• Sonuç bulunamadı

Asırlar boyunca Boğaziçi

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2021

Share "Asırlar boyunca Boğaziçi"

Copied!
2
0
0

Yükleniyor.... (view fulltext now)

Tam metin

(1)

IISİİM rffi^ I M I B ü y ü k ressa m M elling’ in fırça sıy le B o ğ a ziçi

Asırlar Boyunca Boğaziçi

T a rih in bah ası H eredot, tsa- n:n doğu m undan e vvel tak rib en üç bin senelerine v a r a n bir zam a n d a M ısır ordusunun y eşil : b o ğazd an g e ç e re k T ra lc y a y a u la ştığ ın ı kayd ed erk en , M ısır­ lıla rın b o ğazın yeşilliğ in e h a y ­ ran k a ld ık la rım m ü tead d it y a ­ z ıla rd a g ö sterd ik le rin i an latır. H a k ik a t e n Îstan b u lu n K c ra d e -

n izi M a rm a ra y o liy le A kd en ize b a ğ la y a n m eşh u r b o ğ a zı m avi su la rı k a d a r k o y u y e ş illik le ­ rd e de a s ır la r b o yu n ca fa tih le ­ rin g ö z lerin i k a m a ştırır.

« İstanbu l y e şilliğ e b ü rün m ez­ se solgu n b ir k ız h alini alır» diye feöze b a şla y a n M. A . B elin s a r a y la rın B izan sa h â kim ol­ d u k la rı d evirlerd ek i y eşil bo­ ğ a z . anlama a n la ta b itirem ez. îs ta n b u lu n T ü r k le r ta r a fın ­ dan zap tın d a n e v v e l b o ğ a z g e ­ n iş o rm a n lık la rla k a p lı ol­ m a k la b e ra b er b ir ik i b a lık çı k ö y ü ile b ir k a ç e s k i ve h a ­ ra p m abedden b a şk a m am u ­ re n am ın a b ir şey yo ktu .

F e tih te n so n ra, y a n i T ü rk - lerin elile im a r ve ih y a edil­ m iştir.

B o ğ a z iç i m u h te lif devirlerd e

Y a z a n :

---^ O s m a n N

l m

Et* ı

m u h telif s a fh a1 a r ge çirm iştir. F a tih devr nin b o ğ a z k ıy ıla rı İKİ ta r a fı kâm ilen o rm a n lık te ­ p elerle y ü k s e k a ğ a ç la r la k a p ­ lı y eşil bir g e çitti. O d e virle r­ de b o ğ a za k a ra d a n öküz a r a ­ balard a, v e y a denizden Pem o- lerle gid ilird i. H u su sile s a ­ bah g id ’p a k şam g e lm ek müm kün olam ad ığın d an k o cam an çın arların a ltın d a gü n lerle k alın ırd ı.

B o ğ a zd a T ü r k le r ta ra fın d a n tan zim edilen ilk b ah çe B e y- k o z d a T o k a t b ah çesidir. ( B e y ­ k o z koru su yan ın d a) F a iih S u lta n M ehıned ö za m a n la r çok sık bir o rm an lık olan b u rad a a v la n ırk en M ahm ud paşanın T c k a d ’ı fe sh e ttiğ i h ab eri g e ­ lir g elm ez sevincinden hem en o ra y a b ir bahçe ve k ö şk inşa- s-m em reder ve adına da T o ­ k a t b ah çesi den İm esini fe r ­ m an eyler. C iv a r orm an lard a y a b a n dom uzu ç o k bulundu ğu için D ördüncü M urad da bu- rp y a e k s e riy a a v a g e lird i.

B u kö şkü n d u v a rla rın a y a - zıaln şiirlerd en b ilh a ssa

F ik r et ey dil k i doğduğun v a k it H alk handan idi ve sen gir-

yan A n a sa ’y et k i öldüğün v a k it H a lk giryan ola ve sen han­ dan.

F a tih in o ğ lu B e y a z ıd der- v ış lik te n v e oğlu Y a v u z Selim de k s a sa lta n a tı içinde ta r ih ­ ler d eğiştiren m u a zza m h a rp ler den b aş a lam a d ık la rı için bo­ ğ a z la m eşg u l olam ad ılar.

Y a ln ız bu b a b a ile oğulun h arp için k a rş ıla şıp d a b ab a­ m ı oğlun u çu b u k ile dövd üğü Ç u b u k lu y u h a tırla m ad a n g e ç e ­ n leyiz. Selim p ad işah olu n ca b u rad a b ir bahçe in şa e ttir­ m iştir k i Ç u b u klu d a y etişen k ız ılc ık la r M edine h u rm ası b ü yü k lü ğü n d e idi. B a y a z ıd da P a şa b a h ç e sırtla rın d a k i S u lta ­ n iye bah çesin i y a p tırm ıştır. (S u lta n 'v e ç a y ır ı) B u b a h çe­ nin servile ri tâ g ö k lere k a d a r yü k selird i.

