihtiyaç ve sorunları, dünyada ve Türkiye’de gençlik politikaları, sosyal hizmette gençlik refahı alanı (kurumsal yapı, sorun alanları, yürütülen hizmetler, hedefler), gençlere yönelik sosyal hizmet kurumları ve bu kurumlardaki sosyal hizmet uygulamaları (aile ve ergen danışma üniteleri, yetiştirme yurtları, gençlik merkezleri), bilgi teknolojisi, gençlik politikaları ve sosyal hizmet, gençlerle iletişim, gençlerin siyasal katılımı, gençlerin bilgi, bilinç ve beceri düzeylerini geliştirmeye yönelik eğitim çalışmalarında sosyal hizmet uzmanının roller, gençlere hizmet sunumunda vaka yönetimi konularını içerir.
SSP900 Sosyal Sorumluluk Projesi 1 2 2 3
Bu dersin içeriği çalışma grubu oluşturulması, hedefler ve çalışma alanlarının belirlenmesi, ilgili kurum veya kuruluş ile gerekli bağlantıların sağlanması, görev dağılımının yapılması ve ön hazırlıkların yapılması, çalışmalara başlanması, çalışma sonuçlarının rapor halinde getirilmesi vb. konularını içerir.
MESLEKİ SEÇMELİ DERSLER VII TEORİK- PRATİK- KREDİ- AKTS
SHB309 Evde Bakım Hizmetleri 2 0 2 4
Bu ders evde bakım ile ilgili temel kavramları, bakıma muhtaçlık - bakımın sürekliliği - bakıma muhtaçlık riski, evde bakım hizmetleri (sağlık ve sosyal destek hizmetleri), bakım sigortası, evde bakım mevzuatı, evde bakım yönetimi ve ekip üyeleri, evde hizmetlerinde sosyal hizmet uzmanlarının rol ve sorumlulukları bakım hizmetleri ile ilgili temel kavramları, evde bakımın tanımı, hizmetlerin kapsamı ve hedef kitlesi, kısa ve uzun süreli evde bakım, evde bakım hizmetleri ihtiyacının ortaya çıkaran sebepler, evde bakım hizmetlerinde hukuk ve etik, bakım sigortası, sosyal güvenlik sistemleri açısından evde bakım hizmetleri ve ülke örnekleri, evde bakım hizmetlerinin aileye olan psikolojik ve sosyal etkileri, evde sağlık bakımında ailenin güçlendirilmesi, evde bakımda iletişim sorunları konularını içerir.
SHB311 Tıbbi Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders tıbbi sosyal hizmetin tanımı, tarihi gelişimi, hastalar ve hasta hakları, hastaların karşılaştığı sorunlar, hastalıkların psiko sosyal boyutları, ruh hastalıkları, ruh hastalıklarıyla ilgili politikalar, hizmet modelleri, ekip çalışması ve sosyal hizmet modellerinin rolü ve önemi vb konuları içerir.
SHB313 Hastalıklar ve Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders hastalık ve sağlık bilgisi kavramları, hastalık tanı, tedavi ve bakım ve sosyal destek yöntemleri hakkında bilgilendirmek vb. konuları içerir.
SHB315 Proje Tasarımı ve Yönetimi 2 0 2 4
Bu ders, proje ve proje yönetimi kavramalarına giriş, pazar/pazarlama ve proje yöneticisi, proje öncesi ve proje uygulaması sürecinde uygun stratejilerin geliştirilmesi, proje riski ve doğru tahminleme ile ilgili çeşitli paket programlar kullanılarak analizlerin yapılması, enformasyon sistemlerinin şekillendirilmesi, proje planlama, proje çizelgeleme, kısıtlı kaynak durumunda proje çizelgeleme, proje yönetim teknikleri, proje hızlandırma teknikleri, proje maliyet kontrolü, projenin uygulanması sırasında sürekli izleme ve kontrol teknikleri, projenin bitiminde kontrol analizleri, proje çizelgeme ile ilgili MS-PROJECT uygulama, risk altında proje yönetimi konularını içerir.
MESLEKİ SEÇMELİ DERSLER VIII TEORİK- PRATİK- KREDİ- AKTS
SHB317 Halk Sağlığı 2 0 2 4
Bu ders halk sağlığı kavramı, genel kavramlar ve sağlık düzeyleri, halk sağlığı hizmet alanları, sağlık hizmetlerinin amacı, anne ve çocuk sağlığı, anne ve çocuk sağlığı istatistikleri, aile planlaması, ergen sağlığı, yaşlı sağlığı, okul sağlığı, ruh sağlığı, çevre sağlığı, işçi sağlığı vb. konuları içerir.
