Bu çalışmanın amacı bocce (volo) sporcularının stresle başa çıkma becerileri ile problem çözme becerileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. 108 Tablo 4-30 Bocce (Volo) sporcularının stresle başa çıkma puanları ile problem çözme beceri puanları arasındaki korelasyon sonuçları.
KURAMSAL ÇERÇEVE
Bocce Sporu Terminolojisi
Bocce Sporunun Tarihçesi
- Antik Çağda Bocce
- Yunan ve Roma’da Bocce
- İlk Çağda Bocce
- Orta Çağda Bocce
- Yeni Çağda Bocce
Avrupa'da bocce, dini baskı altında, Orta Çağ'ın Karanlık Çağı olarak adlandırılan dönem dışında her dönemde toplumun her kesiminden oynanan bir oyundur. Bocce bir zamanlar Avrupa'da o kadar popüler hale geldi ki, birçok kaynakta askerlerin savaş sırasında bile bocce oynamayı bırakmadıkları belirtiliyor.
Bocce Oyun Türleri ve Oyun Kuralları
- Bocce
- Raffa
- Petank
- Volo
- Çim Topu
Dört oyuncudan oluşan takımlar - her oyuncu bir top atar İki oyuncudan oluşan takımlar - her oyuncu iki top atar. Raffa oyunu, kökeni İtalya olan ve Uluslararası Bocce - Raffa - Konfederasyonu (La Confederazione Boccistica Internatizonale), 3 Eylül 1983'te Chiasso'da toplanan 17 ülkeden delegeler tarafından kurulan bir oyundur.
Volo Sporunun Federasyonlaşma Süreci
- IOC İle İlişkiler ve CMSB’nin Kurulması
- Dünyada Bocce Oynanan Ülkeler
- Türkiye’de Bocce
FIB – her yıl 18 yaşın altındaki erkekler ve dünya çapında her 2 yılda bir erkek ve kadın yaşlılar; FIPJP - 17 yaşın altındaki erkekler her 2 yılda bir, yaşlı erkekler her yıl ve kadınlar her iki yılda bir.
Stres ve Stresle Başa Çıkabilme Kavramı
- Stres
- Stresin Ortaya Çıkması ve Aşamaları
- Kaygı ve Uyarılmışlık Süreci
- Stresin Kaynakları
- Stresin Belirtileri
- Stres Sonrası Ortaya Çıkan Rahatsızlıklar
Esasen, bir kişinin çevresinde strese neden olan herhangi bir olay veya durum, stres etkenleri, organizmanın gerçek veya algılanan ihtiyaçlarına yanıt verebilecek kadar gerçektir. Güçlü (2001) otokratik ve duygusal olmak, dışa dönük veya içe dönük bir kişiliğe sahip olmak, olumsuzluklara karşı güçlü olmak gibi bazı özelliklerin strese neden olduğunu ileri sürmektedir.
Stresle İlişkili Kuramlar
- Dürtü Azaltma Kuramı
- Ters U Hipotezi
- IZOF Kuramı (Bireysel Optimal Fonksiyon Aralığı)
- Çok Boyutlu Kaygı Kuramı
- Katastrof Modeli
- Zıtlık (Reversal) kuramı
En uygun yanıt, yüksek fizyolojik uyarılma koşulları altındaki icracıların, yararlı etkilerden yararlandıklarında (potansiyel olumsuz fizyolojik etkileri kontrol edebilir veya bastırabilirlerse) basit veya iyi öğrenilmiş görevlerde daha başarılı olmaları olabilir. Bu nedenle, yüksek düzeyde algılanan fizyolojik uyarılma her zaman düşük performansla ilişkilidir (Martens ve diğerleri, 1990).
Stresin Ölçümü
- Objektif Testler
- Fizyolojik ve Biyolojik Değişimler Yoluyla Stres Ölçümü
Yani, uyarılmalarını (düşük veya yüksek) hoş ve olumlu olarak algılayan okçuların, uyarılmalarını nahoş ve olumsuz olarak algılayan okçulardan daha iyi performans göstermeleri bekleniyordu. İki ana görüşme yöntemi vardır: “Hayat Olayları ve Zorluklar Tablosu (LEDS)” ve “Standart Olay Değerlendirme Sistemi (AYRI)”. SEPRATE, Yaşam Olayları Kontrol Listesinden türetilmiştir (yukarı bakınız) ve ciddi derecede stresli olabilecek 84 olay ve zorlukla ilgili olarak ortaya çıkan bir dizi evet/hayır sorusundan oluşur (Dohrenwend ve diğerleri, 1993).
