Başlık: Kapak ve içindekilerYazar(lar):Cilt: 5 Sayı: 2 DOI: 10.1501/Iltaras_0000000108 Yayın Tarihi: 2007 PDF

(1)

(2)

2007 5(2) Ankara Üniversitesi ‹letişim Araşt›rmalar› ve Uygulama Merkezi

iletiim : arat›rmalar› Dergisi Center for

Communication Research Ankara University

communication : research Journal iletiim : arat›rmalar› Ankara Üniversitesi ‹letişim Araşt›rmalar› ve Uygulama Merkezi taraf›ndan ç›kar›lan hakemli bir dergidir. Derginin amac› iletişim alan›n›n disiplinleraras› yap›s› içinde düşünce üreten araşt›rmac›lar için uluslararas› bir forum oluşturmak; teorik analiz ve tart›şmalar kadar ampirik araşt›rmalar› yay›nlayarak iletişim alan›nda bilgi/veri üretiminin sa¤lanmas›na katk›da bulunmak; kitap ve araşt›rma raporlar› ile ulusal ve uluslararas› konferans ve kongrelerin de¤erlendirilmesini yapmakt›r. Bu amaçlar› gerçekleştirmek için derginin kendini konumlad›¤› s›n›r bilimsellik, akla uygun olmak ve eleştirelliktir. iletiim : arat›rmalar› y›lda iki kez, Nisan ve Kas›m aylar›nda yay›nlan›r. Dergi Türkçe, ‹ngilizce, Almanca ve Frans›zca dillerinde yaz›lm›ş yaz›lara yer verir. Hakemli bir derginin gere¤i olarak gönderilen yaz›lar, yazar›n kimli¤ini bilmeyen uzman hakemler taraf›ndan de¤erlendirmeye al›n›r. communication : research is a refereed academic journal published by the Center for Communication Research Ankara University. The journal seeks to establish an international forum for communication researchers within the interdisciplinary field of communication studies; to contribute to the production of knowledge and data by publishing theoretical analyses as well as empirical research; and to assess national and international meetings in addition to publishing book and research report reviews. In order to attain these goals, the journal identifies its extent as the limits marked by scientificity, accountability, and critical thinking. communication : research is published twice a year in April and October. Journal’s languages of publication are Turkish, English, French and German. Submissions are sent out to anonymous referees for blind review.

Sahibi Publisher Ankara Üniversitesi

İletişim Araştırmaları ve Uygulama Merkezi (İLAUM) ad›na Doç. Dr. Nuran Yıldız, Müdür

Yay›n Dan›ma Kurulu Advisory Board

Nilgün Abisel Yakın Do¤u Üniversitesi

Korkmaz Alemdar Gazi Üniversitesi

Aysel Aziz Arel Üniversitesi

Seçil Büker Gazi Üniversitesi

Stuart Ewen The City University of New York

(Hunter Collage)

Raşit Kaya Orta Do¤u Teknik Üniversitesi

Metin Kazanc› Ankara Üniversitesi

Levent K›l›ç Anadolu Üniversitesi

Mehmet Küçükkurt Gazi Üniversitesi

Alois Moosmüller Münih Ludwig Maximilian Üniversitesi (Almanya)

Vincent Mosco Queen’s University

(Ottawa, Kanada) Filiz B. Pelteko¤lu Marmara Üniversitesi Dan Schiller Illinois Universitesi, ABD

Oya Tokgöz Ankara Üniversitesi

Ahmet Tolungüç Başkent Üniversitesi

Nuri Tortop Başkent Üniversitesi

Ayd›n U¤ur Bilgi Üniversitesi

Dilruba Çatalbaş Ürper Galatasaray Üniversitesi

Konca Yumlu Ege Üniversitesi

Editörler Kurulu Editorial Board

Editör Editor Nuran Y›ld›z

Editör Yard›mc›ları Assistants Editor B. P›nar Özdemir Melike Aktaş Yamanoğlu

Tasar›m Design Mehmet Sobac›

‹letiim Adresi Contact Address

Ankara Üniversitesi ‹letişim Araşt›rmalar› ve Uygulama Merkezi Center for Communication Research Ankara University Cebeci, 06590, Ankara • Turkey

Tel Phone (+90.312) 319 77 14

Faks Fax (+90.312) 362 27 17

E-Mail [email protected]

http:// ilefdergi.ilef.net

ISSN 1303-7900

iletiim : arat›rmalar› dergisi Ankara Üniversitesi ‹letişim Araşt›rmalar› ve Uygulama

Merkezi taraf›ndan yay›nlanmaktad›r.

communication : research journal is published by Center for Communication

Research Ankara University.