SHB319 Şiddet ve Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders şiddet (kavramlar, şiddetsizlik, şiddetin türü ve gerçekleştirme biçimi); aile içi şiddetin görülme sıklığı; dünyada ve Türkiye’de aile içi şiddet; aile içi şiddet riskinin artıran, ortaya çıkmasını etkileyen faktörler; risk faktörleri; aile içi şiddete yönelik yanlış inanışlar;
aile içi şiddet riskinin artıran faktörler; şiddet ve medya; aile içi şiddettin bedeli (erkek, kadın, çocuk ve toplumsal odaklı); aile içi şiddetle mücadelede sosyal hizmet müdahale yaklaşımı (şiddete maruz kalan kadınlara yönelik destek modelleri, aile içi şiddetle mücadelede kurumsal çalışmalar, aile içi şiddete karşı duyarlılık programları); aile içi şiddetle ilgili yasal düzenlemeler; şiddete maruz kalan ve şiddet uygulayanlarla iletişim ve görüşme teknikleri konularını içerir.
SHB321 Sosyal Hizmet Literatür Okumaları II 2 0 2 4
Bu ders sosyal hizmet alanına dair derinlemesine okumaları, incelemeleri, tartışmaları içerir.
6. YARILYIL BAHAR DÖNEMİ
ZORUNLU DERSLER TEORİK- PRATİK- KREDİ- AKTS SHB302 Sosyal Hizmet Müdahalesi ve Uygulaması II 3 0 3 4
Bu ders oryantasyon ve sosyal grup çalışmasının temel kavramları, grup tipleri ve grup gelişiminin aşamaları, grup dinamikleri, liderlik, güç ve etki, amaç ve normlar, grupta sözlü ve sözsüz iletişim, amaç grupları, eğitimsel gruplar, tedavi grupları, grubun sonlandırılması ve değerlendirilmesi, grup çalışmasında etik konular ve ikilemler, grup çalışmasında kayıt tutma, vaka örnekleri içerir.
SHB304 Bilimsel Araştırma Yöntem ve Teknikleri 3 4 5 6
Bu ders bilimsel araştırma niteliği, süreci, metodolojisi ve tekniklerinin ele alınmasını, bir araştırmanın nasıl planlanacağı, yönetileceği ve sonlandırılacağının öğretilmesini, elde edilen verilerin nasıl ve hangi tekniklerle analiz edileceği, SPSS programı özelinde ele alınmasını, bir araştırmanın raporlanması (makale, tez vb. formatında) konularını içerir.
SHB306 Yoksulluk ve Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders yoksulluk kavramı, yoksulluğun nedenleri, yoksulluk döngüsü, yoksulluktan etkilenen toplumsal kesimler, yoksullukla mücadele yaklaşımları, Türkiye’de yoksullara yönelik hizmet sunum sistemi ve sosyal yardım programları, yoksulluğun sonuçları, Dünya'da ve Türkiye’de yoksulluk, yoksulluk kültürü, yoksullukla ilgili mevzuat, yoksullukla mücadelede sosyal hizmet uygulamaları, yoksullukla mücadelede ulusal boyut, yoksullukla mücadelede uluslar arası boyutu konularını içerir.
SHB308 Yaşlı Refahı ve Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders yaşlılık, yaşlılık dönemi psikososyal gelişimsel özellikleri, yaşlılıkta psiko sosyal gereksinimler ve sorunlar, yaşlılarda mental bozukluklar (depresif, bilişsel bozukluklar, fobiler), yaşlı istismarı ve ihmali, aile içinde yaşlıların karşılaştıkları sorunlar, yaşlı ve ailesi ile çalışma, korunmaya ihtiyacı olan yaşlılar ve sosyal hizmet, yaşlılık dönemi ve yaşlılığa ilişkin kuramsal açıklamalar, yaşlılara yönelik ayrımcılık ve dışlamanın kökenleri, değişen dünyada yaşlılığın anlamı ve tanımlama çabaları, yaşlılık, sosyal politika, mevzuat ve sosyal hizmet uygulamaları, yaşlılıkta fiziksel, duygusal, sağlık ile ilgili sosyal sorunlar; yaşlılıkta baş etme stratejileri, yaşlılığı deneyimlemedeki farklılıklar, yaşlılık ve sosyal hizmet uygulamaları-görüşme teknikleri, yaşlı danışmanlığı, yaşlılığa hazırlık programları ve emeklilik, yaşlılıkta boş zaman değerlendirme, yaşlılara bakım verenlerin sorunları konularını içerir.
SHB310 Engelli Refahı ve Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders temel kavramlar: engelli – sakat – yetersizlik – rehabilitasyon - özel eğitim, kuramsal yaklaşımlar, tıbbi model - uzmanlık modeli - sosyal model - insan hakları yaklaşımı, engelli ortaya çıkmasına neden olan etmenler, engellilik türleri, gereksinimler ve sorunlar temelinde engelli hakları (ulusal ve uluslararası mevzuat), engellilere hizmet veren kurum ve kuruluşlar, engelliliğin birey, aile ve toplum üzerindeki etkileri, engellilerle sosyal hizmet uygulamaları,
dünyada ve Türkiye’de engellilik, engelli grupları, gereksinimler ve sorunlar temelinde engelli hakları, ulusal ve uluslararası mevzuat gibi konuları içerir.