Bu günlükler, araştırmacının, stresli yaşam olayı araçlarıyla değerlendirilen daha geniş olaylar yerine, günlük deneyimler düzeyinde stresi incelemesine olanak tanır. Kaygı ve stresin en popüler psikometrik ölçümleri arasında Spor Müsabaka Kaygı Testi (SCAT; Martens, 1977), Spor Kaygı Ölçeği (SAS; Smith ve diğerleri, 1990a) ve onun halefi Spor Kaygı Ölçeği-2 (SAS) yer alır. ). )-2; Smith ve diğerleri, 2006) ve Rekabetçi Durum Kaygısı Envanteri-2 (CSAI-2; Martens ve diğerleri, 1990). Fizyolojik ölçümler kan basıncını, kalp atış hızını, galvanik cilt tepkisini ve biyokimyasal ölçümleri (örn. kortizol, hormon veya katekolamin salgılanması) içerir.
Stresle Başa Çıkma ve Stratejiler
- Stresle Başa Çıkmada Bireysel Stratejiler ve Teknikler
- Beslenme ve Sağlıklı Yaşam
- Sosyal Destek
- Sosyal, Kültürel Etkinlikler
- Zaman Yönetimi
- Problem odaklı ve duygu odaklı başa çıkma
- Savaş veya Kaç Tepkisi
- Bedene Yönelik Başa Çıkma Yöntemleri
- Egzersiz
- Solunum Düzenleme
- Gevşeme
- Biyogeribildirim
- Meditasyon
- Masaj
- Duygu, Düşünce ve Duruma Yönelik Yöntemler
- Bilişsel- Davranışsal Yöntemler
Başa çıkma kaçınılmaz olarak stres kavramıyla bağlantılıdır çünkü başa çıkma, belirtilen stres etkenlerine bir tepki olarak anlaşılmaktadır. Sorun odaklı başa çıkma stratejileri, stresli olayla doğrudan başa çıkmak ve stresli durumları rasyonel çabayla hafifletmek için kullanılır. Öte yandan duygusal odaklı başa çıkma, esas olarak bireyin stres etkenine karşı verdiği duygusal tepkiyle başa çıkma çabalarını içerir.
Literatürde duygu odaklı başa çıkmanın uyumsuz bir strateji olduğuna veya problem odaklı başa çıkmanın etkili bir başa çıkma tarzı olduğuna dair tutarlı bir bulgu bulunmamaktadır (Suls ve ark. 1996). Folkman ve meslektaşlarına göre eğer insanlar karşılaşmayı değişmez/sabit olarak değerlendirirlerse, sorun odaklı stratejiler yerine duygu odaklı başa çıkma stratejilerini kullanarak daha başarılı olurlar (Folkman ve Lazarus, 1985; Folkman ve diğerleri, 1986). Duygu odaklı yöntemler: Duygu odaklı yöntemler, gerekli stresli durumu değiştirmeyen ancak kişinin kendisini iyi hissetmesini sağlayan stresle baş etme yöntemleridir.
Problem ve Problem Çözme Becerisi Kavramları
- Problemin Tanımı
- Problemlerin Sınıflandırılması
- Problem Çözme Becerisi
- Problem Çözme Basamakları
- Problem Çözme Sürecinde Karşılaşılan Engeller
İnsanlar problem çözme stratejilerini planladığında ve/veya kullandığında, üzücü olayların daha olumlu sonuçları ortaya çıkabilir (Billings ve Moos, 1984; Folkman ve Lazarus, 1988). Araştırmalar (Nezu, 1987; Nezu ve Ronan, 1985), problem çözme becerilerindeki eksikliklerin, depresyon riski de dahil olmak üzere çeşitli psikolojik sorunlarla ilişkili olduğunu göstermektedir. Problem çözme becerisi düşük olan bireylerin, stresli durumlarla karşılaştıklarında etkili çözümler geliştirme olasılıkları daha düşüktür, bu da karamsarlık ve umutsuzluk duygularına neden olabilir (Reinecke ve diğerleri, 1991; Schotte ve Clum, 1987).