İncitaşı Sokak No: 10 Beşevler 06510 Ankara Tel: (0.312) 213 66 55

(3)

İçindekiler

5

Nuran Yıldız Edi tör den

Makaleler

9

Abdülrezak Altun Aile İçi Şiddet Haberlerinin Üretim Süreci

Mine Gencel Bek ve Medya Profesyonelleri

Emel Esen Altun

63

Eda Çağlayan Media, Politics and Slanted News Coverage

During The Election Periods:

Case Study of News On AKP

97

Serhat Kaymas İnternet ve Ulusal Kamu Politikaları:

İnternet Yönetiminde

Türkiye için Alternatif Öneriler

Etkinlik Değerlendirmesi

135

Paula Cordeiro The R@dio Conference, II

edition: March, 24 – 25 (2011)

Değerlendirme Raporu

141

Burcu Sümer 6112 Sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve

Gülseren Adaklı Yayın Hizmetleri Hakkındaki Kanun’a İlişkin

Değerlendirme Raporu

159

Bu Sayıdaki Yazarlar

(4)

(5)

Kısa aralıklarla çıkarmaya özel çaba sarfettiğimiz iletişim :

araştır-maları_{dergisinin onuncu sayısıyla sizlerle birlikteyiz. Alanında saygın,}

hakemli dergimizin kısa aralıklarla çıkabilmesi için Editörler Kurulu’nun çalışmalarının yanı sıra, Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi yönetimi-nin, İletişim Araştırmaları ve Uygulama Merkezi’nin destekleriyönetimi-nin, yazıla-rını gönderen değerli yazarların ve büyük özveriyle ricalarımızı yerine getirerek hakemlik yapmayı kabul eden çok değerli öğretim üyelerimizin emeklerinin katkısı çok büyük. Emeği geçen herkese teşekkür etmek isti-yoruz.

iletişim : araştırmaları_{’nın yeni sayılarını da kısa aralıklarla okurla}

buluşturmayı amaçlıyoruz. Önümüzdeki birkaç ay içerisinde, katkıları-nızla beş özel sayı çıkarmayı planlamaktayız. Bu sayıların genel konu başlıkları şöyle;

• Gazetecilik,

• Radyo ve televizyon, • Halkla ilişkiler ve tanıtım, • Sinema,

• Doktora öğrencilerinin çalışmaları.

İlgili alanlardaki çalışmalarınızı göndermenizden ya da bu alanlarda çalışanları yazılarını bize göndermek için yönlendirmenizden mutlu ola-cağız.

Editörden

5

(6)

6 • iletiim : arat›rmalar›

Bu sayımızda alana katkıları olacağına inandığımız üç değerli maka-leye, bir etkinlik değerlendirmesine ve bir de yasa değerlendirmesine yer verdik.

İlk makalemiz üç yazarlı. Doç. Dr. Abdülrezak Altun, Prof. Dr. Mine Gencel Bek ve Emel Esen Altun’a ait olan çalışmanın başlığı “Aile İçi Şid-det Haberlerinin Üretim Süreci ve Medya Profesyonelleri”. Yazarlar son derece önemli bir konunun ele alındığı bu çalışmayı, Türkiye’de kadına yönelik aile içi şiddet haberlerini üreten mekanizmanın üretim pratiğini anlamaya dönük bir girişim olarak tanımlıyorlar. Çalışma, tirajı 300 binin üzerindeki dört gazete olan, Hürriyet, Posta, Sabah ve Zaman gazeteleri-nin, özellikle aile içi şiddet haberlerini yazan muhabirleri ve bu haberlere sayfalarda yer veren editörleriyle 2008 yılında yapılan derinlemesine görüşmeler aracılığıyla, aile içi şiddet haberlerinin üretim dinamikleri üzerinde duruyor. Alandaki önemli bir eksiği dolduracağına inandığımız çalışma “şiddet” ve “medya profesyonelleri” arasındaki ilişkiye odaklan-ması açısından ihmal edilmiş bir araştırma alanından veriler sunuyor.

Çalışmalardan ikincisi Eda Çağlayan’ın “Media, Politics and Slanted News Coverage During The Election Periods: Case Study of News On AKP” başlıklı çalışması. Makale, 2002 ve 2007 Genel Seçimlerinden önce medyanın AKP‘ye (Adalet ve Kalkınma Partisi) yönelik tavrını çözümle-meyi amaçlıyor. Yazar çalışma kapsamında, üç ulusal gazeteyi incelemiş: Hürriyet, Sabah ve Yeni Şafak. Bu üç gazetede yayınlanan AKP haberleri üzerinden yapılan çalışma, AKP’nin birinci parti olarak çıktığı 2002 Genel Seçimleri ve iktidarda olduğu 2007 Genel Seçimleri’nden önce ulusal gazetelerin AKP’yi destekleyici bir tutum içinde olup olmadıkları sorusu-na cevap arıyor. Yazar, söz konusu gazetelerde seçim dönemlerinde yayın-lanan AKP haberlerini niteliksel içerik analizi yöntemiyle inceliyor. Gaze-telerin haber içeriklerinin yanlılığı; haber metinlerindeki baskın tonun eleştirel okumayla belirlenmesi, haberlere gazetelerde ne kadar yer ayrıl-dığının hesaplanması ve gazetelerin diğer partilere ilişkin tutumu da dikkate alınarak ortaya çıkarılmaya çalışılıyor.