MESLEKİ SEÇMELİ DERSLER IX TEORİK- PRATİK- KREDİ- AKTS
SHB312 Uluslararası Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders uluslararası sosyal hizmet kuruluşları, sosyal hizmet hukuku, AB ve sosyal hizmet sistemleri, sosyal hizmet etiği ve değerleri konularını içerir.
SHB314 Okul Sosyal Hizmeti 2 0 2 4
Bu ders okul sosyal hizmetinin tarihçesi, okul sosyal hizmetinin genel çerçevesi ve kapsamı, okul sosyal hizmetinin eğitim sistemi içindeki yeri, okul sosyal hizmetinin okullarda ilgilendiği psiko-sosyal sorunlar, okul sosyal hizmet uzmanının okuldaki rol ve fonksiyonları, okul sosyal hizmet uzmanının birlikte çalıştığı kurumlar ve meslek elemanları, okul sosyal hizmetinde ekip çalışması, Amerika Ulusal Okul Sosyal Hizmeti Kurumu’nun (NASSW) okul sosyal hizmeti ile ilgili geliştirdiği standartlar konularını içerir.
SHB316 Sanat ve Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders sanat ve estetiğe kavramsal bakış, sanatın kökeni ve yapısı, sanatsal içerik, sanatsal biçim, yaratıcılık, toplumsal bir olgu olarak sanat, sanatsal iletişim, sanatın insan yaşamında kapladığı alan, insanın sanatla ilişkisi, farklı sanat alanları ve uğraşıları, sanatın geliştirici, değiştirici, tedavi edici işlevselliği, sosyal hizmet müdahalelerinde sanatın işlevselliği konularını içerir.
SHB318 Teknoloji Bağımlılığı 2 0 2 4
Bu dersin içeriği bilişim teknolojileri bağımlılığının etkilerinin incelenerek olası zararlarının Bertaraf edilmesi ve bu teknolojilerin kontrollü kullanımının sağlanması için yapılması gerekenlerin sağlanması konularından oluşmaktadır.
MESLEKİ SEÇMELİ DERSLER X TEORİK- PRATİK- KREDİ- AKTS SHB320 Sivil Toplum Kuruluşları ve Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu ders sivil toplum kavramının tarihsel gelişimi; devlet-sivil toplum örgütleri ilişkisi;
etnisite, ulus-devlet, demokrasi, gönüllülük, hegemonya; sivil toplum ve milliyetçilik tartışmaları; sivil toplum ve din tartışmaları; Türkiye’de sivil toplum; sivil toplum örgütleri ve
toplumsal değişim; küreselleşme ve sivil toplum; sivil toplum örgütleri ve sosyal hizmet konularını içerir.
SHB322 Kadın Refahı ve Sosyal Hizmet 2 0 2 4
Bu dersin içeriği bütün toplumlarda nüfusun yarısını oluşturan kadınların yaşadığı sorunların farkındalığını öne çıkarmak, kadın sorunları ile ilgili çalışmalar yapmaktır.
Bu dersin sonunda öğrenciler; toplumsal cinsiyet farklılıklarını, kadınların kırsal kesimdeki çiftlik işlerinden profesyonel alanlara kadar uzanan mesleklere artan oranlarda katılımında yaşanan problemleri, kadının işiyle ilişkili olarak fiziksel, zihinsel ve ekonomik durumunun iyileştirilmesini, onun işgücüne katılımını etkileyen sosyo-ekonomik- kültürel faktörleri, ailenin dışındaki yükümlülüklerini genişletirken yüklendiği rollerin gözden geçirilmesini ve bütünleştirilmesini, bunların aile üzerindeki etkilerini ve diğer felsefi, psikolojik ve politik etkenlerin neler olduğunu karşılaştırmalı olarak anlayarak, yorumlayabilecektir. Birçok ülkede olduğu gibi, toplumumuzda da kadın olmak hayatın birçok alanında engellerle karşılaşmak demektir, bu bağlamda kadının toplumdaki yeri konusunda eleştirel değerlendirme becerisi kazandırmak bu dersin hedeflerindendir.
SHB324 Sosyal Hizmet Literatür Okumaları III 2 0 2 4
Bu dersin içeriği alana dair literatür okumaları, tartışmaları, güncel konuların incelenmesi vb.
konulardan oluşur. Literatürü doğru tarama, anlama, çalışmalarda doğru kullanma yöntemlerinin öğrencilere anlatılması da bu dersin içeriği arasındadır.