Merrifield ve arkadaşları (1962) beş aşamalı bir problem çözme modeli formüle etmişler ve bu modeldeki problem çözme aşamalarını şu şekilde sıralamışlardır; Beş aşamalı bu model, problem çözme yaklaşımlarına örnek oluşturması nedeniyle önemli bir çalışma olarak değerlendirilmektedir (aktaran Baron ve Brown, 2012). Ayrıca eğitim ve öğretim sisteminin öğrencilere problem çözme becerilerini öğretmediği ve problem çözme düşüncesini engellediğine inanmaktadır (aktaran FazlıKhani, 2009, Yari (2009)).
Problem Çözme Kuramları
- John Dewey’in Yansıtmalı Düşünce Kuramı
- Bandura’nın Problem Çözme ve Kendine Yeterlik Modeli
- Alex Osborn’un Problem Çözme Kuramı
- Karl Popper ve Problem Çözme
- Mountrose ve Beş Aşamalı Problem Çözme Yöntemi
- Guilford’un Yaratıcı Problem Çözme Modeli
- Thorndike ve Sınama-Yanılma Yoluyla Problem Çözme
- Köhler ve İç Görü Öğrenmesi Yoluyla Problem Çözme
Bandura'nın öz-yeterlik teorisinde bireylerin kendilerine ve baş etme becerilerine ilişkin inançlarının ve problem çözme becerilerine ilişkin farkındalıklarının, gösterecekleri çaba düzeyini etkileyeceği ileri sürülmektedir (Gültekin, 2006). Mountrose, yetişkinlerin "bunu yapma, bunu yap" olarak bilinen klasik problem çözme yöntemine başvurduklarını belirterek, davranışın değiştirilebilmesi için davranışın altında yatan duygu ve düşüncelerin ortaya çıkarılması gerektiğini vurguluyor. Guilford, problem çözme davranışının hem çevreden hem de bir başkasından alınan girdilerle başladığını belirtmektedir (Altuntaş, 2008).
İç ve dış çevreden gelen uyaranlarla başlayan yaratıcı problem çözme süreci, bireyin mevcut durum ile arzu edilen durum arasındaki farkı anlamaması durumunda sona ermektedir. Deneme-yanılma problem çözme yaklaşımı, bireyin bir problemle karşılaştığında birden fazla yanıt vermesi, amaca götürenleri seçip diğerlerini bir kenara atması ve sonuçta sorunu çözmesi sürecidir. Köhler'in ayrıntılı öğrenme teorisinde problem çözme, deneme yanılma ve küçük iyileştirmeler yoluyla değil, etkili deneme yanılma olmadan kavramsal deneme yanılma yoluyla çözüm bulunduğunda gerçekleşir.
Stres, Stresle Başa Çıkma, Problem Çözme Becerisi ile İlgili Yapılan
- Stresle Başa Çıkma ile İlgili Çalışmalar
- Problem Çözme Becerisi ile İlgili Çalışmalar
Marx ve arkadaşları (1992) aynı zamanda depresyonlu kişilerin sıklıkla bilişsel problem çözme davranışı düzeylerinde zorluk yaşadıklarını da bulmuşlardır. Nezu ve Ronan (1988), öğrencilerin yüksek güçlü problem çözme becerilerini kullandıklarında, düşük güçlü problem çözme becerilerini kullandıkları zamana göre daha az depresif belirtiler yaşadıklarını bulmuşlardır. Araştırmada akademik başarı ile çalışma alışkanlıkları ve problem çözme yaklaşımı boyutları (problem çözme yeteneğine güven, yaklaşmaktan kaçınma ve kişisel kontrol) arasında sadece problem çözme yeteneğine güven boyutu ile ilişki olduğu görülmüştür. diğer boyutlarla ise herhangi bir ilişkinin olmadığı görülmüştür (Şahin, 1995).
Şahin, 1249 yaş grubundaki öğrencinin psiko-sosyal problem çözme becerilerini farklı değişkenler açısından karşılaştırmalı olarak inceledi. Korkut (2002) tarafından yapılan araştırma lise öğrencilerinin problem çözme beceri düzeylerini ortaya çıkarmak amacıyla yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre olumlu kişilik özelliklerinin problem çözme becerisini olumlu yönde etkilediği görülmüştür.
