Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý Dergisi 2004; 47: 305 Editöre Mektup
EDÝTÖRE MEKTUP
Visseral leishmaniasis'te tedavi
Dr. Güneþ ve arkadaþlarýnýn derginizde yayýnlanan (2004; 47: 103-106) "Kala-azar ve lipozomal amfoterisin B ile tedavi" adlý yazýlarýný ben de okudum. Dört hastalarýnýn da düzelmiþ olmasý dolayýsý ile yazarlarý kutlarým.Yazarlarýn, konvensiyonel pentavalent antimon birleþiklerine dirençli olan vakalarda amfoterisin kullanýlmasýna katýlýyorum. Ancak konvan-siyonel ucuz ilaçlar denemeden amfoterisin kullanmalarýný yadýrgadýðýmý belirtmek isterim. Yirmibir günlük konvansiyonel tedavi yerine on günlük amfoterisin B kullanýmýnýn tedavi masraflarýný fazla artýrmadýðý ifadesine, yatak ücretleri ülke içerisinde kalýrken ilaç paralarýnýn yurt dýþýna gittiði açýklamasýný getirmek isterim. Konvansiyonel pentavalent antimon (PA) tedavisi, yaþlarý yedi ay ile sekiz yýl arasýnda deðiþen 150'den fazla kala-azarlý çocuðun ülkemizde sadece bir merkezde tedavi edildiðini dikkate getirmek isterim1. Bu hastalarýn 21'i
(%15) sadece PA ile (11'i stibozan, 12'sine ise meglumin antimonat, Glukantim ile) ve 133'ü (%85) ise Glukantim'i takiben günaþýrý pendamidin izotionate (PI) verilerek tedavi edilmiþti. Yüzellialtý hastanýn sadece beþi (%3.2) tedavi edilmemiþ, altý (%3) hasta ise tedavinin ilk günlerinde deðiþik nedenlerde kaybedildiði için deðerlendirilmemiþtir. Birkaç vakadaki ateþ ve lökopeni dýþýnda glukantinin yan etkisi gözlenmemiþtir2.
Baþarýmýzýn, meglumin antimonate (Mn) kullanan bazý gruplardan çok yüksek olmasýnda kullanýlan dozun etkisi olduðunu düþünüyoruz. Genellikle MA 20 mg/kg dozda kullanýlýrken, biz ilk üç gün bu dozda verdikten sonra, üç gün daha 30 mg/kg verip 60 mg dozda iki hafta daha tedaviye devam ettik. Totan ve arkadaþlarý3 da
uygun dozda kullanýlan MA'nýn visseral leishmaniasis tedavisinde tek baþýna baþarýlý olabileceðini yakýnda bildirmiþlerdir.
Ragusa ve arkadaþlarýnýn4 üç hafta süre ile 100
mg/kg dozda MA ile aldýðý sonuçlarda tedavide MA dozunun önemi iþaret edebilir. MA allopurinol kombinasyonun MA+PI'den daha ucuz olmasý da dikkat çekicidir.
Çok daha sýklýkla, ekonomik olarak sýkýntýda olan ülkelerde görülen visseral leishmaniasis tedavisinde daha ucuz tedavilerin aranmasý ve profilaktik olarak flebotom mücadelesine önem verilmesi gerekirken5 daha çok zengin
ülkelerden gelen interferon gamma ve amfo-terisin B'nin sýklýkla gündeme gelmesi düþündürücüdür6. Bu pahalý tedavi
yöntem-lerinin ucuz konvansiyonel tedavilerine direnç geliþtiren vakalardan kullanýlmasýna dikkat edilmesini rica ederim.
Dr. Güneþ ve arkadaþlarýnýn yazýlarýnda en az üç defa tekrarladýklarý kala-azarýn bir retikülo-endotelial sistem (RES) hastalýðý yorumunu, sýklýkla RES'in tutulduðu bir paraziter hastalýk ifadesi karþýlýðý kullandýklarýný sanýyorum. Son olarak konvansiyonel tedavi ile amfoterisinin randomize karþýlaþtýrýlma çalýþmasý yapýlmadan, Dr. Güneþ ve arkadaþlarýnýn "immün yetmez-liklerde tekrarlayan enfeksiyonlarda, dirençli vakalarda ve süt çocuklarýnda visseral leishmaniasis tedavisinde güvenli ve etkili (Amfoterisin) kullanýlabilir sonucuna varma-larýnýn uygun olmadýðýný iþaret etmek isterim.
Prof. Dr. Þinasi Özsoylu Fatih Üniversitesi Týp Fakültesi Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý Anabilim Dalý, Ankara
KAYNAKLAR
1. Özsoylu Þ. Treatment of visceral leishmanizasis. Turk J Pediatr 2003: 280 (letter).
2. Hiçsönmez G, Jama H, Özsoylu Þ. Severe leukopenia during treatment of visceral leishmaniasis. Trans R Soc Trop Med Hyg 1988; 82: 417.
3. Totan M, Daðdemir A, Muslu A, Albayrak D. Visceral childhood leishmaniasis in Turkey. Acta Paediatr 2002; 91: 62-64.
4. Ragusa D, DiCataldo A, Sampeni P, Schiliro G. Treatment of visceral leishmaniasis with meglumine and allopurinol. Am J Dis Child 1993; 147: 611-612. 5. Özsoylu Þ, Hiçsönmez G. Visceral leishmaniasis. Arch
Dis Child 1984; 59: 391 (letter).
6. Özsoylu Þ. Treatment of kala-azar. Lancet 1996; 347: 1701 (letter).