K a n u n î devrinde b o ğ a z için ­ de y a p ıla n k ö ş k ’erin en bü­ zeli İn cirli k ö y ü köşkü d ü r. B u

(2)

Boğaziçi tarihin her devresinde b ir eğlence, zevk ve Sala yeri olmuştur

kö şk ü n d u v a rla rı g a y e t z a r if çin ilerle süslüydü. P en cerelerin k a p a k la rın d a İr a n ta k lid i a- ç ık renk, z a r if resim ler y a p ıl­ m ıştı. K ö ş k te p ad işa h a m a h ­ sus b ir y a t a k odası va rd ı ki bu odanın d ö şem elerile ipek ta k ım la rı b ilh a ssa g ö rü lm eğ e değerdi. K ö şk ü n e tr a fı m e r­ m er, g r a n it ve so m ak i d irek ­ lerle te zy in ed ilm işti. B ah çesi re n g â re n k çiçe k ler, k o k u lu a- g a ç la r la doldurulm uştu. D ö r­ d ün cü M ehm ed zam an ın d a On dördüncü L u i ta ra fın d a n îs- tan b u la g ö n d erilen s e fa re t h e­ y e ti a ra sın d a bulunan A n tu - a r G alan bu k ö şkü z iy a r e t e t ­ m iştir. R iv a y e te g ö re kö şkü n d u v a rla rın d a b ir çok b eyitler y a z ılıy d ı. E n m ühim i şu he­ y e tti:

B u k-asr-ı dilküşaya bir

na-zir olm az bu dünyada H ususa v a k i olm u ştu r k e ­ nar-} cuy-u deryada

Y e n ik ö y bah çesi de K a ilini devrine a it olup b iz za t p a d işa ­ hın kendi elile bu b ah çeyi ta n ­ zim e ttiğ i r iv a y e t olunur.

B o ğ a zın asıl m a m u riyeti I- kin ci Selim ile Ü çü ncü M urad zam an ın d a başlam ıştır.

İk in ci Selim (S a rı) e k s e riy a B o ğ a zın serin g ö lg eli a ğ a ç la rı a ltın d a P o rte k iz li yah udi D onrodkuii son derece g ü zel k a rıs ı ile eyş-u nûş eder, m ehtap s a fa la r ı sürerdi. V e- z ıriâ za m Sokollu M ehm et P a - şc P a d işah ın bu m eclu b iyetin i g ö rü n ce T a r a b y a d a b ir kö şk y ap ılm asın ı em retm iş ve T a- r a b y a adım b u ray a Sokollu verm işti.

Ü çü ncü M urad B o ğ a z b ah çe­

lerinin tan zim in e ç o k m e ra k sa ld ırm ıştı. O k a rla r k i b ah çe­ ler v e m esirelerd ek i bü lb ü lleri ç o ğ a ltm a k için M ıs ır v a lis i V e ­ z ir İbrah im p a ş a y a b ir ferm a n gö n d ererek M ısırd an b ü lbü l is ­ tem işti. B u bülbül v e Z a ğ n o s- la rı g e tirm e k ü zere de S o ğ a n c ı baş M u sta fa a ğ a m em u r e d il­ m işti.

M urad ın E d irn e B o s ta n c ıb a - şıs n a gö n d erd iğ i b ir fe rm a n ­ da B o ğ a z b aııçeleri için ne; k a d a r bulunursa o k a d a r g ü t fidanı, U z e y r beye y a z d ığ ı b ir ferm an d a da beş y ü z bin ad et süııbül so ğan ı gö n d erilm ese em red ilm iş ve s o ğ a n la rı a lm a k için h a s o d ab aşıların d an K o r- kud odabaşı; ta v z if edilm işti.. Y in e bu b a h çeler için K ır ım ­ da K e fed en lâ le so ğ a n la rı g e ­ tirtilm işti.

1160

ıfugün yerlerinde yeller esen tarihî Boğaziçi y a lıla rı (resim M e ilin g 1

İstanbul Şehir Üniversitesi Kütüphanesi Taha Toros Arşivi

Referanslar

Benzer Belgeler

Öğretmenlerin algılarına göre, okul yöneticilerinin kullandıkları ödül, zorlayıcı, karşılıklı, uzmanlık, bilgi, bağlılık ve karizmatik güç türleri yaş

case, the spectral index of curvature perturbations (a measure of the deviation from the temporal de Sitter symmetry), the expansion anisotropy and the ratio of the energy density

find exact interior solutions of the charged radiation fluid stars, since the trace of the gravitational field equations gives a zero Ricci scalar for the radiative equation of state

The round towers consist of an ornamental gate added in the Early Imperial period, an oval courtyard with a cut in its northern side, and three archways built in Hadrian’s period

第六條 每年館藏淘汰註銷量,應在總館藏量之百分之三以下。 第七條

Fakat, Türk milletine verdi­ ği idealler, O’nun kudsî adiy­ le vanyana bütün millet fert­ lerinin kalbinde ve kafasın­ da yaşıyor.. Türk münevveri, her ge­

Treponemal antijene abart›l› hücresel immun yan›t oldu¤u kabul edilen ve yer kaplay›c› lez- yon gibi davranan gom ise, nörosifiliz bulgusu olmas›na ra¤men en s›k

Beyin-orbita-yüz MRG’sinde; sağ frontal sinüsü tamamen dolduran, frontal sinüs ön, alt ve arka kemik duvarlarını erode ederek önde alın bölgesinde ciltaltına, altta