YÖNTEM
- Araştırmanın Modeli
- Evren ve Örneklem
- Verilerin Toplanması
- Kişisel Bilgi Formu
- Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği
- Problem Çözme Ölçeği
- Verilerin Çözümlenmesi
Üç çalışmada yapılan faktör analizleri sonucunda elde edilen ölçeğin alt boyutlarına ait Cronbach Alpha güvenirlik katsayıları 'kendinden emin yaklaşma' alt boyutu için α = 0,62 ile α = 0,80 arasında, 'güvenilir yaklaşım' alt boyutu için elde edilen güvenirlik katsayıları ise α = 0,62 ile α = 0,80 arasındadır. iyimser yaklaşım' alt boyutu ise α = 0,68 ve α = 0,49'dur. 'Çaresiz yaklaşma' alt ölçeği için α = 0,64 ile α = 0,73 arasında, 'İtaatkar yaklaşma' alt ölçeği için α = 0,47 ile α = 0,72 arasında ve 'sosyal desteğe başvurma' alt ölçeği için α =0,47 ile α = arasında 0,45 arasında değiştiği görüldü. Problem çözme ölçeği Heppner (1982) tarafından geliştirilmiş olup Türkçeye uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları Taylan (1990) tarafından yapılmıştır. Problem çözme yeteneğine güven, bireyin problem çözme yeteneğine olan güven duygusunu; Yaklaşmadan kaçınma, karşılaşılan zor problemlerle başa çıkma arzusunu, kişisel kontrol ise bireyin durum üzerindeki hakimiyet duygusunu ifade etmektedir (Heppner ve Petersen, 1982).
Problem çözme envanteri güvenirlik çalışmasında problem çözme güveni (PCG) ile yaklaşma-kaçınma stili (YCT) arasındaki iç tutarlılık korelasyon katsayıları .49; 0,49 problem çözme güveni (PCG) ile kişisel kontrol (CC) arasında; Yaklaşma-kaçınma stili ile kişisel kontrol arasında 0,38 olduğu ortaya çıktı. Ayrıca bağımsız değişkenlere göre problem çözme becerileri ve stresle başa çıkma stratejileri arasındaki farklar iki grup için bağımsız örneklem t testi, üç veya daha fazla grup olması durumunda tek yönlü varyans analizi ile incelenmiştir. Problem çözme becerileri ile stresle başa çıkma stratejileri arasındaki ilişkiyi test etmek için Pearson Momentler Çarpımı Korelasyonu tekniği kullanıldı.
BULGULAR VE YORUM
Araştırmaya Katılan Bocce (Volo) Sporcularına İlişkin Betimsel Bulgular
Problem çözme ölçeğinin toplam puan aralığı 32-192 arasındadır. Ölçekten alınan yüksek puanlar daha iyi problem çözme becerisine işaret ettiğinden sporcuların ortalama toplam problem çözme puanı ile yeterli problem çözme becerisine sahip oldukları söylenebilir.
Araştırmaya Katılan Bocce (Volo) Sporcuların Stresle Başa Çıkma Tarzları
Sporcuların özgüven yaklaşımı alt boyutunda milli sporcu olmak ile milli olmayan sporcu olmak arasında milli sporcu olmak lehine anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Sporcuların toplam stresle başa çıkma puanı ortalamasının ulusal veya uluslararası diplomaya sahip olanlar ile ulusal veya uluslararası diplomaya sahip olmayanlar için geçerli olduğu görüldü (Tablo 4.20).
Araştırmaya Katılan Bocce (Volo) Sporcuların Problem Çözme Becerileri
Test sonucunda problem çözme güveni alt boyutunda lise mezunları ile lisans öğrencileri arasında lisans öğrencileri lehine anlamlı bir fark olduğu, puan arttıkça problem çözme becerisinin azaldığı tespit edilmiştir (p<0,05). . Sporcularda problem çözme özgüveni alt boyutunda ise ulusal veya uluslararası diplomaya sahip olanlar ile ulusal veya uluslararası diplomaya sahip olanlar arasında ulusal veya uluslararası diplomaya sahip olanlar lehine anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. diploma, sonuç arttıkça problem çözme becerileri azalıyor. Tam problem çözme becerisine sahip ulusal veya uluslararası diplomaya sahip sporcular için, ulusal veya uluslararası diploması olmayanlar için.