Üçüncü makalemiz ise Dr. Serhat Kaymas’ın. “İnternet ve Ulusal Kamu Politikaları: İnternet Yönetiminde Türkiye İçin Alternatif Öneriler” başlıklı çalışmada yazar, Türkiye’de internet politikaları bağlamında alter-natif model önerisini tartışmayı amaçlıyor. Küresel düzeyde, internet

(7)

Y›ld›z • Editör’den • 7

politikaları alanının “yanlış” tanımlanmış olduğu savından hareket eden Kaymas, çalışmanın genel yaklaşımı içerisinde internetin yalnızca içeriğin üretim, dağıtım ve tüketimde yeni yollar sunan teknolojik bir olgu olma-dığının, aynı zamanda medya ekonomisi ve düzenleyici yapılarla yakın ilişki içerisinde olduğunun üzerinde duruyor. Bu bağlamda internet yöne-timinin teknoloji, pazar ve düzenleme ekseninde yarattığı sorun alanları-na ve düzenleyici otoritelere odaklandığını belirterek, hiçbirisi de iyi kurulmamış üç önemli yaklaşımın egemen olduğunun altını çiziyor. Çalış-masında her üç yaklaşımı da analiz eden yazar, söz konusu yaklaşımları gelişmekte olan ülkeler bağlamında değerlendirilmekte ve Türkiye için alternatif bir internet politikası modeli önermekte.

Etkinlik değerlendirmemizi Instituto Superior de Ciências Sociais e

Políticas’dan Paula Cordeiro yazdı. 24-25 Mart 2011 tarihleri arasında

Lizbon’da, Institute of Political and Social Sciences tarafından gerçekleşti-rilen “The R@dio Conference” hakkındaki izlenimlerini bizlerle paylaşan Corderio, etkinliğin amacını “Radyo endüstrisi ve radyo üzerine akade-mik araştırmaları birlikte değerlendirmek, böylece tartışmanın merkezin-de radyonun olduğu her iki alandan (akamerkezin-demi ve uygulama) temsilciler için bir bağlantı sağlamak”. Corderio, etkinliğin hareket noktasının, bir tekniğe ve insana ilişkin gelişmeler olarak multimedya yakınlaşmalarını, müzik endüstrisi ve dijital radyo stratejileri arasında bir bağı ifade eden yeni bir yayın kavramı olarak “R@dio” kavramını ortaya koymak olduğu-nu belirtiyor. Yazar, etkinliğin yalnızca (araç olarak) radyoyla sınırlı olma-dığını, etkileşimli medya ve müzikle birlikte, radyonun yeni kimliğini ve geleceğini tasarlama girişimi olduğunu ifade ediyor. Son dönemde ihmal edilmiş gibi görünen radyo çalışmaları için yeni bir ufuk açan, akademi-den radyoculara ve ilişkili profesyonellere kadar, radyonun geleceği için bir tartışma ortamı sunan etkinlik değerlendirmelerinin dikkatinizi çeke-ceğini düşünüyoruz.

“6112 Sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkındaki Kanun” değerlendirmesini ise Yrd. Doç. Dr. Burcu Sümer ve Yrd. Doç. Dr. Gülseren Adaklı yazdı. Çalışma, 15/02/2011 tarihinde TBMM’de kabul edilen ve 03/03/2011 tarih ve 27863 sayılı Resmi Gaze-te’de yayımlanarak yürürlüğe giren yasa üzerine eleştirel bir değerlendir-me. Yazarlar değerlendirmelerine, yasaya ilişkin genel bir eleştiri ile

(8)

baş-8 • iletiim : arat›rmalar›

layıp, tek tek maddelere ilişkin daha ayrıntılı bir sorgulamayla devam ediyorlar. Değerlendirme “Yayıncılık gibi çok önemli bir düzenleme ala-nında yapılması planlanan değişikliklerin, kamu hizmeti anlayışına uygun, demokratik tartışmayı geliştirecek ve hem tekelleşmeye hem de ayrımcılı-ğa karşı önlemleri barındıracak bir içeriğe sahip olması gereği”nden hare-ket ediyor ve önemli saptamalar ortaya koyuyor. Yazarlar 6112 Sayılı yasayla ilgili temel gözlem ve eleştirilerinin Yasanın AB Görsel İşitsel Medya Hizmetleri Direktifi’nin özüne aykırı hükümler içermesi bir yana, Türkiye’de medya sahipliği, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’nun (RTÜK) yapısı ve idari yaptırımlar gibi kronikleşen sorunlara çözüm getirecek düzenlemelere yer verilmeyişi olduğunu belirtiyorlar. Genel bir eleştirel çerçeveyle başlayıp maddeler üzerinden yapılan değerlendirmenin hukuk ve iletişim alanına önemli katkılar sağlayacağını düşünüyoruz. Ülkemiz-de, iletişim alanının hukuki düzenlemelerinin yüzeysel bir bakış açısıyla gerçekleştiği düşünülürse, bu çalışmanın eleştiriden öteye geçerek çözüm önerileri de sunuyor olması son derece önemlidir.

iletişim : araştırmaları_{’nın bir sonraki sayısında buluşmak}