Araştırmaya katılan Bocce (Volo) sporcularının stresle başa çıkma puanları ile problem çözme becerileri puanları arasındaki ilişkiye ilişkin bulgular.
Araştırmaya Katılan Bocce (Volo) Sporcularının Stresle Başa Çıkma
Stresle başa çıkmada çaresizlik yaklaşımı arttıkça problem çözme güveni, yaklaşma-kaçınma, kişisel kontrol alt boyutları ve genel problem çözme becerileri azalmaktadır. Yani toplam problem çözme becerisi ve alt boyutları arttıkça stresle başa çıkmada çaresizlik yaklaşımı da azalmaktadır. Stresle başa çıkma konusunda iyimser yaklaşım arttıkça problem çözme güveni, kişisel kontrol alt boyutları ve genel problem çözme becerileri de artmaktadır.
Yani toplam problem çözme becerisi ve alt boyutları arttıkça stresle başa çıkmada boyun eğici yaklaşım da azalmaktadır. Stresle başa çıkmada sosyal destek kullanımı ile problem çözme becerisi ve toplam problem çözme becerisi alt boyutları arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Diğer problem çözme becerileri alt boyutları ve toplam problem çözme becerisi puanları yaşa göre anlamlı farklılık göstermemektedir.
Diğer problem çözme becerileri alt boyutları ve toplam problem çözme becerileri puanları eğitim durumuna göre anlamlı farklılık göstermemektedir. Araştırmaya katılan sporcuların puanlarına göre genel stres yönetimi stratejileri ile genel problem çözme becerileri arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı.
SONUÇ
Sonuçlar
- Araştırmaya Katılan Bocce (Volo) Sporcularının Demografik
- Araştırmaya Katılan Bocce (Volo) Sporcuların Stresle Başa Çıkma
- Araştırmaya Katılan Bocce (Volo) Sporcuların Problem Çözme
- Araştırmaya Katılan Bocce (Volo) Sporcularının Stresle Başa Çıkma
Tartışma
Araştırmaya katılan sporcuların problem çözme becerisi toplam puanları ve alt boyut puanlarında cinsiyet açısından anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Demircan (2018), Temel ve Ayan (2015) yaptıkları çalışmalarda katılımcıların eğitim durumları ile problem çözme becerileri arasında anlamlı bir farklılık bulmamışlardır. Araştırmaya katılan sporcu kadınların annelerinin eğitim düzeyleri ve problem çözme becerilerine ilişkin değerlendirmelerinde anlamlı farklılık bulunmuştur.
Araştırmaya katılan sporcuların babalarının eğitim düzeyleri ve problem çözme beceri puanları arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Bezci (2010) Taekwondo antrenörlerinin stresle başa çıkma ve problem çözme becerileri arasındaki ilişkiyi incelediği çalışmasında stresle baş etme ile problem çözme becerileri arasında anlamlı bir ilişki bulamamıştır. Benzer şekilde toplam problem çözme becerisi, problem çözme güveni ve kişisel kontrol alt boyutları ile stresle baş etmede çaresiz ve boyun eğici yaklaşım arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır.
Öneriler
Öfke ve öfke ifade tarzları ile öğrencilerin problem çözme becerileri arasındaki bazı değişkenler açısından ilişki. 2018) Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin problem çözme becerileri, karar verme stilleri ve örgütsel bağlılık düzeyleri. Ahi Evran Üniversitesi Beden Eğitimi Öğretmenliği Bölümü Öğrencilerinin Problem Çözme Becerileri ve Kişilik Özelliklerinin Farklı Değişkenlere Göre İncelenmesi.
1997) İlköğretim 4. Sınıf Öğrencilerinin Problem Çözme Performansları ile Sosyo-Ekonomik Düzeylere Göre Problem Çözme Tutumları Arasındaki İlişki, Yüksek Lisans Tezi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Marmara Üniversitesi, İstanbul; P. 61. Spor yapan ve yapmayan bedensel engelli bireylerin problem çözme becerileri arasındaki farklılıkların incelenmesi, Yüksek lisans tezi, Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Mersin, s. 67. Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğrencileri ile Eğitim Fakültesi öğrencilerinin strese karşı problem çözme becerilerinin karşılaştırılması.
